Archiwum ‘2009’

Rok 2009 nr 6

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6
SPIS TREŚCI NUMERU

Str.

STRESZCZENIA  pobierz spis

Jubileusz 70-lecia prof. dr. hab. inż. Leona Troniewskiego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 21-22                                pobierz plik artykułu 

Artykuły naukowe:
21
PRZEPŁYWY   WIELOFAZOWE

A. Bąk, A. Pacholewska, W. Podgórska: Wpływ surfaktantów niejonowych na koalescencję kropel

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 23-24                                pobierz plik artykułu 

Rozważono proces koalescencji kropel toluenu w układzie z surfaktantem niejonowym Tween 20 i z surfaktantem polimerowym PVA. Z analizy wyników można przypuszczać, że mimo obecności środka powierzchniowo czynnego powierzchnie dużych kropel pozostają częściowo ruchliwe w przeciwieństwie do nieruchomych powierzchni kropel małych. Zwiększając stężenia PVA i Tweenu 20 otrzymano lepszą stabilizację dyspersji.
Słowa kluczowe: koalescencja, surfaktanty niejonowe, surfaktanty polimerowe, Tweed 20, PVA

23

—————————————————————————————————————-
M. Bracka, G. Filipczak: Wykorzystanie zjawiska aeracji do wspomagania przepływu zawiesin wysokoskoncentrowanych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 25-26                                pobierz plik artykułu 

Wskazano na możliwość wykorzystania zjawiska aeracji do wspomagania przepływu wysokoskoncentrowanych zawiesin w postaci szlamów i mułów. Przeanalizowano wpływ stopnia zawodnienia oraz strumienia gazu na hydrodynamiczne warunki aeracji zawiesiny. Wyniki analizy odniesiono do szlamu węglowego, bazując na własnych badaniach reologicznych tego typu układów.
Słowa kluczowe: aeracja, szlam węglowy, przepływ dwufazowy

25

—————————————————————————————————————-
L. Broniarz-Press, M. Ochowiak, J. Różański, S. Woziwodzki: Analiza wartości kąta rozpylania podczas dwufazowego rozpylania emulsji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 27-28                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki wizualizacji i analizy kąta rozpylania podczas dwufazowego rozpylania emulsji w dyszy pneumatycznej. Wartości kątów rozpylania wyznaczano wykorzystując program Multi ScanBase. Wykazano, że wartości kąta rozpylania wzrastają wraz ze wzrostem natężenia przepływu gazu. Zaobserwowano nieliniowy przebieg zależności kąta rozpylania od prędkości przepływu cieczy.
Słowa kluczowe: rozpylanie, dysza pneumatyczna, kąt rozpylania, emulsja

27

—————————————————————————————————————-
L. Broniarz-Press, M. Ochowiak, J. Różański, S. Woziwodzki: Opory przepływu w dyszy podczas rozpylania emulsji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 29-30                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych dla przepływu cieczy jednorodnych (wody i olejów o różnych lepkościach) oraz emulsji typu olej w wodzie o udziałach objętościowych fazy olejowej od 20 do 40%. Dane doświadczalne uzyskane dla wszystkich przebadanych cieczy opisano wspólnymi zależnościami. W pracy zaproponowano równania korelacyjne na współczynnik wypływu oraz liczbę Eulera.
Słowa kluczowe: rozpylanie, dysza pneumatyczna, opory przepływu, emulsja

29

—————————————————————————————————————-
L. Broniarz-Press, J. Różański, K. Smuszkiewicz: Właściwości reologiczne wodnych roztworów chlorku heksadecylotrimetyloamoniowego z dodatkiem salicylanu sodu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 31-32                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań reologicznych dla mieszaniny chlorku heksadecylotrimetyloamoniowego (HTAC) z dodatkiem salicylanu sodu (NaSal). Z analizy danych wynika, że kształt krzywych płynięcia zależy przede wszystkim od stosunku molowego NaSal/HTAC. Stężenie układu NaSal/HTAC, przy zachowanym stosunku molowym obu składników, wpływa głównie na zmiany ilościowe w przebiegu krzywych płynięcia.
Słowa kluczowe: roztwory surfaktantów, przepływ niestabilny, stan indukowany ścinaniem, micele ślimakowe

31

—————————————————————————————————————-
P. Budzyński, M. Dziubiński, M. Orczykowska: Wpływ efektu Bjerknesa na hydrodynamikę przepływu pęcherzy gazu w pulsacyjnej kolumnie barbotażowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 33-34                                pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy przedstawiono dyskusję wpływu efektu Bjerknesa na hydrodynamikę przepływu pęcherzy gazu w barbotażowej kolumnie pulsacyjnej w oparciu o własne wyniki badań doświadczalnych.
Słowa kluczowe: kolumna pulsacyjna, stopień zatrzymania gazu

33

—————————————————————————————————————-
P. Budzyński, M. Orczykowska, M. Dziubiński: Hydrodynamika przepływu pęcherzy powietrza przez warstwy cieczy o złożonych właściwościach reologicznych
w kolumnie pulsacyjnej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 35-36                                pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy przedstawiono wyniki badań wpływu intensywności pulsacji wprowadzonych do fazy ciągłej na stopień zatrzymania gazu dla przepływu powietrza przez warstwę modelowych płynów newtonowskich i nienewtonowskich w modelowym reaktorze pulsacyjnym.
Słowa kluczowe; barbotażowe kolumny pulsacyjne, stopień zatrzymania gazu w cieczy

35

—————————————————————————————————————-
M. Ciach, E. Molga: Integracja procesów chemicznych w reaktorze chromatograficznym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 37-38                                pobierz plik artykułu 

Celem pracy było określenie wpływu integracji dwu procesów (odwracalnej reakcji chemicznej oraz chromatograficznej separacji reagentów) na sprawność zintegrowanego procesu prowadzonego w pojedynczym aparacie. Badany proces zintegrowany nazywany jest procesem chromatografii reaktywnej i prowadzony jest w reaktorze chromatograficznym. Badano wpływ zmiennych operacyjnych na efektywność tego zintegrowanego procesu.
Słowa kluczowe: chromatografia reaktywna, reaktor chromatograficzny, integracja procesów

37

—————————————————————————————————————-
W. Ciesielczyk, A. Kamieńska: Efektywna fluidyzacja wybranych rodzajów rozdrobnionej biomasy

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 39-40                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano oryginalne rozwiązanie konstrukcyjne dystrybutora gazu umożliwiającego efektywną fluidyzację wybranych rodzajów rozdrobnionej biomasy. Przedstawiono krzywe fluidyzacji biomateriałów o dużym zróżnicowaniu pod względem granulometrycznym i jakościowym.
Słowa kluczowe; fluidyzacja, biomasa, hydrodynamika

39

—————————————————————————————————————-
K. Czernek: Parametry spływającego filmu determinowane zmianą lepkości cieczy

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 41-42                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących określenia wpływu lepkości na kształtowanie się grubości filmu cieczy podczas jej współprądowego (opadającego) przepływu z gazem. Określono wpływ zmiany lepkości cieczy na charakter zafalowania powierzchni międzyfazowej oraz przedstawiono systematykę struktur pierścieniowego przepływu dwufazowego gaz – ciecz bardzo lepka.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy gaz – ciecz, ciecz bardzo lepka, struktury przepływu

41

—————————————————————————————————————-
P. Domagalski, M. Dziubiński: Modelowanie numeryczne ogniskowania strugi cieczy w węźle mikrokanałów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 43-44                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki symulacji numerycznych procesu ogniskowania strugi cieczy w węźle mikrokanałów. Modelowanymi wielkościami były profile prędkości oraz geometria ogniskowanej strugi. Dostępne dane doświadczalne potwierdzają uzyskane wyniki symulacji.
Słowa kluczowe: mikrokanały, hydroogniskowanie, CFD

43

—————————————————————————————————————-
B. Dybek: Podobieństwa i różnice w ruchu ciepła podczas przepływu dwufazowego gaz – ciecz i ciecz – ciecz

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 45-46                                pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy sposobu obliczania wartości współczynnika wnikania ciepła w warunkach przepływu dwufazowego. Scharakteryzowano w niej równania proponowane w literaturze przedmiotu dla układów dwuskładnikowych. Na podstawie danych eksperymentalnych dokonano oceny skuteczności metod słusznych dla układów gaz – ciecz w odniesieniu do układów ciecz – ciecz.
Słowa kluczowe: współczynnik wnikania ciepła, przepływ dwufazowy

45

—————————————————————————————————————-
B. Dybek, J. Hapanowicz: Metoda ustalania typu układu ciecz – ciecz płynącego
w rurze poziomej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 47-48                                pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy inwersji faz zachodzącej podczas przepływu ciekłego układu dyspersyjnego w rurze poziomej. Badania prowadzono dla układów tworzonych przez wodę i cztery rodzaje olejów. Ich wyniki pozwoliły opracować metodę określania typu nietrwałego układu ciecz – ciecz będącego w przepływie. Proponowana metoda uwzględnia jedynie właściwości fizyczne oraz wielkość strumieni obu cieczy i jest łatwa do praktycznego stosowania.
Słowa kluczowe: typ układu ciecz – ciecz, przepływ, rura pozioma, inwersja faz

47

—————————————————————————————————————-
R. Dyga: Opór hydrauliczny przy przepływie gaz – ciecz kanałem z wypełnieniem siatkowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 49-50                                pobierz plik artykułu 

W pracy opisano analizę wyników badań doświadczalnych dotyczących strat ciśnienia przy przepływie jedno i dwufazowym gaz – ciecz przez kanały z wypełnieniem siatkowym. Przedstawiono rezultaty wykorzystania wybranych modeli hydrauliki przepływu dwufazowego przez wypełnienia porowate do opisu przepływu gaz-ciecz przez strukturę siatkową.
Słowa kluczowe: wypełnienie siatkowe, przepływ gaz – ciecz, opór przepływu

49

—————————————————————————————————————-
R. Dyga: Wpływ udziału faz na wnikanie ciepła przy przepływie dwufazowym przez struktury siatkowe

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 51-52                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań przepływu powietrze – woda przez ogrzewane kanały z wypełnieniem siatkowym. Określono strumień wymienianego ciepła oraz współczynnik wnikania ciepła przy przepływie dwufazowym przez kanał całkowicie oraz częściowo wypełniony. Stwierdzono silny wpływ sposobu wypełnienia kanału na transport ciepła oraz dominującą rolę cieczy w nieadiabatycznym przepływie gaz-ciecz przez wypełnienie siatkowe.
Słowa kluczowe: wypełnienie siatkowe, wnikanie ciepła, przepływ gaz – ciecz

51

—————————————————————————————————————-
M. Dyląg, J. Kamieński, J. Rosiński: Modelowanie kinetyki wzajemnego oddziaływania cząstek w procesie flokulacji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 53-54                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano podstawy identyfikacji i modelowania kinetyki wzajemnego oddziaływania cząstek w funkcji wybranych zmiennych procesowych z uwzględnieniem współrzędnych definiujących ich fizykalną przestrzeń (położenie, czas).
Słowa kluczowe: flokulacja, bilans populacji, częstotliwość i liczba zderzeń, rozpad flokuł

53

—————————————————————————————————————-
M. Dziubiński: Modelowanie przepływów wielofazowych w mikrokanałach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 55-56                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono aktualny stan badań dotyczących modelowania przepływów wielofazowych ciecz – gaz i ciecz – ciecz w mikrokanałach.
Słowa kluczowe: mikrokanał, przepływy wielofazowe, mapy przepływu, udział faz

55

—————————————————————————————————————-
M. Dziubiński, Ł. Przelazły: Wpływ wielkości i kształtów
otworów na wartość współczynnika wypływu mieszanin dwufazowych ciecz – gaz ze zbiornika

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 57-59                                pobierz plik artykułu 

W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badań dotyczące wypływu mieszanin dwufazowych ciecz – gaz ze zbiornika przez otwory o nieregularnych kształtach. Uzyskany szeroki zakres danych eksperymentalnych opisano oryginalnymi równaniami korelacyjnymi i przedstawiono w postaci zależności [1] ΦZ= f(Re).
Słowa kluczowe: mieszanina dwufazowa ciecz – gaz, ciecz newtonowska, ciecz nienewtonowska, współczynnik wypływu

57

—————————————————————————————————————-
M. Dziubiński, A. Witczak-Stawicka, P. Budzyński: Analogia procesu sedymentacji
i fluidyzacji cząstek w płynach nienewtonowskich


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 60-61                                pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano porównania opisu danych doświadczalnych dotyczących prędkości sedymentacji cząstek w cieczach nienewtonowskich za pomocą modeli sedymentacji i fluidyzacji cząstek ciała stałego. Potwierdzono analogię tych procesów w płynach nienewtonowskich.
Słowa kluczowe: sedymentacja, fluidyzacja, zawiesina, reologia

60

—————————————————————————————————————-
H. Fidos, J. Sowiński, R. Krokos, M. Dziubiński: Badanie dystrybucji cieczy wypływającej z otworów o złożonych kształtach

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 62-63                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano wyniki badań dotyczących wypływów cieczy z otworów o złożonych kształtach. Badania dotyczyły sposobu dystrybucji strumieni cieczy na płaszczyźnie poziomej. Umiejętność przewidywania dystrybucji cieczy, determinującego tworzenie się rozlewiska, pozwala odpowiednio reagować podczas awarii i przeciwdziałać skutkom potencjalnych wypadków.
Słowa kluczowe: wypływ, rozlewisko, dystrybucja strumienia

62

—————————————————————————————————————-
H. Fidos, J. Sowiński, R. Krokos, M. Dziubiński: Wypływy jedno- i dwufazowe
z otworów na ściankach zbiornika ciśnieniowego


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 64-65                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań dotyczących jednofazowych i dwufazowych wypływów cieczy z otworów o złożonych kształtach, usytuowanych na ściance zbiornika ciśnieniowego. Badania miały na celu określenie wartości współczynników wypływu cieczy.
Słowa kluczowe: wypływ ze zbiornika, wypływ dwufazowy, współczynnik wypływu

64

—————————————————————————————————————-
H. Fidos, J. Sowiński, R. Krokos, M. Dziubiński: Badanie wypływów z otworów
o złożonych kształtach usytuowanych na ściankach rurociągu ciśnieniowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 66-67                                pobierz plik artykułu 

Badano wypływy cieczy z otworów w postaci szczelin, usytuowanych na ściankach rurociągu ciśnieniowego. Uzyskane wyniki dotyczące wartości współczynników wypływu przedstawiono w funkcji liczby Reynoldsa obliczanej dla otworu wypływowego.
Słowa kluczowe: wypływ, współczynnik wypływu, rurociąg ciśnieniowy

66

—————————————————————————————————————-
G. Filipczak: Wnikanie ciepła z warstewki smoły w przepływie dwufazowym z parą wodną

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 68-69                                pobierz plik artykułu 

Opisano warunki procesowe wynikające z odparowania smoły węglowej w przepływie pierścieniowym z parą wodną. Dokonano oceny wpływu parametrów cieplno-przepływowych na wartość współczynnika wnikania ciepła, zarówno w zakresie odwadniania smoły (układ trójfazowy smoła – woda – para wodna nasycona) jak i odparowania ze smoły frakcji olejowych (układ dwufazowy smoła – para wodna przegrzana).
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy, smoła, para wodna

68

—————————————————————————————————————-
G. Filipczak, S. Witczak: 35 lat badań przepływów wielofazowych w Politechnice Opolskiej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 70-71                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono rys historyczny związany z prowadzonymi w Politechnice Opolskiej badaniami w zakresie przepływów wielofazowych na przestrzeni ostatnich 35 lat. Wskazano na tematykę tych badań oraz dorobek i osiągnięcia ośrodka.
Słowa kluczowe: przepływy wielofazowe

70

—————————————————————————————————————-
M. Grabiał, A. Brzeszczak, W. Podgórska: Koalescencja i rozpad kropel w układzie ciecz – ciecz z udziałem surfaktantów jonowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 72-73                                pobierz plik artykułu 

Niniejsza praca stanowi opracowanie i interpretację wyników badań koalescencji i rozpadu kropel w układzie ciecz – ciecz z udziałem surfaktantów jonowych. Badania prowadzono w mieszalniku z mieszadłem Rushtona przy różnych częstościach obrotów. Używano surfaktantów: SDS (s. anionowy) i CTAB (s. kationowy). Zbadano również wpływ dodatku elektrolitu (NaBr) do układu.
Słowa kluczowe: koalescencja, rozpad, surfaktant, SDS, CTAB

72

—————————————————————————————————————-
Ł. Gralla, Z. Jaworski, B. Zakrzewska, M. Klejny: Modelowanie numeryczne przepływu w reaktorze rurowym z krzyżowym wlotem składników dla układu ciecz-gaz

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 74-75                                pobierz plik artykułu 

Modelowano przepływ burzliwy w reaktorze rurowym dla układu dwufazowego ciecz – gaz z zastosowaniem metody Reynoldsa uśredniania równań Naviera-Stokesa. Zastosowano standardowy model k -ε, a przepływ dwufazowy płynów przez aparat opisano za pomocą modeli Eulera oraz Mixture. Wyniki symulacji przedstawiono w postaci rysunków pokazujących kierunek i wielkość wektorów prędkości.
Słowa kluczowe: CFD, przepływ dwufazowy, reaktor rurowy

74

—————————————————————————————————————-
R. Grzywacz: Wpływ parametrów konstrukcyjnych i procesowych na wartości współczynników zatrzymania gazu w strefie opadania dla reaktorów airlift

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 76-78                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono doświadczalną metodę wyznaczania lokalnych i globalnej wartości współczynnika zatrzymania gazu w strefie opadania dla reaktora airlift z wewnętrzną rurą cyrkulacyjną. Doświadczenia przeprowadzono dla różnych średnic rur wewnętrznych oraz dla różnych natężeń przepływu fazy gazowej. Przeprowadzone badania są szczególnie ważne dla projektowania aerobowych procesów biodegradacji, gdyż pozwalają na prowadzenie procesu tak, aby uniknąć zjawiska anoksji mikroorganizmów w tej strefie.
Słowa kluczowe: reaktor airlift, hydrodynamika, zatrzymanie gazu

76

—————————————————————————————————————-
J. Guziałowska, D. Skoczylas, R. Ulbrich: Zastosowanie metod korelacyjnych
w badaniach przepływu dwufazowego

gaz – ciecz w przestrzeni międzyrurowej wymiennika ciepła

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 78-80                                pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy podjęto próbę opisu hydrodynamiki przepływu mieszaniny gaz-ciecz w przestrzeni międzyrurowej wymiennika z przegrodami poprzecznymi. Stosując funkcję korelacji wzajemnej określono zmianę poziomu szarości w charakterystycznych punktach wymiennika ciepła. Następnie stosując model poślizgu wg Zubera-Findlaya obliczono prędkości struktur gazowych i porównano je z wartościami wyznaczonymi w oparciu o funkcję korelacji wzajemnej.
Słowa kluczowe: przestrzeń międzyrurowa, przepływy dwufazowe, funkcja korelacji wzajemnej, model poślizgu

78

—————————————————————————————————————-
A. Heim, M. Solecki: Kształtowanie parametrów zawiesiny mikroorganizmów w młynie perełkowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 81-82                                pobierz plik artykułu 

Badano własności zawiesiny komórek drożdży Saccharomyces cerevisiae poddanych dezintegracji w młynie perełkowym. Stopień dezintegracji komórek wyznaczono na podstawie stężenia uwolnionego białka. Własności reologiczne zawiesiny mierzono cylindrycznym reometrem rotacyjnym z podwójną szczeliną. Wykazano wpływ energii kinetycznej wypełnienia młyna na nieliniowość przebiegu procesu i zmiany lepkości pozornej zawiesiny.
Słowa kluczowe: młyn perełkowy, zawiesina drożdży, dezintegracja mikroorganizmów, własności reologiczne

81

—————————————————————————————————————-
I. Hołowacz, B. Kawalec-Pietrenko, K. Kucharska: Powierzchnia międzyfazowa gaz – ciecz w roztworach białka serwatkowego napowietrzanych we współprądowej kolumnie barbotażowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 83-84                                pobierz plik artykułu 

Badano rozkłady wielkości pęcherzy oraz stopień zatrzymania gazu podczas ciągłej separacji pianowej białka serwatkowego we współprądowej kolumnie barbotażowej. Średnice pęcherzy wyznaczono metodą fotograficzną. Posługując się przeciętną powierzchniowo-objętościową średnicą pęcherzy oraz wartością stopnia zatrzymania gazu wyznaczono wielkość generowanej powierzchni międzyfazowej.
Słowa kluczowe: białko serwatkowe, średnica pęcherzy, stopień zatrzymania gazu, powierzchnia międzyfazowa gaz – ciecz

83

—————————————————————————————————————-
S. Hożejowska, L. Hożejowski: Analiza błędów przy wyznaczaniu współczynnika przejmowania ciepła przy przepływie cieczy w minikanale

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 85-87                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodę wyznaczania współczynnika przejmowania ciepła między wrzącą cieczą przepływającą przez minikanał a folią grzewczą w oparciu o pomiary temperatury metodą termografii ciekłokrystalicznej. Celem pracy jest zastosowanie rachunku wyrównawczego dla zminimalizowania błędów identyfikacji współczynnika przejmowania ciepła. Jest to możliwe dzięki szacunkowej znajomości błędow pomiarowych.
Słowa kluczowe: współczynnik przejmowania ciepła, wrzenie w przepływie, rachunek wyrównawczy

85

—————————————————————————————————————-
K. Ignasiak, R. Ulbrich: Zastosowanie metody PIV do oceny procesu segregacji przy wypływie mieszaniny gaz – ciało stałe z kanału poziomego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 88-89                                pobierz plik artykułu 

Niniejszy artykuł prezentuje wpływ prędkości powietrza na trajektorie ruchu cząstek układu dwuskładnikowego podczas wypływu z kanału poziomego. Badania przeprowadzono dla kulek plastikowych o różnej gęstości dla zakresu prędkości 5,95–9,92 m/s. Do określenia trajektorii ruchu cząstek ciała stałego wykorzystano cyfrową anemometrię obrazową.
Słowa kluczowe:
transport pneumatyczny, segregacja, materiał ziarnisty

88

—————————————————————————————————————-
A. Podgórski, A. Jackiewicz: Filtracja aerozoli w strukturalnie niehomogenicznych filtrach włókninowych. I – Sformułowanie modeli

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 90-91                                pobierz plik artykułu 

Analiza dostępnych danych literaturowych, jak też badania strukturalne filtrów własnej produkcji wskazują, że większość filtrów włókninowych cechuje się silnie polidyspersyjnym rozkładem średnic włókien, który zazwyczaj można dobrze aproksymować za pomocą rozkładu logarytmiczno-normalnego. Zaproponowano i rozwiązano nowe modele matematyczne pozwalające opisać penetrację cząstek aerozolowych przez takie filtry.
Słowa kluczowe:
aerozol; filtry włókninowe, niehomogeniczność, penetracja

90

 —————————————————————————————————————-
A. Jackiewicz, A. Podgórski: Filtracja aerozoli w strukturalnie niehomogenicznych filtrach włókninowych. II – Doświadczalna weryfikacja modeli

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 92-93                                pobierz plik artykułu 

Uzyskane wyniki doświadczalne porównano z przewidywaniami klasycznej teorii filtracji wgłębnej opartej o średnią arytmetyczną średnicę włókna oraz z nowo sformułowanym teoretycznym modelem filtracji w filtrach polidyspersyjnych – modelem przepływu częściowo segregowanego – uwzględniającym rzeczywisty rozkład średnic włókien. Wyznaczono stopień segregacji przepływu oraz zbadano wpływ prędkości przepływu powietrza na tenże parametr.
Słowa kluczowe: aerozol, filtry włókninowe, niehomogeniczność, penetracja

92

—————————————————————————————————————-
J. Kamieński, S. Spytkowski: Efektywność wytwarzania zawiesiny w smukłym aparacie

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 94-95                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań nad unoszeniem cząstek ciała stałego z dna zbiornika aparatu, w którym znajdują się dwa oddzielnie napędzane mieszadła obrotowe. Analizowano jak obecność górnego mieszadła wpływa na stopień zmieszania układu i efektywność mieszania.
Słowa kluczowe: mieszanie, zawiesina

94

—————————————————————————————————————-
J. Karcz, B. Mickiewicz, A. Frankowska: Wpływ oprzegrodowania na moc mieszania zawiesiny lekkiej w mieszalniku

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 96-97                                pobierz plik artykułu 

W pracy badano metodą tensometryczną wpływ oprzegrodowania na moc mieszania zawiesiny lekkiej. Pomiary wykonano w zbiorniku o średnicy D = 0,634 m. Mieszalnik był zaopatrzony w przegrody i mieszadło turbinowe z sześcioma pochylonymi łopatkami, umieszczonymi na wysokości h = 0,67H. Testowano pięć konfiguracji płaskich przegród różniących się liczbą i rozmieszczeniem na ścianie zbiornika. Wyniki opracowano w postaci charakterystyk mocy.
Słowa kluczowe: zawiesina lekka, moc mieszania, oprzegrodowanie, mieszalnik

96

 —————————————————————————————————————-
J. Karcz, Ł. Kacperski, M. Bitenc: Numeryczne modelowanie przepływu zawiesiny lekkiej w mieszalniku

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 98-99                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki numerycznych symulacji przepływu zawiesiny lekkiej w zbiorniku z przegrodami i mieszadłem turbinowym z łopatkami pochylonymi. Obliczenia przeprowadzono dla mieszalnika o średnicy wewnętrznej D = 0,295 m. Symulacje przeprowadzono przy użyciu komercyjnego pakietu Fluent 6.2. Siatkę numeryczną wygenerowano w preprocesorze MixSim 2.0. Zastosowano model burzliwości k- ε . Wyniki symulacji opracowano graficznie w postaci rozkładów prędkości płynu w zbiorniku.
Słowa kluczowe: modelowanie numeryczne, pole prędkości, zawiesina, lekkie cząstki, mieszalnik

98

—————————————————————————————————————-
B. Kawalec-Pietrenko, I. Hołowacz, K. Kucharska, L. Bander, J. Warechowski: Addytywy a efektywność separacji pianowej białek serwatkowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 100-101                                pobierz plik artykułu 

Prowadzono separację pianową roztworów białek serwatkowych. Na podstawie uzyskanych wyników dobrano warunki prowadzenia procesu, dla których stopień wyflotowania i współczynnik wzbogacenia były najwyższe. Zbadano wpływ węglanu sodu, laurylosiarczanu sodu, karboksymetylocelulozy i cytrynianu trietylu na przebieg separacji.
Słowa kluczowe: serwatka, białko, separacja pianowa, współczynnik wzbogacenia, stopień wyflotowania

100

—————————————————————————————————————-
B. Kawalec-Pietrenko, D. Konopacka-Łyskawa, P. Rybarczyk, J.A. Pérez Pérez: Flotacja jonowa cynku z rozcieńczonych kwaśnych roztworów wodnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 102-103                                pobierz plik artykułu 

Usuwano jony cynku z modelowych roztworów o pH = 5 w procesie separacji pianowej. Wyznaczono zmiany stopnia wyflotowania i współczynnika wzbogacenia w zależności od prędkości przepływu powietrza oraz stężenia siarczanu dodecylosodowego jako surfaktantu
anionowego.
Słowa kluczowe: flotacja jonowa, cynk, prędkość powietrza, stężenie substancji powierzchniowo czynnej

102

—————————————————————————————————————-
A. Kiełbus-Rąpała, J. Karcz: Mieszanie układu trójfazowego ciecz – gaz – ciało stałe
w zbiorniku z jednym lub dwoma mieszadłami


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 104-106                                pobierz plik artykułu 

Celem prezentowanej pracy była analiza eksperymentalna hydrodynamiki układu ciecz – gaz – ciało stałe w aparacie z jednym lub dwoma mieszadłami. Przeprowadzona analiza pozwoliła na określenie wpływu różnych parametrów fizycznych, operacyjnych oraz geometrycznych na krytycznej częstości obrotów mieszadła, mocy mieszania, udziału gazu zatrzymanego w cieczy oraz czasu przebywania pęcherzyków gazu w układzie.
Słowa kluczowe: układ ciecz – gaz – ciało stałe, krytyczna częstość obrotów mieszadła, udział gazu zatrzymanego w cieczy

104

—————————————————————————————————————-
T. Kiljański, A. Michajłowski: Kształty pęcherzy gazowych w substancjach plastycznolepkich podczas ruchu w polu sił
odśrodkowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 107-108                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki obserwacji kształtów pęcherzy gazowych o różnych rozmiarach w czasie ruchu w płynie posiadającym granicę płynięcia w polu sił odśrodkowych. Stwierdzono, że kształt pęcherzy był tym bardziej wydłużony, im większy pęcherz, z wyraźnie zaostrzoną tylną częścią.
Słowa kluczowe: rozdzielanie, dyspersja, pęcherze, substancja plastycznolepka

107

—————————————————————————————————————-
M. Klejny, Z. Jaworski, B. Zakrzewska, Ł. Gralla: Modelowanie numeryczne układu gaz – ciecz w reaktorze półkowym o przepływie przeciwprądowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 109-110                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki wstępnego modelowania przepływu przez półkowy reaktor przeciwprądowy. W programie Gambit 2.4.6. utworzono geometrię i wygenerowano niestrukturalne siatki numeryczne. Symulację numeryczną przepływu osobno dla dwóch płynów przeprowadzono za pomocą oprogramowania Fluent 6.3.26. firmy ANSYS.
Słowa kluczowe: CFD, reaktor półkowy

109

—————————————————————————————————————-
D. Konopacka-Łyskawa, B. Kawalec-Pietrenko: Ocena warunków procesu precypitacji węglanu wapnia w reaktorze gaz(CO2 ) – lift

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 111-112                                pobierz plik artykułu 

Otrzymywano węglan wapnia w reakcji wodorotlenku wapnia z dwutlenkiem węgla. Zbadano wpływ stężenia CaCO3 oraz prędkości przepływu dwutlenku węgla na czas reakcji i wykorzystanie CO2.Określono strukturę otrzymanych cząstek CaCO3 za pomocą XRD.
Słowa kluczowe: węglan wapnia, strącanie, reaktor pętlicowy

111

—————————————————————————————————————-
C. Kuncewicz, J. Stelmach: Wykrywanie krawędzi obrazów pęcherzyków

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 113-114                                pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano porównania czterech wybranych metod gradientowych do określania krawędzi obrazów pęcherzyków gazu uzyskanych na fotografiach. Dla użytych obrazów testowych i rzeczywistych najlepsze rezultaty otrzymano metodami Sobela i Canny’ego. Jednak ostateczny wynik jest zależny od wartości parametrów danej metody.
Słowa kluczowe: cyfrowa obróbka obrazu, wykrywanie krawędzi

113

—————————————————————————————————————-
G. Lizus, R. Ulbrich: Badania indukowanego przepływu dwufazowego w pompie aeracyjnej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 115-117                                pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono badania indukowanego przepływu dwufazowego w pompie aeracyjnej z wykorzystaniem technik wizualizacyjnych. W pracy opisano zjawiska zaburzeń spadku ciśnienia podczas indukowanego przepływu dwufazowego gaz – ciecz w systemach typu air-lift. Autorzy zaproponowali także nowy wektorowy model oceny stabilizacji przepływu.
Słowa kluczowe: przepływ indukowany, przepływu dwufazowy, pompa aeracyjna, stabilność przepływu

115

—————————————————————————————————————-
Ł. Makowski, W. Orciuch: Wpływ mieszania na precypitację siarczanu baru
w reaktorze przepływowym z dozowaniem poprzecznym


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 117-118                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki modelowania procesu precypitacji siarczanu baru w kanałowym reaktorze przepływowym z poprzecznym dozowaniem. W celu zweryfikowania obliczeń numerycznych, wykonanych z użyciem obliczeniowej mechaniki płynów, doświadczalnie wyznaczono pola prędkości oraz pola stężenia trasera technikami PIV i PLIF. Wyznaczono wpływ szybkości mieszania i szybkości dozowania na przebieg procesu.
Słowa kluczowe :mieszanie, precypitacja, PIV, PLIF, CFD

117

—————————————————————————————————————-
S. Masiuk, R. Rakoczy: Charakterystyki procesowe dla układu dyspersyjnego
ciecz – gaz w polu magnetycznym


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 119-120                                pobierz plik artykułu 

W pracy podano równanie zachowanie pędu pęcherza w polu magnetycznym. Z bezwymiarowej formy tego równania wyznaczono podstawowe liczby kryterialne, uwzględniające wpływ indukcji pola oraz parametrów fizykochemicznych fazy ciągłej na średnią średnicę i prędkość ruchu pęcherza powietrza wznoszącego się w obszarze generatora pola magnetycznego.
Słowa kluczowe: równanie ruchu pęcherza, liczby kryterialne, wirujące pole magnetyczne

