Archiwum ‘2010’

Rok 2010 nr 6

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6
SPIS TREŚCI NUMERU   pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
I. GRUBECKI, M. WÓJCIK: Analiza wpływu optymalnego sterowania temperaturą
w reaktorze okresowym na stopień przemiany

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 5-7                              pobierz plik artykułu 
W odniesieniu do reakcji n-tego rzędu przebiegającej w reaktorze okresowym w obecności katalizatora ulegającego dezaktywacji niezależnej od stężenia substratu przeanalizowano korzyści wynikające z zastosowania optymalnego profilu względem warunków izotermicznych wyrażone względnym przyrostem stopnia przemiany. Założono przy tym identyczność początkowej i końcowej aktywności zastosowanego katalizatora w rozważanych warunkach temperaturowych oraz równość czasów przebiegu procesu tf,isot i tf,opt w tych warunkach. Określono wpływ ilorazu energii aktywacji, końcowej aktywności katalizatora oraz rzędu reakcji n. Wykazano, że korzyści wynikające z zastosowania optymalnego profilu temperatury względem warunków izotermicznych wyrażone względnym przyrostem stopnia przemiany są tym bardziej znaczące im wyższa jest wartość ilorazu energii aktywacji oraz proces prowadzony jest do możliwie niskich wartości końcowych aktywności katalizatora. Dodatkowo wspomniane korzyści ulegają zwiększeniu wraz z obniżeniem rzędu reakcji n.
Słowa kluczowe: dezaktywacja katalizatora, reaktory chemiczne, optymalizacja, optymalny profi l temperatury, rachunek wariacyjny

5

—————————————————————————————————————
B. TABIŚ, R. GRZYWACZ: Wpływ zatrzymania biomasy na warunki pracy kolumnowych bioreaktorów barbotażowych z recyrkulacją
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 8-10                              pobierz plik artykułu 
Najprostszym sposobem zwiększenia stężenia biomasy w reaktorach przepływowych,
w których prowadzi się procesy mikrobiologiczne z aktywnym osadem jest recyrkulacja części strumienia. Wtedy strumień zasilający aparat zawiera już pewną ilość mikroorganizmów. Jest to korzystne z procesowego punktu widzenia, bowiem zwiększa odporność aparatu na wymycie biomasy. Przedstawiono metodę modelowania i wyniki symulacji numerycznej wieżowych reaktorów barbotażowych, w których prowadzony jest proces aerobowej biodegradacji toksycznego substratu węglowego. Analizie poddano bioreaktor o przepływie tłokowym z częściowym zagęszczaniem i recyrkulacją biomasy. Omówiono wpływ stopnia zatrzymania biomasy w takich bioreaktorach na ich podstawowe właściwości procesowe w warunkach ustalonych.
Słowa kluczowe: reaktor przepływowy, kolumnowy, barbotażowy, symulacja numeryczna, biodegradacja, recyrkulacja, mikroorganizmy, stopień zatrzymania biomasy

8

—————————————————————————————————————
P. PIANKO-OPRYCH, T. SKAZIAK: Komputerowe modelowanie dynamiki (CFD) przepływu mieszaniny gazowej przez retortę
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 11-13                              pobierz plik artykułu 
Praca prezentuje wykorzystanie symulacji numerycznych do diagnostyki warunków przepływu mieszaniny gazowej przez retortę. Celem badań było osiągnięcie równomiernego rozkładu prędkości gazu przy przepływie przez rury wlotowe retorty. Oceny dokonano
w oparciu o współczynnik równomierności rozkładu M k . Maksymalna wartość współczynnika dla retorty wyniosła 1,07, co stanowi wartość znacznie mniejszą od górnej dopuszczalnej wartości, po przekroczeniu której wymagana jest korekta konstrukcji aparatu.
Słowa kluczowe: retorta, przepływ gazu, ocena układu rur wlotowych, CFD

11

U. KANIK, K. KUPIEC: Adsorbery obrotowe
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 14-18                              pobierz plik artykułu 
W pracy zebrano podstawowe informacje dotyczące adsorberów obrotowych. Przedstawiono zasadę działania oraz zastosowanie tych urządzeń w osuszaniu powietrza i w systemach kontroli lotnych związków organicznych do atmosfery. Omówiono różne rozwiązania konstrukcyjne tych aparatów oraz opisano podstawy modelowania matematycznego.
Słowa kluczowe: adsorbery obrotowe, przegląd konstrukcji, podstawy modelowania

14

—————————————————————————————————————
M. MAJOR-GODLEWSKA: Wymiana ciepła w obszarze przyściennym pionowego wkładu grzewczego w mieszalniku
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 18-20                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań rozkładu współczynnika wnikania ciepła na powierzchni pionowego elementu rurowego. Pomiary przeprowadzono metodą elektrochemiczną. Wyniki badań umożliwiają identyfikację kątowych i osiowych rozkładów wartości współczynnika wnikania ciepła w obszarze przyściennym pionowego elementu rurowego zabudowanego
w mieszalniku z mieszadłem turbinowym Rushtona oraz A 315. Otrzymane eksperymentalnie dane opracowano matematycznie.
Słowa kluczowe: mieszanie, mieszadło turbinowe Rushtona, wymiana ciepła, pionowy element rurowy

18

—————————————————————————————————————
J. BAKALARZ, J. THULLIE, Ł. KUROWSKI, T. WIŚNIOWSKI, M. PALICA: Charakterystyka przewodnictwa cieplnego nanopłynów zawierających cząstki Al2O3
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 21-23                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono formułę do obliczania efektywnego współczynnika przewodzenia ciepła nanopłynów zawierających cząstki Al2O3 możliwą do wykorzystania przy obliczeniach numerycznych. Zaproponowano również metodę postępowania dla przypadku, gdy wyniki estymacji prowadzą do rezultatu niezgodnego z fizyką procesu.
Słowa kluczowe: współczynnik przewodzenia ciepła, estymacja, nanopłyny, nanocząstki, Al2O3

21

—————————————————————————————————————
M. STANEK, M. DRZAZGA, J. THULLIE: Określenie efektywnego współczynnika przewodnictwa cieplnego nanopłynów za pomocą wzorów analitycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 24-27                              pobierz plik artykułu 
W pracy dokonano przeglądu literaturowego istniejących formuł analitycznych dla określenia przewodnictwa cieplnego nanopłynów. Stwierdzono, że pomimo znacznego wysiłku nie udało się uzyskać wzorów ogólnych o zadowalającej dokładności. Uzyskano natomiast szereg wzorów godnych zalecenia dla konkretnych przypadków szczególnych.
Słowa kluczowe: współczynnik przewodzenia ciepła, metody obliczeniowe, nanopłyny

24

M. KRASIŃSKI, A. TROJNACKI: Doświadczalna weryfi kacja obliczeń szczelności metalowej uszczelki typu 2-delta
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 28-32                              pobierz plik artykułu 
W pracy porównano analityczne i numeryczne obliczenia szczelności i wytrzymałości metalowej wysokociśnieniowej uszczelki typu 2-delta z wynikami badań doświadczalnych. Badania przeprowadzono w warunkach montażowych. Po odciążeniu zmierzono wielkość plastycznego odkształcenia gniazda. Przeprowadzono doświadczalną weryfikację analitycznych i numerycznych modeli połączenia z uszczelką typu 2-delta. Dokonano oceny praktycznych zaleceń, stosowanych przy projektowaniu i eksploatacji tego typu połączeń.
Słowa kluczowe: połączenia wysokociśnieniowe, metalowa uszczelka typu 2-delta, szczelność, badania doświadczalne