119

—————————————————————————————————————-
Z. Matras: Analiza przejściowej strefy przepływu roztworów polimerowo-micelarnych w rurach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 121-122                                pobierz plik artykuł

Sporządzono pseudonewtonowskie krzywe oporów roztworów polimerowo-micelarnych i porównano je z odpowiednimi krzywymi roztworów wielkocząsteczkowych polimerów i roztworów substancji powierzchniowo czynnych z solą. Stwierdzono, że stabilna strefa przejściowa jest wyraźnie wydłużona w kierunku większych liczb Reynoldsa, w porównaniu z przypadkiem występującym przy przepływie cieczy micelarnych.
Słowa kluczowe: redukcja oporów, roztwory polimerowo-micelarne, przejściowa strefa przepływu

121

—————————————————————————————————————-
Ł. Mika: Badania oporów przepływu lodu zawiesinowego – opory miejscowe na przewężeniach (redukcjach) średnicy rurociągu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 123-124                                pobierz plik artykułu 

Przedmiotem badań doświadczalnych, zaprezentowanych w pracy, są procesy przepływowe zachodzące w powszechnie stosowanych elementach armatury, jakimi są redukcje średnicy rurociągu, w których przepływa lód zawiesinowy. Wyniki badań eksperymentalnych, zamieszczonych w pracy, uwzględniają specyficzne cechy przepływu lodu zawiesinowego, który jest mieszaniną roztworu alkoholu etylowego i drobinek lodu.
Słowa kluczowe: zawiesina lodowa, opory przepływu

123

—————————————————————————————————————-
B. Miłaszewicz, M. Rachel, R. Ulbrich: Wpływ średnicy kanału na struktury przepływu dwufazowego gaz – ciecz w minikanałach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 125-126                                pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono porównanie zakresów występowania poszczególnych struktur przepływu oparte na przeglądzie badań eksperymentalnych a także analizie dwóch map przepływu; mapy wg Taitela, Barnea i Duklera a także mapy opracowanej przez Mishimę i Ishii. Przeprowadzona analiza pozwoliła wykazać znaczący wpływ średnicy
na występowanie poszczególnych struktur przepływu a także istniejące rozbieżności w jego interpretacji.
Słowa kluczowe: struktury przepływu, mapy przepływu, przepływ dwufazowy, minikanały

125

—————————————————————————————————————-
Z. Modrzejewska, P. Owczarz, R. Zarzycki: Wieloskładnikoweukłady chitozanowe jako żele termowrażliwe

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 127-128                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono badania nad żelami chitozanowymi formującymi się w fizjologicznej temperaturze ciała ludzkiego. Żele wytwarzano w oparciu o chlorek chitozanu i b-glicerofosforan sodu. W strukturę żelu wprowadzono albuminę, którą uwalniano do wody oraz buforu o pH 10.
Słowa kluczowe: chitozan, termowrażliwe żele, albumina

127

—————————————————————————————————————-
B. Niezgoda-Żelasko, W. Zalewski: Przepływ zawiesiny lodowej w przewodach – obszar badań naukowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 129-131                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono zakres badań naukowych, prowadzonych w ostatnich latach, dotyczących procesów przepływowych i cieplnych, związanych z przepływem zawiesiny lodowej etanolu w przewodach o przekroju kołowym i prostokątnym. Podano zależności służące do obliczania średnich współczynników przejmowania ciepła przy przepływie zawiesiny lodowej w rurach.
Słowa kluczowe: zawiesina lodowa, opory przepływu, wymiana ciepła, ciecz nienewtonowska

129

—————————————————————————————————————-
B. Niezgoda-Żelasko, J. Żelazko: Opory przepływu zawiesiny lodowej w łukach
i kolanach


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 131-133                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych oporów przepływu zawiesiny lodowej przez łuki i kolana. Wynikiem badań są zależności kryterialne określające współczynniki oporów miejscowych zawiesiny lodowej będącej płynem Binghama, której przepływ traktowany jest jak uogólniony przepływ cieczy nienewtonowskiej.
Słowa kluczowe: zawiesina lodowa, opory przepływu w łukach, ciecz nienewtonowska

131

—————————————————————————————————————-
P. Ocłoń, M. Dyląg: Ocena przydatności metody µPIV w badaniach spływu cienkowarstwowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 134-135                                pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano możliwość zastosowania metody µPIV (mikro-anemometria obrazowa) umożliwiającej badania spływu cienkowarstewkowego przez powierzchnię cieczy. Wyniki pomiarów porównano z otrzymanymi za pomocą dotychczas stosowanej metody pomiaru µPIV, umożliwiającej pomiary prędkości cieczy przez płaską szklaną ściankę. Zmierzone prędkości cieczy porównano z otrzymanymi dla modelu teoretycznego Nusselta.
Słowa kluczowe: ì PIV, spływ cienkowarstewkowy

134

—————————————————————————————————————-
P. Ocłoń, J. Talaga: Zmodyfikowana metoda pomiaru turbulentnego spływu cienkowarstwowego z zastosowaniem µPIV

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 136-137                                pobierz plik artykułu 

W pracy zaprezentowano zmodyfikowaną metodę pomiaru za pomocą µ PIV (mikro-anemometria obrazowa), umożliwiającą pomiary rozkładu prędkości w turbulentnym spływie cienkowarstewkowym po nieprzeźroczystej, cylindrycznej powierzchni.
Słowa kluczowe: µPIV, turbulentny spływ cienkowarstewkowy

136

—————————————————————————————————————-
W. Orciuch: Modelowanie własności reologicznych zawiesiny aglomeratów fraktalopodobnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 138-139                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono sposób modelowania lepkości zawiesiny cząstek fraktalopodobnych na przykładzie zawiesiny cząstek syntetycznej krzemionki w wodzie. Lepkość zawiesiny zmieniała się w czasie na wskutek procesu deaglomeracji w jednowymiarowym układzie o stałych naprężeniach hydrodynamicznych. Pokazano też przykład wyników modelowania procesu wytwarzania nanozawiesin za pomocą ultradźwięków.
Słowa kluczowe: aglomeraty fraktalopodobne, bilans populacji, reologia zawiesin

138

—————————————————————————————————————-
M. Orczykowska, P. Budzyński, M. Dziubiński: Dokładność wyznaczania prędkości przepływu pęcherzy gazowych w cieczach nienewtonowskich

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 140-141                                pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy przedstawiono dokładność opisu danych doświadczalnych dotyczących prędkości przepływu pęcherzy gazowych w cieczach nienewtonowskich za pomocą modyfikacji metody Abou-El-Hassana.
Słowa kluczowe: ciecze nienewtonowskie, prędkość przepływu, pęcherze gazowe

140

—————————————————————————————————————-
T. Orzechowski: Wymiana ciepła przy wrzeniu na powierzchniach nieizotermicznych – metodyka obliczeń

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 142-143                                pobierz plik artykułu 

Na przykładzie gładkiego długiego miedzianego żebra pracującego przy wrzeniu FC-72 zaproponowano metodę obliczania lokalnych wartości współczynnika przejmowania ciepła przy założeniu, że jest funkcją przegrzania. Tak wyznaczoną krzywą wrzenia porównano z obliczoną numerycznie.
Słowa kluczowe: żebro, krzywa wrzenia, metodyka obliczeń

142

—————————————————————————————————————-
T. Orzechowski, A. Zwierzchowska, S. Zwierzchowska: Wymiana ciepła na żebrach
z metalowo włóknistym pokryciem kapilarno-porowatym


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 144-145                                pobierz plik artykułu 

Dla długiego miedzianego żebra z naniesioną warstwą kapilarno-porowatą pracującego przy wrzeniu wody pod ciśnieniem atmosferycznym wykonano pomiary powierzchniowego rozkładu temperatury. Przy założeniu jednowymiarowości zjawiska wyznaczono krzywe wrzenia dla badanych próbek. Uzyskane wyniki porównano z podawanymi w literaturze dla grzejnych powierzchni izotermicznych.
Słowa kluczowe: żebro, wrzenie, pokrycie kapilarno porowate

144

—————————————————————————————————————-
M. Piasecka: Analiza wpływu wybranych parametrów na inicjację wrzenia
w przepływie płynu chłodniczego przez prostokątny minikanał o zmiennej orientacji przestrzennej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 146-147                                pobierz plik artykułu 

W artykule omówiono wyniki pracy badawczej, której tematem jest wymiana ciepła przy wrzeniu w przepływie płynów chłodniczych przez prostokątny minikanał o zmiennej orientacji przestrzennej. Do detekcji rozkładu temperatury na powierzchni grzejnej wykorzystywana jest termografia ciekłokrystaliczna. Przedstawiono wpływ wybranych parametrów na inicjację wrzenia oraz zaproponowano własne równanie kryterialne.
Słowa kluczowe: wymiana ciepła, wrzenie, minikanał, termografia ciekłokrystaliczna

146

—————————————————————————————————————-
M. Pietrzak, S. Witczak: Struktury przepływu trójfazowego gaz – ciecz – ciecz w łuku rurowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 148-149                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących obserwacji struktur przepływu, jak również pomiarów udziałów objętościowych faz przy przepływie mieszaniny trójfazowej powietrze – woda – olej przez łuk rurowy. W wyniku przeprowadzonych badań zidentyfikowano formy przepływu trójfazowego, opracowano mapę takiego przepływu oraz określono wartości udziałów objętościowych powietrza.
Słowa kluczowe: struktury przepływu, łuk rurowy, przepływ trójfazowy gaz – ciecz – ciecz, mapa przepływu, udziały objętościowe

148

—————————————————————————————————————-
M. Płaczek, S. Witczak: Inwersja faz w przepływie wielofazowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 150-151                                pobierz plik artykułu W pracy opisano zjawisko inwersji faz ciekłych, występujące w trakcie przepływu przez pionowy rurociąg układu ciecz – ciecz – gaz. W oparciu o wyniki przeprowadzonych badań przestawiono mapę przepływu. Opisano zakresy występowania struktur oraz określono charakter przepływu poszczególnych składników ciekłych w mieszaninie.
Słowa kluczowe: inwersja faz, przepływ trójfazowy gaz – ciecz – ciecz, struktury przepływu

150

—————————————————————————————————————-
M. Płaczek, S. Witczak: Redukcja ciśnienia w wybranych przypadkach przepływu trójfazowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 152-153                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań doświadczalnych wznoszącego przepływu trójfazowego gaz – ciecz – ciecz w kanałach o średnicy 30 i 40 mm. Określono przebieg straty ciśnienia oraz opisano wpływ parametrów przepływowych na charakter zmian oporów przepływu i ich redukcji w wybranych przypadkach tego przepływu.
Słowa kluczowe: strata ciśnienia, przepływ trójfazowy gaz – ciecz – ciecz, inwersja faz

152

 —————————————————————————————————————-
R. Pohorecki, W. Moniuk, P. Machniewski: Modelowanie nieizotermicznej absorpcji
w kolumnie ze zwilżaną ścianką


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 154-155                                pobierz plik artykułu 

Opracowano model matematyczny nieizotermicznej absorpcji amoniaku w wodzie amoniakalnej w dwustopniowej kolumnie ze zwilżaną ścianką. Wykonano obliczenia symulacyjne i określono rozkład temperatury i stężenia amoniaku w obu fazach wzdłuż wysokości kolumny.
Słowa kluczowe: amoniak, woda amoniakalna, absorpcja nieizotermiczna, kolumna ze zwilżaną ścianką

154

 —————————————————————————————————————-
A. Poświata, Z. Szwast: Egzergetyczna optymalizacja poziomego fluidalnego wymiennika ciepła z uwzględnieniem dwufazowego modelu złoża

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 156-157                                pobierz plik artykułu 

W niniejszej pracy przedstawiono optymalizację procesu ogrzewania rozdrobnionego ciała stałego zachodzącego w poziomym fluidalnym wymienniku ciepła. W matematycznym opisie procesu ogrzewania użyto pęcherzowego, dwufazowego modelu złoża fluidalnego. Zastosowany wskaźnik jakości opisuje całkowity koszt procesu wyrażony w jednostkach egzergii. Opisano analityczne rozwiązania optymalizacji dla fluidalnego procesu ogrzewania.
Słowa kluczowe: fluidyzacja, optymalizacja, ogrzewanie, fluidalne wymienniki ciepła

156

—————————————————————————————————————-
R. Rakoczy: Informacyjny opis wpływu wirującego pola magnetycznego na układ dyspersyjny

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 158-159                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu wirującego pola magnetycznego na kształt pęcherzy wznoszących się w różnego typu płynach. Zaprezentowano nowe podejście do opisu zmian kształtu pęcherzy, sformułowane na podstawie entropii informacji.
Słowa kluczowe: entropia informacji, współczynnik kształtu, wirujące pole magnetyczne

158

—————————————————————————————————————-
R. Rakoczy: Analiza wpływu wirującego pola magnetycznego na układ dyspersyjny gaz – ciecz

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 160-161                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań układów gaz – ciecz w nowym typie urządzenia wykorzystującym wirujące pole magnetyczne. Przeanalizowano wpływ parametrów fizycznych fazy ciągłej oraz parametrów operacyjnych na stan układu dyspersyjnego. Analizę oparto na przedstawieniu zmian średniej średnicy Sautera w zależności od bezwymiarowych liczb Mortona oraz Hartmana.
Słowa kluczowe: rozkład średnicy pęcherzy, średnica Sautera, wirujące pole magnetyczne

160

—————————————————————————————————————-
J. Różański, L. Broniarz-Press, S. Różańska: Wpływ twardości wody na redukcję oporów przepływu wywołaną dodatkiem chlorku heksadecylotrimetyloamoniowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 162-163                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wpływ soli wywołujących twardość wody na zjawisko redukcji oporów przy przepływie wodnych roztworów chlorku heksadecylotrimetyloamoniowego (HTAC) i salicylanu sodu (NaSal). Zaobserwowano, że układ HTAC/NaSal jest stosunkowo odporny na obecność chlorku wapnia i chlorku magnezu, podczas gdy dodatek chlorku żelaza (III) może prowadzić do zaniku redukcji oporów przepływu.
Słowa kluczowe: redukcja oporów przepływu, chlorek heksadecylotrimetyloamoniowy, reologia, twardość wody

162

—————————————————————————————————————-
J. Sęk: Modelowanie procesu nasiąkania struktur ziarnistych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 164-165                                pobierz plik artykułu 

Zależnością powszechnie wykorzystywaną do modelowania procesów nasiąkania struktur porowatych jest tak zwane równania Washburna. Podjęto próbę modyfikacji tej zależności mającą na celu uwzględnienie w tym modelu parametrów charakteryzujących złoże ziarniste takich jak średnica ziaren złoża, jego porowatość oraz pole przekroju złoża. Zastąpiono również trudne do wyznaczenia wielkości parametrami charakteryzującymi właściwości cieczy wsiąkającej do wnętrza złoża.
Słowa kluczowe: złoże porowate, równanie Washburna, nasiąkanie

164

—————————————————————————————————————-
J. Sęk, M. Dziubiński, M. Bednarski: Symulacje numeryczne ruchu kropel cieczy w polu zderzających się strumieni powietrza

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 166-167                                pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy zagadnienia otrzymywania emulsji metodą zderzających się strumieni. Symulacje numeryczne wykonano korzystając z programu Fluent. Badano wpływ odległości pomiędzy rozpylaczami oraz prędkości ruchu kropel na wydajność procesu.
Słowa kluczowe: emulsje, zderzające się strumienie, rozpylanie

166

—————————————————————————————————————-
T. Skiepko: Transportowy teoremat Reynoldsa dla systemów trójfazowych z zasobem w granicy rozdziału faz

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 168-171                                pobierz plik artykułu 

Opracowano transportowy teoremat Reynoldsa dla systemów trójfazowych z zasobem w granicy rozdziału faz w odniesieniu do ruchomej objętości kontrolnej. Wyprowadzenie oparto na uogólnionych teorematach transportu stosowanych dla układów przestrzennych [Truesdell i Toupin, 1960] i powierzchniowych [Aris, 1962; Slattery, 1990]. Wyniki końcowe odniesione do ogólnej wielkości ekstensywnej przedstawiają teoremat w formie scałkowanej.
Słowa kluczowe: układ trójfazowy z zasobem w granicy rozdziału faz, transportowy teoremat Reynoldsa

168

—————————————————————————————————————-
D. Skoczylas, J. Guziałowska: Parametry geometryczne a rozpływ płynu w pęku rur

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 172-173                                pobierz plik artykułu 

W pracy pokazano wpływ wybranych parametrów geometrycznych na rozpływ płynu w przestrzeni międzyrurowej płaszczowo-rurowego wymiennika ciepła dla przepływu jedno- i dwufazowego. Badania dla przepływu jednofazowego przeprowadzono określając wpływ tych parametrów na opory przepływu, natomiast dla przepływu dwufazowego gaz – ciecz zastosowano cyfrową anemometrię obrazową z wykorzystaniem cząstek wskaźnikowych.
Słowa kluczowe: przestrzeń międzyrurowa, pęk rur, przegrody segmentowe, przepływ

172

—————————————————————————————————————-
P. Sobieszuk, R. Pohorecki: Badanie wymiany masy w mikroreaktorze wielokanałowym ze spływającą warstewką cieczy

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 174-175                                pobierz plik artykułu 

Zastosowanie mikrostruktur na większą skalę opiera się na koncepcji numbering-up, czyli zwiększaniu liczby mikrokanałów. Aparatem tego typu jest aparat wielokanałowy ze spływającą warstewką cieczy. Jest to aparat zaliczany to urządzeń z kanałami otwartymi. W pracy przedstawiono pomiary szybkości absorpcji CO2 z mieszaniny CO2 /N2 w wodnych roztworach monoetanoloaminy (MEA) w tego typu aparacie. Wyznaczono współczynniki wnikania masy z reakcją chemiczną.
Słowa kluczowe: mikroreaktor gaz – ciecz, absorpcja, monoetanoloamina

174

—————————————————————————————————————-
T. Sosnowski, L. Gradoń: Wpływ biosurfaktantu na porywanie i deagreagację cząstek proszku

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 176-177                                pobierz plik artykułu W pracy badano aerozolizację proszków mających potencjalne zastosowaniu jako nośniki leków inhalacyjnych. Proszki wytwarzano metodą suszenia rozpyłowego z wodnych roztworów laktozy z domieszkami wybranego biosurfaktantu. Uzyskane cząstki analizowano z użyciem SEM oraz określono ich porywanie w inhalatorze DPI. Stwierdzono, że biosurfaktant, wpływając na kształt, morfologię i własności powierzchniowe cząstek, istotnie poprawia resuspensję proszku w inhalatorze, pozwalając uzyskać aerozol o cechach pożądanych w arozoloterapii.
Słowa kluczowe: proszek, inhalacja, inhalator, suszenie rozpyłowe, deagregacja

176

—————————————————————————————————————-
J. Sowiński, M. Dziubiński: Straty ciśnienia podczas przepływu mieszaniny dwufazowej ciecz nienewtonowska – gaz w minikanałach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 178-179                                pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy zbadano wpływ, szerokości szczeliny kanału oraz prędkości pozornych cieczy i gazu na straty ciśnienia podczas przepływów dwufazowego ciecz nienewtonowska – gaz w pionowych, wąskich minikanałach. Wyznaczone w trakcie badań wartości strat ciśnienia opisano za pomocą modelu rozdzielonego przepływu Lockharta-Martinellego.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy, straty ciśnienia, minikanał, ciecz nienewtonowska.

178

—————————————————————————————————————-
J. Stelmach, M. Pietrzykowski: Użycie transformacji Hougha do określania rozmiarów pęcherzyków gazu w wodzie

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 180-181                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono możliwość użycia kołowej transformacji Hougha do określania rozmiarów pęcherzyków zbliżonych kształtem do kulistych, gdy ich obrazy częściowo na siebie zachodzą. Dla spreparowanych obrazów testowych uzyskano bardzo dobrą zgodność wartości promieni rzeczywistych i obliczonych. W przypadku rzeczywistego obrazu układu dwufazowego dobrze rozpoznawane były kształty koliste.
Słowa kluczowe: kołowa transformacja Hougha, rozmiary pęcherzyków

180

—————————————————————————————————————-
W. Szaferski, L. Broniarz-Press: Porównanie pracy układów jedno-
i dwumieszadłowych podczas dyspergowania gazu w cieczy


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 182-183                                pobierz plik artykułu 

W pracy porównano pracę mieszalnika z jednym i dwoma mieszadłami na wspólnym wale. Analizowano wpływ objętościowego natężenia przepływu gazu i liczby Reynoldsa na ilość gazu zatrzymywanego w cieczy dla wodnego roztworu polimeru poliakryloamidu. Stosowano dyfuzor membranowy GJ HD 270 oraz mieszadła turbinowe Rushtona, turbinowe-tarczowe Smitha i turbinowe z łopatkami pochylonymi pod kątem 45o .
Słowa kluczowe: mieszanie, układy dwumieszadłowe, napowietrzanie, współczynnik zatrzymywania gazu, dyfuzor membranowy

182

—————————————————————————————————————-
N. Szmolke: Badania numeryczne przepływu w kotle fluidalnym małej mocy
z wykorzystaniem pakietu Fluent


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 184-185                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wybrane wyniki obliczeń numerycznych przepływu mieszaniny dwufazowej w kotle fluidalnym małej mocy. Analizę tego procesu wykonano programem Fluent wykorzystując metodę Eulera. Dzięki przeprowadzonym obliczeniom uzyskano zmienne w czasie rozkłady prędkości, ciśnienia oraz koncentracji faz.
Słowa kluczowe: wymiennik fluidalny, metody numeryczne, koncentracja faz, rozkład ciśnienia

184

—————————————————————————————————————-
N. Szmolke: Wideogrametria a obliczenia numeryczne przepływu w przestrzeni międzyrurowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 186-187                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wybrane wyniki prac badawczych, których celem było poznanie aerodynamiki i hydrauliki przepływu w modelowym fluidalnym wymienniku ciepła. Prowadzono badania wideogrametryczne oraz obliczenia numeryczne, z wykorzystaniem pakietu Fluent. Uzyskano rozkłady lokalnej koncentracji powierzchniowej. Określono zależności pomiędzy wynikami, uzyskanymi empirycznie oraz numerycznie i sformułowano wnioski, dotyczące ich wzajemnej korelacji.
Słowa kluczowe: wideogrametria, wymiennik fluidalny, parametry przepływowe, koncentracja powierzchniowa

186

—————————————————————————————————————-
L. Troniewski, G. Fililpczak, S. Witczak: Fenomenologiczna ocena tworzenia się struktur wodno-olejowych podczas wrzenia w objętości

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 188-189                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań i analiz dotyczących warunków wnikania ciepła podczas wrzenia mieszaniny cieczy wzajemnie nierozpuszczalnych. Eksperymenty przeprowadzono w dużej objętości i pod ciśnieniem atmosferycznym, wykorzystując jako czynniki robocze wodę oraz oleje o różnych właściwościach. Scharakteryzowano warunki wnikania ciepła przy różnej zawartości obu składników mieszaniny.
Słowa kluczowe: wrzenie w objętości, struktury wrzenia, wnikanie ciepła

188

—————————————————————————————————————-
J. Wiejacha: Analiza nieustalonego zbierania adhezyjnego za pomocą walców wykonanych z różnych materiałów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 190-191                                pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono pomiary nieustalonego zbierania adhezyjnego za pomocą obrotowych walców. Uzyskano eksperymentalne dane, pokazujące zależności między objętością zebranej cieczy a czasem dla różnych materiałów walców i różnych prędkości zbierania. Dokonano analizy danych doświadczalnych.
Słowa kluczowe: dwufazowy przepływ uwarstwiony, adhezyjne zbieranie

190

—————————————————————————————————————-
J. Wiśniowska, S. Witczak: Miejscowe straty ciśnienia przy przewężeniu kanału
w warunkach opadającego w rurach pionowych przepływu mieszaniny gazowo-cieczowej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 192-193                                pobierz plik artykułu 

W pracy opisano wyniki badań dotyczących wpływu przewężenia pola przekroju rury pionowej na struktury i miejscowe opory przepływu mieszaniny dwufazowej gaz – ciecz. Wskazano na charakter zmian oporów przepływu oraz dokonano oceny przydatności znanych z literatury metod obliczania ich wartości.
Słowa kluczowe: przewężenia kanału, przepływ dwufazowy gaz-ciecz, struktury przepływu, straty ciśnienia

192

—————————————————————————————————————-
S. Witczak: Straty ciśnienia przy przepływie mieszaniny gazowo-cieczowej przez zawory regulacyjne

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 194-195                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań w zakresie oceny hydrodynamiki przepływu wielofazowego przez wybrane typy zaworów regulacyjnych, a w szczególności określenie wartości miejscowych strat ciśnienia przy przepływie mieszaniny gazowo-cieczowej.
Słowa kluczowe: zawory, przepływ dwufazowy gaz – ciecz, straty ciśnienia

194

—————————————————————————————————————-
M. Zalewski: Wpływ dezaktywacji katalizatora na średnie stężenie produktu dla chaotycznej reakcji chemicznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 6, 196-197                                pobierz plik artykułu 

W niniejszej pracy rozważany jest reaktor chemiczny z idealnym mieszaniem ze względu na reagenty i stały rozdrobniony katalizator oraz przepływowy ze względu na reagenty. W reaktorze ma miejsce prosta reakcja egzotermiczna przejścia substratu A w produkt B zachodząca na powierzchni katalizatora ulegającego dezaktywacji zależnej od temperatury. W pracy przedstawiono wpływ parametrów opisujących dezaktywacje katalizatora na średnie stężenie produktu B.
Słowa kluczowe: chaos, dezaktywacja, katalizator

196

—————————————————————————————————————-

Rok 2009 nr 5

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5
SPIS TREŚCI NUMERU  pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA
Artykuły naukowe:
B. AMBROŻEK: Modelowanie cyklicznego stanu ustalonego w układach TSA
z zamkniętym i otwartym obiegiem gazu podczas regeneracji złoża adsorbentu


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 13-15                                pobierz plik artykułu 

W pracy przeprowadzono analizę teoretyczną cyklu adsorpcyjnego dla dwóch układów TSA:
z otwartym obiegiem gazu i z zamkniętym obiegiem gazu podczas regeneracji adsorbentu. Cykliczny stan ustalony wyznaczano metodą iteracji cyklicznych. Symulacje komputerowe wykonano dla procesu odzyskiwania czterochlorku węgla ze strumienia powietrza w układach TSA z nieruchomym złożem węgla aktywnego.
Słowa kluczowe: adsorpcja zmienno-temperaturowa, cykliczne procesy adsorpcyjne, cykliczny stan ustalony

13

—————————————————————————————————————-
M. ARASZKIEWICZ: Desorpcja lotnych związków organicznych z węgla aktywnego
z wykorzystaniem ogrzewania mikrofalowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 15-16                                pobierz plik artykułu 

Praca opisuje możliwość wykorzystania energii mikrofalowej do desorpcji lotnych związków organicznych z węgla aktywnego. W pracy przedstawiono ogólną ideę procesu i wstępne wyniki eksperymentalne, przeprowadzone w aparaturze badawczej w skali laboratoryjnej.
Słowa kluczowe: desorpcja, mikrofale, węgiel aktywny, VOC

15

—————————————————————————————————————-
J. BAŁDYGA, M. HENCZKA, K. SOKOLNICKA: Sekwestracja ditlenku węgla metodą przyspieszonej karbonatyzacji minerałów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 17-19                                pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy procesu umożliwiającego składowanie ditlenku węgła w postaci nieorganicznych węglanów (sekwestracja poprzez karbonatyzację minerałów); produktem ubocznym procesu jest krzemionka. Metoda karbonatyzacji, w odróżnieniu od sekwestracji bezpośredniej,
umożliwia składowanie trwałe; wykorzystanie procesu dwustopniowego i jego przyspieszenie poprzez zastosowanie kwasów karboksylowych obniża przy tym koszty sekwestracji.
Słowa kluczowe: ditlenek węgla, karbonatyzacja, kwasy karboksylowe, sekwestracja

17

—————————————————————————————————————-
A. DERESZEWSKA, R. TOMCZAK-WANDZEL, M. DUBIEL, K. MĘDRZYCKA: Badanie adsorpcji surfaktantu anionowego LAS na kłaczkach osadu czynnego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 20-21                                pobierz plik artykułu 

Badano adsorpcję surfaktantu anionowego LAS na osadzie czynnym pobranym z oczyszczalni ścieków w Swarzewie. Opracowano metodykę separacji i oznaczania surfaktantu w cieczy nadosadowej i w osadzie. Stwierdzono, że na osadzie adsorbuje się około 50–75% całej ilości surfaktantu, w roztworze pozostaje 6–12%, zaś straty wynikające z biodegradacji lub adsorpcji LAS na ściankach naczyń podczas procedury analitycznej stanowią od 25 do 32%.
Słowa kluczowe: surfaktanty, LAS, adsorpcja, osad czynny

20

—————————————————————————————————————-
M. DOLIŃSKI, M. SZWAST, W. FABIANOWSKI, W. PIĄTKIEWICZ: Badanie właściwości filtracyjnych i mechanicznych polipropylenowych membran kapilarnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 22-23                                pobierz plik artykułu 

Konieczność ochrony środowiska oraz względy ekonomiczne kierują prace wielu badaczy w kierunku poszukiwania nowych sposobów zatężania, oczyszczania i rozdzielania różnych rodzajów mieszanin. Obecnie coraz chętniej w różnego rodzaju procesach wykorzystuje się membrany polimerowe. Praca prezentuje wyniki badań nad właściwościami filtracyjnymi i mechanicznymi membran kapilarnych z polipropylenu wykonanych na Wydziale Inżynierii Chemicznej i Procesowej Politechniki Warszawskiej.
Słowa kluczowe: membrany, właściwości filtracyjne

22

—————————————————————————————————————-
D. DOWNAROWICZ: Ocena stopnia wykorzystania złoża węgla aktywnego w cyklicznym procesie ETSA

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 24-25                                pobierz plik artykułu 

Zbadano wpływ szerokości strefy niewykorzystanego złoża w kolumnie adsorpcyjnej na efektywność desorpcji elektrotermicznej 2-propanolu W oparciu o pomiary dynamiki adsorpcji obliczono wskaźniki LUB i TPR oraz szerokość strefy MTZ. Stwierdzono, że ilość energii pobranej do desorpcji tej samej masy 2-propanolu ulega zwiększeniu, jeśli proces adsorpcji nie jest prowadzony do stanu pełnego nasycenia złoża.
Słowa kluczowe: desorpcja elektrotermiczna, ciepło Joule’a, węgiel aktywny, strefa LUB

24

—————————————————————————————————————-
D. DOWNAROWICZ, E. GABRUŚ: Odzyskiwanie alkoholi alifatycznych podczas desorpcji elektrotermicznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 26-27                                pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano przydatność procesu desorpcji elektrotermicznej do odzyskiwania par alkoholi alifatycznych. Analizę przeprowadzono dla adsorpcji par etanolu i 2-propanolu na węglu aktywnym Sorbonorit 4 w zakresie stężeń adsorptywu w oczyszczanym gazie 3–15 g/m3. Stwierdzono, że zawartość adsorbatu w momencie rozpoczęcia desorpcji ma znaczący wpływ na przebieg i efektywność tego procesu.
Słowa kluczowe: desorpcja elektrotermiczna, alkohol, odzyskiwanie, węgiel aktywny

26

—————————————————————————————————————-
U. GABRIEL, D. SZANIAWSKA: Zamykanie obiegów wodnych w zakładach przemysłowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 28-29                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono systematyczną i zintegrowaną metodologię modyfikacji przemysłowych sieci wodnych w celu minimalizacji zużycia wody i zrzutu ścieków. Opracowano procedurę algorytmiczną, którą zastosowano do analizy wybranej części sieci wodnej cukrowni z pojedynczym zanieczyszczeniem. Opracowana procedura składa się z algorytmu alokacji strumieni i prostego systemu eksperckiego wyboru metody oczyszczania. Uzyskano rozwiązania, w których w wyniku alokacji strumieni oraz zastosowaniu mikrofiltracji jako dodatkowego procesu oczyszczania, zredukowano zużycie wody, odpowiednio o 79% i 100%, w porównaniu z siecią przed modyfikacją.
Słowa kluczowe: sieci wodne, algorytm alokacji strumieni, system ekspertowy

28

—————————————————————————————————————-
E. GABRUŚ: Badania wydajności procesu mikrofiltracji roztworów stosowanych
w produkcji piwa


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 30-31                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań mikrofiltracji roztworów białka na membranach ceramicznych. Analizowano wpływ parametrów procesowych na wydajność procesu przy zastosowaniu płukania wstecznego i bez. Do opisu wyników badań zastosowano model oporów szeregowych.
Słowa kluczowe: membrany ceramiczne, mikrofiltracja, białko, fouling

30

—————————————————————————————————————-
E. GABRUŚ, D. DOWNAROWICZ: Obróbka oczyszczająca rozpuszczalników organicznych odzyskiwanych w procesie adsorpcji zmiennotemperaturowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 32-33                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań adsorpcyjnego oczyszczania zdesorbowanych ciekłych rozpuszczalników organicznych na zeolitowych sitach molekularnych. Przebadano wpływ stężenia początkowego wody w alkoholu i prędkości przepływu cieczy na czas przebicia złoża, stopień wykorzystania złoża, współczynnik COR oraz wydajność procesu.
Słowa kluczowe: rozpuszczalniki organiczne, adsorpcja zmiennotemperaturowa, oczyszczanie cieczy

32

—————————————————————————————————————-
J.M. GUTTETER-GRUDZIŃSKI: Hydrocyklony do rozdziału układu ciecz – ciecz

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 34-35                                pobierz plik artykułu 

Hydrocyklony powszechnie stosowane są do zagęszczania cząstek stałych np. mułów. W ostatnim czasie podjęto próby rozdziału emulsji O/W np. na platformach wiertniczych. W artykule przedstawiono oryginalne wyniki badań autora nad rozdziałem emulsji olejowo-wodnej. Przedstawiono teorię sedymentacji kropel oleju w hydrocyklonie oraz wyniki obliczeń i pomiarów średnicy kropel oleju miernikiem firmy Malvern.
Słowa kluczowe: hydrocyklon, separacja emulsji o/w, wielkość kropel

34

—————————————————————————————————————-
E. HALLMANN, R. TOMCZAK-WANDZEL, K. MĘDRZYCKA: Destabilizacja układów emulsyjnych powstających podczas oczyszczania gruntów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 36-37                                pobierz plik artykułu 

Sporządzano modelowe emulsje oleju bazowego PAO6 (3%) w roztworach surfaktantu niejonowego Rokanolu NL6 o stężeniu 1 g/dm3. Następnie sporządzoną emulsję poddawano różnym zabiegom w celu jej destabilizacji: wirowanie, przechowywanie, ogrzewanie oraz wymrażanie emulsji. W fazie wodnej oznaczano stężenie surfaktantów niejonowych (spektrofotometryczna metoda z odczynnikiem Dragendorfa) oraz ChZT.
Słowa kluczowe: emulsja, destabilizacja, remediacja gruntów, PAO6, surfaktanty niejonowe

36

—————————————————————————————————————-
N. HUTNIK, B. WIERZBOWSKA, A. MATYNIA, K. PIOTROWSKI: Wpływ jonów cynku na jakość kryształów struwitu wydzielanego z wodnych roztworów rozcieńczonych w procesie ciągłej krystalizacji strąceniowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 38-39                                pobierz plik artykułu 

Wykazano doświadczalnie, że jony cynku(II) obecne w ilości od 10–5 do 10–4 % mas. w roztworach wodnych zawierających fosforany (1,0% mas. PO4 3– ) niekorzystnie oddziałują na średnie rozmiary kryształów wydzielanego struwitu. Proces strącania i krystalizacji struwitu prowadzono w sposób ciągły w krystalizatorze DT z mieszadłem śmigłowym.
Słowa kluczowe: struwit, ciągła krystalizacja strąceniowa, jony cynku(II)

38

—————————————————————————————————————-
P. JUSZCZYK, W. RYMOWICZ: Optymalizacja procesu produkcji drożdży paszowych
z odpadowego glicerolu


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 40-41                                pobierz plik artykułu 

Celem pracy była optymalizacja składu podłoża produkcyjnego oraz warunków natlenienia dla procesu produkcji biomasy drożdży paszowych Yarrowia lipolytica 8661 UV’1 z odpadowego glicerolu. Najwyższe ilości biomasy uzyskiwano w podłożu, do którego dodawano 10 g/L (NH4)2SO4 ; 34 ml/L autolizatu drożdży; 0,125 g/L KH2PO4 oraz natlenienia podłoża na poziomie około 35% stanu nasycenia tlenem.
Słowa kluczowe: Yarrowia lipolytica, glicerol odpadowy, drożdże, paszowe

40

—————————————————————————————————————-
A. JACKIEWICZ, A. PODGÓRSKI: Czy średnia średnica włókna stanowi wystarczającą informację by poprawnie przewidzieć sprawność filtra?