28

—————————————————————————————————————
J. BALEJKO, J. MAJEWSKI, Z. NOWAK: Wysokociśnieniowe aseptyczne nastrzykiwanie fi letów rybnych płynami technologicznymi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 32-34                              pobierz plik artykułu 
Zaprezentowano wyniki pomiarów ilości podawanej solanki oraz głębokości jej penetracji
w głąb surowca, podczas bezdotykowego i bezigłowego nastrzyku filetów rybnych. Filety nastrzykiwano strugą w szerokim zakresie ciśnień za pomocą dysz o średnicy d = 0,6·10-3 m dla ciśnienia od 2,5 do 6·106 Pa, oraz średnicy d = 1,0·10-3 m dla ciśnienia od 1,5 do 3·106 Pa. Badania przeprowadzono na przykładzie troci bałtyckiej (Salmo Trutta Morfa Trutta). Nowoczesna metoda bezdotykowego i bezigłowego nastrzyku płynów technologicznych zapewnia skuteczność procesu, gwarantując jednocześnie czystość mikrobiologiczną.
Słowa kluczowe: nastrzyk bezigłowy, solanka, peklowanie

32

—————————————————————————————————————
P. KRAWIEC: Możliwości zastosowania nierównobieżnej przekładni cięgnowej
z pasem zębatym w budowie urządzeń dla przemysłu chemicznego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 35-37                              pobierz plik artykułu 
Rozwój urządzeń dla przemysłu chemicznego determinuje wykorzystanie konstrukcji mechatronicznych będących zespoleniem napędów mechanicznych ze sterowaniem elektronicznym lub elektrycznym. W artykule przedstawiono wybrane cechy funkcjonalne nierównobieżnych przekładni cięgnowych powstałych przez połączenie niekołowych elementów zębatych pasem zębatym. Podano ideę zastosowania przekładni nierównobieżnych w budowie urządzeń dla przemysłu chemicznego.
Słowa kluczowe: przekładnia cięgnowa, nierównobieżna, pas zębaty, zastosowanie

35

—————————————————————————————————————
W. KAWKA, M. RECZULSKI: Konsolidacja wstęgi papieru w prasie powietrznej. Cz. II
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 6, 38-40                              pobierz plik artykułu 
W artykule opisano metodykę i wyniki pomiarów procesu odwadniania papieru filtracyjnego, do filtracji oleju i powietrza w silnikach spalinowych metodą przedmuchu powietrza. Badania prowadzono na stoisku doświadczalnym opisanym w Cz. I. [1]. Na podstawie przeprowadzonych badań ustalono, że metoda odwadniania papieru filtracyjnego za pomocą przepływu powietrza nie powoduje niepożądanego w przypadku wytwarzania tych papierów zagęszczenia ich struktury, a równocześnie stwierdzono, że odwadnianie jest wielokrotnie bardziej wydajne niż w metodach konwencjonalnych.
Słowa kluczowe: maszyna papiernicza, odwadnianie, konsolidacja wstęgi papieru

38

—————————————————————————————————————

 

Rok 2010 nr 5

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
E. BAUMGART, J. FLIZIKOWSKI: Nieużytkowane studnie – recyrkulacja zagrożeń
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 18-19                              pobierz plik artykułu 
Wody podziemne stanowią bardzo cenne źródło życia dla wszystkich organizmów. Istnieje wiele zagrożeń warstwy wodonośnej. Jednym z nich są nieużytkowane ujęcia wód podziemnych. Scharakteryzowano punktowe zagrożenia w zakresie: zrzutów ścieków, produktów korozji, rozkładu tworzyw, urządzeń i instalacji zalegających w warstwie wodonośnej, wskazano możliwości poprawy jakości wód podziemnych przez ograniczania zagrożeń krytycznej infrastruktury.
Słowa kluczowe:
infrastruktura krytyczna, zaopatrzenie w wodę

18

—————————————————————————————————————
M. BIELIŃSKI, P. KOTEWICZ: Technologiczne aspekty recyklingu tworzyw porowatych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 20-21                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono próbę analizy pozostałości chemicznych substancji porotwórczych
w rozdrobnionych próbkach porowatego polipropylenu. W badaniach stosowano standardową metodykę wyznaczania gęstości porowatych materiałów polimerowych, a także zastosowano pomiar wskaźnika szybkości płynięcia MFR a jego wskazania potraktowano jako przybliżoną miarę pozostałości poroforu w tworzywie. Stosowano zmienne parametry technologiczne procesu wtryskiwania, w tym dwa profile temperaturowe układu uplastyczniającego, zmienną temperaturę formy a także dwie wartości ciśnienia docisku.
Słowa kluczowe: tworzywa porowate, przetwórstwo tworzyw, gęstość tworzyw

20

—————————————————————————————————————
A. BOCHAT, L. WESOŁOWSKI: Analiza rozwiązań konstrukcyjnych rozdrabniaczy bijakowych w aspekcie efektywności ich funkcjonowania
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 22-23                              pobierz plik artykułu 
W pracy zidentyfikowano produkowane obecnie w Polsce konstrukcje rozdrabniaczy bijakowych do ziarna zbóż. Następnie dokonano ich oceny w aspekcie efektywności funkcjonowania. Jako kryteria oceny dla potrzeb realizacji pracy przyjęto funkcjonalność odniesioną do wydajności całkowitej rozdrabniacza, wydajności odniesionej do liczby zainstalowanych bijaków oraz jednostkowego zużycia energii na rozdrobnienie 1 kg zboża. Przeprowadzona analiza kryterialna wykazała, że nie można jednoznacznie stwierdzić, która
z analizowanych konstrukcji charakteryzuje się największą efektywnością funkcjonowania.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, ziarno zbóż, rozdrabnianie

22

—————————————————————————————————————
BOROWSKI, E. DULCET, ŻAK: Metoda chemicznego oznaczania materiałów biologicznie czynnych w badaniach nad materiałami roślinnymi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 24-25                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono metodę znacznikowania preparatów biologicznie czynnych za pomocą nheksanu. Zastosowanie markera umożliwiło przeprowadzenie badań nad nierównością rozmieszczenia preparatu konserwującego Inoculant 1155 w belach wilgotnego siana.
Słowa kluczowe: wilgotne siano, preparaty konserwujące, lucerna, marker

24

—————————————————————————————————————
N. CHAMIER-GLISZCZYŃSKI: Środowiskowe aspekty transportu. Recykling w cyklu życia pojazdów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 26-27                              pobierz plik artykułu 
W pracy została przedstawiona problematyka recyclingu środków transportu z uwzględnieniem analizy środowiskowej przeprowadzonej przy użyciu metody LCA. Równocześnie wskazano na uregulowania prawne w postaci dyrektywy 2000/53/EC i problemy
z jej wypełnieniem w poszczególnych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Zaproponowano również procedurę optymalizacji odzysku elementów i materiałów z samochodu wycofanego z eksploatacji jako rozwiązanie tych problemów.
Słowa kluczowe:
LCA (Life Cycle Assessment), cykl życia, odzysk, recykling produktowy, recykling materiałowy, samochód wycofany z eksploatacji (SWE)