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 42-44                                pobierz plik artykułu 

Wyniki doświadczalne penetracji cząstek aerozolowych przez filtr włókninowy porównano z przewidywaniami klasycznej teorii filtracji wgłębnej opartej o średnią średnicę arytmetyczną, geometryczną, kwadratową włókna i średnicę równoważną wyznaczaną ze spadków ciśnienia wraz z nowo sformułowanym teoretycznym modelem filtracji w filtrach polidyspersyjnych, który uwzględnia rzeczywisty rozkład średnic włókien.
Słowa kluczowe: aerozol; filtry włókninowe; niehomogeniczność; penetracja; sprawność

42

—————————————————————————————————————-
J. KARCZ, M. OSÓCH: Biofiltracja gazów odlotowych w kolumnie ze złożem naturalnym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 44-46                                pobierz plik artykułu 

Badano proces biologicznego rozkładu par metyloizobutyloketonu w strumieniu powietrza i wpływ tego procesu na działanie biofiltru. W trakcie tych badań określono przydatność w procesie biofiltracji trzech różnych wypełnień naturalnych, takich jak: szyszki olchy, kora sosnowa oraz mieszanina kory sosnowej i kompostu w stosunku objętościowym 2 : 1.
Słowa kluczowe: biofiltracja, gaz odlotowy, złoże naturalne, metyloizobutyloketon

44

—————————————————————————————————————-
J. KARCZ, D. SZYSZKA: Metoda oceny wysychania złoża w procesie biofiltracji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 47-48                                pobierz plik artykułu 

W pracy zaproponowano doświadczalną metodę określania lokalnej wilgotności względnej złoża naturalnego w biofiltrze. Sonda pomiarowa, składająca się z zespołu czterech par elektrod, była umieszczana w kolumnie i łączona z panelem pomiarowym. Dla danego typu złoża rejestrowano napięcie między elektrodami, ważono próbki i określano charakterystyki wilgotność względna – napięcie. Pomiary przeprowadzono dla pięciu różnych rodzajów złoża naturalnego (kory, trocin, kompostu i ich mieszanin).
Słowa kluczowe: biofiltracja, złoże naturalne, wysychanie złoża, wilgotność względna

47

—————————————————————————————————————-
B. KAWALEC-PIETRENKO: Biofiltracja powietrza w okresie od uruchomienia biofiltru do ustalenia warunków procesowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 49-50                                pobierz plik artykułu 

Stwierdzono, że po uruchomieniu biofiltracji na świeżym złożu, rząd bioreakcji zachodzących w cieczy pokrywającej elementy złoża jest różny na różnych jego wysokościach i zależy od czasu, jaki upłynął od rozpoczęcia procesu. Przeprowadzono eksperymentalną weryfikację modelu wymiany masy w warunkach nieustalonych. Wyznaczono sprawność i szybkość biofiltracji.
Słowa kluczowe: biofiltracja, warunki nieustalone, szybkość biofiltracji, sprawność

49

B. KAWALEC-PIETRENKO, I. HOŁOWACZ, K. KUCHARSKA: Badanie możliwości procesowych obniżenia skażenia wód śródlądowych serwatką

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 51-52                                pobierz plik artykułu 

Zaproponowano zastosowanie separacji pianowej do wydzielenia białek z serwatki. Zbadano wpływ pH, stężenia początkowego białek, prędkości przepływu powietrza oraz obecności addytywów na efektywność separacji białek serwatkowych w półperiodycznej kolumnie barbotażowej. Dla wybranych warunków badano także przebieg flotacji białek serwatkowych oraz wartość współczynnika ChZT .
Słowa kluczowe: serwatka, separacja pianowa, przebieg, ChZT

51

—————————————————————————————————————-
D. KONDEJ, T.R. SOSNOWSKI: Wpływ pyłów emitowanych przy obróbce metali na aktywność powierzchniową surfaktantu płucnego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 53-54                                pobierz plik artykułu 

Badano dynamiczne napięcie powierzchniowe modelowego surfaktantu płucnego metodą pulsującego pęcherzyka. Surfaktant po kontakcie z pyłami pobranymi na stanowiskach pracy (obróbka metali) wykazywał obniżoną aktywność powierzchniową, czego przejawem było zmniejszenie pętli histerezy napięcia powierzchniowego. Uzyskane wyniki wskazują, że jednym z mechanizmów odpowiedzialnym za efekty zdrowotne wywoływane wdychaniem aerozoli metali i ich związków może być zmniejszenie aktywności surfaktantu płucnego.
Słowa kluczowe: pyły metali, toksyczność, surfaktant płucny, napięcie powierzchniowe

53

—————————————————————————————————————-
M. KOŚLA, J. ŁUCZYŃSKI, K. PROCHASKA: Właściwości adsorpcyjne wybranych pochodnych substancji lizosomotropowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 55-57                                pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano właściwości adsorpcyjne pochodnych substancji lizosomotropowych. Statyczne i dynamiczne napięcia powierzchniowego zmierzono metodą pierścienia du Noûy’a oraz metodą maksymalnego ciśnienia pęcherzyka powietrza. Na podstawie oszacowanych wartości parametrów adsorpcji analizowano korelację pomiędzy strukturą cząsteczek a właściwościami powierzchniowymi badanych pochodnych.
Słowa kluczowe: substancje lizosomotropowe, właściwości adsorpcyjne, zwilżalność, dyfuzja

55

—————————————————————————————————————-
A. KOWALIK, W. KLUZIŃSKI, P. GIERYCZ, P. RELIGA: Ocena możliwości usuwania chromu(III) z modelowych roztworów ścieków garbarskich w procesie nanofiltracji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 58-59                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań uzyskane podczas nanofiltracji modelowych roztworów ścieków garbarskich o stężeniach 500, 1000, 2000 mg Cr3+/L. Badania przeprowadzono w półtechnicznej instalacji membranowej wyposażonej w spiralny moduł nanofiltracyjny. Zbadano wpływ ciśnienia transmembranowego na objętościowy strumień permeatu oraz retencję chromu(III).
Słowa kluczowe: nanofiltracja, procesy membranowe, ścieki garbarskie, chrom(III)

58

—————————————————————————————————————-
M. KUCA, D. SZANIAWSKA: Ultrafiltracja odpadowej solanki z przetwórstwa ryb

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 60-61                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań ultrafiltracyjnego uzdatniania solanki pochodzącej z przetwórstwa ryb. Do badań zastosowano membranę ceramiczną o zdolności rozdzielczej 150 kDa. Analizowano i oceniano zależność stopnia zatrzymania białka ogólnego, tłuszczu i chlorku sodu oraz wydajności procesu od ciśnienia transmembranowego i pH roztworów poddawanych ultrafiltracji.
Słowa kluczowe: ultrafiltracja, odpadowa solanka, membrany ceramiczne

60

—————————————————————————————————————-
M. KUCHARSKA, B. BUTRUK, T. CIACH: Otrzymywanie implantów kostnych techniką spieniania

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 62-64                                pobierz plik artykułu 

Tematem prezentowanej pracy są biodegradowalne implanty kostne stosowane w inżynierii tkankowej. Porowate matryce otrzymuje się techniką spieniania z chitozanu. W badaniach oprócz polimeru zastosowano dodatek substancji o działaniu osteokondukcyjnym takich jak: ß-TCP oraz kolagen. W niniejszej pracy omówiono wpływ powyższych substancji na morfologię, porowatość, własności mechaniczne oraz wpływ na hodowlę komórek in vitro.
Słowa kluczowe: skafoldy, inżynieria tkankowa, polimery implantowalne

62

—————————————————————————————————————-
A. KULAWIK, B. TAL-FIGIEL, N. INCINILLAS RAMOS: Badania charakterystyk reologicznych emulsji pierwotnych wykorzystywanych do produkcji szybko rozpadających się tabletkowanych emulsji suchych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 64-66                                pobierz plik artykułu 

Celem pracy jest przedstawienie wyników badań charakterystyk reologicznych emulsji pierwotnych wykorzystywanych do otrzymywania szybko rozpadających się tabletkowanych emulsji suchych. Badania reologiczne obejmowały charakterystykę reologiczną (krzywą płynięcia, lepkość emulsji) oraz wpływ rodzaju i stężenia fazy tłuszczowej, emulgatora i innych dodatkowych składników na stabilność i starzenie emulsji.
Słowa kluczowe: charakterystyki reologiczne, emulsje suche, stabilność i starzenie emulsji

64

—————————————————————————————————————-
K. KUPIEC, A. KUBALA: Uproszczone równanie kinetyki adsorpcji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 67-68                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono uproszczone równanie kinetyki adsorpcji dotyczące przypadku, gdy opory przenoszenia masy występują w kulistych ziarnach adsorbentu. Przedstawione równanie może być stosowane przy modelowaniu układów adsorpcyjnych. Podano przykład zastosowania proponowanego równania dotyczący adsorpcji w zbiorniku przepływowym z idealnym mieszaniem.
Słowa kluczowe: uproszczone równanie kinetyczne, adsorpcja w zbiorniku

67

—————————————————————————————————————-
K. KUPIEC, J. RAKOCZY: Badanie procesu regeneracji adsorbentu przez przedmuch gazem inertnym pod próżnią

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 69-70                                pobierz plik artykułu 

Badano proces adsorpcyjnego usuwania wody z parowej mieszaniny etanol-woda. Regenerację adsorbentu zeolitowego przeprowadzano
pod próżnią poprzez płukanie złoża bezwodnym etanolem. Przedstawiono i przeanalizowano eksperymentalnie wyznaczone profile zawartości wody w złożu adsorbentu.
Słowa kluczowe: odwadnianie etanolu, adsorpcja zmiennociśnieniowa

69

—————————————————————————————————————-
Ł. MAKOWSKI, W. ORCIUCH: Dobór warunków mieszania w kontroli przebiegu złożonych reakcji chemicznych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 71-72                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono przykładowe możliwości kontroli przebiegu złożonych reakcji chemicznych, pod kątem jakości powstającego produktu. Jako reakcję testową wybrano precypitację siarczanu baru. W celu zweryfikowania obliczeń numerycznych, wykonanych z użyciem obliczeniowej mechaniki płynów, doświadczalnie wyznaczono pola stężenia trasera techniką PLIF.
Słowa kluczowe: mieszanie, precypitacja, PLIF, CFD

71

—————————————————————————————————————-
S. MASIUK, R. RAKOCZY, M. KORDAS: Analiza procesu oczyszczania ścieków
z wykorzystaniem modelu opartego na technice sztucznych sieci neuronowych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 73-74                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano zastosowanie techniki sztucznych sieci neuronowych w procesie tworzenia matematycznego opisu usuwania zanieczyszczeń w ścieku przemysłowym. Trójwymiarowe powierzchnie odpowiedzi modelu typu RBF mogą być wykorzystane do oceny wpływu parametrów charakteryzujących ściek wejściowy na analizowany parametr wyjściowy (twardość ogólna), charakteryzujący ściek po biologicznym oczyszczaniu.
Słowa kluczowe: sztuczna sieć neuronowa, oczyszczanie ścieków

73

—————————————————————————————————————-
A. MATYNIA, R. LISZKA, T. CIESIELSKI, K. PIOTROWSKI: Zastosowanie krystalizatora
o działaniu ciągłym ze strumienicą zasilaną sprężonym powietrzem do odzyskiwania jonów fosforanowych z roztworów rozcieńczonych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 75-76                                pobierz plik artykułu 

Wydzielano krystaliczny struwit z wodnego roztworu zawierającego ,20 % mas. jonów fosforanowych w krystalizatorze typu FB MSZ o działaniu ciągłym ze strumienicą zasilaną sprężonym powietrzem. Określono na drodze doświadczalnej wpływ pH środowiska strącania i krystalizacji struwitu oraz średniego czasu przebywania zawiesiny w objętości roboczej krystalizatora na jakość wytwarzanego produktu.
Słowa kluczowe: struwit, krystalizator, strumienica, strącanie, sprężone powietrze

75

—————————————————————————————————————-
Z. MODRZEJEWSKA, M. DORABIALSKA, R. ZARZYCKI: Mechanizm sorpcji jonów Cu2+ na chitozanie uformowanym w postaci mikrogranulek

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 77-78                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono badania mechanizmu sorpcji jonów Cu2+ w mikrogranulkach wytworzonych w procesie suszenia w warunkach nadkrytycznych na podstawie widm IR w podczerwieni oraz przy wykorzystaniu metody magnetycznego rezonansu jądrowego NMR. Badania potwierdzają główny udział grup NH2 i OH wskazując na zmiany przy wiązaniach glikozydowych.
Słowa kluczowe: mikrogranulki, chitozan, suszenie nadkrytyczne, widma IR, NMR

77

—————————————————————————————————————-
M. OCHOWIAK: Wpływ stężenia polimeru na średnicę kropli w atomizerach pęcherzykowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 79-80                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań procesu rozpylania cieczy w układach powietrze-woda i powietrze-wodne roztwory polimeru (politlenek etylenu) o różnych stężeniach z wykorzystaniem metody mikrofotografii. Wykazano, że na wielkość tworzących się kropel wpływa stężenie polimeru. Wartości średniej objętościowo-powierzchniowej średnicy kropli wzrastają wraz ze wzrostem lepkości cieczy.
Słowa kluczowe: rozpylanie, atomizer, dysza, polimer, średnia średnica kropli

79

—————————————————————————————————————-
M. OCHOWIAK, L. BRONIARZ-PRESS: Wpływ średnicy dyszy na średnią średnicę kropli w rozpylaczach typu pęcherzykowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 81-82                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań procesu rozpylania cieczy w rozpylaczach typu pęcherzykowego. Przebadano rozpylacze o średnicach otworu wylotowego od 3 do 6 mm. Wykazano, że wartości średniej objętościowo-powierzchniowej średnicy kropli wzrastają wraz ze zwiększaniem otworu wylotowego rozpylacza.
Słowa kluczowe: rozpylanie, atomizer, dysza, średnia średnica kropli

81

—————————————————————————————————————-
M. ODZIOMEK, T.R. SOSNOWSKI: Alternatywne metody określania udziału frakcji penetrującej do płuc (FPF) w aerozolach inhalacyjnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 83-85                                pobierz plik artykułu 

Porównano trzy metody pomiaru rozkładu wielkości cząstek aerozoli medycznych, służące wyznaczeniu udziału cząstek mniejszych od 5 [1] m (FPF) o największym znaczeniu leczniczym. Stwierdzono, że zarówno dla nebulizatora jak i inhalatora typu DPI, czasochłonne badania z użyciem 8-stopniowego impaktora kaskadowego mogą być częściowo zastąpione pomiarami z wykorzystaniem impaktora ze zmniejszoną liczbą stopni lub spektrometru aerozolowego.
Słowa kluczowe: inhalator, impaktor, pomiar wielkości cząstek, aerozol

83

—————————————————————————————————————-
J. PALIGE, A. DOBROWOLSKI, S. PTASZEK, A.G. CHMIELEWSKI: Optymalizacja parametrów mieszacza-dystrybutora ścieków z wykorzystaniem metod znacznikowych i CFD

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 86-87                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono komplementarne zastosowanie metod znacznikowych i CFD do opisu i optymalizacji parametrów pracy mieszacza/dystrybutora ścieków z różnych źródeł uśredniającego ich skład chemiczny i rozdzielającego ujednorodnione ścieki do poszczególnych reaktorów biologicznej oczyszczalni ścieków.
Słowa kluczowe: znacznik, CFD, ścieki przemysłowe, mieszacz-dystrybutor

86

—————————————————————————————————————-
S. PASTEWSKI, M. POTKAŃSKA, K. MĘDRZYCKA: Zastosowanie surfaktantów niejonowych do usuwania zanieczyszczeń chloroorganicznych z gleby

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 88-89                                pobierz plik artykułu 

Zbadano solubilizację micelarną tetrachloroetylenu w roztworach alkilopoliglukozydów (Triton BG10 i AG 6210). Przeprowadzono procesy przemywania gleby zanieczyszczonej tetrachloroetylenem przy użyciu roztworów alkilopoliglukozydów oraz oksyetylenowanych alkoholi (Rokanole NL5, NL6, NL8, L7, L10). Określono wpływ hydrofilowości surfaktantu i jego stężenia na efektywność przemywania gleby.
Słowa kluczowe: przemywanie gleby, solubilizacja, mobilizacja, tetrachloroetylen

88

—————————————————————————————————————-
A. PENCONEK, A. MOSKAL: Modelowanie wpływu dynamiki mięśni gładkich na przebieg wydechu u astmatyków

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 90-92                                pobierz plik artykułu 

Zbadano zachowanie się trzech pierwszych generacji drzewa oskrzelowego człowieka w czasie wydechu, odwzorowując je matematycznym modelem (rozgałęzionym i asymetrycznym), który uwzględniał zależność powierzchni przekroju oskrzela od ciśnienia przyściennego oraz dynamikę mięśni gładkich. Wykorzystano go do zobrazowania patologicznych zmian astmatycznych w drogach oddechowych człowieka.
Słowa kluczowe: astma, wydech, dynamika mięśni gładkich

90

—————————————————————————————————————-
J. RAJEWSKI, A. KOWALIK, W. KLUZIŃSKI: Mikro- i ultrafiltracja ścieków garbarskich
w półtechnicznej instalacji membranowej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 92-94                                pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano analizy metodyki oczyszczania ścieków garbarskich pod kątem możliwości usuwania emulsji tłuszczowych i białek zwierzęcych w półtechnicznej instalacji membranowej. Testowano moduły mikro- i ultrafiltracyjne, przedstawiony został skład przebadanych ścieków garbarskich oraz wyniki wstępnych badań mikro- i ultrafiltracji.
Słowa kluczowe: mikrofiltracja (MF), ultrafiltracja (UF), ścieki garbarskie, emulsje tłuszczowe, białka

92

—————————————————————————————————————-
R. RAKOCZY, S. MASIUK: Wpływ wirującego pola magnetycznego na kształt pęcherzy powietrza w sztucznym ścieku

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 95-96                                pobierz plik artykułu 

W pracy podano wyniki badań wpływu wirującego pola magnetycznego na kształt pęcherzy powietrza rozpraszanych w sztucznym ścieku. Ilościową i jakościową ocenę kształtu pęcherza opisano entropią informacji.
Słowa kluczowe: sztuczny ściek; pęcherze gazowe; wirujące pole magnetyczne

95

—————————————————————————————————————-
P. RELIGA, R. GAWROŃSKI, A. SOBCZAK: Analiza wpływu parametrów procesowych na transport chromu(III) w układzie z immobilizowaną membraną ciekłą

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 97-98                                pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano wpływ stężenia przenośnika, wpływ temperatury oraz pH fazy zasilającej na kinetykę procesu transportu jonów chromu (III) przez ciekłe membrany unieruchomione stosując jako przenośnik kwas dinonylonaftalenosulfonowy (DNNSA). Wyraźny wpływ badanych parametrów na kinetykę transportu wskazuje, iż optymalne właściwości membran ciekłych ograniczone są do wąskiego przedziału parametrów procesowych charakterystycznych dla danego przypadku.
Słowa kluczowe: DNNSA, SLM, Cr(III)

97

—————————————————————————————————————-
T. R. SOSNOWSKI, L. GRADOŃ, K. KRAMEK-ROMANOWSKA: Utrata aktywności powierzchniowej składników surfaktantu płucnego po kontakcie z modelowymi cząstkami spalin silników Diesla

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 99-100                                pobierz plik artykułu 

Badano dynamiczne napięcie powierzchniowe w układach ciekłych zawierających składniki surfaktantu płucnego (SP) oraz nanometryczne cząstki węgla modelujące stałe produkty spalania w silnikach Diesla. Wykazano, że dynamika adsorpcji SP oraz zdolność do obniżania napięcia powierzchniowego została zaburzona w obecności nanocząstek, co może mieć związek z mechanizmem toksyczności inhalowanych spalin silnika Diesla.
Słowa kluczowe: Diesel, emisja, inhalacja, nanocząstki, toksyczność

99

—————————————————————————————————————-
D. SZANIAWSKA, M. BONISŁAWSKA, M. KUCA: Testowanie możliwości zastosowania ultrafiltracji do recyklingu wody w wylęgarniach ryb

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 101-103                                pobierz plik artykułu 

Wody zasilające i opuszczające wylęgarnie ryb muszą być poddawane efektywnemu oczyszczaniu ze względu na konieczność optymalizacji procesu inkubacji ikry i ochrony środowiska wodnego. Celem badań jest przetestowanie procesu ultrafiltracji i membran ceramicznych 1 kDa, jako metody usuwania zawiesiny, fosforu i żelaza oraz redukcji poziomu BZT5 i ChZT z wód krążących w obiegu zamkniętym małej wylęgarni. Uzyskane wyniki wskazują, że badana technika membranowa może być wykorzystana w gospodarce wodno-ściekowej wylęgarni do recyklingu wody.
Słowa kluczowe: wylęgarnia ryb, ultrafiltracja, membrany ceramiczne, oczyszczanie wód, zamknięte obiegi wody

101

—————————————————————————————————————-
W. SZAFERSKI, L. BRONIARZ-PRESS: Efektywność systemu napowietrzania stosowanego w oczyszczalniach ścieków

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 103-104                                pobierz plik artykułu 

Praca przedstawia analizę efektywności napowietrzania dyfuzorem membranowym stosowanym w oczyszczalniach ścieków. Analizowano wpływ rodzaju zastosowanych różnych zestawów dwóch mieszadeł na wspólnym wale oraz rodzaju oleju i jego zawartości procentowej w mieszaninie na zastosowaną miarę sprawności systemu napowietrzania zwaną kryterium efektywności.
Słowa kluczowe: systemy dwumieszadłowe, napowietrzanie, dyfuzory membranowe, emulsje

103

—————————————————————————————————————-
W. WIECHECKI, R. WIŚNIEWSKI: Modelowanie pracy węzła fermentacji metanowej
w warunkach zróżnicowanych temperatur. Część I: Model pracy pojedynczej komory
i jego weryfikacja


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 5, 105-106                                pobierz plik artykułu 

Opracowano rozszerzony model matematyczny pracy komory fermentacji metanowej w oczyszczalni ścieków przemysłowych i komunalnych pracującej w warunkach zróżnicowanych temperatur fermentacji i zweryfikowano jego poprawność w oparciu o dostępne dane procesowe. Wyniki badań mogą być wykorzystane w pracach nad zwiększeniem efektywności oczyszczania ścieków i wydajności produkcji biogazu w procesie fermentacji metanowej.
Słowa kluczowe: wytwarzanie biogazu, fermentacja metanowa, modelowanie

105

—————————————————————————————————————-

Rok 2009 nr 4

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 4
SPIS TREŚCI NUMERU   pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA

OPERACJE  MECHANICZNE  INŻYNIERII  PROCESOWEJ

Artykuły naukowe:

D. ANDREJKO, L. RYDZAK, J. GROCHOWICZ: Wpływ wilgotności na wartość siły ściskającej ziarniaki pszenicy jarej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 16-17                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano wyniki badań dotyczące zakresu zmian właściwości mechanicznych pięciu odmian ziarna pszenicy jarej pod wpływem różnej wilgotności. Pomiary przeprowadzono wykorzystując maszynę wytrzymałościową typu Instron, rejestrując wartości siły ściskającej. Stwierdzono, że dowilżenie ziarna w granicach od 10 do 14% powodowało wzrost wartości mierzonych sił ściskających. Dalsze dowilżenie ziarna, powyżej 14% nie powodowało zmian wartości rejestrowanych sił.
Słowa kluczowe: pszenica, siła ściskająca, wilgotność, ziarno

16

—————————————————————————————————————-
T. BANASZEWSKI, A. FILIPOWICZ: Dobór parametrów drgań przesiewacza VPJ

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4,18-19                                pobierz plik artykułu 

W referacie opisano sposoby doboru parametrów drgań segmentu przesiewacza VPJ produkowanego przez OFAMA-VIBRA. Wskazano na konsekwencje wykorzystania nieciągłości geometrycznej układu: belka udarowa – pokład sitowy, oraz pokazano konsekwencje rozwiązań uzyskanych w drodze symulacji.
Słowa kluczowe: przesiewanie, drgania.