26

—————————————————————————————————————
K. CIECHACKI, T. SZYKOWNY: Ocena jakości spawania różnoimiennych stali odpornych na korozję
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 28-30                              pobierz plik artykułu 
Podstawowym celem pracy jest ocena pod względem techniczno-ekonomicznym różnoimiennych złączy spawanych stali odpornych na korozję. W badaniach własności mechanicznych określono rozkład twardości w obrębie złącza, wytrzymałość na rozciąganie, zginanie i udarność. W badaniach strukturalnych posłużono się metodą mikroskopii świetlnej oraz badań dyfrakcyjnych rentgenowskich. Do badań przyjęto stal o strukturze ferrytycznej X2CrNi12 i stal o strukturze austenitycznej X5CrNi 1810 w postaci blach o grubości 5 mm. Spawanie wykonano metodą MAG przy zastosowaniu trzech różnych gatunków spoiwa.
Słowa kluczowe: połączenia spawane; stal wysokostopowa odporna na korozję; własności mechaniczne

28

—————————————————————————————————————
D. CZARNECKA-KOMOROWSKA, M. SZOSTAK, N. KUJAWA: Kompozyty na bazie odpadów poliolefi n napełnianych popiołami lotnymi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 31-32                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano wpływ zawartości napełniacza (popiołów lotnych) na właściwości mechaniczne kompozytów polimerowych sporządzonych na bazie odpadów polietylenu (rLDPE) i polipropylenu (PP). Kompozyty wykonano na wytłaczarce jednoślimakowej typu Brabender. Analiza zmian właściwości mechanicznych kompozytów dotyczyła takich cech jak: naprężenie zrywające, wydłużenie w chwili zerwania, moduł sprężystości przy rozciąganiu, udarność Charpy oraz twardość Shore’a. Uzyskane wyniki badań wskazują, że wraz z zawartością napełniacza w kompozytach maleje wytrzymałość i odkształcenie, co należy tłumaczyć słabą adhezją międzyfazową pomiędzy cząstkami napełniacza, a matrycą polimerową oraz koncentracją naprężeń wokół cząstek napełniacza. Wyniki badań wskazują, istotne zwiększenie sztywności i twardości kompozytów poliolefiny/popioły lotne.
Słowa kluczowe: popioły lotne, recyklaty polietylenu, odpady z tworzyw sztucznych, kompozyty, właściwości mechaniczne

31

—————————————————————————————————————
B. CZUPRYŃSKI, J. LISZKOWSKA, J. PACIOREKSADOWSKA, K. KOTARSKA, R. LEWANDOWSKI: Recykling surowcowy sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 33-34                              pobierz plik artykułu 
Dobrano parametry i przeprowadzono glikolizę sztywnych pianek PURPIR z dodatkiem żywicy epoksydowej Epidian 5. Ciekłe produkty reakcji, po określeniu ich podstawowych właściwości wykorzystano do otrzymywania nowych pianek. Zbadano wpływ dodatku produktów glikolizy (od 0 do 15% ma w stosunku do sumy mas poliolu i izocyjanianu) na właściwości sztywnych pianek PIR-PUR.
Słowa kluczowe: sztywna pianka poliuretanowo-polizocyjanurowa, żywica epoksydowa, właściwości pianek PUR-PIR

33

—————————————————————————————————————
P. DOMANOWSKI, R. WOCIANEC: Recykling półfabrykatu profili stalowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 35-36                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono proces wytwórczy ram okien okrętowych. Jego modyfikacja umożliwiła zmniejszenie energochłonności oraz zastosowanie recyklingu półfabrykatu ram. Zastąpienie spawania ram ich zgrzewaniem zwiększyło wydajność produkcji. Ręczne szlifowanie zgrzein zastąpiono automatyczną frezarką. Możliwe stało się odzyskiwania stali stopowych oraz odpadu poprodukcyjnego profilu ram o długości od 500 mm do 3 m, dotychczas złomowanego. Jest on powtórnie zgrzewany i obrabiany.
Słowa kluczowe: frezarka specjalna, obróbka zgrzein, recycling stali

35

—————————————————————————————————————
G. DOMEK: Dobór cech materiałowych pasów zębatych w aspekcie cyklu działania pasa
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 37-38                              pobierz plik artykułu 
Projektując pas zębaty należy zwrócić uwagę na dobór materiałów, które mają decydujący wpływ na właściwości mechaniczne pasa. W zależności od sposobu jego wykorzystania, napęd, transport czy też sterowanie, w różny sposób można poddawać go procesom recyrkulacji. Może to dotyczyć połączeń pasów, pokryć strony grzbietowej lub całości materiału pasa. Nowoczesne pasy zębate powinny być elementem wytrzymałym, efektywnym, bezpiecznym dla użytkownika i otoczenia.
Słowa kluczowe: pasy zębate, koła pasowe, przekładnie synchroniczne

37

—————————————————————————————————————
E. DULCET, BOROWSKI, J. KASZKOWIAK, R. BUJACZEK: Technika aplikacji dodatków ułatwiających konserwację pasz w rolnictwie ekologicznym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 39-40                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono sposoby i techniki aplikacji różnych dodatków dopuszczonych do stosowania w rolnictwie ekologicznym. Skuteczność działania różnych dodatków zależy od równomierności rozmieszczenia ich określonej ilości w masie roślinnej przeznaczonej do konserwacji. Stwierdzono, że elementy aplikatorów wprowadzające dodatek do paszy należy umieszczać w takich miejscach maszyny zbierającej, w których materiałroślinny jest najbardziej rozluźniony, co stwarza dużą powierzchnię jego styku z preparatem.
Słowa kluczowe: dodatki, technika aplikacji dodatków, pasze

39

—————————————————————————————————————
C. GOZDECKI, M. KOCISZEWSKI, ZAJCHOWSKI, J. MIROWSKI: Badania kompozytów drzewno-polimerowych zawierających odpadowy materiał drzewny z produkcji płyt wiórowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 41-42                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących możliwości wykorzystania odpadów drzewnych powstających podczas produkcji płyt wiórowych do napełniania polipropylenu. Wytworzono kompozyty zawierające 40% frakcji drzewnej i 5% kompatybilizatora. Określono dla nich wybrane właściwości mechaniczne. Wykazano, że odpady z produkcji płyt wiórowych mogą być z powodzeniem wykorzystywane do napełniania polipropylenu.
Słowa kluczowe: nasiąkliwość, odpady, polimer, produkcja płyt wiórowych, recykling, właściwości mechaniczne, WPC

41

—————————————————————————————————————
H. HOLKA, T. JARZYNA: Aspekty energetyczne dekompozycji opon samochodowych metodą water-jet
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 43-44                              pobierz plik artykułu 
Problem utylizacji opon jest jednym z ważniejszych problemów w światowej gospodarce. Opisano technologie i aspekty energetyczne recyklingu opon metodą water-jet. Zaprezentowano konstrukcje stanowiska badawczego na którym przeprowadzono doświadczenia. Przedstawiono stosowne wyniki badań, które podsumowano wnioskami.
Słowa kluczowe: water-jet, recykling, zużyte opony

43

—————————————————————————————————————
P. JAKUBOWSKA, A. KLOZIŃSKI: Optymalizacja parametrów modyfikacji CaCO3 stosowanego jako napełniacz polimerów termoplastycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 45-46                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono badania z zakresu oceny stopnia modyfikacji napełniacza proszkowego (węglan wapnia) w funkcji warunków prowadzenia procesu: temperatura, czas mieszania oraz ilości zastosowanego modyfikatora. Produkt modyfikacji stosowany jest jako napełniacz poliolefin
Słowa kluczowe: węglan wapnia, kwas stearynowy, napełniacz, modyfikacja

45

—————————————————————————————————————
P. JAKUBOWSKA, A. KLOZIŃSKI: Wpływ temperatury na właściwości wytrzymałościowe mieszanin polimerowych PP/PS w funkcji krotności przetwórstwa47
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 47-48                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono wyniki badań z zakresu oceny właściwości wytrzymałościowych mieszaniny PP/PS w funkcji temperatury oraz krotności przetwórstwa. Badania przeprowadzono w temperaturze otoczenia oraz w temperaturach 40, 60 oraz 80oC. Zaobserwowano, że właściwości wytrzymałościowe recyrkulowanej mieszaniny PP/PS
w oczekiwany sposób zmieniają się w wraz ze zmianą temperatury pomiaru, nie ulegają jednak znacznym zmianom w funkcji krotności przetwórstwa.
Słowa kluczowe: recykling, mieszaniny polimerowe, polipropylen, polistyren, właściwości wytrzymałościowe
—————————————————————————————————————
M. JASTRZĘBSKA: Próba wdrożenia do produkcji parapetów z recyklatem poliestrowo-szklanym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 49-50                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki półtechnicznych badań poliestrowych parapetów z odpadami poliestrowo-szklanymi. Badano ich wytrzymałość na ściskanie i zginanie oraz nasiąkliwość wodą. Stwierdzono, że lekkie betony żywiczne z odpadami poliestrowo-szklanymi mogą posłużyć do otrzymywania ozdobnych materiałów wykończeniowych.
Słowa kluczowe: odpady poliestrowo-szklane, polimero-beton

49

—————————————————————————————————————
J. KALWAJ: Bilans energetyczny rozdrabniacza bijakowego do ziarna zbóż
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 51-52                              pobierz plik artykułu 
W artykule przeprowadzono analizę energetyczną rozdrabniacza bijakowego metodą eksperymentalną. Wyniki badań potwierdziły znaczną energochłonność maszyny (72–84 kJ/kg) przy małej sprawności mechanicznej (24–29%) oraz wskazały miejsca największego rozproszenia energii jakim jest komora rozdrabniacza. Zwiększenie efektywnych zderzeń bijaków z ziarnem można uzyskać na drodze zmian trajektorii ruchu cząstek oraz przez zapewnienie wymaganej różnicy prędkości przed udarem.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, ziarno zbóż, energochłonność, bilans energetyczny, sprawność

51

—————————————————————————————————————
J. KALWAJ: Zagadnienia energetyczne zespołu roboczego rozdrabniacza bijakowego do ziarna zbóż
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 53-54                              pobierz plik artykułu 
W artykule przeprowadzono optymalizację konstrukcyjną wybranych parametrów bijaków
w funkcji średnicy wirnika. Jako estymator przyjęto najkorzystniejszy energetycznie promień zawieszenia bijaków. Uzyskane rezultaty badań doświadczalnych różnią się od wartości wyprowadzonych teoretycznie i wynoszą: optymalna długość bijaków to 0,3 średnicy wirnika, natomiast wielkość szczeliny roboczej równa 15 mm.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, wirnik, bijaki, sito, ziarno zbóż

53

—————————————————————————————————————
J. KASPRZAK, P. KURCZEWSKI: Wpływ metod LCA na rozwój produktów i innowacje
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 55-56                              pobierz plik artykułu 
W artykule poddano analizie relacje pomiędzy zagadnieniami analizy cyklu życia (LCA – Life Cycle Assessment) a rozwojem produktów i jego innowacjami. Zawarto w nim nie tylko wnioski ze studiów literaturowych, ale też zaprezentowano przykład analizy środowiskowej rodziny wyrobów, które podlegają ewolucji również pod względem własności środowiskowych. Wnioski ze zrealizowanych badań LCA zaprezentowano w kontekście prac nad kształtowaniem kolejnych generacji produktów.
Słowa kluczowe: LCA, ekobilansowanie, innowacje

55

—————————————————————————————————————
E. KASZKOWIAK, J. KASZKOWIAK: Energetyczne wykorzystanie ziarna owsa
i jęczmienia jarego

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 57-58                              pobierz plik artykułu 
Na podstawie 2 lat badań polowych i analiz oceniono przydatność owsa i jęczmienia do spalania w zależności od poziomu nawożenia azotem. Czynnikiem decydującym o możliwości efektywnego wykorzystania ziarna określonego gatunku zbóż do celów energetycznych, będzie układ warunków pogodowych.
Słowa kluczowe: owies, jęczmień, spalanie, wartość energetyczna

57

—————————————————————————————————————
E. KASZKOWIAK, J. KASZKOWIAK: Nawożenie a wartość opałowa ziarna różnych gatunków zbóż
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 59-60                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wartości energetycznej dla ziarna jęczmienia jarego
i owsa jarego oraz jęczmienia ozimego i żyta ozimego przy różnym poziomie nawożenia azotem. Wzrost poziomu nawożenia azotem spowodował w większości zbóż wzrost zawartości skrobi i tłuszczu. Nie wpływał jednak istotnie na wartość energetyczną. Powodował jednak zmiany plonów.
Słowa kluczowe: zboża, ziarno, spalanie, plonowanie

59

—————————————————————————————————————
A. KLOZIŃSKI, P. JAKUBOWSKA: Folie wytwarzane z dodatkiem recyklatów – przetwórstwo, właściwości
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 61-62                              pobierz plik artykułu 
Podjęto problematykę dotyczącą przetwórstwa oraz właściwości wytrzymałościowych folii wytwarzanych z dodatkiem recyklatu. Omówiony został również wpływ sposobu przygotowania surowca, na właściwości przetwórcze mieszaniny: polimer/recyklat oraz właściwości mechaniczne folii.
Słowa kluczowe: folie, recykling, wytłaczanie, właściwości wytrzymałościowe, polietylen

61

—————————————————————————————————————
A. KOŁODZIEJ: Metrologiczne aspekty połączeń w budowie maszyn. Odchyłka prostoliniowości w połączeniach osiowo-symetrycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 63-64                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono ocenę aktualnej dokumentacji konstrukcyjnej oraz wyniki pomiarów odchyłki prostoliniowości tworzącej elementów połączeń sworzniowych dla przemysłu motoryzacyjnego
i lotniczego. Stwierdzono, że dla elementów zespołów podstawowych stosowane są klasy dokładności wykonania IT2, IT3, IT4, a dla zespołów pomocniczych IT6, IT7. Natomiast odchyłki prostoliniowości wynoszą odpowiednio 25 i 30% tolerancji średnicy. Fragment badań jest częścią projektu, oceny wpływu rzeczywistych odchyłek kształtu na jakość połączeń
w zaawansowanych rozwiązaniach technicznych.
Słowa kluczowe: elementy walcowe, klasa dokładności wykonania, odchyłka prostoliniowości