18

—————————————————————————————————————-
A. BOREK, J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Intensyfikacja procesu odwadniania osadów filtracyjnych przez zastosowanie środków powierzchniowo czynnych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 20-21                                pobierz plik artykułu 

W ramach pracy zaprezentowano krzywe odwadniania materiału ziarnistego uzyskane przy różnym stężeniu środka powierzchniowo czynnego w filtracie. Eksperymenty przeprowadzono dla ciśnień odwadniania od 0,02 do 0,07 MPa. Rezultaty eksperymentów przedstawione są na wykresach oraz przeprowadzono ich dyskusję. Wyniki doświadczeń pokazują możliwość intensyfikacji procesu odwadniania poprzez dodawanie środków powierzchniowo czynnych.
Słowa kluczowe: filtracja próżniowa, odwadnianie, surfaktanty, materiały ziarniste, nasycenie

20

—————————————————————————————————————-
L. BRONIARZ-PRESS, M. OCHOWIAK, J. RÓŻAŃSKI, S. WOZIWODZKI: Analiza procesu napowietrzania emulsji podczas rozpylania pneumatycznego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 22-23                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono rezultaty wizualizacji i analizy zdjęć emulsji przed i po rozpyleniu w dyszy pneumatycznej. Wizualizację przeprowadzono metodą mikrofotografii cyfrowej. Na podstawie przeprowadzonej analizy obrazów stwierdzono, że badane emulsje są układami monodyspersyjnymi i możliwe jest ich napowietrzanie w dyszach pneumatycznych. Wielkość pęcherzyków powietrza zatrzymanych w cieczy jest porównywalna z danymi literaturowymi.
Słowa kluczowe: rozpylanie, dysza pneumatyczna, emulsja, napowietrzanie

22

—————————————————————————————————————-
P. BUDZYŃSKI, M. DZIUBIŃSKI, M. ORCZYKOWSKA, A. WITCZAK-STAWICKA: Stopień zatrzymania gazu w reaktorze pulsacyjnym z przegrodami i bez

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 24-25                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu częstości i amplitudy drgań ciekłej fazy ciągłej o złożonych własnościach reologicznych na stopień zatrzymania gazu w modelowym reaktorze pulsacyjnym z przegrodami i bez przegród.
Słowa kluczowe: reaktor pulsacyjny, stopień zatrzymania gazu

24

—————————————————————————————————————-
J. DIAKUN: Moc i energia miesienia ciasta z mąki pszennej i żytniej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 26-27                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań pomiaru mocy napędu miesiarki laboratoryjnej, w trakcie miesienia ciasta z mąki pszennej i żytniej. Miesienie prowadzono przy prędkości obrotowej mieszadeł w zakresie od 48 do 1840 obr/min. Przeanalizowano: zmianę mocy w trakcie miesienia; tworzenie i degradację tekstury ciasta; pomierzono energię miesienia niezbędną do uzyskania wyrównanej, jednolitej struktury.
Słowa kluczowe: mieszanie, miesienie ciasta, moc i energia miesienia

26

—————————————————————————————————————-
M. DOMORADZKI, W. KORPAL, W. WEINER: Technologia przygotowania do siewu nasion buraka ćwikłowego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 28-29                                pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono badania sprawdzające w skali przemysłowej opracowanej technologii przygotowania nasion buraka ćwikłowego do siewu i przetestowano wykonane urządzenia. Nasiona przed siewem poddaje się obróbce polegającej na skaryfikacji mechanicznej, ługowaniu wodą, suszeniu i kalibracji. Technologię obróbki nasion zastosowano dla wysiewu nasion ekologicznych.
Słowa kluczowe: burak ćwikłowy, nasiona ekologiczne

28

—————————————————————————————————————-
R. DROBNIK, J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Krzywa ciśnienia kapilarnego jako miara zdolności odwadniania osadów filtracyjnych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 30-31                                pobierz plik artykułu 

W ramach pracy przeprowadzono szereg prób filtracji i odwadniania materiałów ziarnistych na filtrze próżniowym. Długotrwałe odwadnianie przy zmiennych warunkach procesu pozwoliło na uzyskanie krzywych ciśnienia kapilarnego. Badania prowadzono dla zmieniających się wartości ciśnienia odwadniania w zakresie od 0,01 MPa do 0,05 MPa oraz dwóch rodzajów odwadnianych cieczy. Materiałem ziarnistym użytym w badaniach była ziemia okrzemkowa (Celite) o gęstości ρ = 2150 kg/m3 i przeciętnej wielkości ziarna d50 = 54 μm. Potwierdzono możliwość zastosowania krzywej kapilarnej do oceny zdolności placka filtracyjnego do odwadniania.
Słowa kluczowe: filtracja, ciśnienie kapilarne, odwadnianie

30

—————————————————————————————————————-
M. DZIUBIŃSKI, Ł. PRZELAZŁY: Współczynniki wypływu cieczy przez otwory o nieregularnych kształtach

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 31-33                                pobierz plik artykułu 

W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badań dotyczące grawitacyjnego wypływu cieczy ze zbiorników przez otwory o nieregularnych kształtach. Uzyskany szeroki zakres danych eksperymentalnych opisano oryginalnymi równaniami korelacyjnymi i przedstawiono w postaci zależności α = f(Re).
Słowa kluczowe: wypływ cieczy, ciecz newtonowska, ciecz nienewtonowska, współczynnik wypływu

31

—————————————————————————————————————-
S.A. ERDEM, L.Ş. ERGÜN, H.A. BENZER: Wpływ rozmiaru ziaren nadawy na szybkość przemiału w półprzemysłowym młynie kulowym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 34-37               pobierz plik artykułu (in English)

Artykuł przedstawia rezultaty badań, w półprzemysłowym młynie kulowym, wpływu rozmiaru ziaren nadawy na szybkości rozdrabniania. Rozdrabnianie prowadzono w sposób okresowy. Następnie określono szybkość rozdrabniania, modelując proces mielenia. Wyniki badań dla wszystkich testów pokazały, że szybkość rozdrabniania wzrasta wraz ze wzrostem wielkości ziarna, w określonym przedziale rozmiarowym, a następnie spada pomimo wzrostu wymiaru ziarna. Największe szybkości przemiału występują dla największych kul, we wszystkich prowadzonych testach. Wskazuje to również, iż rozmiar ziaren jest silnie uzależniony od rozmiaru największych mielników, które pozwalają uzyskać optymalne warunki mielenia.
Słowa kluczowe: mielenie, młyn kulowy, szybkość rozdrabniania, rozmiar ziaren nadawy, cement

34

—————————————————————————————————————-
J. FELIKS: Badania symulacyjne ruchu grudek w rynnowym grudkowniku wibracyjnym dla różnych średnic rynny

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 38-39                                pobierz plik artykułu 

W referacie przedstawiono badania symulacyjne pracy rynnowego grudkownika wibracyjnego. W badaniach pokazano zależności pomiędzy wskaźnikiem podrzutu a prędkością względną grudki i grudkownika w trakcie zderzenia dla różnych amplitud drgań i trzech średnic rynny. Wyniki te pozwalają na określenie najkorzystniejszych parametrów grudkowania. Symulacje zostały porównane z badaniami na laboratoryjnym stanowisku rynnowego grudkownika wibracyjnego.
Słowa kluczowe: granulowanie, grudkowanie, symulacje

38

—————————————————————————————————————-
J. FELIKS, A. FILIPOWICZ: Ścianowa kruszarka urobku

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 40-41                                pobierz plik artykułu 

W górnictwie węglowym w kraju i za granicą zdecydowanie dominuje ścianowy system wybierania węgla. Podczas eksploatacji ściany występuje zjawisko odspajania bardzo dużych brył urobku, które transportowane do wysypu przenośnika zgrzebłowego, powodują tworzenie w jego rejonie zatorów. W aktualnej sytuacji na czas potrzebny do usunięcia zatorów obsługa ściany wyłącza przenośnik, co obniża wydajność. Sposobem na zmianę sytuacji jest zainstalowanie kruszarki, redukującej wymiary brył w sposób ciągły. Eliminacja konieczności czasowego wyłączania przenośnika podniesie wydajnościowe parametry eksploatacji.
Słowa kluczowe: kruszenie, kruszarka ścianowa

40

—————————————————————————————————————-
J. FELIKS, A. FILIPOWICZ: Zastosowanie teorii rozdrabniania do doboru mocy w kruszarce węgla

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 42-43                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono konsekwencje wykorzystania najważniejszych teorii opisujących proces rozdrabniania do doboru mocy kruszarki urobku, wdrażanej w kopalniach węgla kamiennego. Porównanie to umożliwiło wskazanie metody obliczeniowej, umożliwiającej na najdokładniejsze wskazanie zapotrzebowania mocy w kruszarce.
Słowa kluczowe: kruszenie, kruszarka ścianowa

42

—————————————————————————————————————-
A. FILIPOWICZ: Analiza drgań rzeszota z osią wału napędowego przesuniętą względem środka ciężkości

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 44-45                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono modele obliczeniowe służące do określania parametrów drgań dowolnego punktu rzeszota przesiewacza o drganiach kołowych z osią wału napędowego przesuniętą względem środka ciężkości przesiewacza na kierunku normalnym i równoległym do pokładu sitowego. Zaprezentowano wyniki symulacji i wyniki weryfikujących je badań eksperymentalnych. Przedstawiono program symulacyjny umożliwiający prognozowanie trajektorii drgań w tego typu przesiewaczach.
Słowa kluczowe: przesiewanie, drgania

44

—————————————————————————————————————-
T. GLUBA, A. OBRANIAK: Kinetyka aglomeracji materiału drobnoziarnistego w granulatorze talerzowym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 46-47                                pobierz plik artykułu 

W pracy podjęto próbę oceny wpływu wilgotności złoża uzyskanej na etapie nawilżania na kinetykę procesu granulacji talerzowej dolomitu. Proces granulacji prowadzono w sposób okresowy w granulatorze talerzowym, przy stałej prędkości obrotowej. Na przesypujące się w talerzu złoże drobnoziarniste podawano ciecz wiążącą za pomocą zraszacza hydraulicznego pracującego przy stałym objętościowym natężeniu przepływu cieczy. Stwierdzono wpływ ilości dodanej cieczy wiążącej (wilgotności wsadu) oraz czasu nawilżania na przebieg procesu granulacji.
Słowa kluczowe: granulator talerzowy, kinetyka granulacji, wilgotność złoża

46

—————————————————————————————————————-
T. GLUBA, A. OBRANIAK: Ocena odporności na ścieranie granulowanego nawozu wieloskładnikowego Lubofoska

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 48-49                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono ocenę odporności na ścieranie granulowanego nawozu wieloskładnikowego Lubofoska, wytworzonego w procesie mokrej granulacji bębnowej, prowadzonej przy zmiennych parametrach nawilżania złoża. Określono wpływ wilgotności granulowanego wsadu, sposobu podawania cieczy wiążącej i stopnia jej rozbicia na wytrzymałość suchego granulatu ocenianą za pomocą testu na ścieranie.
Słowa kluczowe: granulacja bębnowa, odporność na ścieranie

48

—————————————————————————————————————-
T. GLUBA, A. OBRANIAK: Ocena właściwości produktu mokrej granulacji talerzowej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 50-51                                pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano oceny wpływu wilgotności oraz intensywności nawilżania złoża na gęstość nasypową granulatu wytworzonego w procesie granulacji talerzowej. Intensywność nawilżania zmieniano stosując różną liczbę końcówek zraszających przy stałym objętościowym natężeniu przepływu cieczy przez każdą z nich. Określono zależności wpływu badanych parametrów nawilżania, a także czasu prowadzenia procesu na zmiany gęstości nasypowej złoża.
Słowa kluczowe: granulacja talerzowa, gęstość nasypowa, wilgotność, intensywność nawilżania

50

—————————————————————————————————————-
R. HEJFT: Granulowanie i brykietowanie materiałów roślinnych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 52-53                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono proces granulowania i brykietowania materiałów roślinnych. Analizie poddano także energochłonność granulowania i brykietowania odniesioną do jednostkowej wydajności procesu realizowanego w urządzeniu o niewielkiej wydajności z układem roboczym płaska matryca – rolki prasujące i układem ślimakowym.
Słowa kluczowe: energochłonność, granulowanie, brykietowanie, materiał roślinny

52

—————————————————————————————————————-
N. HUTNIK, B. WIERZBOWSKA, A. MATYNIA, K. PIOTROWSKI: Wpływ jonów potasu na jakość kryształów struwitu wydzielanego w procesie ciągłej krystalizacji strąceniowej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 54-55                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych nad usuwaniem jonówfosforanowych z ich rozcieńczonych roztworów wodnych (1,0% mas. PO43–) w obecności jonów potasu (od 0,01 do 0,2% mas. w roztworze zasilającym). Wykazano, że jony potasu korzystnie oddziałują na rozmiary kryształów wydzielanego struwitu.
Słowa kluczowe: struwit, ciągła krystalizacja strąceniowa, jony potasu

54

—————————————————————————————————————-
M. JAKUBOWSKI, I. WOJTASIK: Analiza symulacyjna wpływu prędkości początkowej na stan przepływów wtórnych występujących w kadzi wirowo-osadowej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 56-57                                pobierz plik artykułu 

Operacja klarowania brzeczki piwnej w kadzi wirowo-osadowej realizowana jest poprzez styczne napełnianie zbiornika. W dostępnej literaturze występują rozbieżności dotyczące optymalnej wartości prędkości napełniania. Praca przedstawia analizę wyników modelowania ruchu płynu w zbiorniku kadzi wirowo-osadowej dla wybranych wartości prędkości początkowych. Analiza dotyczyła wpływu maksymalnej wartości prędkości początkowej na występowanie i kinetykę przepływów wtórnych.
Słowa kluczowe: prędkość początkowa, klarowanie brzeczki, kadź wirowo-osadowa

56

—————————————————————————————————————-
T. JIROUT, I. FOŘT: Badania erozji powierzchni mieszadeł z pochylonymi łopatkami podczas mieszania zawiesin

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 58-59              pobierz plik artykułu (in English)

Niniejsza praca przedstawia badania mechanizmu erozji powierzchni łopatek mieszadeł z pochylonymi łopatkami pracujących w zawiesinie. Wyniki doświadczeń pokazują, że szybkość erozji powierzchni łopatek mieszadła jest proporcjonalna do częstości obrotowej w potędze 2,7 (n2,7) oraz, że jest odwrotnie proporcjonalna do twardości i względnej grubości łopatek, jak również rozmiarów cząstek. Jednak szybkość erozji mieszadła z pochylonymi łopatkami osiąga maksimum dla pewnego stężenia zawiesiny, po czym zmniejsza się proporcjonalnie do zwiększającej się liczby cząstek zawieszonych.
Słowa kluczowe: mieszadło z pochylonymi łopatkami, erozja powierzchniowa, zawiesina

58

—————————————————————————————————————-
J. KANIEWSKA, M. DOMORADZKI, W. KORPAL: Aparat do termicznego odkażania nasion

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 60-61                                pobierz plik artykułu 

Przebadano pięć gatunków warzyw pod względem odporności nasion na wygrzewanie w wodzie w temperaturze 50 oC. Na podstawie wyników badań zbudowano aparat przemysłowy do termicznego odkażania nasion. Odkażono kilka partii nasion buraka, marchwi, kopru i pietruszki. Uzyskano obniżenie wskaźnika zagrzybienia WZG nasion po odkażaniu oraz podwyższenie zarówno energii jak i zdolności kiełkowania nasion.
Słowa kluczowe: Odkażanie termiczne nasion, nasiona marchwi, nasiona kopru, nasiona pietruszki, nasiona buraka

60

—————————————————————————————————————-
P. KANIOWSKI: Identyfikacja modelu matematycznego procesu klasyfikacji w klasyfikatorze przepływowym z warstwą  fluidalną

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 62-63                                pobierz plik artykułu 

Przedmiotem badań przedstawionych w artykule jest klasyfikacja przepływowa piasku kwarcowego w klasyfikatorze z warstwą fluidalną. Na podstawie badań eksperymentalnych stwierdzono, że rozdział ziaren poruszających się z różną prędkością w warstwie fluidalnej, jest podobny do rozkładu Maxwella-Boltzmanna. Ten fakt pozwolił na zastosowanie znanej formuły fizyki statystycznej do opisu zachowania się ziaren poddawanych klasyfikacji.
Słowa kluczowe: klasyfikator przepływowy, modelowanie procesu klasyfikacji

62

—————————————————————————————————————-
J. KARCZ, Ł. KACPERSKI, M. BITENC: Numeryczne modelowanie pola prędkości mieszanej mechanicznie zawiesiny lekkiej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 64-65                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki numerycznych symulacji przepływu zawiesiny lekkiej w zbiorniku z przegrodami i mieszadłem turbinowym z łopatkami pochylonymi. W obliczeniach wykorzystano komercyjny pakiet FLUENT 6.2. Siatkę numeryczną wygenerowano w preprocesorze MixSim 2.0. Zastosowano model burzliwości k-ω. Obliczenia przeprowadzono dla mieszalnika o średnicy wewnętrznej D = 0,295 m. Wyniki symulacji opracowano graficznie w postaci rozkładów prędkości płynu w zbiorniku.
Słowa kluczowe: modelowanie numeryczne, pole prędkości, zawiesina, lekkie cząstki, mieszalnik

64

—————————————————————————————————————-
A. KIEŁBUS-RĄPAŁA, J. KARCZ: Warunki wytwarzania układu ciecz-ciało stałe w mieszalnikach różnej skali

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 66-67                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań warunków wytwarzania układu ciecz-ciało stałe w mieszalnikach o dwóch różnych średnicach, wyposażonych w różne mieszadła szybkoobrotowe. Pomiary przeprowadzono w zbiornikach o średnicach wewnętrznych D = 0,634 m lub D = 0,288 m. Spośród testowanych mieszadeł najkorzystniejsze do wytwarzania suspensji okazały się mieszadła HE 3 oraz A 315.
Słowa kluczowe: mieszanie mechaniczne, suspensja, mieszadła szybkoobrotowe

66

—————————————————————————————————————-
W.P. KOWALSKI, M. BANAŚ, K. KOŁODZIEJCZYK: Rozpoznanie możliwości zastosowania kompaktowych osadników wielostrumieniowych do jednoczesnego klarowania i zagęszczania zawiesiny węglowej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 68-70                                pobierz plik artykułu 

W artykule opisano badania sedymentacji wielostrumieniowej zawiesiny węglowej z zakładu przeróbki mechanicznej jednej z kopalń węgla kamiennego. Program badań obejmował badania statyczne, laboratoryjne badania przepływowe oraz badania w skali ułamkowo-technicznej w zakładzie przeróbki mechanicznej węgla. Wykazano możliwość zastosowania kompaktowego osadnika wielostrumieniowego do jednoczesnego przeciwstrumieniowego klarowania oraz współprądowego zagęszczania tej zawiesiny.
Słowa kluczowe: sedymentacja wielostrumieniowa, zagęszczanie, zawiesina węglowa, kompaktowy osadnik wielostrumieniowy

68

—————————————————————————————————————-
W. P. KOWALSKI, M. BANAŚ, K. KOŁODZIEJCZYK: Wykorzystanie płytkiej sedymentacji w układach oczyszczania zawiesiny nieziarnistej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 71-72                                pobierz plik artykułu 

Artykuł podejmuje problem wykorzystania techniki wielostrumieniowej sedymentacji zawiesiny w odniesieniu do zawiesiny o charakterze nieziarnistym. Zaprezentowano wyniki badań procesu sedymentacji zawiesiny, posiadającej frakcję stałą o charakterze kłaczków, powstałej w wyniku koagulacji i flokulacji w trakcie procesu uzdatniania wody oraz w układach oczyszczania zawiesiny garbarskiej.
Słowa kluczowe: zawiesina, sedymentacja wielostrumieniowa, oczyszczanie zawiesin

71

—————————————————————————————————————-
A. KULAWIK, B. TAL-FIGIEL: Metody wytwarzania stabilnych farmaceutycznych emulsji suchych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 73-74                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono metody wytwarzania stabilnych farmaceutycznych emulsji pierwotnych typu o/w, stosowanych do uzyskania emulsji suchych, wykorzystywanych w produkcji szybko rozpadających się tabletek.
Słowa kluczowe: szybko rozpadające się tabletkowane emulsje suche, mieszanie mechaniczne, homogenizacja, energia ultradźwięków

73

—————————————————————————————————————-
T. KURASIŃSKI, C. KUNCEWICZ: Cyrkulacja cieczy w mieszalniku i jej wpływ na czasy przebywania gazu w mieszalniku

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 75-76                                pobierz plik artykułu 

Na podstawie pomiarów wykonanych przy użyciu anemometru laserowego w mieszalniku z samozasysającym mieszadłem tarczowym określono wartość cyrkulacji pierwotnej, wtórnej oraz wydajność pompowania dla badanego mieszadła. Przedyskutowano również ich wpływ na czasy przebywania pęcherzyka gazu w poszczególnych obszarach mieszalnika.
Słowa kluczowe: cyrkulacja cieczy, ruch burzliwy

75

—————————————————————————————————————-
G. MALIGA, J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Ocena efektywności grawitacyjnego odwadniania osadów organicznych na zagęszczaczach taśmowych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 77-78                                pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano wyniki eksperymentów, przeprowadzonych na urządzeniu testowym w skali laboratoryjnej, polegających na grawitacyjnym zagęszczaniu komunalnych ścieków pofermentacyjnych zmieszanych z różnymi dawkami flokulanta syntetycznego w postaci polielektrolitu kationowego. Wyznaczono krzywe odwadniania dla każdej dawki dozowanego polimeru. Wykazano, że na podstawie analizy otrzymanych krzywych można dokonać wyboru optymalnej ilości dozowanego polielektrolitu.
Słowa kluczowe: grawitacyjne odwadnianie, flokulacja, optymalizacja, ścieki komunalne, polielektrolit kationowy

77

—————————————————————————————————————-
S. MASIUK, R. RAKOCZY: Informacyjna charakterystyka procesu mieszania materiału ziarnistego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 79-80                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono informacyjny opis procesu mieszania materiału ziarnistego w mieszalniku wielowstęgowym. Entropia informacji została z powodzeniem wykorzystana do oceny procesu mieszania wieloskładnikowych materiałów ziarnistych w mieszalniku wielowstęgowym.
Słowa kluczowe: mieszalnik wielowstęgowy, materiał ziarnisty, entropia informacji

79

—————————————————————————————————————-
S. MASIUK, R. RAKOCZY, MARIAN KORDAS: Opis informacyjny kinetyki procesu sedymentacji zawiesiny borowinowej

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 81-82                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono opis matematyczny badań procesu sedymentacji zawiesiny włókien torfowych w sztucznie spreparowanym ścieku borowinowym. Skład granulometryczny osadu pobranego dla wybranych momentów procesu sedymentacji opisano różniczkową funkcją prawdopodobieństwa rozkładu wykładniczego. Do informacyjnego opisu stanu układu dyspersyjnego wykorzystano entropię informacji.
Słowa kluczowe: zawiesina, analiza granulometryczna, entropia informacji

81

—————————————————————————————————————-
A. MATYNIA, R. LISZKA, T. CIESIELSKI, K. PIOTROWSKI: Strącanie i krystalizacja struwitu z rozcieńczonych roztworów wodnych w krystalizatorze typu DTM o działaniu ciągłym ze strumienicą zasilaną sprężonym powietrzem

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 83-84                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań wpływu pH środowiska strącania i krystalizacji struwitu oraz średniego czasu przebywania zawiesiny w krystalizatorze typu DTM o działaniu ciągłym ze strumienicą zasilaną sprężonym powietrzem na jakość wytwarzanego produktu. Krystaliczny struwit wydzielano z roztworu zawierającego 0,20% mas. jonów fosforanowych.
Słowa kluczowe: struwit, strącanie, krystalizacja, strumienica, sprężone powietrze

83

—————————————————————————————————————-
R. MODRZEWSKI, P. WODZIŃSKI: Przesiewacze wieloczęstościowe. Studium rozwoju

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 85-86                                pobierz plik artykułu 

Niniejsza praca przedstawia różne warianty konstrukcyjne przesiewaczy wieloczęstościowych, które mogą znaleźć zastosowanie różnych gałęziach gospodarki narodowej. Są to przesiewacze, które charakteryzują się co najmniej dwiema różnymi prędkościami obrotowymi wibratorów rotacyjnych napędzających te maszyny.
Słowa kluczowe: przesiewacz, przesiewanie, sito

85

—————————————————————————————————————-
A. OBRANIAK, T. GLUBA: Granulacja jako sposób ograniczenia zanieczyszczenia wód powierzchniowych przez nawozy sztuczne

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 87-88                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań dotyczące strat masy wieloskładnikowego, aglomerowanego nawozu Lubofoska wynikających z migracji porywanych przez opady atmosferyczne cząstek do wód powierzchniowych. Nawóz w formie zgranulowanej uzyskano w granulatorze bębnowym o działaniu okresowym, przy nawilżaniu kroplowym złoża. Wykazano wpływ parametrów granulacji (sposobu podawania cieczy i stopnia wypełnienia aparatu) na podatność na wymywanie uzyskanego produktu.
Słowa kluczowe: granulacja bębnowa, nawóz wieloskładnikowy

87

—————————————————————————————————————-
A. OBRANIAK, T. GLUBA, T. OLEJNIK: Badanie wpływu sposobu dozowania cieczy nawilżającej na zmiany gęstości nasypowej granulatu

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 89-90                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących aglomeracji materiałów pylistych w granulatorach bębnowych, przy nawilżaniu kroplowym złoża. Wykazano wpływ techniki dozowania cieczy na charakter zmian gęstości nasypowej przetwarzanego złoża.
Słowa kluczowe: granulacja bębnowa, nawilżanie złoża, gęstość nasypowa

89

—————————————————————————————————————-
M. OCHOWIAK: Analiza wpływu lepkości cieczy na średnią objętościowo-powierzchniową średnicę kropli w atomizerach typu pęcherzykowego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 91-92                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań procesu rozpylania wody oraz wodnych roztworów gliceryny w atomizerach typu pęcherzykowego z wykorzystaniem metody mikrofotografii. Na podstawie przeprowadzonej analizy obrazów stwierdzono, że rozmiary powstających kropel zależą od natężeń przepływu gazu i cieczy oraz od konstrukcji dyszy. Wartości średniej objętościowo-powierzchniowej średnicy kropli wzrastają wraz ze wzrostem lepkości cieczy.
Słowa kluczowe: rozpylanie, atomizer, dysza, średnia średnica kropli

91

—————————————————————————————————————-
P. OCŁOŃ, J. TALAGA: Modelowanie wpływu geometrii stabilizatora na drgania giętne wału mieszadła

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 93-95                                pobierz plik artykułu 

W oparciu o przeprowadzone symulacje numeryczne (MES) przeanalizowano w pracy wpływ parametrów geometrycznych i sposobu zamocowania stabilizatora oraz momentów żyroskopowych na częstości drgań własnych wału mieszadła.
Słowa kluczowe: stabilizator, momenty żyroskopowe, częstości krytyczne

93

—————————————————————————————————————-
T.P. OLEJNIK: Kinetyka przemiału wybranych materiałów skalnych z uwzględnieniem wytrzymałości ziaren na ściskanie W pracy przedstawiono rezultaty badań procesu mielenia wybranych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 96-97                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono rezultaty badań procesu mielenia wybranych surowców skalnych. Określono wytrzymałość frakcji rozmiarowych ziaren na naprężenia niszczące. Opisano wpływ sił niszczących ziarna na kinetykę procesu mielenia. Obliczono szybkości rozdrabniania wybranych frakcji rozmiarowych.
Słowa kluczowe: naprężenia niszczące, młyn kulowy, szybkość rozdrabniania

96

—————————————————————————————————————-
T.P. OLEJNIK: Szybkość przemiału surowców mineralnych z uwzględnieniem liczby punktów kontaktu mielników

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 98-99                                pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono rezultaty badań szybkości przemiału surowców skalnych. Opisano szybkości rozdrabniania poszczególnych frakcji rozmiarowych surowca. Określono równanie matematyczne opisujące zmianę w czasie średniego wymiaru ziarna oraz wpływ liczby punktów kontaktu na proces przemiału.
Słowa kluczowe: młyn kulowy, liczba punktów kontaktu, szybkość rozdrabniania

98

—————————————————————————————————————-
T.P. OLEJNIK, T. GLUBA, A. OBRANIAK: Kinetyka mielenia kwarcytu przy kaskadowym ruch złoża nadawy

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 100-101                                pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano ruch złoża kwarcytu. Określono zmianę składu granulometrycznego materiału w trakcie przemiału i na tej podstawie obliczono szybkości rozdrabniania poszczególnych frakcji wymiarowych ziarna. Zbadano siły oraz naprężenia niszczące dla wybranych klas rozmiarowych ziarna.
Słowa kluczowe: młyn kulowy, kinetyka rozdrabniania, wytrzymałość ziaren

100

—————————————————————————————————————-
H. OTWINOWSKI, L. PASTUCHA, E. MIELCZAREK, V.P. ŻUKOV, S.F. SMIRNOV: Doświadczalne wyznaczanie optymalnej masy złoża fluidalnego w młynie strumieniowo-fluidalnym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 102-103                                pobierz plik artykułu 

Celem badań było określenie optymalnej masy początkowej nadawy, zapewniającej uzyskanie najdrobniejszego produktu w laboratoryjnym młynie strumieniowo-fluidalnym. Badaniom poddano próbki kamienia wapiennego o uziarnieniu 800÷1200 ì m . Metodyka badań obejmowała przeprowadzenie prób rozdrabniania oraz pomiary składu ziarnowego nadawy i produktów mielenia.
Słowa kluczowe: mielenie, młyn strumieniowo-fluidalny, masa złoża fluidalnego

102

—————————————————————————————————————-
W. POĆWIARDOWSKI, M. DOMORADZKI, W. KORPAL: Aparat do chemicznego odkażania nasion

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 104-105                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań laboratoryjnego i przemysłowego odkażania nasion marchwi, pietruszki i kopru w 2% NaOCl stosując 10% mieszaninę nasion z wodną. Zbudowano aparat do chemicznego odkażania nasion i wykonano kilka próbnych partii produkcyjnych. Uzyskano wzrost energii i zdolności kiełkowania nasion oraz znaczne zmniejszenie zakażeń grzybami. Końcowe stężenie NaOCl w ściekach po odkażaniu nasion jest mniejsze od 0,5%.
Słowa kluczowe: odkażanie nasion, nasiona marchwi, nasiona kopru, nasiona pietruszki

104

—————————————————————————————————————-
R. RAKOCZY: Analiza wpływu wirującego pola magnetycznego na zawieszenie magnetycznych cząstek ciała stałego w ośrodku ciekłym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 106-107                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono analizę wpływu wirującego pola magnetycznego na wytwarzanie układów dyspersyjnych typu ferromagnetyczne cząstki ciała stałego – ciecz. Stan wytwarzanych układów dyspersyjnych jest zdefiniowany za pomocą kryterium sformułowanego na podstawie entropii informacji. Ponadto, zależność pomiędzy wyznaczonymi wartościami kryterium a indukcją magnetyczną została przedyskutowana.
Słowa kluczowe: wirujące pole magnetyczne, entropia informacji, kryterium informacyjne

106

—————————————————————————————————————-
F. RIEGER: Rozkład stężenia zawiesiny w urządzeniu mieszającym z rurą cyrkulacyjną

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 108-109              pobierz plik artykułu (in English)

W pracy przedstawiono sposób obliczania rozkładu stężenia zawiesiny w mieszalniku o dużej smukłości wyposażonym w rurę cyrkulacyjną zasysającą mieszaninę znad dna zbiornika. Stan stacjonarny zawiesiny opisano równaniami matematycznymi, które następnie rozwiązano numerycznie. Na tej podstawie określono wpływ głównych parametrów procesowych na rozkład stężenia zawiesiny w mieszalniku.
Słowa kluczowe: mieszalnik, rura cyrkulacyjna, zawiesina, rozkład stężenia

108

—————————————————————————————————————-
J. RÓŻAŃSKI: Wpływ gumy guar na właściwości reologiczne żeli agaru

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 110-111                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań reologicznych dla żeli agaru i mieszanek agaru z gumą guar w przepływie ścinającym i oscylacyjnym. Zaobserwowano, że żele, w których agar był częściowo zastąpiony przez gumę guar charakteryzowały siĘ niższą temperaturą żelowania i wyższą temperaturą rozpuszczania. Wyniki badań uzyskane w pomiarach oscylacyjnych wskazują, że dodatek gumy guar do roztworu agaru powoduje wzrost modułu sprężystości.
Słowa kluczowe: agar, guma guar, reologia, alternatywne dodatki żelujące

110

—————————————————————————————————————-
J. SĘK, M. TRYLUK, A. KUCHAREK: Badanie procesu nasiąkania struktur porowatych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 112-113                                pobierz plik artykułu 

Podjęto próbę zaproponowania zależności, które pozwalałyby z większą dokładnością niż powszechnie stosowane równanie Washburna przewidywać przebieg procesu nasiąkania materiałów porowatych. Zaproponowano wykorzystanie czterech takich równań sprawdzając ich przydatność w oparciu o własne dane doświadczalne.
Słowa kluczowe: ciała porowate, nasiąkanie, równanie Washburna

112

—————————————————————————————————————-
J. SIDOR: Opracowanie konstrukcji młyna wibracyjnego do bardzo drobnego mielenia na mokro tlenku chromu

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 114-115                                pobierz plik artykułu 

Praca zawiera opis metody opracowania i zastosowania praktycznego prototypowego, przemysłowego młyna wibracyjnego MW-A-150m o niskiej częstotliwości drgań – 16 Hz. Konstrukcję młyna opracowano na podstawie wyników badań wykonanych w młynie modelowym. Młyn MW-A-150m uzyskał wydajność 150÷200 kg/godz. w procesie bardzo drobnego mielenia na mokro tlenku chromu o pozostałości na sicie 0,063 mm poniżej 0,05%.
Słowa kluczowe: młyny wibracyjne, mielenie, technologia proszków, tlenek chromu

114

—————————————————————————————————————-
J. SIDOR: Wytwarzanie mikro- i nanoproszków w młynach wibracyjnych o niskiej częstotliwości drgań

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 116-117                                pobierz plik artykułu Praca zawiera rozwiązania konstrukcyjne laboratoryjnych młynów wibracyjnych o niskiej częstotliwości drgań wibracyjnego i obrotowo-wibracyjnego oraz ich podstawowe parametry techniczne. Zawiera także informacje o uziarnieniach mikroproszków oraz nanoproszków: Węglika krzemu, tlenku glinu, tlenku chromu, wodorotlenku glinu, hydroksyapatytu, siarki, grafitu i skrobi wytworzonych w tych młynach.
Słowa kluczowe: młyny wibracyjne, mielenie, mikroproszki, nanoproszki

116

—————————————————————————————————————-
J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Identyfikacja rozkładu wielkości porów w osadzie filtracyjnym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 118-119                                pobierz plik artykułu 

W pracy zaproponowano procedurę identyfikacji rozkładu wielkości porów na podstawie krzywej ciśnienia kapilarnego oraz rozkładu granulometrycznego materiału ziarnistego. Model osadu filtracyjnego zakłada, że każdej cząstce ciała ziarnistego przyporządkowana jest przestrzeń międzyziarnowa oraz strefa martwa. Model zweryfikowano eksperymentalnie. Wyznaczono przeciętną wielkość porów osadu filtracyjnego oraz odchylenie standardowe.
Słowa kluczowe: krzywa ciśnienia kapilarnego, odwadnianie, rozkład wielkości porów.

118

—————————————————————————————————————-
M. SOLECKI: Modelowanie procesu dezintegracji mikroorganizmów w młynach perełkowych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 120-121                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono fenomenologię dezintegrowania komórek mikroorganizmów rozrywanych w cyrkulującym wypełnieniu młyna. Opracowano oparty na niej matematyczny model procesu. Wykazano możliwości jego wykorzystania do liniowego oraz nieliniowego opisu przebiegu procesu. Wyszczególniono możliwe do ujęcia w opisie czynniki kształtujące kinetykę.
Słowa kluczowe: dezintegracja mikroorganizmów, młyn perełkowy, modelowanie procesu

120

—————————————————————————————————————-
J. STELMACH: Współczynniki wnikania masy dla mieszadeł Rushtona i samozasysającego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 122-123                                pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano porównania wartości współczynnika wnikania masy kLuzyskanych dla mieszadła turbinowo-tarczowego (D = 100 mm) i samozasysającego mieszadła tarczowego (D = 100, 125 i 150 mm) pracujących w płaskodennym zbiorniku o średnicy T = 300 mm. Dla mieszadeł o średnicy D = 100 mm uzyskano podobne wartości współczynników wnikania masy. Dla mieszadeł o większych średnicach uzyskano większe wartości kL.
Słowa kluczowe: mieszadło Rushtona, mieszadło samozasysające, wnikanie masy

122

—————————————————————————————————————-
A. SULKOWSKI: Geometryczny model zastępczy projekcyjnego obrazu cząstki ciała stałego

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 124-125                                pobierz plik artykułu 

W pracy sformułowano matematyczne podstawy metody opisu kształtu projekcyjnego obrazu cząstki ciała stałego wykorzystującej operacje morfologii matematycznej. Wprowadzono pojęcie geometrycznego modelu zastępczego obrazu cząstki. Podano definicję oraz opisano właściwości funkcji konturowej. Zdefiniowano projekcyjne współczynniki kształtu. Postać proponowanych charakterystyk kształtu wyznaczono dla obrazów cząstek rzeczywistych.
Słowa kluczowe: cząstka, obraz projekcyjny, powłoka wypukła, erozja, charakterystyka kształtu

124

—————————————————————————————————————-
W. SZAFERSKI: Nakłady energetyczne w układach gaz – ciecz – ciecz mieszanych mechanicznie

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 126-127                                pobierz plik artykułu 

Praca przedstawia wyniki badań wpływu objętościowego natężenia przepływu gazu oraz liczby Reynoldsa na jednostkowe zapotrzebowanie mocy w mieszalniku zaopatrzonym w dwa standardowe mieszadła turbinowe Rushtona, dwa mieszadła turbinowe z łopatkami prostymi oraz dwa mieszadła turbinowe-tarczowe Smitha na wspólnym wale podczas wytwarzania układu gaz – woda – olej.
Słowa kluczowe: mieszanie, układy nienewtonowskie, napowietrzanie, dyfuzory membranowe, emulsje

126

—————————————————————————————————————-
R. ŠULC: Wpływ intensywności mieszania na wielkość flokuł podczas flokulacji w mieszalniku

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 128-129                 pobierz plik artykułu (in Enlish)

Niniejsza praca skupia się na zależności między intensywnością mieszania a wielkością flokuł czyli kłaczkowatych agregatów. Omówiono zależność d = C/εm. Zaproponowano zależność d = f (nt, ε) i sprawdzono ją w oparciu o wcześniej opublikowane dane doświadczalne.
Słowa kluczowe: flokulacja, mieszalnik, wielkość kłaczków, intensywność mieszania

128

—————————————————————————————————————-
D. URBANIAK: Zastosowanie teorii procesów Markowa do modelowania procesu rozdrabniania w młynie strumieniowo-fluidyzacyjnym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 130-131                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań wykonanych na stanowisku badawczym, w skład którego wchodził młyn strumieniowo-fluidyzacyjny. Do badań użyto kamienia wapiennego. Przedstawiono metodykę określania składu ziarnowego produktu rozdrabniania z wykorzystaniem teorii procesów Markowa. Parametrem, który zmieniano w poszczególnych pomiarach, była masa nadawy.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, młyn strumieniowo-fluidyzacyjny, model matematyczny

130

—————————————————————————————————————-
B. WIERZBOWSKA, N. HUTNIK, J. KORALEWSKA, A. MATYNIA, K. PIOTROWSKI: Wpływ parametrów procesowych ciągłej krystalizacji masowej na rozkład rozmiarów produktu w układzie witamina C – etanol – woda

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 132-133                                pobierz plik artykułu 

Przebadano doświadczalnie wpływ stężenia kwasu L(+)-askorbinowego (od 30 do 50% mas.) w roztworze zasilającym i średniego czasu przebywania zawiesiny (od 900 do 3600 s) w krystalizatorze laboratoryjnym DT MSMPR na rozkład rozmiarów kryształów witaminy C otrzymywanych w sposób ciągły z roztworów wodno-etanolowych.
Słowa kluczowe: witamina C, etanol, krystalizator DT MSMPR, rozkład rozmiarów kryształów

132

—————————————————————————————————————-
S. WOZIWODZKI: Moc mieszania w mieszalniku ze zmiennym kierunkiem obrotów

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 134-135                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono analizę zapotrzebowania mocy mieszania w mieszalniku ze zmiennym w czasie kierunkiem obrotów mieszadła turbinowego. Analizę przeprowadzono dla mieszalnika zaopatrzonego w przegrody i bez przegród. Uzyskane wyniki wskazują, że w porównaniu z układami standardowymi zapotrzebowanie mocy dla tego typu mieszalników jest większe. Nie zaobserwowano wpływu obecności przegród na moc mieszania.
Słowa kluczowe: mieszanie, moc mieszania, zmienny kierunek obrotów

134

—————————————————————————————————————-
A. WYCISK, K. KLIMANEK, J.A ROBAK, Z. ROBAK: Mieszalnik paliw stałych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 136-137                                pobierz plik artykułu 

Przedstawiono konstrukcję mieszalnika do sporządzania mieszanek paliw stałych z miałów, mułów węglowych i biomasy. Dobre wymieszanie użytych komponentów pozwala otrzymać paliwo dobrej jakości, o wysokim stopniu jednorodności. Potwierdzone to zostało badaniami sprawności mieszania w mieszalniku w różnych wariantach technicznych i warunkach eksploatacyjnych.
Słowa kluczowe: paliwa, muł węglowy, biomasa, mieszanie

136

—————————————————————————————————————-
T. WYLECIAŁ: Wpływ kąta nachylenia przegrody na efekt rozdrabniania w młynie multistrumieniowym

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 138-139                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań wykonanych na stanowisku badawczym, w skład którego wchodził młyn multistrumieniowy z dwudziestoma strumienicami. Do badań użyto kamienia wapiennego. Parametrem, który zmieniano w poszczególnych pomiarach, był czas mielenia, odległość oraz kąt nachylenia przegrody, na której dochodziło do rozbijania ziaren.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, młyn strumieniowy, analiza ziarnowa

138

—————————————————————————————————————-
L. ZANDER, Z. ŚMIETANA, Z. ZANDER, P. BANASZCZYK: Opory permeacji w procesach odzysku wody za pomocą membran rurkowych

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 140-141                                pobierz plik artykułu 

Badano zmiany szybkości i oporów permeacji podczas procesów ultra(UF) i nanofiltracji (NF) wody po płukaniu instalacji procesowych w zakładzie mleczarskim. Stosowano polimerowe membrany rurkowe o zdolności rozdzielczej 200 kDa w procesie UF i 75% CaCl2 (NF). Wykazano istotny wpływ koncentracji suchej masy w nadawie na szybkość foulingu membran i charakter zmian oporu z czasem procesu.
Słowa kluczowe: odzysk wody, ultrafiltracja, nanofiltracja, opór permeacji

140

—————————————————————————————————————-
D. ZBROŃSKI, A. GÓRECKA-ZBROŃSKA, H. OTWINOWSKI: Wpływ początkowego uziarnienia nadawy na skład ziarnowy produktu strumieniowo-fluidalnego mielenia

Inż. i Ap. Chem. 2009, 48, nr 4, 142-143                                pobierz plik artykułu 

W artykule zaprezentowano wyniki badań strumieniowo-fluidalnego rozdrabniania materiałów ziarnistych. Badania przeprowadzono na laboratoryjnym stanowisku młyna strumieniowo-fluidyzacyjnego. Eksperyment obejmował rozdrabnianie wybranych klas ziarnowych kamienia wapiennego w warunkach burzliwej warstwy fluidalnej. Celem badań było ustalenie wpływu początkowego uziarnienia nadawy doprowadzonej do komory mielenia na uzyskany skład ziarnowy produktu strumieniowo-fluidalnego mielenia.
Słowa kluczowe: mielenie, nadawa, produkt, skład ziarnowy, młyn strumieniowo-fluidyzacyjny

142

—————————————————————————————————————-

 

Rok 2009 nr 3

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3
SPIS TREŚCI NUMERU   pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA
S. LEDAKOWICZ: Od inżynierii metabolicznej przez biologię systemów do inżynierii biologicznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 17-20                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono nowe trendy obserwowane w postępie biotechnologii i bioinżynierii.
W szczególności podkreślono udział inżynierii w rozwoju biotechnologii poprzez osiągnięcia inżynierii metabolicznej, biologii systemów i inżynierii biologicznej, lub syntezy biologicznej oraz nakreślono dalsze przyszłościowe kierunki badań w tych obszarach.
Słowa kluczowe:
inżynieria biochemiczna, inżynieria metaboliczna, biologia systemów, inżynieria biologiczna

17

—————————————————————————————————————-
A. ANTECKA, S. LEDAKOWICZ: Biosynteza lakazy i wzrost Cerrena unicolor w hodowli wgłębnej

Inż. Ap.Chem. 2009, 48, nr 3, 21-22                                 pobierz plik artykułu 

Badano wzrost C. unicolor i biosyntezę lakazy w 15-litrowym reaktorze zbiornikowym. Wydzielanie enzymu rozpoczęło się w 60 h procesu, kiedy to zarówno glukoza jak i L-asparagina były obecne w podłożu. Stwierdzono, że produkcja enzymu była związana przede wszystkim z niedoborem tlenu rozpuszczonego w podłożu hodowlanym, co stanowi dla organizmu stres i skutkuje wydzieleniem zewnątrzkomórkowej lakazy.
Słowa kluczowe:
lakaza, hodowla wgłębna, biosynteza, C. unicolor

21

—————————————————————————————————————-
M. BIZUKOJĆ, S. LEDAKOWICZ: Biosynteza metabolitów wtórnych przez Aspergillus terreus

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 23-25                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono biosyntezę metabolitów wtórnych Aspergillus terreus na przykładzie lowastatyny i (+)-geodyny, w ujęciu biochemiczno-bioinformatycznym, fizjologicznym, kinetycznym i morfologicznym.
Słowa kluczowe:
Aspergillus terreus, lowastatyna, (+)-geodyna

23

—————————————————————————————————————-
M. BIZUKOJĆ: Automatyczna anotacja genomu jako narzędzie biologii systemów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 25-27                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodę analizy metabolizmu organizmów polegającą na rekonstrukcji sieci metabolicznej na podstawie całkowicie lub częściowo zsekwencjonowanego genomu. Analizę tę przeprowadzono dla siedmiu gatunków grzybów nitkowych z rodzaju Aspergillus wykorzystując serwer automatycznej anotacji, a jej wyniki porównano z wybranymi danymi fizjologicznymi.
Słowa kluczowe:
anotacja, genom, Aspergillus, KAAS, KEGG

25

—————————————————————————————————————-
D. BŁĘDZKA, D. GRYGLIK, M. LACH, M. OLAK, J.S. MILLER: Efektywność degradacji ksenoestrogenu 4-tert-oktylofenolu metodami fotochemicznymi

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 28-29                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przestawiono wyniki badań nad fotodegradacją 4-tert-oktylofenolu (OP). Celem przeprowadzonych eksperymentów było porównanie efektywności metod unieszkodliwiania tego związku w homogenicznym roztworze wodnym. Degradację OP zbadano przy użyciu następujących metod: fotolizy bezpośredniej przy wykorzystaniu trzech różnych Źródeł światła, fotosenybilizowanego utleniania oraz układu H 2 O 2 /UV.
Słowa kluczowe:
EDCs, 4-tert-oktylofenol, fotosensybilizacja, H2O2 /UV, fotoliza

28

—————————————————————————————————————-
J. BRYJAK, T. KOZLECKI: Stabilność lakazy w obecności cieczy jonowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 30-31                                 pobierz plik artykułu 

W niniejszej pracy zbadano aktywność lakazy w obecności trzech cieczy jonowych o różnej hydrofobowości. Stwierdzono, że wpływ cieczy jonowej jest silnie zależny od jej struktury – ciecze hydrofilowe silnie inaktywują enzym, podczas gdy obecność hydrofobowego tetrafluoroboranu 1-metylo-3-butyloimidazoliowego w stężeniu poniżej 10% nie powoduje znaczącego spadku aktywności.
Słowa kluczowe:
lakaza, ciecze jonowe, stabilność, aktywność

30

—————————————————————————————————————-
G. BURZYŃSKI, J. SULEJ-CHOJNACKA, K. ALEJSKI, K. PROCHASKA: Modelowanie procesu hydrolizy preparatów skrobiowych w cyrkulacyjnym reaktorze membranowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 32-33                                 pobierz plik artykułu 

W pracy podjęto próbę opracowania modelu reaktora membranowego do enzymatycznej hydrolizy preparatów skrobiowych. Wykorzystano iteracyjny model hydrolizy biopolimerów.
W modelowaniu separacji na module ultrafiltracyjnym uwzględniono rozkład wielkości porów membrany. Uzyskane rozkłady produktów hydrolizy zestawiono z wynikami badań eksperymentalnych.
Słowa kluczowe:
reaktor membranowy, hydroliza preparatów skrobiowych, modelowanie procesu

32

—————————————————————————————————————-
M. CUDAK: Możliwości zastosowania bilansu populacji do wybranych bioprocesów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 34-35                                 pobierz plik artykułu 

Praca ta ma na celu analizę możliwości zastosowania bilansu populacji do opisu układów biologicznych. Analiza zastała przeprowadzona na podstawie opisanych w literaturze trzech wybranych bioprocesów: produkcji drożdży w bioreaktorze o działaniu ciągłym, biologicznego oczyszczania ścieków oraz produkcji antybiotyków
Słowa kluczowe:
bilans populacji, bioproces, mikroorganizm, bioreaktory

34

—————————————————————————————————————-
M. CUDAK, M. BITENC: Analiza modeli matematycznych bilansu populacji komórek

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 36-37                                 pobierz plik artykułu 

Procesy biochemiczne wymagają specyficznego modelowania matematycznego. W pracy przeanalizowano budowę modeli stosowanych do opisu układów biologicznych. Ponadto przedstawiono przykłady dostępnych w literaturze modeli bilansu populacji komórek, różniących się strukturą.
Słowa kluczowe:
bilans populacji, modele matematyczne

36

—————————————————————————————————————-
M. CUDAK, M. BITENC: Charakterystyka metod numerycznych stosowanych do rozwiązywania bilansu populacji komórek

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 38-39                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono dostępne w literaturze metody numeryczne stosowane do rozwiązywania równań bilansu populacji komórek. Metody te zostały podzielone na trzy grupy: metody różnic skończonych, metody widmowe oraz metody elementów skończonych. Scharakteryzowano te metody oraz przedstawiono ich zalety i wady.
Słowa kluczowe:
bilans populacji, metody numeryczne

38

—————————————————————————————————————-
K. DĄBKOWSKA, K.W. SZEWCZYK, A. PIASECKA: Kinetyczny rozdział enancjomerów kwasu migdałowego w reaktorze kolumnowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 40-41                                 pobierz plik artykułu 

Kinetyczny rozdział enancjomerów kwasu migdałowego prowadzono na drodze transestryfikacji octanem winylu katalizowanej przez lipazę z Burkholderia cepacia. Proces realizowano w sposób ciągły w reaktorze kolumnowym wypełnionym enzymem. Przebieg reakcji opisano modelem Bi Bi Ping Pong z inhibicją substratem i produktem.
Słowa kluczowe: lipazy, kwas migdałowy, kinetyka enzymatyczna

40

—————————————————————————————————————-
E. FELIS, S. LEDAKOWICZ, K. MIKSCH: Zmiany biochemicznych właściwości osadu czynnego pod wpływem niesteroidowych leków przeciwzapalnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 42-43                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było określenie wpływu diklofenaku, ibuprofenu i naproksenu na biochemiczne właściwości osadu czynnego. Właściwości te określano na podstawie pomiarów aktywności dehydrogenaz (wykorzystując test TTC). Najbardziej toksyczną substancją okazał się diklofenak. Obliczona dla diklofenaku wartość parametru EC 50 wynosiła 6,7 mg/dm 3 .
Słowa kluczowe:
diklofenak, ibuprofen, naproksen, aktywność dehydrogenaz, EC 50

42

—————————————————————————————————————-
P. GŁUSZCZ, S. LEDAKOWICZ, I. WAGNER-DOEBLER: Zintegrowana technologia unieszkodliwiania rtęci w ściekach przemysłowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 44-45                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono nową, zintegrowaną technologię unieszkodliwiania rtęci  w ściekach przemysłu chemicznego. Podstawą tej technologii jest bioredukcja toksycznej rtęci jonowej Hg(II) do względnie nieszkodliwej formy Hg(0) z wykorzystaniem żywych bakterii. Proces mikrobiologiczny jest zintegrowany z jednoczesną sorpcją rtęci na złożu węgla aktywnego
w bioreaktorze. Technologia ta została z powodzeniem wdrożona w Zakładach Azotowych w Tarnowie.
Słowa kluczowe:
rtęć, bioremediacja, adsorpcja, oczyszczanie ścieków, integracja procesowa

44

—————————————————————————————————————-
J. GRABOWSKI, G. WĘGRZYN, E. KOTLARSKA, M. KWATERSKA: Wzrost kultury mikroorganizmów w warunkach inhibicji

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 46-48                                 pobierz plik artykułu 

Badano wpływ azydku sodu, alkoholu etylowego i ich mieszanin na wzrost bakterii Vibrio harveyi (szczep B39)). Uzyskane wyniki inhibicji wzrostu wykorzystano do wykreślania krzywych: dawka / koncentracja – efekt toksyczny. W celu uzyskania informacji o charakterze ww. mieszaniny (addytywność, synergizm, antagonizm) wykorzystano teorię Grabowskiego toksyczności mieszaniny chemikaliów.
Słowa kluczowe:
wzrost mikroorganizmów, toksyczność mieszaniny chemikaliów

46

—————————————————————————————————————-
T. GRYGIER, A. NOWORYTA: Efektywność bioreaktora membranowego dla procesów z inhibicją

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 48-50                                 pobierz plik artykułu 

W pracy zaprezentowano wyniki analizy modelu bioreaktora membranowego w odniesieniu do jego zdolności produkcyjnej. Porównano wpływ separacji membranowej na uzyskiwane wartości produktywności dla trzech rodzajów kinetyk mikrobiologicznych – prostej (Monoda),
z inhibicją substratem oraz produktem. We wszystkich badanych przypadkach stwierdzono znaczny wzrost efektywności w porównaniu z chemostatem.
Słowa kluczowe:
bioreaktor membranowy, inhibicja, reaktor mikrobiologiczny, efektywność

48

—————————————————————————————————————-
T. JAMROZ, B. SENCIO, S. LEDAKOWICZ: Proces biosyntezy lakazy w fermentorach różnej konstrukcji


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 51-52                                 pobierz plik artykułu 

Stosowane w biotechnologii wysokowydajne szczepy są mało odporne na czynniki destrukcyjne i wymagają zapewnienia ściśle określonych parametrów hodowli dla zachowania właściwej morfologii i stanu fizjologicznego organizmu. Hodowla wgłębna każdego organizmu jest procesem trudnym i złożonym. Zagadnienia te są szczególnie istotne w przypadku grzybów produkujących lakazę. Są to grzyby białej zgnilizny drewna zaliczane do klasy Basidomycetes, a hodowle wgłębne w fazie ciekłej nie są naturalnym środowiskiem ich życia i wzrostu. W pracy przedstawiono wyniki badań procesu biosyntezy lakazy przy udziale szczepu C. unicolor prowadzonych w trzech typach fermentorów: mieszadłowym, bezmieszadłowym i dyskowym.
Słowa kluczowe:
lakaza, biosynteza, enzym, fermentor

51

—————————————————————————————————————-
M.M. JAWORSKA: Modelowanie bioreaktora okresowego do enzymatycznej deacetylacji chitozanu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 53-54                                 pobierz plik artykułu 

Deacetylaza chitynowa może być użytecznym narzędziem w produkcji chitozanu o niskich stopniach acetylacji oraz wysokich masach cząsteczkowych. W prezentowanej pracy przedstawiono wyniki modelowania enzymatycznej deacetylacji chitozanu prowadzonej w reaktorze okresowym. Pokazano, wpływ uwzględnienia inhibicji produktem oraz dezaktywacji termicznej na model oraz porównano zaproponowane modele z danymi doświadczalnymi.
Słowa kluczowe:
deacetylaza chitynowa, chitozan, reaktor okresowy

53

—————————————————————————————————————-
T. JIROUT, J. MORAVEC, F. RIEGER: Mieszanie w wysoko wydajnych zbiornikach
do produkcji biopaliwa


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 55-56                                 pobierz plik artykułu 

Wsad w reaktorze anareobowym jest mieszany głównie przez mieszadła mechaniczne, usytuowane osiowo na wale lub wbudowane w ściany zbiornika. Mieszadła muszą zapewnić homogenizację wkładu, a także zapobiec, aby cięższe cząstki osadzały się na dnie zbiornika,
a lżejsze były wynoszone w górę na zwierciadło cieczy. Praca skupia się na zagadnieniu pozycjonowania mieszadeł bocznych, które są powszechnie stosowane w wysoko-wydajnych zbiornikach.
Słowa kluczowe: mieszadło boczne, mieszanie, reaktor fermentacyjny

55

—————————————————————————————————————-
A. KACPRZAK, L. KRZYSTEK, S. LEDAKOWICZ: Konwersja biomasy odpadów biodegradowalnych metodą fermentacji metanowej


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 57-58                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono badania mające na celu optymalizację składu surowców do wysokowydajnej produkcji wysokometanowego biogazu. Badania prowadzono w bioreaktorze z mieszaniem o pojemności 25 dm3 metodą quasi-ciągłą. Uzyskano większą szybkość produkcji biogazu w przypadku współ-fermentacji wysłodków buraczanych niż kiszonki kukurydzy – 2,2 dm 3 /dm 3 /d, natomiast zawartość metanu w biogazie w procesie współfermentacji kiszonki kukurydzy była o 10% większa.
Słowa kluczowe:
biomasa, kofermentacja metanowa, biogaz, odpady biodegradowalne

57

—————————————————————————————————————-
A. KLEPACZ-SMÓŁKA, K. PAZDZIOR, J. SÓJKA-LEDAKOWICZ, S. LEDAKOWICZ: Toksyczność koncentratów po nanofiltracji rzeczywistych ścieków włókienniczych przed i po procesie oczyszczania w sekwencyjnym układzie anoksyczno/aerobowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 59-60                                 pobierz plik artykułu 

Szczep testowy Pseudomonas putida poddano działaniu koncentratów po nanofiltracji (od 2 do 10-krotnie zatężonego) oraz odpowiadających im odpływom z układu bioreaktorów. Koncentraty 8 i 10-krotnie zatężone wywoływały znaczną inhibicję wzrostu badanego organizmu – 80%. Natomiast po procesie biologicznym jedynie odpływ po 10-krotnie zatężonym koncentracie powodował niewielką – 10% inhibicję wzrostu mikroorganizmów.
Słowa kluczowe:
dekoloryzacja, barwniki azowe, nanofiltracja, toksyczność

59

—————————————————————————————————————-
J. KMIECIK, M. WÓJCIK: Immobilizacja lipazy metodą zol-żel

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 61-62                                 pobierz plik artykułu 

Badano immobilizację lipazy z Candida rugosa metodą zol-żel. Pułapkowanie enzymu w żelu wykonano używając tetrametoksysilanu i fluorku sodu. Magnetyt dodawano, aby umożliwić separację biokatalizatora. Aktywność lipazy określano spektrofotometrycznie. Stwierdzono, że biokatalizator może być stosowany wielokrotnie w operacjach okresowych. Potwierdzono także długookresową stabilność biokatalizatora podczas przechowywania.
Słowa kluczowe:
immobilizacja, lipaza, zol-żel, biokatalizator, TMOS

61

—————————————————————————————————————-
L. KOPIŃSKI, J. DARMOFALSKA: Zastosowanie podłoża po uprawie owocników boczniaka ostrygowatego do odbarwiania roztworów wybranych barwników

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 63-64                                 pobierz plik artykułu 

Badano odbarwianie roztworów wybranych barwników przez podłoże po uprawie boczniaka ostrygowatego zawierające lakazę. Zastosowano trzy barwniki: Acid Blue 62, Acid Red 27 i Reactive Blue 81. Stwierdzono, że odbarwianie zachodziło na drodze fizycznej sorpcji barwnika na powierzchni podłoża oraz katalitycznej działalności lakazy. Intensywność procesu zależała od czasu jego trwania, rodzaju barwnika oraz natężenia przepływu.
Słowa kluczowe:
odbarwianie, lakaza, boczniak ostrygowaty

63

—————————————————————————————————————-
L. KRZYSTEK, A. ZAWADZKA, S. LEDAKOWICZ: Biologiczne suszenie osadów ściekowych i organicznej frakcji miejskich odpadów stałych metodą kompostowania w reaktorze okresowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 65-66                                 pobierz plik artykułu 

Proces biologicznego suszenia prowadzono w tunelu suszarniczym o pojemności 240 dm 3 , wyposażonym w czujniki do pomiaru wilgotności i temperatury powietrza wlotowego i wylotowego oraz do pomiaru temperatury kompostowanych odpadów. W badaniach wykorzystano tlenowy osad ściekowy i organiczną frakcję stałych odpadów komunalnych o dużej wilgotności początkowej. Uzyskano 50% obniżenie zawartości wilgoci suszonych materiałów. Słowa kluczowe: tlenowy osad ściekowy, organiczna frakcja miejskich odpadów stałych, biologiczne suszenie

65

—————————————————————————————————————-
K. MIAZEK, K. MICHALSKA, L. KRZYSTEK, S. LEDAKOWICZ: Badanie wpływu termochemicznej obróbki wstępnej na stężenie uwolnionych cukrów redukujących
z roślin rodzaju Miscanthus


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 67-68                                 pobierz plik artykułu 

Rośliny energetyczne z rodzaju Miscanthus charakteryzują się szybkim przyrostem biomasy. Wstępna hydroliza materiału lignocelulozowego z zastosowaniem rozcieńczonego kwasu powoduje częściowy rozkład celulozy i hemicelulozy do cukrów prostych. Celem tej pracy była wstępna ocena wpływu stężenia dodawanego kwasu siarkowego oraz czasu ogrzewania na uwalnianie cukrów redukujących z roślin rodzaju Miscanthus.
Słowa kluczowe:
Miscanthus, materiał lignocelulozowy, hydroliza rozcieńczonym kwasem, cukry redukujące

67

—————————————————————————————————————-
J. MIŁEK, M. WÓJCIK: Wyznaczanie parametrów termicznej dezaktywacji enzymów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 69-70                                 pobierz plik artykułu 

Poznanie wpływu temperatury na aktywność enzymu jest bardzo ważne przy optymalnym projektowaniu bioreaktora. W pracy przedstawiono nową metodę wyznaczania parametrów termicznej dezaktywacji enzymów. Algorytm zastosowano do obliczenia energii aktywacji oraz optymalnej temperatury na podstawie użytych danych doświadczalnych wyznaczonych dla oksydazy fenolowej.
Słowa kluczowe:
dezaktywacja enzymów, parametry kinetyczne, energia aktywacji

69

—————————————————————————————————————-
I. MUSIAŁ, W. RYMOWICZ: Dobór szczepów Aspergillus niger do biosyntezy kwasu szczawiowego z frakcji glicerynowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 71-72                                 pobierz plik artykułu 

Wszystkie badane szczepy A. niger były zdolne do produkcji kwasu szczawiowego z frakcji glicerynowej jako jedynego źródła węgla. Końcowe stężenie kwasu szczawiowego wahało się od 28,4 do 48,7 gdm-3 . Produktywność i wydajność biosyntezy kwasu szczawiowego zależała od użytego szczepu. Szczepem, który prowadził najbardziej efektywnie badany proces biosyntezy był szczep XP, który produkował tylko kwas szczawiowy.
Słowa kluczowe:
kwas szczawiowy, Aspergillus niger, frakcja glicerynowa

71

—————————————————————————————————————-
I. MUSIAŁ, W. RYMOWICZ, H. KAUTOLA: Wpływ składników podłoża na produkcję kwasu itakonowego przez Aspergillus terreus z glicerolu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 73-74                                 pobierz plik artykułu 

Badano wpływ wybranych składników podłoża na produkcję kwasu itakonowego przez szczep Aspergillus terreus FIN z glicerolu w hodowlach wstrząsanych i w bioreaktorze. Najwyższe stężenie kwasu itakonowego (19,8 g dm-3 ) z wydajnością 20%, uzyskano w hodowli wgłębnej w bioreaktorze w podłożu o składzie (g dm-3 ): NH4NO3–4, KH2PO4-0,09, MgSO4 · 7H2O – 1,5; CuSO4 · 5H2O – 0,020.
Słowa kluczowe:
kwas itakonowy, Aspergillus terreus, glicerol

73

—————————————————————————————————————-
A. NOWORYTA, A. TRUSEK-HOŁOWNIA: Bioreaktor membranowy – konstrukcja
i charakterystyka aparatu


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 75-76                                 pobierz plik artykułu 

Wykonano prototypowy bioreaktor membranowy, przystosowany do pracy z dowolną postacią biokatalizatora. Urządzenie jest przystosowane do sterylizacji. Wszystkie parametry procesowe i fizykochemiczne są sterowane przez centralny komputer. Urządzenie zostało pomyślnie przetestowane i jest przystosowane do realizacji technologii występujących w przemyśle farmaceutycznym, spożywczym czy chemicznym.
Słowa kluczowe:
reaktor wielofunkcyjny, bioreaktor membranowy, sterylizacja, płukanie zwrotne

75

—————————————————————————————————————-
A. NOWORYTA, A. TRUSEK-HOŁOWNIA, A. SZYDEŁKO, P. MIZER: Zintegrowany proces biodegradacji lotnych związków organicznych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 77-78                                 pobierz plik artykułu 

Zaproponowano zintegrowany proces oczyszczania powietrza z lotnych związków organicznych. Do usuwania danego zanieczyszczenia z powietrza zastosowano procesy sorpcyjne, a do jego degradacji przemianę mikrobiologiczną. Wykazano skuteczność regeneracji sorbentu zarówno stałego jak i ciekłego oraz wymagany stopień degradacji zanieczyszczeń. Powolny przebieg biodegradacji wymaga jednak aparatury wielkogabarytowej.
Słowa kluczowe:
lotne związki organiczne, biodegradacja, bioreaktor membranowy

77

—————————————————————————————————————-
B. PAWŁOWSKA: Biotechnologiczne źródła barwników spożywczych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 79-80                                 pobierz plik artykułu 

Kolor ma ogromne znaczenie w odbiorze jakości produktu spożywczego. Poprawę koloru produktów spożywczych uzyskuje się poprzez „dobarwianie” za pomocą dodatków zarówno syntetycznych jak i pochodzenia naturalnego. Ogromne możliwości stoją przed biotechnologicznym otrzymywaniem naturalnych barwników, syntetyzowanych przez algi
i mikroorganizmy takie jak: grzyby, drożdże i bakterie.
Słowa kluczowe:
biosynteza, barwniki spożywcze, mikroorganizmy

79

—————————————————————————————————————-
B. PAWŁOWSKA, S. LEDAKOWICZ: Grzyby nitkowate Monascus purpureus w hodowli
w kolbach wstrząsanych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 81-82                                 pobierz plik artykułu 

Grzyby nitkowate Monascus purpureus mogą stanowić wartościowe Źródło naturalnych barwników spożywczych. Przeprowadzono hodowle Monascus purpureus DSM 1379 w kolbach okrągłodennych wstrząsanych w płynnym podłożu. Badano wpływ różnych czynników, takich jak: źródło węgla i azotu oraz pH na wzrost i biosyntezę barwników.
Słowa kluczowe:
Monascus purpureus, barwniki spożywcze, biosynteza

81

—————————————————————————————————————-
M. PILAREK, E. CHABER, K.W. SZEWCZYK: Perfluorowane układy do hodowli komórek zwierzęcych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 83-84                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było zbadanie hodowli adherentnych, zwierzęcych komórek linii MG-63 na powierzchni międzyfazowej wytworzonej w układzie dwóch niemieszających się cieczy: nasyconej powietrzem atmosferycznym perfluorodekaliny i pożywki hodowlanej. Komórki rosły w postaci wielokomórkowych, długich agregatów, znacznie różniąc się morfologią od komórek hodowanych w standardowych warunkach na powierzchni stałej.
Słowa kluczowe:
perfluoroalkan, powierzchnia międzyfazowa, adherentne komórki zwierzęce

83

—————————————————————————————————————-
M. PILAREK, J. DĘBOWSKA, K.W. SZEWCZYK: Hodowla komórek Nicotiana tabacum BY-2 w bioreaktorze membranowym z wykorzystaniem perfluorowanego nośnika tlenu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 85-86                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było zbadanie przydatności perfluorodekaliny jako nośnika tlenu w hodowli wgłębnej komórek tytoniu szlachetnego linii BY-2 prowadzonej w reaktorze membranowym typu hollow-fibre. Uzyskano wyższe wartości współczynnika (k L a) dla napowietrzania perfluoroalkanem niż powietrzem lub napowietrzoną wodą. Zastosowanie perfluorodekaliny wpłynęło korzystnie na przyrost biomasy hodowanych komórek oraz ich żywotność.
Słowa kluczowe:
perfluoroalkan, ciekły nośnik tlenu, komórki roślinne, bioreaktor membranowy

85

—————————————————————————————————————-
J. POLAK, A. JAROSZ-WILKOŁAZKA: Synteza barwników przez unieruchomioną biomasę grzybową

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 87-88                                 pobierz plik artykułu 