63

—————————————————————————————————————
A. KOŚCIUSZKO, K. PISZCZEK, P. JAKUBOWSKA, A. KLOZIŃSKI: Kalorymetryczna ocena temperatury zeszklenia mieszanin PP/PS po wielokrotnym przetwórstwie
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 65-66                              pobierz plik artykułu 
W pracy analizowano możliwości powtórnego wykorzystania wyrobów z polipropylenu
i polistyrenu po zakończonym okresie ich użytkowania. Przedstawione zostały wyniki pomiarów DSC oraz TG niemieszających się kompozycji PP/PS o różnych stosunkach wagowych. Omówiono wpływ wielokrotnego przetwórstwa w linii wytłaczarskiej oraz zawartości polipropylenu na zmianę temperatury zeszklenia polistyrenu oraz jego stabilności termicznej
w przetwarzanej wielokrotnie mieszaninie.
Słowa kluczowe: mieszaniny PP/PS, recykling, temperatura zeszklenia, stabilność termiczna, DSC, TG

65

—————————————————————————————————————
P. KURCZEWSKI: Rola zarządzania cyklem życia w rozwoju obiektów technicznych
i technologii

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 67-68                              pobierz plik artykułu 
W artykule scharakteryzowano koncepcję zarządzania cyklem życia (LCM – Life Cycle Management). Wskazano miejsce LCM na tle innych znanych koncepcji i metod zarządzania. Ponadto opisano obszary zastosowań LCM i przedstawiono przykład jego wdrożenia. Jako nowość, scharakteryzowano przy tym najważniejsze etapy procesu wdrażania LCM w przedsiębiorstwie produkującym chłodziarko-zamrażarki.
Słowa kluczowe: LCM, zarządzanie cyklem życia, LCA, chłodziarko-zamrażarka

67

—————————————————————————————————————
R. LEWANDOWSKI, B. CZUPRYŃSKI, J. PACIOREK SADOWSKA, J. LISZKOWSKA: Badania wytrzymałości na ścinanie modyfi kowanych dwuskładnikowych bezrozpuszczalnikowych spoin klejowych PUR
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 69-70                              pobierz plik artykułu 
Modyfikację dwuskładnikowych bezrozpuszczalnikowych klejów PUR wykonano na bazie żywicy poliestrowej Polios 420, oligoeteroli Petol 4005G i 2502. Dodatkami do przedmieszek były: krzemionka, sita molekularne A3, oligoeterol o dużej masie cząsteczkowej, ciekły uniepalniacz oraz PVC. Wytrzymałość spoiny klejowej zbadano dla modyfikacji tymi dodatkami w różnych ilościach procentowych oraz dla dwóch różnych rodzajów utwardzaczy. Zbadano wytrzymałość tak zmodyfikowanych spoin klejowych na ścinanie na urządzeniu wytrzymałościowym Instron 1114. Twardość spoin zbadano w skali A i D Shora.
Słowa kluczowe: poliuretany, kleje poliuretanowe

69

—————————————————————————————————————
K. LEWANDOWSKI, ZAJCHOWSKI, J. TOMASZEWSKA: Wpływ temperatury wytłaczania na właściwości kompozytów PVC/drewno
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 71-72                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano wpływ temperatury wytłaczania na właściwości mechaniczne poli(chlorku winylu) (PVC) oraz kompozytów polimerowo-drzewnych (WPC) na osnowie PVC. Stwierdzono, że wzrost temperatury wytłaczania wpływa na poprawę właściwości mechanicznych przy statycznym rozciąganiu oraz udarność zarówno PVC jak i kompozytu z 30% zawartością mączki drzewnej. Właściwości mechaniczne WPC zawierającego 50% napełniacza drzewnego praktycznie nie zależą od temperatury przetwórstwa.
Słowa kluczowe: poli(chlorek winylu), WPC, wytłaczanie, właściwości mechaniczne

71

—————————————————————————————————————
R. LEWICKI: Analiza możliwości ograniczenia środowiskowych konsekwencji procesu zagospodarowania samochodów wycofanych z eksploatacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 73-74                              pobierz plik artykułu 
Artykuł poświęcono zagadnieniu wartościowania wpływu wywieranego na środowisko
w konsekwencji prowadzonych procesów zagospodarowania odpadów, możliwych do pozyskania z wyeksploatowanych obiektów technicznych. W pierwszej kolejności analizie poddano proces, który był realizowany w jednej z większych w Polsce stacji demontażu samochodów wycofanych z eksploatacji (SWE). Ponadto, opracowano założenia alternatywnych procesów zagospodarowania SWE. Przeprowadzone badania umożliwiły określenie sumarycznego poziomu nakładów środowiskowych generowanych w efekcie realizacji każdego z procesów.
W efekcie przeprowadzonych analiz porównawczych wskazano proces najbardziej przyjazny środowisku.
Słowa kluczowe: odpady, utylizacja, recykling, ochrona środowiska, LCA

73

—————————————————————————————————————
M. MACKO: Metoda doboru rozdrabniaczy do materiałów niekruchych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 75-76                              pobierz plik artykułu 
Dobór odpowiedniego rozdrabniacza dla materiałów niekruchych jest zagadnieniem ważnym. Od odpowiedniego doboru zależy nie tylko jakość produktu rozdrobnienia, ale również zapotrzebowanie energii na proces. W pracy wykorzystano aplikację SolidWorks do oszacowania wartości sił i naprężeń przy różnych wartościach kąta ostrza i wzajemnej prędkości elementów roboczych. Przeprowadzono analizę porównawczą otrzymanych wyników.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, materiały niekruche, SolidWorks

75

—————————————————————————————————————
R. MALINOWSKI, D. ŁUBKOWSKI: Badania wpływu temperatury i czasu suszenia na wybrane właściwości polilaktydu (PLA)
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 77-78                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu temperatury i czasu suszenia na wybrane właściwości polilaktydu (PLA). Zbadano wpływ temperatury (T) (60oC, 80oC, 100oC, 120oC) oraz czasu (t) suszenia (maksymalnie do 6 godzin) na ubytek wilgoci (Δm) i masowy wskaźnik szybkości płynięcia (MFR) PLA. Zbadano także proces krystalizacji PLA w warunkach izotermicznych. Stwierdzono, że PLA korzystnie jest suszyć w temperaturze 75oC i w czasie około 4 godzin. Ponadto w zakresie temperatur od 100oC do 115oC mogą następować procesy krystalizacji izotermicznej tego polimeru.
Słowa kluczowe: polilaktyd, izotermiczna krystalizacja, suszenie

77

—————————————————————————————————————
M. MATUSZEWSKI: Ocena regeneracji elementów turbiny parowej w recyrkulacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 79-80                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono zagadnienie regeneracji elementów turbiny parowej turbozespołu upustowo-przeciwprężnego 13 UP55. Regeneracja tych elementów jest przykładem recyrkulacji części
w przemyśle energetycznym. Omówiono metody regeneracji części turbozespołów energetycznych. Przeprowadzono ocenę efektywności regeneracji elementów z uwzględnieniem własności mechanicznych i inżynierii jakości. Dokonana analiza wykazała spełnianie po regeneracji wymagań stawianym elementom turbozespołu energetycznego.
Słowa kluczowe: regeneracja w energetyce, turbina parowa, efektywność regeneracji

79

—————————————————————————————————————
T. MIKOŁAJCZYK: Odtwarzanie własności skrawnych ostrza z krawędzią skrawającą
o łuku okręgu

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 81-82                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono recyrkulację zużytych ostrzy z krawędzią skrawającą o łuku okręgu. Na podstawie analizy styku ostrza z powierzchnią obrabianą przy uwzględnieniu kinematyczno-geometrycznego odwzorowania ostrza w materiale obrabianym wyznaczono teoretyczną liczbę ostrzy przy całkowitej i częściowej wymianie zużytego fragmentu krawędzi skrawającej. W badaniach skrawania ostrzem zużytym i częściowej wymiany zużytego fragmentu krawędzi skrawającej potwierdzono postawioną hipotezę.
Słowa kluczowe: ostrze skrawające, własności skrawne, recyrkulacja zużytych ostrzy

81

—————————————————————————————————————
J. MIROWSKI, ZAJCHOWSKI, J. TOMASZEWSKA, J. RYSZKOWSKA,  W.  URBANIAK:  Wykorzystanie odpadowego PE do wytwarzania kompozytów polimerowo-drzewnych (WPC)
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 83-84                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań kompozytów polimerowo-drzewnych (WPC). Do ich otrzymania metodą wtryskiwania  użyto mieszaniny polietylenów pochodzących z recyklingu oraz dwóch rodzajów mączek drzewnych o różnej wielkości cząstek. Zbadano podstawowe właściwości fizyko-mechaniczne, a także określono masowy wskaźnik szybkości płynięcia. Stwierdzono, że otrzymane kompozyty mogą być stosowane jako materiał konstrukcyjny. Możliwe jest ich wytwarzanie metodami typowymi dla przetwórstwa tworzyw polimerowych.
Słowa kluczowe: polietylen, WPC, wtryskiwanie, właściwości fizyko-mechaniczne

83

—————————————————————————————————————
A. MROZIŃSKI: Energetyczne aspekty obróbki mas makulaturowych w młynach tarczowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 85-86                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono budowę modelu jakościowego i energetycznego, który opisuje proces mielenia mas papierniczo-makulaturowych w młynie tarczowym. Autor dokonał wyboru najważniejszych parametrów, które uwzględniono podczas analizy. Przedstawiona koncepcja opracowania modeli matematycznych umożliwiła kompleksowo-systemowe rozwiązanie zagadnienia wzajemnych relacji składowych poboru mocy w zależności od warunków pracy zespołu rozdrabniającego badanego młyna.
Słowa kluczowe: młyn tarczowy, mielenie, pobór mocy, makulatura

85

—————————————————————————————————————
A. MROZIŃSKI: Recyrkulacja ogniw fotowoltaicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 87-88                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono problematykę recyrkulacji zużytych ogniw fotowoltaicznych w Polsce i na świecie. Opisano rynek instalacji fotowoltaicznych. Autor przedstawił różne metody recyrkulacji tego typu materiałów.
Słowa kluczowe: ogniwa fotowoltaiczne, krzem, recykling, energia słoneczna, odnawialne źródła energii

87

—————————————————————————————————————
A. MROZIŃSKI, Koło Naukowe TOPGran: Problemy recyklingu tworzyw polimerowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 89-90                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono problematykę recyrkulacji tworzyw polimerowych w Polsce i na świecie. Omówiono perspektywy rozwoju rynku tworzyw sztucznych. Autorzy przedstawili wybrane metody i technologie zagospodarowywania odpadów z tworzyw sztucznych.
Słowa kluczowe: recykling, tworzywa polimerowe, zagospodarowanie odpadów

89

—————————————————————————————————————
S. MROZIŃSKI: Ocena stopnia uszkodzenia lin stalowych na podstawie analizy ich wymiarów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 91-92                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wytrzymałościowych lin stalowych. Na podstawie badań stwierdzono, że okres eksploatacji powoduje istotne obniżenie wytrzymałości na zerwanie liny. W pracy wykazano, że wraz z obniżeniem wytrzymałości liny zmianie ulegają jej wymiary charakterystyczne takie jak średnica liny oraz jej skok. Uzyskane wyniki świadcząo możliwości oceny stanu liny stalowej poprzez monitorowanie jej wymiarów charakterystycznych.
Słowa kluczowe: wytrzymałość lin stalowych, badania lin stalowych

91

—————————————————————————————————————
J. PACIOREK-SADOWSKA: Recykling chemiczny sztywnych pianek PUR-PIR
z antypirenem boro-azotowym

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 93-94                              pobierz plik artykułu 
Opracowano skuteczną metodę glikolizy sztywnych pianek PUR-PIR opartą na glikolu dietylenowym, w której stosunek odpadu do glikolu wyniósł3:1. Odpady sztywnych pianek PUR-PIR przetworzono do postaci ciekłych polioli, które następnie poddano badaniom
w kierunku zastosowania ich jako surowca poliolowego w produkcji nowych pianek. Sprawdzono wpływ glikolizatu na właściwości fizyko-mechaniczne pianek, przeprowadzając takie same testy jak w przypadku pianek z nowym poliolem. Stwierdzono, że modyfikacja surowca poliolowego produktami glikolizy do 0,4R korzystnie wpływa na charakterystykę tworzywa piankowego, zwiększając jego wytrzymałość na ściskanie i odporność cieplną,
a zmniejszając kruchość i palność.
Słowa kluczowe: recykling chemiczny, właściwości sztywnych pianek PURPIR, palność pianek, antypiren boro-azotowy

93

—————————————————————————————————————
B. PRZYBYLIŃSKI: Recyrkulacja odpadów produkcji płyt włókno-cementowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 95-96                              pobierz plik artykułu 
Włókno-cementowe prefabrykaty budowlane w postaci płyt falistych stosowane są powszechnie jako osłony i okładziny wykończeniowe do zewnętrznej ochrony systemów ścian oraz dachów. W Polsce bezazbestowe płyty włókno-cementowe wytwarzane są w firmie Cembrit S.A. W artykule omówiono technologię utylizacji odpadów z produkcji płyt włókno cementowych oraz przedstawiono autorskie rozwiązanie techniczne tego problemu pozwalające w pełni wykorzystać odpady produkcyjne.
Słowa kluczowe: recyrkulacja odpadów, płyta włókno-cementowa