Grzyby białej zgnilizny drewna cechuje naturalna zdolność wydzielania zewnątrzkomórkowych oksydoreduktaz o właściwościach ligninolitycznych. Do nich należy lakaza, enzym katalizujący syntezę różnego typu związków. Celem pracy było zastosowanie unieruchomionej biomasy grzybów wydzielających lakazę do syntezy barwników.
Słowa kluczowe:
biomasa grzybowa, synteza, barwniki

87

—————————————————————————————————————-
A. RADUCKA, J. KARCZ: Analiza struktury porowatego nośnika stosowanego do immobilizacji inwertazy


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 89-90                                 pobierz plik artykułu 

Enzymy są często unieruchamiane w wyniku kowalencyjnego wiązania na porowatym nośniku, którego struktura istotnie wpływa na jakość wytworzonego biokatalizatora. Na podstawie danych literaturowych, dotyczących preparatów unieruchomionej inwertazy na silikażelu i tlenku glinu analizowano przypuszczalną strukturę tych nośników. Wyniki obliczeń opracowano graficznie.
Słowa kluczowe:
inwertaza, unieruchomienie, porowaty nośnik

89

—————————————————————————————————————-
A. RADUCKA, J. KARCZ: Ocena wydajności immobilizacji inwertazy wiązanej kowalencyjnie na różnych nośnikach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 91-92                                 pobierz plik artykułu 

W pracy analizowano na podstawie danych literaturowych wydajność immobilizacji inwertazy wiązanej kowalencyjnie na różnych nośnikach. Spośród porównywanych nośników, najlepszym pod względem ilości wiązanej inwertazy okazał się modyfikowany chemicznie żel krzemionkowy (GA-N-CSMG).
Słowa kluczowe:
immobilizacja enzymów, inwertaza, wiązanie kowalencyjne, wydajność immobilizacji

91

—————————————————————————————————————-
A. RADUCKA, T. OGOŃSKI: Analiza możliwości wielokrotnego zastosowania matrycy wykonanej z pumeksu do kowalencyjnego wiązania inwertazy EC 3.2.1.26

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 93-94                                 pobierz plik artykułu 

Jednym z czynników decydujących o przydatności materiału do zastosowania jako matrycy
w przemysłowych procesach z użyciem immobilizowanych enzymów jest możliwość jego wielokrotnego użycia. W pracy przedstawiono wyniki doświadczalnych badań przydatności pumeksu do wielokrotnego wiązania inwertazy. Stwierdzono, że granulowany pumeks jest nośnikiem, który można regenerować i wielokrotnie stosować do wiązania inwertazy z Saccharomyces cerevisiae.
Słowa kluczowe:
inwertaza, immobilizacja, pumeks, regeneracja

93

—————————————————————————————————————-
A. RODZIEWICZ, W. ŁABA, J. SOBOLCZYK, A. GRZELAK, J. DROZD: Kompostowanie odpadów keratynowych przy udziale szczepionki bakteryjnej w bioreaktorze obrotowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 95-97                                 pobierz plik artykułu 

Odpady keratynowe w postaci piór kurzych kompostowano w bioreaktorze obrotowym z udziałem szczepionki bakterii Bacillus subtilis. Skład mikroflory kompostu oraz aktywności enzymatyczne, a także końcowa mineralizacja, sugerowały aktywny udział tych bakterii w biodegradacji białek keratynowych. W bioreaktorze obrotowym kompostowanie miało bardziej dynamiczny przebieg, a szczególnie zaawansowana była nitryfikacja, czego nie uzyskano w warunkach kontrolnych.
Słowa kluczowe:
kompostowanie, odpady keratynowe, pióra, Bacillus subtilis, bioreaktor obrotowy

95

—————————————————————————————————————-
A. RODZIEWICZ, J. SOBOLCZYK, W. ŁABA, A. CHOIŃSKA, F. BUBEL, J. BEKIER: Wykorzystanie szczepionki drobnoustrojów do kompostowania odpadów keratynowych w bioreaktorze statycznym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 98-100                                 pobierz plik artykułu 

W bioreaktorze statycznym kompostowano pióra kurze z udziałem szczepionki bakterii Bacillus subtilis P22. Inokulacja kompostu była niezbędnym warunkiem prawidłowego przebiegu tego procesu, a także dynamicznej biotransformacji substancji organicznych do składników mineralnych, co wykazano na podstawie ilościowej analizy mikroflory kompostowej, badań enzymatycznych oraz chemicznych wskaźników dojrzałości.
Słowa kluczowe:
kompostowanie, pierze, bioreaktor statyczny, Bacillus subtilis

98

—————————————————————————————————————-
A. RYWIŃSKA, W. RYMOWICZ: Biosynteza kwasu cytrynowego z glicerolu przez Yarrowia lipolytica w hodowli stacjonarnej powtórzeniowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 101-102                                 pobierz plik artykułu 

Badano wpływ ilości wymienianego podłoża, od 30 do 50%, na dynamikę produkcji i wydajność kwasu cytrynowego przez szczep Y. lipolytica Wratislavia AWG7 w hodowli periodycznej powtórzeniowej. Wymiana 30% podłoża umożliwiała otrzymanie średnio 190 g dm-3 kwasu cytrynowego z wydajnością 0,68 g g -1 . Średnia szybkość produkcji kwasu cytrynowego wynosiła 0,76 – 0,81 g dm-3 h-1 .
Słowa kluczowe:
kwas cytrynowy, glicerol, Yarrowia lipolytica

101

—————————————————————————————————————-
A. RYWIŃSKA, M. WOJTATOWICZ, W. RYMOWICZ: Ciągła biosyntezy kwasu cytrynowego przez Yarrowia lipolytica w warunkach limitacji wzrostu siarką

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 103-104                                 pobierz plik artykułu 

Proces ciągłej biosyntezy kwasu cytrynowego z glukozy przez szczep Y. lipolytica Wratislavia 1.31 prowadzono w warunkach limitacji wzrostu siarką, przy szybkości rozcieńczania D = 0,02 h-1 . W stanie ustalonym stężenie kwasu cytrynowego wynosiło 32 g dm-3 . Maksymalna produktywność kwasu wynosiła 0,64 g dm-3 h-1 i utrzymywała się przez 70 h procesu. Przyczyną obniżenia aktywności kwasotwórczej drożdży było wyczerpanie egzogennego jonu SO4 -2 z podłoża oraz obniżenie stężenia azotu i fosforu w biomasie komórek.
Słowa kluczowe:
Yarrowia lipolytica, kwas cytrynowy, chemostat, deficyt siarki

103

—————————————————————————————————————-
A. RYWIŃSKA, P. JUSZCZYK, A. KANCELISTA, A. BIESIADECKA, M. ROBAK,
J. NIEDBALSKA: Produkcja lipaz i kwasu cytrynowego z glicerolu odpadowego przez drożdże Yarrowia lipolytica


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 105-106                                 pobierz plik artykułu 

Badano zdolności drożdży Y. lipolytica Wratislavia 1.31 do produkcji enzymów lipolitycznych w hodowlach fed-batch podczas biosyntezy kwasu cytrynowego. Jako jedyne Źródło węgla i energii zastosowano glicerol odpadowy oraz glicerol odpadowy z dodatkiem frakcji glicerynowej. W hodowli z glicerolem odpadowym otrzymano lipazy o wysokiej aktywności wobec tributyryny (4,7 UZT mL-1 ) i maślanu p-nitrofenolu (2,8 · 10-4 UZpNPB mL-1 ).
Słowa kluczowe:
Yarrowia, glicerol, kwas cytrynowy, lipazy

105

—————————————————————————————————————-
E. STELMACH, L. KRZYSTEK, J. STELMACH, S. LEDAKOWICZ: Anaerobowa degradacja organicznej frakcji stałych odpadów komunalnych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 107-108                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań procesu degradacji organicznej frakcji stałych odpadów z gospodarstw domowych metodą fermentacji metanowej. Określono zmiany poziomu wskaźników obciążenia organicznego oraz szybkości wytwarzanego w procesie biogazu i zawartości w nim metanu dla różnych hydraulicznych czasów retencji.
Słowa kluczowe: hydrauliczny czas retencji, fermentacja metanowa, organiczna frakcja stałych odpadów komunalnych, biogaz

107

—————————————————————————————————————-
J. SULEJ-CHOJNACKA, K. PROCHASKA: Recyrkulacyjny reaktor membranowy
do hydrolizy enzymatycznej preparatów skrobiowych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 109-110                                 pobierz plik artykułu 

Celem prezentowanych badań był dobór optymalnych warunków prowadzenia hydrolizy enzymatycznej skrobi podwójnie modyfikowanych w recyrkulacyjnym reaktorze membranowym (CRMR) z zewnętrznym modułem UF. Surowiec do badań stanowiły preparaty podwójnie modyfikowanej skrobi ziemniaczanej (utlenionej i acetylowanej). Jako preparat enzymatyczny stosowano BAN480L zawierający amylazę pochodzenia bakteryjnego.
Słowa kluczowe:
hydroliza enzymatyczna, skrobia podwójnie modyfikowana, recyrkulacyjny reaktor membranowy, fouling

109

—————————————————————————————————————-
K.W. SZEWCZYK, A. CIEŚLAK, M. BRYK: Trójkomorowe mikrobiologiczne ogniwo paliwowe

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 111-112                                 pobierz plik artykułu 

Zbudowano mikrobiologiczne ogniwo paliwowe, w którym oddzielono za pomocą membrany mikrofiltracyjnej przestrzeń anodową zawierającą mieszaną populacje drobnoustrojów uzyskaną z osadu beztlenowego od komory, do której doprowadzano pożywkę. Uzyskano stabilne napięcie otwartego obwodu ok. 0,7 V. Dla obwodu obciążonego objętościowa gęstość wytwarzania energii wyniosła 25,2 W/m3 .
Słowa kluczowe:
bioogniwa, mikrobiologiczne ogniwa paliwowe

111

—————————————————————————————————————-
K.W. SZEWCZYK, T. NOWAKOWSKI: Mikrobiologiczne wytwarzanie wodoru z glicerolu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 113-114                                 pobierz plik artykułu 

Wykorzystano hodowlę ciągłą beztlenowego osadu dla uzyskania populacji drobnoustrojów zdolnych do prowadzenia fermentacji wodorowej glicerolu. Drobnoustroje wykorzystano w fermentacji prowadzonej w reaktorze kolumnowym typu UASB. Uzyskano 22% redukcję ChZT oraz wydajność wytwarzania wodoru względem glicerolu 0,49 g/g.
Słowa kluczowe:
biowodór, ciemna fermentacja, glicerol

113

—————————————————————————————————————-
R. ŚLĘZAK, L. KRZYSTEK, S. LEDAKOWICZ: Zmiany zawartości węgla organicznego
w składowisku tlenowym – symulacja w lizymetrach


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 115-116                                 pobierz plik artykułu 

Badania symulacji aerobowego składowiska odpadów komunalnych prowadzono w lizymetrach o objętości roboczej 15 dm3 przez 209 dni. Zaproponowano model kinetyczny opisujący zmiany węgla organicznego w odciekach oraz zmiany ilości powstającego ditlenku węgla. Węgiel organiczny zawarty w odciekach podzielono na węgiel organiczny związków po hydrolizie oraz węgiel organiczny z lotnych kwasów tłuszczowych.
Słowa kluczowe:
lizymetr, napowietrzanie, odpady, składowisko tlenowe, kinetyka

115

—————————————————————————————————————-
A. TRUSEK-HOŁOWNIA: Układy homo- i heterogeniczne w biodegradacji lotnych związków organicznych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 117-118                                 pobierz plik artykułu 

Na podstawie przeprowadzonych badań, w oparciu o współczynnik podziału przedstawiono podział lotnych związków organicznych na trzy grupy. Dla wybranych związków z każdej grupy, po dobraniu szczepu mikroorganizmu, zaproponowano rozwiązanie procesowe dla efektywnej biodegradacji. Procesy takie prowadzone są bądź w układach homogenicznych, bądź  też w układach, w których drugą fazę ciekłą stanowi ciecz absorbująca lub sam biodegradowany związek.
Słowa kluczowe:
LZO, biodegradacja, układ heterogeniczny, bioreaktor, ekstrakcja

117

—————————————————————————————————————-
A. TRUSEK-HOŁOWNIA, A. SKRZYPIŃSKI: Produkcja enzymów proteolitycznych przez Bacillus
licheniformis


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 119-120                                 pobierz plik artykułu 

Skonfrontowano wyniki badań dotyczące produkcji enzymów proteolitycznych przez Bacillus licheniformis PCM 1847 z dostępną w literaturze wiedzą i wynikami badań uzyskanymi dla rodzaju Bacillus. Przeprowadzone eksperymenty stanowią etap przygotowawczy do hodowli prowadzonej w bioreaktorze membranowym. W wielu przypadkach zagęszczenie biomasy dzięki zastosowaniu selektywnej membrany przynosi wymierne skutki. Zgodnie z naszą wiedzą, nieznane są przypadki zastosowania bioreaktora membranowego w ciągłej syntezie hydrolaz.
Słowa kluczowe:
produkcja enzymów, proteazy, Bacillus licheniformis

119

—————————————————————————————————————-
M. WALIGÓRSKA, M. ŁANIECKI: Fotobiologiczna produkcja wodoru z mieszaniny alkoholi i lotnych kwasów tłuszczowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 121-122                                 pobierz plik artykułu 

Zbadano wydajność wytwarzania wodoru z mieszaniny lotnych kwasów tłuszczowych z etanolem, propanolem i propano-1,3-diolem w obecności Rhodobacter sphaeroides. Substancje te nie inhibitowały wzrostu bakterii i produkcji wodoru, jednakże propano-1,3-diol nie był metabolizowany. Maksymalna ilość wodoru, 5,2 dm3 /dm3 , powstała w podłożu z glutaminianem sodu, a najmniejsza w obecności 10 mM jonów amonowych.
Słowa kluczowe:
fotofermentacja, biowodór, lotne kwasy tłuszczowe, alkohole

121

—————————————————————————————————————-
A. ZAMOJSKA, K.W. SZEWCZYK: Optymalny czas cyklu beztlenowego bioreaktora sekwencyjnego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 123-124                                 pobierz plik artykułu 

Zbadano wpływ długości czasu pojedynczego cyklu na produkcję biogazu z serwatki w mezofilowym beztlenowym reaktorze kolumnowym (objętość czynna 13,1 dm3 ), pracującym w trybie sekwencyjnym. Przeprowadzono cztery serie pomiarowe (czasy cykli: 12, 24, 48 i 72 godziny), przy zachowaniu stałego obciążenia reaktora (1,3 g ChZT dm-3 d-1 ). Uzyskane wyniki wskazują na istnienie optymalnego czasu cyklu, zapewniającego maksymalną produkcję biogazu.
Słowa kluczowe:
reaktory sekwencyjne, biogaz, fermentacja metanowa

123

—————————————————————————————————————-
K. ZYNEK, J. BRYJAK: Dobór warunków izolacji i oczyszczania tyrozynazy z Agaricus bisporus

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 125-126                                 pobierz plik artykułu 

W ramach badań dobrano warunki izolacji i oczyszczania tyrozynazy z Agaricus bisporus: wybór źródła materiału wyjściowego, metody rozdrabniania, dezintegracja ultradźwiękami, wysalanie przy użyciu siarczanu amonu, chromatografia kolumnowa. W wyborze warunków kierowano się przede wszystkim możliwością zwiększenia skali procesu.
Słowa kluczowe:
tyrozynaza, pieczarki, izolacja, oczyszczanie

125

—————————————————————————————————————-
B. ŻAROWSKA, M. WOJTATOWICZ, X. POŁOMSKA: Kinetyka procesu biosyntezy toksyn killerowych przez drożdże Debaryomyces hansenii

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 127-129                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy była charakterystyka kinetyki syntezy toksyn killerowych przez 3 szczepy drożdży. Biosynteza toksyn killerowych przebiegała wraz ze wzrostem drożdży, a w przypadku szczepu KI2a również po jego zakończeniu. Aktywność bójcza środowiska hodowlanego wzrastała w trakcie trwania procesów, osiągając poziom 60–70 uU/mL. Szybkość właściwa wzrostu i szybkość właściwa tworzenia toksyn killerowych były najwyższe w przypadku szczepu KI2a i wynosiły odpowiednio ì max = 0,27 h-1 i qKT = 0,97 aU/mg biomasy/h.
Słowa kluczowe:
Debaryomyces hansenii, toksyny killerowe, dynamika biosyntezy

127

—————————————————————————————————————-
J. BANASZAK: Analiza jakościowa materiałów suszonych mikrofalowo

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 130-135                                 pobierz plik artykułu 

Pracę poświęcono badaniom wpływu mocy pola mikrofalowego na destrukcję wysuszonych wyrobów z mas ceramicznych. Produkty suszone mikrofalowo są bardziej wrażliwe na deformacje i pęknięcia niż suszone w tradycyjnych suszarniach konwekcyjnych. Aby uzyskać ich dobrą finalną jakość niezbędne jest stosowanie precyzyjnego dozowania mocy mikrofal w trakcie procesu suszenia. W pracy pokazano, że stosowanie standardowej kontroli jakości obejmujacej tylko przegląd powierzchni przedmiotów jest niewystarczające. Przy aplikowaniu odpowiednio dużych mocy mikrofalowych może dojść do destrukcji wewnątrz próbki, niezauważalnej przy obserwacjach powierzchni.
Słowa kluczowe:
suszenie mikrofalowe, deformacje, masa ceramiczna

130

—————————————————————————————————————-
A. GIERCZYCKI, M. LEMANOWICZ: Badania wpływu mieszania na rozmiary agregatów ciała stałego zawieszonych w cieczy

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 135-137                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badan wpływu intensywności mieszania i geometrii mieszalnika na rozmiary agregatów ciała stałego utworzonych z kulek lateksu zawieszonych w wodzie. W pomiarach wykorzystano dwa mieszalniki laboratoryjne wyposażone odpowiednio w mieszadło obrotowe i wibracyjne. Agregacje uzyskiwano przez dodatek polimerowego flokulanta – ZETAG 63. Stwierdzono istotny wpływ jednostkowej mocy mieszania na wielkość powstających agregatów, przy braku wpływu sposobu mieszania.
Słowa kluczowe:
mieszalnik obrotowy, mieszalnik o posuwisto-zwrotnym ruchu mieszadła, jednostkowa moc mieszania, agregaty z kulek lateksu, flokulant polimerowy, średnica Sautera

135

—————————————————————————————————————-
J. HEHLMANN, M. GĄDEK: Destylacja reaktywna – stosowane modele procesowe
i rozwiązania aparaturowe


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 138-145                                 pobierz plik artykułu 

W artykule podjęto próbę zwięzłego przybliżenia tematyki destylacji reaktywnej. Umieszczono w nim krótką charakterystykę podstaw termodynamicznych, rozwiązań konstrukcyjnych oraz modeli matematycznych opisujących proces. Artykuł przedstawia również rosnące zainteresowanie destylacją reaktywną ze wskazaniem na nowe obszary aplikacji.
Słowa kluczowe:
destylacja reaktywna, modele matematyczne, aparatura, zastosowanie

138

—————————————————————————————————————-
T. KILJAŃSKI: Separacja pęcherzy gazowych z substancji plastycznolepkich za pomocą wirówki

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 146-149                                 pobierz plik artykułu 

Dokonano analizy zachowania pęcherza gazowego w płynie plastycznolepkim podczas odwirowania w wirówce oraz warunków niezbędnych, aby pęcherz mógł się poruszać i mógł zostać usunięty z płynu. Przedstawiono metodę obliczenia parametrów procesu separacji – rozmiaru najmniejszych pęcherzy możliwych do usunięcia w danych warunkach lub minimalnej szybkości obrotowej potrzebnej do usunięcia pęcherza o danych rozmiarach.
Słowa kluczowe:
pęcherz, płyn plastycznolepki, wirówka, separacja

146

—————————————————————————————————————-
E. GONDEK, E. JAKUBCZYK: Wpływ grubości warstwy na wydajność i kinetykę procesu suszenia konwekcyjnego spienionego przecieru owocowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 150-153                                 pobierz plik artykułu 

Celem niniejszej pracy była analiza wpływu grubości warstwy materiału na kinetykę oraz wydajność suszenia konwekcyjnego spienionego przecieru jabłkowego. Suszenie konwekcyjne prowadzono w temperaturze 60 o C przy prędkości powietrza 1,2 m/s. Suszono warstwy materiału o grubości 1, 2, 4, 6, 8 i 12 mm. Krzywe suszenia opisano równaniem Midilliego. Wykazano, że grubości warstwy suszonego materiału istotnie wypływa na szybkość suszenia, przebieg procesu zależy od grubości warstwy suszonego materiału. Największą wydajność procesu odnotowano przy grubości warstwy 2 mm.
Słowa kluczowe:
suszenie pianowe, przecier jabłkowy, kinetyka, wydajność

150

—————————————————————————————————————-
P. MARUSZEWSKI: Obróbka powierzchniowa energetycznych rurociągów jądrowych giętych na giętarkach ze strefowym nagrzewaniem indukcyjnym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 153-157                                 pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono obróbkę powierzchniową energetycznych rurociągów jądrowych giętych na giętarkach ze strefowym nagrzewem indukcyjnym. Jakość obrabianej powierzchni porównywano z analogiczną powierzchnią  giętych  rur  na  konwencjonalnych  giętarkach  typu GHR-508. Zaobserwowano dobrą równomierność właściwości powierzchniowej warstwy tlenków i wtrąceń węglowych na całej powierzchni zewnętrznej i wewnętrznej niezależnie od różnych stref działania sił gnących. Do usuwania zendry zastosowano trawienie w kwasach i obróbkę hydrościerną. Uzyskano ok. 85 stopień czystości na powierzchniach zewnętrznych i ok.75 stopień czystości na powierzchniach wewnętrznych w 100 stopniowej skali CIELAB. Natomiast na giętarce GHR uzyskano 70 stopień na powierzchni zewnętrznej i 60 na powierzchni wewnętrznej. Stwierdzono również o ok. 50% mniej wtrąceń węglowych po gięciu ze strefowym nagrzewaniem indukcyjnym, niż w przypadku gięcia rur na giętarce GHR-508 i łatwiejsze ich usuwanie.
Słowa kluczowe:
energetyczne rurociągi jądrowe, obróbka powierzchniowa, gięcie rur ze strefowym nagrzewem indukcyjnym

153

—————————————————————————————————————-
S. PERYT-STAWIARSKA, I. TOMKIEL: Wizualizacja przepływu Couette’a-Taylora dla płynu newtonowskiego – zastosowanie metody CFD

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 158-160                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki symulacji numerycznych CFD dla przepływu Couette’a-Taylora. Symulacje numeryczne wykonano dla jednofazowego przepływu płynu newtonowskiego (wody) przez trójwymiarową geometrię dwóch współosiowych walców. Wyniki symulacji CFD przedstawiono w postaci map i profili prędkości.
Słowa kluczowe:
przepływ Couette’a-Taylora, CFD, woda

158

—————————————————————————————————————-
B. WIERZBOWSKA, K. PIOTROWSKI, N. HUTNIK, A. MATYNIA: Charakterystyki czasowe przesycenia w roztworach wodnych i wodno-alkoholowych witaminy C podczas procesu izohydrycznej krystalizacji okresowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 3, 161-165                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki pomiarów przesycenia w szczepionych wodno-etanolowych roztworach kwasu L(+)-askorbinowego w trakcie procesu krystalizacji okresowej z regulowaną szybkością chłodzenia, zapewniającą liniową zmianę temperatury badanego układu w czasie. Stwierdzono, że przesycenie roztworu w układach trójskładnikowych osiąga stosunkowo duże wartości, większe niż uzyskiwane w roztworach wodnych w porównywalnych warunkach procesowych. Obecność etanolu powoduje, że przesycenie roztworu maleje gwałtownie zaraz po zarodkowaniu fazy stałej, a następnie osiąga praktycznie stałą wartość utrzymywaną aż do uzyskanie temperatury końcowej procesu. Wartości przesycenia porównano z danymi odpowiadającymi roztworom wodnym i wodno-metanolowym.

161

—————————————————————————————————————-

 

Rok 2009 nr 2

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA

Artykuły naukowe:

M. BARANOWSKA: Właściwości fizykochemiczne kefiru i biokefiru

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 18-20                                 pobierz plik artykułu 

Ocena właściwości fizykochemicznych kefiru tradycyjnego i o zmodyfikowanym składzie mikroflory wskazuje, że zawartość tłuszczu w mleku nie miała wpływu na czas ukwaszania kefiru, natomiast podwyższenie poziomu suchej masy wydłużyło ten etap. Kwasowość, synereza skrzepu, ziarnistość i barwa wyrobów kefiru zależały przede wszystkim od składu mleka a w mniejszym stopniu od czasu przechowywania. Również metoda produkcji biokefiru miała znaczący wpływ na jego właściwości.
Słowa kluczowe:kefir, kwasowość, synereza, ziarnistość

18

—————————————————————————————————————-
M. BARANOWSKA, A. ŻBIKOWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Charakterystyka jogurtu produkowanego metodą przyspieszoną i termostatową

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 20-22                                 pobierz plik artykułu 

W pracy porównano jakość jogurtu produkowanego metodą przyspieszoną
z zastosowaniem prefermentacji i metodą termostatową. Stwierdzono porównywalność cech organoleptycznych, lepkości i podatności na synerezę jogurtu wyprodukowanego metodą przyspieszoną z zastosowaniem prefermentacji i termostatową.
Słowa kluczowe: prefermentacja, przyspieszona metoda produkcji jogurtu

20

—————————————————————————————————————-
M. BARANOWSKA, A. ŻBIKOWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Porównanie cech jakościowych bio-jogurtu produkowanego metodą przyspieszoną i tradycyjną

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 23-24                                 pobierz plik artykułu 

W pracy porównano jakość bio-jogurtu produkowanego metodą przyspieszoną z zastosowaniem prefermentacji i metodą termostatową. Stwierdzono porównywalność cech organoleptycznych, lepkości i podatności na synerezę bio-jogurtu wyprodukowanego metodą przyspieszoną
z zastosowaniem prefermentacji i termostatową.
Słowa kluczowe: prefermentacja, przyspieszona metoda produkcji bio-jogurtu.

23

—————————————————————————————————————-
A. BOCHAT, L. WESOŁOWSKI: Nowa konstrukcja zespołu roboczego rozdrabniacza bijakowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 25-26                                 pobierz plik artykułu 

Praca zawiera opis nowej konstrukcji zespołu roboczego rozdrabniacza bijakowego (patent RP nr 173497), wymuszającego promieniowy ruch rozbitych ziaren w komorze rozdrabniającej. Badania wstępne podczas rozdrabniania pszenicy wykazały, że zastosowanie nowej konstrukcji zespołu roboczego, powoduje zwiększenie wydajności, przy jednoczesnym zmniejszeniu zużycia energii w stosunku do rozdrabniacza o klasycznej budowie zespołu roboczego.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, pszenica, efektywność rozdrabniania

25

—————————————————————————————————————-
M. CIERACH, J. NIEDŹWIEDŹ, M. BORZYSZKOWSKI: Zmiany poubojowe w wołowej tkance mięśniowej a jakość mięsa

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 27-28                                 pobierz plik artykułu 

Jakość mięsa w znaczącym stopniu kształtowana jest przez czynniki genetyczne, żywieniowe, środowiskowe, dobrostan zwierząt oraz postępowanie ze zwierzętami przed ubojem i z mięsem po uboju. W największym stopniu na tworzenie się charakterystycznych cech jakościowych mięsa wpływa proces poubojowego dojrzewania. W pracy przedstawiono najważniejsze zmiany poubojowe zachodzące w tkance mięśniowej, w szczególności proces glikolizy. Prawidłowy przebieg procesu glikolizy uzależniony jest od poziomu glikogenu zmagazynowanego w mięśniach, ten z kolei od postępowania ze zwierzęciem przed ubojem. Wysoki poziom zawartości glikogenu w mięśniach przed ubojem przyczynia się do otrzymania mięsa o pH
w zakresie (5,5–5,8) co korzystnie wpływa na dalsze przemiany w efekcie dając mięso o pożądanej jakości.
Słowa kluczowe: przemiany poubojowe, glikogen, glikoliza, jakość mięsa

27

—————————————————————————————————————-
M. CIERACH, A. WIERZBICKA, M. BORZYSZKOWSKI: Parametry barwy wołowiny kulinarnej z różnych krajów

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 29-30                                 pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano parametry barwy wybranych gatunków wołowiny kulinarnej, która była zróżnicowana pod względem kraju pochodzenia. Zauważono, że w wyniku wzrostu zapotrzebowania na mięso wołowe w Unii Europejskiej nastąpił import tego surowca z krajów Ameryki Południowej i Stanów Zjednoczonych. Stwierdzono, że wołowina ta różni się parametrami barwy, w wyniku zróżnicowania rasowego oraz wpływu specyficznych warunków środowiskowych, hodowlanych i genetycznych na zwierzęta. Okazało się, że najwyższym parametrem jasności L* odznaczała się wołowina argentyńska i amerykańska, a najniższym mięso wołowe z Brazylii. Najwyższą „czerwoność” a* zanotowano w wołowinie polskiej (ZM „Warmia” w Biskupcu). Natomiast parametr „żółtości” b* nie różnił się statystycznie istotnie
w żadnym mięsie wołowym.
Słowa kluczowe: wołowina kulinarna, barwa

29

—————————————————————————————————————-
B. CZUPRYŃSKI, K. KOTARSKA: Zanieczyszczenia chemiczne spirytusów surowych związkami karbonylowymi

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 31-32                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono etapy procesu fermentacji alkoholowej. Omówiono podstawowe przyczyny powstawania związków karbonylowych (w tym akroleiny) w spirytusach surowych produkowanych przez polskie gorzelnie rolnicze. Przedstawione spostrzeżenia i wnioski oparto na pracach badawczych własnych oraz na podstawie przeglądu literatury.
Słowa kluczowe: fermentacja alkoholowa, związki karbonylowe, akroleina

31

—————————————————————————————————————-
B. CZUPRYŃSKI, K. KOTARSKA: Spirytus surowy produkowany z buraka cukrowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 33-34                                pobierz plik artykułu 

Celem pracy było ustalenie warunków fermentacji zacierów przygotowanych z buraków cukrowych. Badania prowadzono w warunkach laboratoryjnych, przy użyciu trzech ras drożdży: D-2, As-4 i O-11 . Jakość otrzymanego spirytusu surowego badano za pomocą chromatografu gazowego 6890 Hewlett Packard.
Słowa kluczowe: burak cukrowy, jakość spirytusu surowego, drożdże gorzelnicze

33

—————————————————————————————————————-
P. CZYŻEWSKI, M. BIELIŃSKI: Eliminowanie wad zamknięć opakowań tworzywowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 35-36                                 pobierz plik artykułu 

W pracy opisano podstawowe wady konstrukcyjne i technologiczne zamknięć w opakowaniach polimerowych. a także przedstawiono możliwości zmniejszania wybranych wad na etapie projektowania poprzez zastosowanie wspomagania komputerowego przetwórstwa tworzyw.
Słowa kluczowe: zamknięcie, opakowanie, symulacja

35

—————————————————————————————————————-
A. DERESZEWSKA, S. CYTAWA: Podczyszczanie ścieków przemysłowych obciążonych surfaktantami na osadzie nadmiernym biologicznej oczyszczalni ścieków

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 37-38                                 pobierz plik artykułu 

Utrzymanie higieny linii produkcyjnych przemysłu spożywczego wiąże się z koniecznością stosowania surfaktantów, które przedostając się do kanalizacji utrudniają pracę oczyszczalni, powodują pienienie się ścieków oraz zmianę morfologii kłaczków osadu czynnego. Niniejsza praca przedstawia metodę umożliwiającą 85-95% redukcję ładunku surfaktantów anionowo czynnych w ściekach przy wykorzystaniu osadu nadmiernego, stanowiącego odpad
w biologicznej oczyszczalni ścieków.
Słowa kluczowe: surfaktanty, osad nadmierny, oczyszczanie ścieków

37

—————————————————————————————————————-
G. DOMEK: Zużycie objętościowe kół pasowych w maszynach spożywczych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 39-40                                 pobierz plik artykułu 

Oparcie pasa o koło ma istotny wpływ na trwałość przekładni. Rozpoznano zjawiska zachodzące w trakcie eksploatacji, które pozwala lepiej diagnozować stopień zużycia oraz konieczność wymiany pasa i kół. Zużycie objętościowe kół pasowych wiąże się z możliwością przedostawania się produktów zużycia do produkowanej żywności. Ocena mechanizmu powstawania tego rodzaju zużycia, projektowania i zabezpieczania przekładni pozwala podnieść poziom bezpieczeństwa produkowanych maszyn i jakości żywności.
Słowa kluczowe: koła pasowe, przekładnie pasowe, pasy zębate