95

—————————————————————————————————————
B. PRZYBYLIŃSKI: Rozwłókniacz odpadów produkcji płyt włókno-cementowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 97-98                              pobierz plik artykułu 
W produkcji włókno-cementowych płyt falistych powstają odpady, które należy po odpowiednim przygotowaniu powtórnie wprowadzić na początek produkcyjnej linii technologicznej. Istotnym elementem linii odzysku jest rozwłókniacz. W pracy przedstawiono podstawowe założenia projektowe oraz zaprezentowano tok działań umożliwiających jego wykonanie. Prawidłowość budowy rozwłókniacza potwierdza kilkumiesięczna niezawodna praca w fabryce produkującej płyty faliste.
Słowa kluczowe: płyta włókno-cementowa, mieszalnik

97

—————————————————————————————————————
T. RYDZKOWSKI, I. MICHALSKA-POŻOGA: Wytłaczarka ślimakowo-tarczowa, wpływ szczeliny tarczowej na stopień ujednorodnienia i wybrane właściwości mechaniczne mieszaniny LDPE
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 99-100                              pobierz plik artykułu 
Artykuł zawiera wyniki badań wpływu szczeliny tarczowej wytłaczarki ślimakowo-tarczowej na jednorodność i właściwości mechaniczne mieszanin LDPE i recyklatu. W żadnym z analizowanych przypadków wytłaczania klasycznego i ślimakowo-tarczowego, nie nastąpiło idealne wymieszanie. W przypadku klasycznej wytłaczarki regranulat gromadził się w postaci cienkich warstw w zewnętrznej części wytłoczyny, natomiast po wytłaczaniu ślim.tarczowym materiał jest bardziej jednorodny. W wytłaczarce ślimakowo-tarczowej jest możliwość uzyskania lepszej jednorodności tworzywa.
Słowa kluczowe: wytłaczanie, wytłaczarka ślimakowo-tarczowa, mieszanina, recyklat, jednorodność, właściwości mechaniczne

99

—————————————————————————————————————
B. SADOWSKI, J. ZIMNIAK: Badania wpływu klas ziarnowych proszku gumowego na wybrane właściwości kompozytów polimerowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 101-102                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy była ocena wpływu sposobu przygotowania recyklatu gumowego na właściwości kompozytów polimerowych polietylenowych. Dobierając odpowiednio stopień rozdrobnienia, zawartość regranulatu gumowego oraz metodę przetwórstwa można uzyskać nowe właściwości kompozytów. Pozwala to na określenie optymalnych wskaźników jakości materiału do późniejszych zastosowań. Jak wynika z badań istotny wpływ na właściwości mają również zastosowane metody przetwórstwa próbek – wtryskiwanie lub prasowanie.
Słowa kluczowe: recykling, regranulat, guma, kompozyty, rozdrabnianie

101

—————————————————————————————————————
J. SADOWSKI: Próba zastosowania zestalonych osadów ściekowych do budowy ekranów akustycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 103-104                              pobierz plik artykułu 
Osady ściekowe jako odpady produkcyjne każdej oczyszczalni ścieków, w zasadzie podlegają utylizacji, która najczęściej polega na ich składowaniu na wydzielonych składowiskach. Zgodnie z obowiązującą ustawą o odpadach, nakazuje ona pracodawcy, aby każdy odpad podlegał gospodarczemu wykorzystaniu. Dalsze przetwarzanie osadów ściekowych do konkretnego ich zastosowania jest już procesem recyklingu. W artykule przedstawiono próbę zastosowania zestalonych (spiekanych) osadów ściekowych, jakie powstają na oczyszczalni ścieków w Nowem n/Wisłą, do budowy ekranów akustycznych, prezentując wyniki badań tego problemu.
Słowa kluczowe: osady ściekowe, ekrany akustyczne

103

—————————————————————————————————————
J. SELECH, P. KURCZEWSKI: Koncepcja LCC i jej zastosowanie w dziedzinie budowy
i eksploatacji obiektów technicznych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 105-106                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono koncepcję szacowania kosztów cyklu życia LCC jako sposób na ocenę efektów ekonomicznych procesu projektowania nowego lub doskonalonego obiektu technicznego. Scharakteryzowano jedną z metod LCC oraz opisano szczegółowe modele analizy. W pracy posłużono się przykładem badań wybranego modelu chłodziarko-zamrażarki, które stanowiły część procesu ekoprojektowania. Takie zastosowanie koncepcji LCC stanowi nowość w kategorii obiektów technicznych.
Słowa kluczowe: LCC, obiekt techniczny, chłodziarko-zamrażarka

105

—————————————————————————————————————
M. STEMBALSKI: Sposoby ograniczenia zużycia energii przez obrabiarki skrawające do metali
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 107-108                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono potrzebę oszczędności energii w przemyśle, ze względu na koszty
i ochronę środowiska. Wyznaczono obszary występowania strat energii w obrabiarkach i systemach wytwórczych. Ponadto omówiono możliwości wpływania na redukcję zużycia energii. Opisano sposoby zmiany struktury obrabiarek, redukcję ruchomych mas w obrabiarkach oraz tzw. „dematerializację”.
Słowa kluczowe: obrabiarka, oszczędność energii, redukcja mas

107

—————————————————————————————————————
M. STYP-REKOWSKI, J. HERMANN: Recykling środowiskowy, linia technologiczna do higienizacji osadów ściekowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 109-110                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono linię, która umożliwia higienizację i stabilizację osadów ściekowych
w warunkach adiabatycznych. Jest to rozwiązanie oryginalne, na które jego twórcy uzyskali świadectwa ochronne. W linii wykorzystano synergiczne oddziaływanie na ścieki amoniaku występującego w komorze w wysokiej temperaturze i przy podwyższonym ciśnieniu. W ten sposób ścieki, powstałe w wyniku działalności człowieka w ekosferze, zostają zwrócone do środowiska jako użyteczny produkt.
Słowa kluczowe: osady ściekowe, higienizacja, środowisko, recykling

109

—————————————————————————————————————
J. ŚWIĄTKOWSKI, J. FLIZIKOWSKI: Efektywność energetyczna instalacji mielenia sody ciężkiej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 111-112                              pobierz plik artykułu 
Scharakteryzowano efektywnościowe problemy instalacji przesiewania i rozdrabniania sody ciężkiej w zakresie: wydajności masowej, objętościowej, celowej, zapotrzebowania mocy na rozdrabnianie i jednostkowego zużycia energii w przetwórstwie. Wskazano możliwości poprawy jakości produktu i efektywności procesu przetwarzania. Słowa kluczowe: przesiewanie, mielenie, soda ciężka

111

—————————————————————————————————————
D. SYKUTERA: Rozwój konstrukcji wirników młynów nożowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 113-114                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono analizę rozwiązań konstrukcyjnych współczesnych układów roboczych młynów nożowych, oraz dokonano oceny przyjętych rozwiązań w oparciu o relacje pomiędzy wydajnością rozdrabniania a zainstalowaną mocą silnika. Zaprezentowane analizy wskazały, że różnice w konstrukcji wirnika mają decydujący wpływ na przeznaczenie młyna nożowego.
Słowa kluczowe: młyn nożowy, rozdrabnianie, recykling, termoplast, wydajność

113

—————————————————————————————————————
M. SZOSTAK: Wpływ krotności przetwarzania mieszanin PET/PEN na ich właściwości mechaniczne
i cieplne