39

—————————————————————————————————————-
E. DULCET, S. BOROWSKI, J. KASZKOWIAK, R. RAMA, J. HOJNACKI: Koncepcja technologii zakiszania młóta browarnianego w belach cylindrycznych owijanych folią

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 41-42                                 pobierz plik artykułu 

Omówiono metody i techniki zakiszania młóta browarnianego. Wskazano na brak technologii zakiszania młóta browarnianego dla małych i średnich gospodarstw rolniczych gwarantujących uzyskanie pasz dobrej jakości, zbliżonej do uzyskiwanej w długich rękawach foliowych. Przedstawiono ogólną koncepcję zakiszania młóta browarnianego w postaci bel cylindrycznych owiniętych folią.
Słowa kluczowe: pasza, prasa, konserwacja, kiszonka

41

—————————————————————————————————————-
K. DZIADOSZ, W. SOBKOWIAK: Rozdrabnianie celulozy

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 43-44                                 pobierz plik artykułu 

W procesie rozdrabniania celulozy, aby uzyskać określony skutek, czyli wyprodukować celowy produkt, istotny jest odpowiedni dobór maszyny rozdrabniającej, ustawienie optymalnych parametrów procesu oraz zastosowanie wybranej metody testowej stwierdzającej jakość rozdrobnienia.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, celuloza, airfelt

43

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI, A. ŚWIETLICKI: Wydajność wielotarczowego rozdrabniania ziaren

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 45-47                                 pobierz plik artykułu 

W pracy zaprezentowano konstrukcyjne badania wydajności wielotarczowych rozdrabniaczy ziaren zbóż. Badania prowadzono w warunkach zmiennej liczby tarcz i sposobu zasilania ziarnami pszenżyta oraz kukurydzy. Jako rozwiązanie podano konstrukcję o optymalnej liczbie tarcz i sposobie zasilania dla pszenżyta i kukurydzy.
Słowa kluczowe: konstrukcja rozdrabniaczy wielotarczowych, ziarna zbóż, żywność

45

—————————————————————————————————————-
K. GĘSIŃSKI, G. GOZDECKA: Ocena usuwania saponin z nasion komosy ryżowej (Chenopodium quinoa Willd.) w skaryfikacji mechanicznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 48-49                                 pobierz plik artykułu 

W pracy zastosowano metodę skaryfikacji mechanicznej do usuwania saponin z powierzchni nasion komosy ryżowej (Chenopodium quinoa Willd.). Badano wpływ intensywności ścierania na zmniejszenie zawartości saponin w nasionach. W badaniach zastosowano kilka metod skaryfikacji. Zawartość saponin oznaczano testem pianowym. Największą skuteczność skaryfikacji mechanicznej stwierdzono po zastosowaniu młocarni cylindrycznej. Zaobserwowano, że krotność skaryfikacji wpływa na znaczne obniżenie poziomu saponin.
Słowa kluczowe: skaryfikacja mechaniczna, komosa ryżowa, saponiny

48

—————————————————————————————————————-
G. GOZDECKA, K. GĘSIŃSKI: Komosa ryżowa jako źródło wartościowych składników odżywczych
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 50-51                                 pobierz plik artykułu 

Zbadano nasiona komosy ryżowej (Chenopodium quinoa Willd.) odmiany Faro. W nasionach oznaczono suchą masę, zawartość białka, cukrów ogółem, redukujących i skrobi, zawartość tłuszczu, witaminy C oraz zawartość saponin. Otrzymane wyniki posłużyły do analizy porównawczej zawartości wymienionych składników w nasionach komosy ryżowej uprawianej
w innych krajach oraz innych gatunków roślin uprawnych.
Słowa kluczowe: komosa ryżowa, składniki odżywcze, węglowodany, białko

50

—————————————————————————————————————-
H. HOLKA, T. JARZYNA: Analiza eksperymentalna dekompozycji opon metodą water-jet
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 52-53                                 pobierz plik artykułu 

Utylizacja opon jest dużym problemem w światowej gospodarce. W pracy opisano dwie technologie recyklingu opon metodą water-jet. Zaprezentowano konstrukcje stanowisk badawczych, na których przeprowadzono doświadczenia. Przedstawiono stosowne wyniki badań, które podsumowano wnioskami.
Słowa kluczowe: water-jet, recykling, zużyte opony

52

—————————————————————————————————————-
M. JANKOWSKI, K. TYSZCZUK, S. KOPACZ: Wstępna optymalizacja procesu rozdrabniania nasion oleistych z wykorzystaniem programowania genetycznego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 54-55                                 pobierz plik artykułu 

Skuteczność metody genetycznej związana jest z jednoczesnym prowadzeniem poszukiwań
w wielu punktach, w poszukiwaniach stosowane są reguły ewolucyjno-probabilistyczne. W prowadzonych przez autorów pracach zostanie ustalona funkcja celu, możliwie niewrażliwa na zakłócenia, ale ukierunkowana na zmiany parametrów procesu rozdrabniania nasion oleistych rozdrabniaczem precyzyjnym RPW-11TN.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, programowanie genetyczne, model

54

—————————————————————————————————————-
J. KALWAJ: Wpływ konstrukcji bijaków na efektywność rozdrabniania udarowego ziarna zbóż

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 56-57                                 pobierz plik artykułu 

Informacje literaturowe i przemysłowe wykazały, że na koszty eksploatacji maszyn przetwórczych, w tym również rozdrabniaczy udarowych, wpływają przede wszystkim: energochłonność maszyny oraz trwałość podzespołów. Jednym ze sposobów zmniejszenia tych kosztów jest optymalizacja głównych elementów roboczych jakimi są bijaki. W artykule wykazano, że można zwiększyć efektywność rozdrabniaczy przez odpowiedni dobór parametrów bijaków. Zaproponowano modernizację konstrukcyjną tych elementów w aspekcie zwiększenia ich trwałości.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz udarowy, efektywność, ziarno zbóż, wirnik, bijak, trwałość

56

—————————————————————————————————————-
J. KALWAJ: Wpływ konstrukcji wirnika na energochłonność rozdrabniacza udarowego ziarna zbóż
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 58-59                                 pobierz plik artykułu 

Rozwój przemysłu rolno-spożywczego powoduje wzrost zapotrzebowania na maszyny przetwórcze małej i średniej wydajności, w tym również na rozdrabniacze udarowe. Można także stwierdzić, że brak jest badań mających na celu optymalizację energetyczną tych maszyn, a w konsekwencji minimalizację kosztów ich eksploatacji. W artykule podjęto próbę doświadczalnego określenia najkorzystniejszych parametrów podzespołu roboczego rozdrabniacza jakim jest wirnik.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz udarowy, energochłonność, ziarno zbóż, wirnik

58

—————————————————————————————————————-
J. KASPRZAK, P. KURCZEWSKI, R. LEWICKI: Zarządzanie cyklem życia LCM sposobem na wzrost innowacyjności

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 60-61                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono koncepcję zarządzania cyklem życia (LCM) jako sposób na wzrost poziomu innowacyjności przedsiębiorstw. Przytoczono znaczenie podstawowych definicji LCM
i wskazano miejsce idei wśród innych nowoczesnych koncepcji zarządzania. Wskazano ponadto zagadnienie ekoprojektowania wyrobów jako jedno z podstawowych narzędzi niezbędnych w zarządzaniu cyklem życia.
Słowa kluczowe: zarządzanie cyklem życia, innowacyjność

60

—————————————————————————————————————-
J. KASZKOWIAK, E. KASZKOWIAK: Wykorzystanie ziarna zbóż uprawianych
w technologii uproszczonej na cele energetyczne

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 62-63                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań z pierwszego roku doświadczenia polowego mającego na celu określenie wpływu uproszczeń w technologii uprawy jęczmienia i owsa na ich przydatność jako materiału opałowego.
Słowa kluczowe: jęczmień, owies, nawożenie, spalanie

62

—————————————————————————————————————-
W. KAWKA, M. RECZULSKI: Konsolidacja wstęgi papieru w prasie powietrznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 63-65                                 pobierz plik artykułu 

Praca zawiera opis nowego stanowiska badawczego do przedmuchowego odwadniania
i suszenia papierów tissue, co zapewnia znacznie większą niż w metodach konwencjonalnych wydajność odwadniania i suszenia papieru bez nadmiernego zagęszczenia jego struktury. Przedstawiono oryginalną metodologię pomiarów zmian wydajności odwadniania i grubości papieru.
Słowa kluczowe: maszyna papiernicza, odwadnianie i konsolidacja wstęgi papieru

63

—————————————————————————————————————-
K. KOPER, Z. KŁOS, R. LEWICKI: Kryterium środowiskowe w ocenie jakości eksploatacyjnej maszyn przemysłu spożywczego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 66-67                                 pobierz plik artykułu 

[1]ródłem wymagań jakościowych stawianych obiektom technicznym jest ich użytkownik, człowiek, egzystujący w środowisku Eksploatacja maszyn wpływa negatywnie na stan środowiska. Jednocześnie stan środowiska nakłada ograniczenia na proces eksploatacyjny. Dlatego tak istotne jest ujmowanie kryterium oddziaływań środowiskowych w jakościowej charakterystyce obiektu technicznego.
Słowa kluczowe: jakość eksploatacyjna, kryteria jakości, oddziaływania środowiskowe

66

—————————————————————————————————————-
W. KORPAL, K. ŻYWOCIŃSKI: Badania procesu fryturowania cebuli

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 68-69                                 pobierz plik artykułu 

Przebadano parametry procesu smażenia cebuli w głębokim tłuszczu. Analizowano jakość otrzymanego produktu głównie pod kątem zawartości wilgoci i tłuszczu. Badaniom poddano następujące odmiany cebuli: Sochaczewska, Oporto (Royal Sluis), Czerniakowska, Wolska
i Supra.
Słowa kluczowe: smażenie w głębokim tłuszczu, cebula, wilgotność

68

—————————————————————————————————————-
R. KORZENIOWSKA-GINTER: Polska żywność tradycyjna i regionalna w świadomości młodych konsumentów
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 70-71                                 pobierz plik artykułu 

Młodzi konsumenci dość dobrze orientują się w ogólnej wiedzy na temat tradycyjnej żywności, potrafią wskazać polskie produkty regionalne. Do najbardziej preferowanych tradycyjnych potraw należą: placki ziemniaczane, żurek, barszcz czerwony, pierogi i gołąbki. Wybór produktów determinują smak, ciekawość i tradycja. Stwierdzono zróżnicowanie preferencji kobiet i mężczyzn.
Słowa kluczowe: produkty regionalne, potrawy tradycyjne

70

—————————————————————————————————————-
R. KORZENIOWSKA-GINTER, A. NACZK: Wpływ dodatku trehalozy na wybrane cechy jakościowe pieczywa pszennego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 72-73                                 pobierz plik artykułu 

Celem badań było określenie wpływu zróżnicowanego dodatku dwucukru trehalozy do ciasta pszennego na cechy sensoryczne i fizykochemiczne bułek kajzerek. Dodatek trehalozy nie spowodował istotnego pogorszenia cech sensorycznych i fizykochemicznych produktu. Bułki kajzerki z dodatkiem trehalozy w ilości 0,5 i 1% w stosunku do mąki cechowały się dobrą jakością.
Słowa kluczowe: trehaloza, pieczywo pszenne

72

—————————————————————————————————————-
R. KOSTEK: Symulacja przepływu materiału wewnątrz kruszarki udarowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 74-75               pobierz plik artykułu (in English) 

Kruszarki udarowe są szeroko stosowane w przetwórstwie minerałów, recyklingu oraz przemyśle chemicznym. Najważniejszymi zagadnieniami badawczymi dotyczącymi kruszarek udarowych są: zużycie energii, przepływ materiału, uderzenia, wydajność i kształt komory kruszenia. Zagadnienia te są wzajemnie sprzężone i wpływają na siebie. W artykule przedstawiono przepływ ziarnisty materiału rozdrabnianego przez kruszarkę udarową. Przepływ ten symulowano z wykorzystaniem metody elementów dyskretnych DEM.
Słowa kluczowe: DEM, metoda elementów dyskretnych, kruszarka udarowa

74

—————————————————————————————————————-
R. KOSTEK: Wpływ zanieczyszczeń metalowych na pracę kruszarki walcowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 76-77                                 pobierz plik artykułu 

Zanieczyszczenia metalowe nadawy stanowią poważne zagrożenie dla poprawnej pracy kruszarek. Powodują one awarie, konieczność wyłączenia ciągów technologicznych, a co za tym idzie wymierne straty. W pracy przedstawiono wpływ zanieczyszczeń metalowych na prace kruszarek walcowych oraz metody zaradcze, mające na celu ograniczenia awaryjności. Zagadnienie to ma konkretny wymiar praktyczny.
Słowa kluczowe: kruszarka walcowa, zabezpieczenie, zanieczyszczenia metalowe

76

—————————————————————————————————————-
K. KOTARSKA, B. CZUPRYŃSKI: Podniesienie odporności komórek drożdży na środowisko etanolu poprzez egzogenny dodatek biostymulatorów do zacieru fermentującego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 78-79                                 pobierz plik artykułu 

Do badań użyto biostymulatorów, mających wpływ na rozwój drożdży oraz prowadzony przez nie proces fermentacji, jak również na jakość spirytusu surowego. Wzbogacenie podłoża fermentacyjnego poprzez dodatek biostymulatorów ogranicza niepożądane produkty uboczne w uzyskiwanym spirytusie oraz daje wzrost wydajności etanolu ze skrobi.
Słowa kluczowe: proces fermentacji alkoholowej, wydajność etanolu ze skrobi, zacier żytni

78

—————————————————————————————————————-
K. KOTARSKA, B. CZUPRYŃSKI: Aktywność amylolityczna suszonych drożdży gorzelniczych I-7-43 w skali pełnoprodukcyjnej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 80-81                                 pobierz plik artykułu 

Celem badań była ocena aktywności enzymatycznej suszonych drożdży gorzelniczych
o uzdolnieniach amylolitycznych I-7-43 oraz ich przydatności technologicznej w skali pełnoprodukcyjnej. Zastosowanie drożdży I-7-43 daje możliwość ograniczenia stosowania zewnętrznych źródeł enzymów scukrzających skrobię (do 30%), bez szkody dla efektów technologicznych procesu produkcji spirytusu oraz ograniczenia kosztów produkcji spirytusu ponoszonych przez gorzelnię.
Słowa kluczowe: fermentacja alkoholowa, drożdże amylolityczne, wydajność i dynamika tworzenia etanolu

80

—————————————————————————————————————-
A. KWIATKOWSKA, T. ŻMIJEWSKI, E. D¥BROWSKA: Cechy hydratacyjne chłodniczo przechowywanego mięsa jelenia

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 82-83                                 pobierz plik artykułu 

W pracy oceniano cechy hydratacyjne (nie pakowanego i pakowanego próżniowo) mięsa jelenia podczas przechowywania. Przechowywanie mięsa poprawia większość badanych cech, najszybciej następuje poprawa zdolności utrzymywania wody dodanej, następnie obniża się wyciek cieplny i woda wolna. Sposób pakowania mięsa wpływa na zawartość wody wolnej.
Słowa kluczowe: mięso, dziczyzna, jeleń, cechy hydratacyjne, przechowywanie

82

—————————————————————————————————————-
A. LEWANDOWSKA, Z. KŁOS, P. KURCZEWSKI, R. LEWICKI: Ekoprojektowanie na przykładzie sprzętu chłodniczego. Część I. Cele i procedura

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 84-85                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia prośrodowiskowego projektowania obiektów technicznych. Skoncentrowano się w nim na aspektach metodycznych ekoprojektowania. Opracowano własną procedurę ekoprojektowania, której postać umożliwia stosowania jej
w branży spożywczej.
Słowa kluczowe: ekoprojektowanie, oddziaływanie na środowisko, koszt

84

—————————————————————————————————————-
P. KURCZEWSKI, R. LEWICKI, J. KASPRZAK, Z. KŁOS: Ekoprojektowanie na przykładzie sprzętu chłodniczego. Część II. Planowanie i projekt

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 86-87                                 pobierz plik artykułu 

W artykule zaprezentowano przykład zrealizowanego w praktyce procesu ekoprojektowania sprzętu chłodniczego. W zakresie analizy środowiskowej wybranej chłodziarko-zamrażarki wykorzystano metodę ekobilansową – metodę LCA (Life Cycle Assessment) oraz metodę LCC (Life Cycle Costing). Uzyskane wyniki pozwoliły określić zadania ekoprojektowe, prowadzące do środowiskowo-ekonomicznej optymalizacji.
Słowa kluczowe: ekoprojektowanie, oddziaływanie na środowisko, koszt

86

—————————————————————————————————————-
J. LIMANOWSKI, A. KUBIAK: Ocena efektu mieszania materiałów ziarnistych metodą komputerowej analizy obrazu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 88-89                                 pobierz plik artykułu 

Ocenę efektu mieszania plastikowych kul w mieszalniku statycznym wykonano na podstawie analizy obrazu mieszaniny i parametrów charakteryzujących jego teksturę. Stwierdzono, że znajomość wartości parametrów jednolitość, entropia, homogeniczność i bezwładność może być pomocna w doborze długości drogi mieszania pozwalającej uzyskać zakładany efekt mieszania.
Słowa kluczowe: mieszanie statyczne, komputerowa analiza obrazu

88

—————————————————————————————————————-
M. MACKO: Efektywność energetyczna i środowiskowa rozdrabniania

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 90-91                                 pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy zagadnień efektywności energetycznej procesu rozdrabniania, głównie wielokrawędziowego. W pracy podano wybrane wyniki badań zmiennych procesu rozdrabniania realizowanych na świecie, wskazano na możliwości ingerencji konstrukcyjnych, istotnie wpływających na poprawę efektywności energetycznej. W metodyce przedstawiono wyniki badań własnych oraz analizy wpływu cech konstrukcyjnych na końcową efektywność energetyczną.
Słowa kluczowe: efektywność energetyczna, rozdrabnianie

90

—————————————————————————————————————-
M. MACKO, A. SOBOCZYŃSKI, G. ZYBERT, Ł. ZGÓRSKI, Ł. JĘDRZEJEWSKI,
P. WIECZOREK, M. WYSOCKI: Analizy numeryczne wybranych konstrukcji rozdrabniacza


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 92-93                                 pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy zagadnień konstrukcyjnych rozdrabniaczy bijakowych oraz analiz numerycznych przeprowadzonych w środowisku CAD/CAE. Przedstawiono wybrane wyniki procesu dla wybranego zakresu prędkości obrotowych. Wyniki uzyskane w badaniach symulacyjnych porównano w dalszym etapie z wynikami badań laboratoryjnych.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, symulacje numeryczne rozdrabniania.

92

—————————————————————————————————————-
M. MATUSZEWSKI, M. STYP-REKOWSKI: Mikrocechy geometryczne elementów rozdrabniających

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 94-95                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono zagadnienie wpływu cech mikrogeometrycznych elementów rozdrabniających w rozdrabniaczach żywności na jakość rozdrabnianych cząstek. Omówiono cechy mikrogeometryczne i zaproponowano kryteria ich optymalizacji. Do cech tych zaliczamy wielkości opisujące strukturę geometryczną powierzchni (SGP).
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, jakość, cechy mikrogeometryczne, elementu rozdrabniającego

94

—————————————————————————————————————-
A. MAZURKIEWICZ: Żywienie a osteoporoza. Część III. Wskaźniki struktury kości beleczkowej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 96-97                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wskaźniki struktury uzyskane z badań mikrotomograficznych, kości beleczkowej osteoporotycznej i koksartrycznej. Zaprezentowano różnice w budowie kości
w obu badanych grupach próbek. Przeprowadzono wstępną ocenę wyników i na tej podstawie określono wytyczne do dalszych analiz.
Słowa kluczowe: osteoporoza, kość beleczkowa, wskaźniki struktury

96

—————————————————————————————————————-
A. MAZURKIEWICZ, T. TOPOLIŃSKI: Żywienie a osteoporoza. Część IV. zmiany struktury kości chorych na osteoporozę

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 98-99                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań próbek kostnych mających na celu określenie wskaźników opisujących ich strukturę. Badania przeprowadzono na mikrotomografie komputerowym. Na podstawie analizy statystycznej stwierdzono, że różnice pomiędzy strukturą kości osteoporotycznej i koksartrycznej najlepiej opisują dwa wskaźniki: średnia odległość pomiędzy beleczkami w kości Tb.Sp i gęstość prześwietleniowa BMD.
Słowa kluczowe: kość gąbczasta, wskaźniki struktury, kość osteoporotyczna i koksartryczna, różnice w strukturze

98

—————————————————————————————————————-
T. MIKOŁAJCZYK: Tworzenie narzędzia elastycznego geometryczno-kinematycznie

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 100-101                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodykę tworzenia narzędzi o elastyczności kinematyczno-geometrycznej na podstawie analizy rozwiązań narzędzi o stałej geometrii. Analizą regresji opracowanego modelu matematycznego noża tokarskiego określono usytuowanie osi ruchliwości części roboczej noża i zaproponowano nową konstrukcję noża.
Słowa kluczowe: noże tokarskie, narzędzia EGK

100

—————————————————————————————————————-
M. MODZELEWSKA-KAPITUŁA, M. CIERACH: Porównanie marmurkowatości wołowiny pochodzącej z różnych rejonów geograficznych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 102-103                                 pobierz plik artykułu 

W pracy porównano cechy marmurkowatości mięsa wołowego pochodzącego z Polski (od dwóch różnych dostawców), Szkocji, USA, Brazylii i Argentyny. Ocenę wykonano metodą wizualną oraz z zastosowaniem komputerowej analizy obrazu. Odnotowano, iż największą marmurkowatością cechowało się mięso wołowe z USA i Szkocji, podczas gdy udział plamek tłuszczu śródmięśniowego był istotnie niższy w wołowinie polskiej i brazylijskiej.
Słowa kluczowe: wołowina, marmurkowatość, steki, komputerowa analiza obrazu

102

—————————————————————————————————————-
M. MODZELEWSKA-KAPITUŁA, M. CIERACH: Porównanie jakości mięsa wołowego pochodzącego z różnych rejonów geograficznych pod względem skurczu i ubytków masy podczas obróbki termicznej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 104-105                                 pobierz plik artykułu 

W pracy porównano ubytki masy oraz wielkość skurczu termicznego steków z wołowiny polskiej, szkockiej, argentyńskiej, brazylijskiej i pochodzącej z USA. Najmniejszy ubytek masy
i skurcz po 20 minutach chłodzenia odnotowano w stekach z wołowiny amerykańskiej, szkockiej i brazylijskiej. Steki te jednak nie różniły się od pozostałych pod względem soczystości.
Słowa kluczowe: wołowina, skurcz termiczny, ubytki masy podczas smażenia, steki

104

—————————————————————————————————————-
W. MOZOLEWSKI, J.F. POMIANOWSKI, M. KOPEĆ: Metody restytucji warunkiem jakości frytek ziemniaczanych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 106-107                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było określenie wpływu metod restytucji na wartość odżywczą i jakość sensoryczną frytek ziemniaczanych. Mrożone frytki smażono we frytownicy lub pieczono
w piekarniku i kuchence mikrofalowej. Udowodniono statystycznie, że frytki smażone we frytownicy były bardziej kaloryczne i mimo, że zawierały więcej tłuszczu, w ocenie sensorycznej uzyskały wyższe noty niż frytki pieczone w kuchence mikrofalowej i piekarniku.
Słowa kluczowe: frytki, obróbka kulinarna, ocena sensoryczna, wartość odżywcza

106

—————————————————————————————————————-
A. OCIECZEK, R. KOSTEK: Wpływ mikronizacji na właściwości sorpcyjne błonnika pszennego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 108-109               pobierz plik artykułu (in English) 

Właściwości sorpcyjne błonnika pszennego identyfikowano na podstawie izoterm sorpcji.
W obliczeniach zastosowano model GAB procesu sorpcji. Wyznaczono pojemność monowarstwy wraz z odpowiadającą jej aktywnością wody, wartość stałej energetycznej oraz powierzchnię właściwą sorpcji. Weryfikacji poddano hipotezę o jednorodności właściwości sorpcyjnych błonnika pszennego. Otrzymane wyniki wykazały istotność na poziomie α = 0.005. Wykazano również istnienie wyraźnej ujemnej korelacji pomiędzy długością włókien błonnika i pojemnością monowarstwy.
Słowa kluczowe: błonnik pszenny, mikronizacja, izotermy sorpcji, monowarstwa, powierzchnia właściwa sorpcji, stała energetyczna

108

—————————————————————————————————————-
K. PERZ: Możliwości wykorzystania ciepła odpadowego w przemyśle spożywczym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 110-111                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono sposoby wykorzystania energii odpadowej powstałej w przemyśle spożywczym. Przedstawiono możliwości jej wykorzystania w instalacji centralnej stacji mycia (CIP) i w instalacjach zapobiegających przemarzaniu gruntu w chłodniach. Opisano również możliwości wykorzystania tej energii do celów użytkowych i socjalno-bytowych.
Słowa kluczowe: energia odpadowa, gospodarka energetyczna, metody odzysku

110

—————————————————————————————————————-
J.F. POMIANOWSKI, W. MOZOLEWSKI: Tłuszcz indyczy surowcem do przetopu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 112-113                                 pobierz plik artykułu 

Oceniając przydatność do przetopu tłuszczu indyczego, badano tłuszcz surowy i topiony. Analizowano podstawowy skład chemiczny, skład kwasów tłuszczowych, podatność na zmiany hydrolityczne i oksydacyjne oraz wybrane właściwości fizyczne tłuszczu topionego. Wykonano także ocenę sensoryczną. Topiony tłuszcz indyczy mimo spełniania parametrów normatywnych nie spełnia w pełni wymagań stawianych przez gastronomię tłuszczom do smażenia.
Słowa kluczowe: tłuszcz indyczy, jakość tłuszczu, kwasy tłuszczowe

112

—————————————————————————————————————-
T. PUKSZTA: Trwałość przechowalnicza soków owocowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 114-115                                 pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono doświadczenie mające na celu określenie trwałości przechowalniczej soków (miksów) owocowych na podstawie oceny sensorycznej. W wyniku przeprowadzenia doświadczenia, stwierdzono, że trwałość przechowalnicza soków owocowych niepasteryzowanych determinowana jest ich składem surowcowym oraz temperaturą przechowywania.
Słowa kluczowe: ocena sensoryczna, soki owocowe, trwałość przechowalnicza soków

114

—————————————————————————————————————-
A. REWOLIŃSKA: Analiza kryteriów decydujących o wymianie uszczelnień stosowanych w maszynach i urządzeniach przemysłu spożywczego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 116-117                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono problemy eksploatacyjne uszczelnień czołowych stosowanych
w przemyśle spożywczym. Przeprowadzono analizę kryteriów decydujących o wymianie uszczelnień czołowych pomp wirowych pracujących w cukrowni oraz w browarze. Do kryteriów tych należą przede wszystkim: uszkodzenie, czas pracy oraz wybrane wskaźniki oceny stanu uszczelnienia podczas eksploatacji.
Słowa kluczowe: uszczelnienie czołowe, przemysł spożywczy, kryterium wymiany

116

—————————————————————————————————————-
I. ROGOZIŃSKA, J. SADKIEWICZ: Wybrane parametry jakościowe zbóż wpływające na jakość mąk pszennych oraz wartość wypiekową pieczywa. Część I. Właściwości fizykochemiczne ziarna pszenicy i cechy wypiekowe mąki

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 118-119                                 pobierz plik artykułu 

Praca została wykonana w oparciu o materiał doświadczalny dostarczony przez PIAST Hodowla Roślin Łagiewniki Grupa Szelejewo Spółka z o.o. w Zakładzie Badawczym Przemysłu Piekarskiego w Bydgoszczy. Wykorzystano ziarno dwóch odmian pszenicy jarej jakościowej (Jasna i Nawra). Układ doświadczenia dotyczył materiału analizowanego bezpośrednio po zbiorze i po 7 miesiącach przechowywania w temperaturze + 18°C przy wilgotności względnej powietrza 75%. Wyniki badań wykonane w dwóch terminach wykazały, że wybrane do badań odmiany pszenicy jarej charakteryzowały się odmiennymi wartościami wybranych parametrów jakościowych, mieszczących się jednak w zakresie odpowiednim do wypieku. Uwarunkowania genetyczne odmiany oddziaływają na takie cechy ziarna jak: szklistość, wilgotność, liczba opadania, zawartość glutenu i jego jakość, wskaźnik sedymentacji oraz wodochłonność. Przechowywanie ziarna przez okres 7 miesięcy (dojrzewanie pożniwne) istotnie wpływa na polepszenie takich parametrów jak gęstość ziarna w stanie zsypnym, wskaźnik sedymentacji
i jakość glutenu. Badane odmiany charakteryzowały się wysokimi wartościami liczby opadania, a więc niską aktywnością enzymów amylolitycznych.
Słowa kluczowe: ziarno pszenicy, przechowywanie, jakość

118

—————————————————————————————————————-
I. ROGOZIŃSKA, J. SADKIEWICZ: Wybrane parametry jakościowe zbóż wpływające na jakość mąk pszennych oraz wartość wypiekową pieczywa. Część II. Ocena jakościowa pieczywa

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 120-121                                 pobierz plik artykułu 

Celem badań było określenie w jakim stopniu wybrane parametry jakościowe zbóż jarych (Jasna, Nawra) oraz czas przechowywania ziarna (temp. +18 oC, wilgotność względna powietrza 75%, czas przechowywania 7 miesięcy) wpływają na wartość wypiekową mąki. Wyniki badań wykazały, że mąka otrzymana z ziarna o dominującym udziale ziaren szklistych charakteryzuje się korzystniejszą wodochłonnością, wskaźnikiem sedymentacji, wyższą wydajnością ciasta oraz porowatością miękiszu. Gęstość miękiszu (próbny wypiek) była skorelowana dodatnio z liczbą opadania, rozpływalnością glutenu i masą pieczywa a ujemnie skorelowana z wydajnością objętościową a więc produkcyjną mąki. Relacje pomiędzy badanymi cechami jakościowymi ziarna i mąki, w wyniku jego składowania nie uległy istotnej modyfikacji (wyjątek stanowiła zawartość glutenu).
Słowa kluczowe: ziarno pszenicy, przechowywanie, jakość

120

—————————————————————————————————————-
I. ROGOZIŃSKA, J. SADKIEWICZ, J. POBEREŻNY: Określenie aktywności enzymów amylolitycznych jako wskaźnik decydujący o jakości mąk żytnich

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 122-124                                 pobierz plik artykułu 

Celem badań, których część eksperymentalna dotyczyła określenia aktywności enzymów amylolitycznych w mąkach żytnich typ – 720 (pochodzących z różnych młynów oraz odmian zbóż) było ustalenie wpływu kilku czynników na tę wartość. W wyniku przeprowadzonych badań, stwierdzono różnice między wartościami liczby opadania – świadczącej o aktywności amylolitycznej poszczególnych mąk – w obrębie danego „typu”. Wyróżniającą się jakością charakteryzowały się próbne wypieki z mąki o liczbie opadania 147 s (średnia aktywność enzymatyczna). Udowodniono ujemną istotną zależność aktywności a-amylazy od wilgotności mąki. W trakcie przechowywania mąki (okres dojrzewania) następuje jej wybielenie, będące konsekwencją procesów utleniania. Oznaczanie bieli w materiale badawczym pozwala na łatwą i szybką metodę kontroli jakościowej składowanych surowców przez dłuższy okres czasu.
Słowa kluczowe: mąka żytnia typ 720, przechowywanie, aktywność amylolityczna, jakość chleba

122

—————————————————————————————————————-
J. SADOWSKI: Przyczyny i możliwości zmniejszenia hałasu technologicznego na prasach mechanicznych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 125-126                                 pobierz plik artykułu 

W pierwszej części artykułu przedstawiono przyczyny powstawania hałasu technologicznego na prasach mechanicznych podczas wykrawania materiałów, a w drugiej części możliwości jego zmniejszenia na przykładzie badań własnych przeprowadzonych w Zakładach Motoryzacyjnych Polmo w Brodnicy, na prasie PMS-100.
Słowa kluczowe: powstawanie i minimalizacja hałasu technologicznego pras

125

—————————————————————————————————————-
G. SZALA: Technologiczne ścinanie i obserwacja przełomów ziarniaków pszenicy odmiany Izolda

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 127-128                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodykę badań technologicznego ścinania materiałów ziarnistych oraz metodykę badań elektronooptycznych na przykładzie ziarna pszenicy odmiany Izolda. Opisano także oryginalne oprzyrządowanie badawcze zastosowane w w/w badaniach. Wykazano przydatność tego oprzyrządowania do badań różnorodnych materiałów ziarnistych.
Słowa kluczowe: metodyka badań, ziarno, technologiczne ścinanie

127

—————————————————————————————————————-
G. SZALA: Mikrofraktografia powierzchni przełomów ziarniaków pszenicy w próbie technologicznego ścinania

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 129-130                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono przykładowe wyniki badań mikrofraktograficznych powierzchni przełomów ziarniaków pszenicy oraz przeprowadzono analizę wyników z uzyskanych fotografii elektronooptycznych pod kątem mechanizmu technologicznego ścinania oraz uszkodzeń mechanicznych powstałych podczas w/w procesu ścinania.
Słowa kluczowe: ziarno, technologiczne ścinanie, elektronooptyka

129

—————————————————————————————————————-
M. SZCZUTKOWSKI: Walidacja metod badawczych w laboratorium akredytowanym. Część I. Podstawy zagadnienia

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 131-132                                 pobierz plik artykułu 

Celem akredytacji laboratoriów badawczych jest potwierdzenie wiarygodności wyników badań. Badania te mogą być przeprowadzane w oparciu o metody znormalizowane i nieznormalizowane. W drugim przypadku niezbędna jest walidacja takiej metody. Pierwsza część publikacji odnosi się do podstaw zagadnienia, podczas gdy celem drugiej jest przedstawienie praktycznego przykładu.
Słowa kluczowe: akredytacja, laboratoria badawcze, walidacja, zarządzanie jakością

131

—————————————————————————————————————-
M. SZCZUTKOWSKI: Walidacja metod badawczych w laboratorium akredytowanym. Część II. Przykład praktyczny

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 133-134                                 pobierz plik artykułu 

Celem akredytacji laboratoriów badawczych jest potwierdzenie wiarygodności wyników badań. Badania te mogą być przeprowadzane w oparciu o metody znormalizowane i nieznormalizowane. W drugim przypadku niezbędna jest walidacja takiej metody. Pierwsza część publikacji odnosi się do podstaw zagadnienia, podczas gdy celem drugiej jest przedstawienie praktycznego przykładu.
Słowa kluczowe: akredytacja, laboratoria badawcze, walidacja, zarządzanie jakością

133

—————————————————————————————————————-
A. TOMPOROWSKI: Charakterystyki użytkowe rozdrabniaczy nasion zbóż. Część I. Model matematyczny

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 135-136                                 pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano analizy podstawowych parametrów procesu rozdrabniania charakterystyk użytkowych wielokrawędziowego, wielotarczowego rozdrabniania nasion zbóż. Zaproponowano model matematyczny sił, momentów i mocy rozdrabniania jako syntezę charakterystyk użytkowych wielokrawędziowych, wielotarczowych rozdrabniaczy nasion zbóż.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, charakterystyki użytkowe

135

—————————————————————————————————————-
A. TOMPOROWSKI: Charakterystyki użytkowe wielokrawędziowych rozdrabniaczy pszenicy. Część II. Wyniki badań

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 137-138                                 pobierz plik artykułu 

W pracy wyznaczono charakterystyki użytkowe wielokrawędziowych, wielotarczowych rozdrabniaczy materiałów, produktów przemysłu rolno-spożywczego. Zaproponowano metodykę badań uwzględniającą opracowane i opisane, w cz. I pracy, modele matematyczne podstawowych parametrów i wielkości charakterystyk użytkowych wielokrawędziowych, wielotarczowych rozdrabniaczy. Eksperyment obejmował badania maszynowe i analizę otrzymanych wyników w świetle założeń modelowych.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, charakterystyki użytkowe

137

—————————————————————————————————————-
T. TYRALSKI, M. TYRALSKA: Recykling zużytych opakowań kartonowych po płynach spożywczych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 139-141                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono system przerobu zużytych pojemników kartonowych po płynach spożywczych. Bele makulatury po usunięciu drutów i pocięciu są kierowane do rozczyniacza bębnowego lub do konwencjonalnego rozwłókniacza wirowego w przypadku mniejszych wydajności. Zawiesina włóknista po oczyszczeniu i przesortowaniu jest wykorzystana do produkcji papieru, natomiast odpady są prasowane, cięte na małe kawałki i przesyłane do spalania w celu generowania energii.
Słowa kluczowe: recykling, pojemniki kartonowe po płynach spożywczych, nowy sortownik bębnowy, odpady wielo-materiałowe

139

—————————————————————————————————————-
P. WENDORFF, A. MROZIŃSKI: Funkcjonalność linii pakowania tytoniu fajkowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 142-143                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono rozwiązanie problemu dokładności dozowania tytoniu. Przeprowadzono analizę pracy przemysłowej linii opakowaniowej do pakowania luźnego tytoniu. Zaproponowano zmiany konstrukcyjne systemu dozowania wybranej linii.
Słowa kluczowe: linia opakowaniowa, dozowanie, tytoń

142

—————————————————————————————————————-
A. WIERZBICKA, M. CIERACH, M. BORZYSZKOWSKI: Wybrane elementy oceny konsumenckiej wołowiny kulinarnej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 144-145                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przeprowadzono ocenę konsumencką wołowiny kulinarnej w związku ze wzrostem zapotrzebowania na mięso wołowe w Unii Europejskiej. Sytuacja ta spowodowała intensyfikację importu wołowiny kulinarnej z Ameryki Południowej i Stanów Zjednoczonych. Okazało się, że wyróżniki, które świadczą o jakości mięsa wołowego (miękkość, soczystość) oraz cechy negatywnie wpływające na percepcję mięsa przez konsumenta (posmak wątróbki, posmak metaliczny) różnią się od siebie. Odnotowano, że cecha soczystości przyjmuje podobny szeroki zakres wartości, jak cecha miękkości, jednak pozwala na wyłonienie próbek, które znacząco wyróżniają się pod ich względem. W ogólnej ocenie parametrów soczystości i miękkości najwyższe wartości uzyskała wołowina argentyńska i amerykańska, natomiast najniższe brazylijska i polska (PPHU Gramar z Włodawy). Posmak wątróbki w każdej z próbek odznaczał się niewielką intensywnością. Podobnie było w przypadku posmaku metalicznego, gdzie najwyższą wartością tej cechy charakteryzowała się wołowina brazylijska.
Słowa kluczowe: wołowina kulinarna, ocena konsumencka, jakość

144

—————————————————————————————————————-
B. WILCZYŃSKA: Procesy cieplne w rozdrabnianiu materiału kruchego w młynie spiralno-strumieniowym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 146-147                                 pobierz plik artykułu 

W referacie przedstawiono model energetyczny procesu rozdrabniania materiału kruchego
w młynie spiralno-strumieniowym. Dokonano weryfikacji modelu w warunkach maszynowych
i przedstawiono wyniki badań wskaźnika jednostkowego zużycia energii i wpływu temperatury
w zależności od parametrów procesu.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie materiałów kruchych, młyn spiralno-strumieniowy

146

—————————————————————————————————————-
R. WOCIANIEC, P. DOMANOWSKI, S. BUJNOWSKI: Dozownik ze sterowaniem numerycznym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 148-149                                 pobierz plik artykułu 

Artykuł przedstawia konstrukcję i działanie dozownika sterowanego numerycznie. Taki sposób sterowania umożliwia łatwość nastawiania i regulacji parametrów dozowania oraz poszerza możliwości technologiczne urządzenia.
Słowa kluczowe: dozownik do kremów, sterowanie numeryczne

148

—————————————————————————————————————-
Z. WYSZKOWSKA: Efekty koncentracji zarządzania w przemyśle mleczarskim

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 150-151                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono pozytywne aspekty koncentracji zarządzania przedsiębiorstwami na przykładzie przedsiębiorstw mleczarskich. Do analizy wybrano trzy przedsiębiorstwa, które poddały się procesowi koncentracji. W ocenie przedsiębiorstw wykorzystano najważniejsze wskaźniki z zakresu analizy ekonomicznej i finansowej, wskazano również motywy łączenia się przedsiębiorstw.
Słowa kluczowe: koncentracja zarządzania, przemysł mleczarski, wynik finansowy, zatrudnienie, skup mleka.

150

—————————————————————————————————————-
L. ZANDER, Z. ZANDER, J. WARECHOWSKI: Wpływ składu emulsji na fizyczne właściwości proszku i wydajność mikrokapsułkowania oleju sojowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 152-153                                 pobierz plik artykułu 

Badano efektywność procesu mikrokapsułkowania oleju sojowego metodą suszenia rozpryskowego. Preparowano emulsje o zmiennej zawartości suchej substancji i zmiennych proporcjach między jej składnikami. Otrzymany proszek charakteryzował się słabą zdolnością płynięcia. Wydajność zamykania oleju w mikrokapsułkach wynosiła od 54 do 86% i zależała przede wszystkim od zawartości maltodekstryny w emulsji.
Słowa kluczowe: mikrokapsułkowania, suszenie rozpryskowe, zdolność płynięcia proszku

152

—————————————————————————————————————-
B. ZASTEMPOWSKI: Napędy płynowe dla potrzeb przemysłu spożywczego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 154-155                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono możliwości zastosowania napędów płynowych w konstrukcji maszyn
i urządzeń przemysłu spożywczego. Temat ten jest aktualny z uwagi na coraz większe wymagania związane z higieną produkcji w przemyśle spożywczym.
Słowa kluczowe: napęd hydrauliczny wodny, napęd pneumatyczny, przemysł spożywczy

154

M. ZASTEMPOWSKI: Analiza ruchu listwy nożycowo-palcowego zespołu tnącego dla potrzeb efektywności zbioru zbóż

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 156-157                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wyniki analizy kinematyki ruchu nożycowo-palcowego zespołu tnącego, którego napęd realizowano układem korbowym symetrycznym i asymetrycznym. Analizę przeprowadzono w celu utworzenia bazy danych dla budowy modelu matematycznego procesu cięcia oraz prowadzenia obliczeń symulacyjnych na potrzeby optymalizacji efektywności zbioru zbóż.
Słowa kluczowe: nożycowo-palcowy zespół tnący, kinematyka ruchu listwy nożowej

156

J. ZIMNIAK: Rapid Prototyping w technice opakowaniowej
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 158-159                                 pobierz plik artykułu 
w artykule przedstawiono rolę i znaczenie oraz oczekiwania rynku w zakresie opakowań
z tworzyw sztucznych. Omówiono problem szybkiej zmiany profilu produkcji opakowania za pomocą Rapid Prototyping. Wskazano na możliwość skrócenia cyklu wytwarzania opakowania z tworzyw „od projektu do wytworu”, od (40–60)%.
Słowa kluczowe: opakowania, tworzywa sztuczne, Rapid Prototyping

158

—————————————————————————————————————-
A. ŻBIKOWSKA, M. BARANOWSKA, D. PRZYBOROWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Wpływ temperatury i twardości wody na stopień odtworzenia mleka z pełnego proszku mlecznego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 160-161                                 pobierz plik artykułu 

W pracy badano wpływ temperatury i twardości wody na stopień odtworzenia mleka z rozpyłowego proszku mlecznego. Stwierdzono, że wygląd mleka po rekonstytucji proszku, zwilżalność, rozpraszalność i wskaźnik nierozpuszczalności zależały w większym stopniu od temperatury niż twardości wody.
Słowa kluczowe: mleko, twardość wody, zwilżalność, rozpraszalność

160

—————————————————————————————————————-
A. ŻBIKOWSKA, M. BARANOWSKA, D. PRZYBOROWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Zmiany stopnia odtworzenia mleka z proszku w naparze kawowym w zależności od temperatury
i twardości wody


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 2, 162-164                                 pobierz plik artykułu 

W pracy badano stopień odtworzenia mleka z pełnego proszku mlecznego w naparze kawowym w zależności od temperatury, twardości i mocy naparu. Stwierdzono, że wygląd mleka odtworzonego z proszku, zwilżalność, rozpraszalność, wskaźnik nierozpuszczalności
i test kawowy zależały w większym stopniu od temperatury niż mocy i twardości naparu kawowego.
Słowa kluczowe: mleko, twardość wody, zwilżalność, rozpraszalność, test kawowy

162

—————————————————————————————————————-

 

Rok 2009 nr 1

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA
Jubileusz 70-lecia Profesora Michała Dyląga
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 15                                      pobierz plik artykułu 

15

—————————————————————————————————————-
Jubileusz 70-lecia Profesora Andrzeja Heima
Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 17                                      pobierz plik artykułu 

17

—————————————————————————————————————-

Artykuły naukowe:

1. BUDOWA I EKSPLOATACJA MASZYN PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO

—————————————————————————————————————-
J.B. BERDOWSKI: Projektowanie i budowanie maszyn i urządzeń spożywczych
w aspekcie wymagań normy PN-EN-ISO 22000: 2006


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 18-19                                 pobierz plik artykułu 

Maszyny i urządzenia, które są zaprojektowane i wykonane zgodnie z wymaganiami normy PN-EN-ISO 22000: 2006 są jednym z podstawowych czynników mających bezpośredni wpływ na wyprodukowanie bardzo dobrej jakości żywności oraz bezpiecznej dla zdrowia człowieka. Bezpieczna maszyna to bezpieczna żywność.
Słowa kluczowe: maszyny i urządzenia do przetwórstwa żywności, normy międzynarodowe

18

—————————————————————————————————————-
A. CIURZYŃSKA, A. LENART: Wpływ odwadniania osmotycznego na barwę liofilizowanych truskawek

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 20-21                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było zbadanie wpływu odwadniania osmotycznego i substancji osmotycznej na barwę liofilizowanych truskawek. Analizę wpływu odwadniania osmotycznego, substancji osmotycznej i suszenia wykonano na podstawie zmian współczynnika jasności (L*), współczynnika barwy czerwonej (a*) oraz wskaźnika nasycenia barwy (SI) i kąta tonu (H).
Słowa kluczowe: truskawki, liofilizacja, odwadnianie osmotyczne, barwa

20

—————————————————————————————————————-
J. DIAKUN, M. JAKUBOWSKI: Analiza funkcjonalna konstrukcji kadzi wirowo-osadowych whirlpool

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 22-23                                 pobierz plik artykułu 

Na podstawie przeglądu dokumentacji oraz bezpośrednich obserwacji w browarach przeprowadzono analizę rozwiązań konstrukcyjnych kadzi wirowo-osadowych whirlpool, ze względu na funkcjonalność procesowo-technologiczną.
Słowa kluczowe: brzeczka piwna, klarowanie brzeczki, kadź wirowa,whirlpool

22

—————————————————————————————————————-
J. DIAKUN, J. PIEPIÓRKA: Warunki mycia metodą CIP kolanek rurociągu instalacji produkcyjnej

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 24-25                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy jest analiza i badanie warunków mycia kolanek rurociągów, jako szczególnych miejsc instalacji rurowych. Wykonano analizy rozkładu linii prądu przepływu cieczy, ciśnienia oraz oddziaływanie miejscowych naprężeń ścinających na ścianki kolanka rurociągu. Podstawą były obliczenia symulacyjne metodą elementów skończonych (MES) przeprowadzone w środowisku ANSYS FLOTRAN, dla kolanek o różnym promieniu zakrzywienia. Na stanowisku badawczym wykonana została ocena skuteczności mycia różnych stref powierzchni kolanka, zabrudzonego mlekiem.
Słowa kluczowe: kolanko, system CIP, warunki przepływu, mycie

24

—————————————————————————————————————-
M. JANOWICZ, E. DOMIAN, A. LENART, K. KRÓLIKOWSKI: Wpływ odwadniania osmotycznego i suszenia konwekcyjnego na barwę suszonych jabłek

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 26-27                                 pobierz plik artykułu 

Badano wpływ temperatury i prędkości powietrza w komorze suszenia stosowanych podczas procesu oraz czasu odwadniania osmotycznego na barwę suszy otrzymanych z jabłek. Stwierdzono, że zmienność jasności barwy, bezwzględniej różnicy, nasycenia oraz indeksu barwy zależą od rodzaju substancji osmotyczne stosowanej do obróbki wstępnej surowca przed suszeniem konwekcyjnym.
Słowa kluczowe: suszenie konwekcyjne, jabłka, barwa

26

—————————————————————————————————————-
J. KOWALSKA, A. LENART, M. BOSKO: Wpływ zmiany składu surowcowego oraz procesu aglomeracji na właściwości fizyczne napoju kawowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 28-29                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy była próba optymalizacji aglomeracji w złożu fluidalnym napoju kawowego
w proszku. Wykazano dominujący wpływ cukru na właściwości badanych mieszanin. Proces aglomeracji mieszanin wpłynął na polepszenie właściwości fizycznych. Uzyskano produkty o większym rozmiarze cząstek i niższej gęstości nasypowej, dobrych zdolnościach do płynięcia oraz wykazujące cechę instant.
Słowa kluczowe: aglomeracja, złoże fluidalne. kawa, napój instant

28

—————————————————————————————————————-
J. KOWALSKA, A. LENART, J. DOBROWOLSKA: Wpływ aglomeracji na stabilność kwasu L-askorbinowego w przechowywanym kakao instant

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 30-31                                 pobierz plik artykułu 

Kakao instant wzbogacone w witaminę C łączy w sobie cechy produktu pożądanego przez konsumenta, jest źródłem witamin i składników mineralnych. Znajomość zmian zawartości witaminy C w czasie pozwala na przewidywanie jej stabilności podczas przechowywania w określonych warunkach. Celem pracy była analiza zmian zawartości kwasu L-askorbinowego
w aglomerowanym kakao instant podczas przechowywania.
Słowa kluczowe: witamina C, aglomeracja, kakao, instant

30

—————————————————————————————————————-
J. LIMANOWSKI: Ocena możliwości użycia pompy wirowej z elastycznym wirnikiem
do tłoczenia jogurtu i serka homogenizowanego


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 32-33                                 pobierz plik artykułu 

Wykonano badania reologiczne jogurtu, serka homogenizowanego produkowanego metodą ultrafiltracyjną i 4% wodnego roztworu CMC, nie pompowanych i pompowanych za pomocą pompy wirowej z elastycznym wirnikiem. Stwierdzono znaczne zmiany właściwości jogurtu spowodowane przejściem przez komorę wirnikową pompy.
Słowa kluczowe: pompa z elastycznym wirnikiem, reologia jogurtu, reologia serka

32

—————————————————————————————————————-
J. LIMANOWSKI, A. GŁOWACKI: Higieniczne aspekty konstrukcji stacji mieszania koncentratu owocowego z jogurtem i serkiem homogenizowanym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 34-35                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono rozwiązania konstrukcyjne elementów stacji dozowania i mieszania jogurtu i serka homogenizowanego z koncentratem owocowym firmy Zentis Polska Sp. z o.o. mające wpływ na higienę procesu i produktu. Opisano szczegóły budowy zbiorników do przechowywania koncentratu, sposób ich podłączenia do instalacji, higieniczne aspekty budowy pompy, przepływomierza masowego i mieszadła statycznego.
Słowa kluczowe: higiena produkcji, mieszanie statyczne, koncentrat owocowy, bag in box

34

—————————————————————————————————————-
E. MAJEWSKA, A.A DELMANOWICZ: Fizykochemiczne właściwości miodów pszczelich jako kryteria ich autentyczności

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 36-37                                 pobierz plik artykułu 

Sprawdzono możliwości określania autentyczności miodów nektarowych przy zastosowaniu parametrów fizykochemicznych. Do badań wybrano siedem odmian miodów. Uzyskane wyniki pozwoliły stwierdzić, iż określenie niektórych parametrów fizykochemicznych, tj. zawartości cukrów redukujących, HMF, proliny, popiołu oraz przewodności elektrycznej właściwej, może być pomocne przy wykrywaniu zafałszowań.
Słowa kluczowe: miód nektarowy, parametry fizykochemiczne, autentyczność

36

—————————————————————————————————————-
J. MAZUR, P. SOBCZAK, M. PANASIEWICZ, K. ZAWIŚLAK: Zmiany tekstury wędzonego sera twarogowego w zależności od czasu wędzenia

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 38-39                                 pobierz plik artykułu 

Określono wpływ czasu wędzenia gorącego sera twarogowego wędzonego na zawartość wody oraz podstawowe wyznaczniki profilowej analizy tekstury uzyskanego wyrobu. Ser twarogowy poddany wędzeniu gorącemu w zakresie od 3 do 4,5 godzin wykazuje się wzrostem twardości I i II, elastyczności, gumiastości oraz żujności w miarę przedłużania czasu wędzenia w stosunku do surowca wejściowego.
Słowa kluczowe: ser twarogowy wędzony, zawartość wody, TPA

38

—————————————————————————————————————-
D. NOWAK, P. KRZYWOSZYŃSKI: Wpływ metody suszenia na wytrzymałość mechaniczną suszu z selera korzeniowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 40-41                                 pobierz plik artykułu 

Seler (8 odmian), w postaci plastrów, suszono konwekcyjnie i za pomocą bliskiej podczerwieni. Susz poddawano testowi łamania przy użyciu teksturometru Texture Analyser. Wyznaczono pracę zniszczenia próbki, chrupkość i maksymalną siłę zniszczenia próbki. Nie stwierdzono jednoznacznego zróżnicowania pomiędzy właściwościami mechanicznymi suszu w zależności od odmiany ani metody suszenia materiału nieblanszowanego. Blanszowanie spowodowało istotną zmianę wytrzymałości badanych suszów.
Słowa kluczowe: konwekcja, podczerwień, test łamania, chrupkość

40

—————————————————————————————————————-
S. OBIDZIŃSKI: Specjalny czujnik pomiarowy do określenia stanu obciążeń w układzie roboczym granulatora

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 42-43                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań stanu obciążeń w układzie roboczym granulatora PD-1 podczas procesu zagęszczania materiałów roślinnych. Do badań użyto specjalnej konstrukcji rolkę zagęszczającą z czujnikiem umożliwiającym pomiar nacisków zagęszczających i czujnikiem do pomiaru prędkości obrotowej rolki w układzie roboczym granulatora.
Słowa kluczowe: czujnik, obciążenia, granulator, materiał roślinny

42

—————————————————————————————————————-
M. OCHOWIAK, L. BRONIARZ-PRESS: Analiza procesu rozpylania oleju rzepakowego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 44-45                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań procesu rozpylania oleju kujawskiego w dyszy rozpryskowej o przekroju pierścieniowym. Na podstawie przeprowadzonej analizy obrazów rozpylanej strugi stwierdzono, że natężenie przepływu oraz właściwości rozpylanej cieczy,
w istotny sposób wpływają na zmianę parametrów charakterystycznych procesu rozpylania, takich jak: długość strugi, kąt rozpylania, średnia objętościowa średnica kropli.
Słowa kluczowe: rozpylanie, dysza rozpryskowa, olej, średnia objętościowa średnica kropli

44

—————————————————————————————————————-
M. ORCZYKOWSKA, P. BUDZYŃSKI, M. DZIUBIŃSKI: Wpływ zawartości tłuszczu na właściwości reologiczne śmietan krajowych

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 46-47                                 pobierz plik artykułu 

Tekstura żywności jest jedną z ważniejszych cech produktu, która decyduje o jego jakości i akceptacji konsumenckiej. W pracy przeanalizowano właściwości reologiczne dostępnych na rynku śmietan krajowych, uwzględniając wpływ zawartości tłuszczu w produkcie.
Słowa kluczowe: śmietana, struktura produktu, zawartość tłuszczu, właściwości reologiczne

46

—————————————————————————————————————-
M. ORCZYKOWSKA, M. DZIUBIŃSKI, P. BUDZYŃSKI: Właściwości reologiczne gumy ksantanowej jako stabilizatora spożywczego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 48-47                                 pobierz plik artykułu 

Jednym z powszechnie stosowanych dodatków do żywności jest guma ksantanowa. Silne właściwości pseudoplastyczne wodnych roztworów ksantanu powodują wzmocnienie odczucia pełności i smakowitości spożywanych produktów. W prezentowanej pracy przeanalizowano uzyskane w trakcie pomiarów reometrycznych właściwości reologiczne gumy ksantanowej, które opisano modelem reologicznym Carreau.
Słowa kluczowe: guma ksantanowa, stabilizator spożywczy, model Carreau

48

—————————————————————————————————————-
P. PALICH, M. RUSZKOWSKA: Charakterystyka wybranych właściwości fizykochemicznych proszku barszczu czerwonego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 50-51                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy była ocena wybranych właściwości fizykochemicznych żywności w proszku. Przeprowadzona charakterystyka wykazała zróżnicowanie badanych proszków pod względem składu chemicznego i granulometrycznego pozwoliła zaklasyfikować badane proszki do produktów słabo sypkich.
Słowa kluczowe: skład granulometryczny, gęstość luźna i utrzęsiona, zwilżalność

50

—————————————————————————————————————-
M. PANASIEWICZ: Analiza zmian wilgotności ziarna pszenicy nawilżanego
w roztworach wodnych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 52-53                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono zakres zmian wilgotności obłuszczonego ziarna pszenicy, (nasycanego) nawilżanego w naturalnych wodnych roztworach spożywczych. Określano zdolności higroskopijne ziarniaków w zależności od zróżnicowanych warunków czasowo-temperaturowych, w których były nasycane. Badania ukierunkowano pod kątem oceny możliwości, wykorzystania tak preparowanych ziarniaków do różnych produktów spożywczych np. jogurtów, mieszanek zbożowych, posypek, odżywek dla dzieci itp.
Słowa kluczowe: ziarniaki pszenicy, nawilżanie, własności higroskopijne

52

—————————————————————————————————————-
M. PANASIEWICZ, K. ZAWIŚLAK, P. SOBCZAK: Wpływ nawilżania parą wodną ziarniaków jęczmienia na energochłonność procesu ich płatkowania

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 54-55                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wpływ parametrów obróbki parą wodną obłuszczonego ziarna jęczmienia na energochłonność procesu jego płatkowania. Analiza uzyskanych wyników badań wykazała duży zakres zmian tego parametru, wynikający głównie ze zróżnicowania wielkości szczeliny roboczej i czasu nawilżania, w mniejszym stopniu z poziomu wilgotności początkowej surowca.
Słowa kluczowe: ziarniaki jęczmienia, para wodna, energochłonność płatkowania

54

—————————————————————————————————————-
A. PĘKOSŁAWSKA, A. LENART: Wpływ odwadniania osmotycznego na właściwości fizykochemiczne dyni

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 56-57                                 pobierz plik artykułu 

W pracy podjęto badania, nad określeniem wpływu stężenia (20–66,3%) i temperatury
(20–60 oC) roztworu syropu skrobiowego na zmiany właściwości fizykochemicznych dyni wywołane odwadnianiem osmotycznym. Czas procesu mieścił się w zakresie 0–300 minut. Analiza właściwości fizykochemicznych obejmowała: aktywność wody, barwę, zawartość cukrów
i karotenoidów. Największe zmiany odnotowano dla próbek odwadnianych w 66,3 % roztworze syropu skrobiowego i temperaturze 60 oC przez 300 minut.
Słowa kluczowe: odwadnianie osmotyczne, właściwości fizykochemiczne, dynia

56

—————————————————————————————————————-
J.F. POMIANOWSKI, F. DAJNOWIEC: Właściwości fizykochemiczne tłuszczu gęsiego

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 58-59                                 pobierz plik artykułu 

W pracy analizowano podstawowy skład chemiczny, skład kwasów tłuszczowych gęsiego tłuszczu surowego i topionego oraz temperaturę topnienia i krzepnięcia tłuszczu topionego. Oceniono także podatność tłuszczu na zmiany hydrolityczne i oksydacyjne. Dodatkowo dokonano oceny sensorycznej tłuszczu. Wykazano, że dzięki swym cechom tłuszcz gęsi może być wykorzystywany bezpośrednio do spożycia lub w szeregu procesów technologicznych
w gastronomii.
Słowa kluczowe: tłuszcz gęsi, jakość tłuszczu, kwasy tłuszczowe

58

—————————————————————————————————————-
G. PROBOLA, Z. ZANDER, E. HAPONIUK: Zastosowanie konsystometru rynnowego
do oceny konsystencji wybranych produktów spożywczych


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 60-61                                 pobierz plik artykułu 

Zaproponowano nowy konsystometr rynnowy do oceny konsystencji półpłynnych produktów żywnościowych. Uzyskano szereg istotnych i wysoko istotnych korelacji między drogą płynięcia, a parametrami reologicznymi badanych cieczy. Stwierdzono przydatność konsystometru rynnowego do oceny konsystencji badanej grupy produktów żywnościowych.
Słowa kluczowe: konsystometr rynnowy, konsystencja, reologia żywności

60

—————————————————————————————————————-
M. SEŃCIO, J. DIAKUN: Analiza parametryczna konstrukcji masownic do mięsa

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 62-63                                 pobierz plik artykułu 

Analizę przeprowadzono na podstawie danych technicznych z katalogów i stron internetowych 32 firm produkujących lub oferujących masownice. Dokonano klasyfikacji masownic ze względu na ich pojemność. Przeprowadzono analizę zainstalowanej mocy, masy urządzenia,wydatku technologicznego, wymaganej powierzchni i przestrzeni instalacyjnej w odniesieniu do pojemności jako podstawowego parametru technicznego.
Słowa kluczowe: analiza parametryczna, masownica do mięsa

62

—————————————————————————————————————-
J. SĘK: Modelowanie procesu rozdzielania się faz w emulsjach

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 64-65                                 pobierz plik artykułu 

Rozdzielanie się faz w emulsjach jest jednym z najmniej lub z najbardziej pożądanych zjawisk występujących w czasie przetwórstwa tych mediów. W prezentowanej pracy przedstawiono wyniki badań własnych przebiegu tego procesu. Zaproponowano również własny model do przewidywania szybkości przebiegu tych zjawisk.
Słowa kluczowe: emulsja, proces rozdzielania się faz, tworzenie warstwy wodnej

64

—————————————————————————————————————-
P. SOBCZAK, K. ZAWIŚLAK, M. PANASIEWICZ: Wpływ składu mieszanki suszu marchwiowego i mąki na właściwości fizyczne granulatu

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 66-67                                 pobierz plik artykułu 

Celem podjętych badań było określenie wpływu składu mieszanki suszu marchwiowego oraz mąki z pszenicy durum na właściwości fizyczne i wytrzymałościowe uzyskanego granulatu. Doświadczenia przeprowadzono w granulatorze talerzowym Zwiększenie procentowego dodatku mąki z pszenicy durum z 20 do 30 i 40% wpłynęło na zmniejszenie średniego wymiaru granulki ok. 15%. Największą trwałość statyczną posiadał granulat z 20% dodatkiem mąki
z pszenicy durum.
Słowa kluczowe: granulacja bezciśnieniowa, susz marchwiowy, właściwości fizyczne

66

—————————————————————————————————————-
W. SOBIESKI: Wybrane zagadnienia numerycznego modelowania złoża fluidalnego
w fontannowej suszarce do ziarna


Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 68-69                                 pobierz plik artykułu 

Artykuł przedstawia wybrane aspekty tworzenia modelu symulacyjnego złoża fluidalnego
w fontannowej suszarce do ziarna, związane z doborem odpowiednich formuł obliczeniowych, uściślających ogólny model matematyczny układu dwufazowego typu fluid-solid. W pracy umieszczono wybrane wyniki symulacji numerycznych oraz przedstawiono optymalne konfiguracje formuł obliczeniowych dające wyniki zgodne z eksperymentem.
Słowa kluczowe: model Gidaspowa, fontannowa suszarka do ziarna

68

—————————————————————————————————————-
D. WITROWA-RAJCHERT, M. HANKUS, E. PAWLAK: Wpływ metody suszenia na zawartość chlorofilu i barwę oregano oraz bazylii

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 70-71                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było określenie wpływu różnych metod suszenia: konwekcyjnej, mikrofalowej
i sublimacyjnej na zawartość chlorofilu a i b w bazylii i oregano. Suszenie bazylii, niezależnie od zastosowanej metody, spowodowało istotne zmniejszenie zawartości chlorofilu a i b
w produkcie. W przypadku suszenia oregano degradacja chlorofilu a i b była znacznie mniejsza. Suszenie mikrofalowe jest lepszą metodą suszenia ziół niż suszenie konwekcyjne, ponieważ pozwala na zachowanie większej ilości związków biologicznie czynnych i lepszej barwy.
Słowa kluczowe: chlorofil a i b, barwa, suszenie sublimacyjne, konwekcyjne, mikrofalowe

70

—————————————————————————————————————-
P. WODZIŃSKI: Przesiewanie w przemyśle spożywczym

Inż. Ap. Chem. 2009, 48, nr 1, 72-73                                 pobierz plik artykułu 

W przemyśle spożywczym o różnych jego gałęziach, mamy do czynienia z procesem przesiewania materiałów ziarnistych. W przemyśle spożywczym spotykamy przesiewanie na sucho, na mokro oraz odwadnianie ciał stałych, tzn. z rozdziałem fazy stałej od fazy ciekłej. Są to więc bardzo różne rodzaje przesiewania, a to oznacza, że do realizacji tych procesów konieczne jest użycie całkowicie różnych maszyn przesiewających. Niniejsza praca dotyczy nowoczesnych maszyn przesiewających produkowanych przez różne