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 115-116                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono badania wpływu krotności przetwórstwa na właściwości mechaniczne
i cieplne poli(naftalenu etylenu) PEN i jego mieszanin z PET. Badano naprężenia i wydłużenia przy zerwaniu, moduł Younga, twardość Brinella oraz temperaturę mięknienia Vicata. Badania pokazały, że wraz z krotnością przetwórstwa pogarszają się właściwości badanych materiałów, stają się one bardziej twarde i kruche, ale nadal możliwe jest ich wykorzystanie w praktyce przemysłowej.
Słowa kluczowe: PEN, PET, właściwości mechaniczne i cieplne, recykling

115

—————————————————————————————————————
T. SZYKOWNY, K. CIECHACKI: Poprawa właściwości powierzchniowych żeliwa wielokrotnym przetapianiem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 117-118                              pobierz plik artykułu 
Spośród metod utwardzania powierzchniowego stopów żelaza z węglem do najbardziej postępowych, energooszczędnych należą metody bazujące na wykorzystaniu skoncentrowanych źródeł energii. W pracy wykorzystano plazmę łuku elektrycznego GTAW do powierzchniowego utwardzania żeliwa sferoidalnego. Przeprowadzono badania metalograficzne, twardości, dyfrakcyjne rentgenowskie i penetracyjne otrzymanych warstw. Warstwy przetapiane „na zimno” wykazały twardość (65÷67) HRC, ale wystąpiły makropęknięcia. W celu eliminacji pęknięć stosowano wstępne nagrzewanie żeliwa bądź wielokrotne przetapianie. Ze względów techniczno-ekonomicznych metoda utwardzania powierzchni wielokrotnym przetopem jest korzystniejsza od przetapiania wstępnie nagrzanego odlewu.
Słowa kluczowe: żeliwo sferoidalne, utwardzanie powierzchniowe, metoda GTAW

117

—————————————————————————————————————
A. TOMPOROWSKI: Badanie użyteczności rozdrabniania ziaren ryżu. Część I – model badawczy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 119-120                              pobierz plik artykułu 
Rozdrabnianie materiałów biologicznych jest procesem energochłonnym. W trakcie dekohezji ziarna występuje złożony stan naprężeń wywołany; ściskaniem, skręcaniem, zginaniem, rozrywaniem, pękaniem, ścieraniem czy ścinaniem. W pracy podjęto próbę poszukiwania rozwiązań konstrukcyjnych zespołu rozdrabniającego i sterowania procesem w kierunku podwyższenia funkcjonalności rozdrabniania ryżu: sprawności, energooszczędności i równomierności.
Słowa kluczowe: konstrukcja, rozdrabnianie, optymalizacja

119

—————————————————————————————————————
A. TOMPOROWSKI: Badanie użyteczności rozdrabniania ziaren ryżu. Część II – wyniki badań
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 121-122                              pobierz plik artykułu 
Dla potrzeb niniejszej pracy przeprowadzono eksperyment. Badano wpływ parametrów materiału rozdrabnianego i procesu wielotarczowego rozdrabniania, ryżu na jakość procesu rozdrabniania i jego energochłonność. Otrzymane wyniki potwierdziły słuszność przyjętych założeń. Cechy materiału po rozdrabnianiu zależą jak dla innych ziaren biologicznych od: parametrów technologicznych, rodzaju narzędzia i wilgotności wsadu.
Słowa kluczowe: konstrukcja; rozdrabnianie; optymalizacja

121

—————————————————————————————————————
T. TYRALSKI, A. BIEL-TYRALSKA: Urządzenia do przerobu opakowań kartonowych po płynach spożywczych dla przedsiębiorstw recyklingowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 123-124                              pobierz plik artykułu 
Opisano podstawowe urządzenia do przerobu opakowań kartonowych po płynach spożywczych oraz problemy związane z ich zbiórką. Takie same urządzenia mogą być stosowane do przerobu makulatury z papierów pakowych laminowanych tworzywami sztucznymi i makulatury mocnej OCC. Otrzymaną masę włóknistą można stosować do produkcji tektury wysokiej jakości (np. na tuleje nawojowe, tekturę dachową) oraz do produkcji włókien wzmacniających papiery makulaturowe. Odrzut lekki (folie polietylenowe i aluminiowe) pozbawiony zanieczyszczeń ciężkich w zbiorniku sedymentacyjnym jest zagęszczany do suchości ok. 60%, rozdrabniany i spalany, najlepiej w kotłach fluidalnych.
Słowa kluczowe: recykling, opakowania kartonowe po płynach spożywczych

123

—————————————————————————————————————
A. WĄSICKI, A. BUREK: Wpływ recyrkulacji materiałowej i starzenia w warunkach laboratoryjnych na właściwości kompozytu polipropylenu z mączką drzewną
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 125-126                              pobierz plik artykułu 
Badano zmiany właściwości kompozytu z polipropylenu i mączki drzewnej (50/50). Na kształtki
z kompozytu otrzymane metodą wtryskiwania działano wrzącą wodą i parą wodną pod ciśnieniem 0,205 MPa oraz powietrzem w 25°C. Takie starzenie w różny sposób wpływa na właściwości mechaniczne kompozytu. Zmniejszają się: naprężenie na granicy plastyczności
i twardość α-Rockwella, a wzrasta udarność Charpy. Recyrkulacja materiałowa może albo zacierać negatywne skutki przyspieszonego starzenia albo utrwalać pozytywne zmiany właściwości.
Słowa kluczowe: kompozyt, polipropylen, mączka drzewna, przyspieszone starzenie, recyrkulacja materiałowa

125

—————————————————————————————————————
L. WESOŁOWSKI, A. BOCHAT: Próba modelowania bijakowego rozdrabniania materiałów ziarnistych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 127-129                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono znane teorie rozdrabniania oraz podjęto próbę modelowania rozdrabniania ziaren zbóż dla dwóch rozwiązań konstrukcyjnych bijaków: rozwiązanie powszechnie stosowane z bijakami w kształcie prostopadłościanu oraz nowa konstrukcja z bijakami w kształcie wycinka kołowego. Z przeprowadzonej analizy procesu rozdrabniania wynika, że kształt bijaków ma istotny wpływ na zwiększenie wydajności rozdrabniania przy jednoczesnym zmniejszeniu energochłonność procesu rozdrabniania.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, wydajność, energochłonność,

127

—————————————————————————————————————
B. WILCZYŃSKA: Metrologiczne aspekty rozdrabniania materiału kruchego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 130-131                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono pokrótce metrologiczne aspekty rozdrabniania materiału kruchego. Omówiono stosowane metody określenia i pomiaru materiału kruchego przed (nadawa) i po rozdrobnieniu (produkt). Słowa kluczowe: materiał kruchy, nadawa, produkt

130

—————————————————————————————————————
K. WOŹNICKA, J. SADKIEWICZ: Wdrażanie energooszczędnych mierników bieli mąki
w młynarstwie

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 132-133                              pobierz plik artykułu 
Omówiono charakterystykę nowatorskiego miernika bieli typ MB3M oraz zastosowanie
w laboratoriach młynarskich i naukowo-badawczych do określania typów mąki w miejsce określania ilości popiołu metodą spalania próbki. Wykazano korzyści ekonomiczne i BHP oraz oszczędności energetyczne wdrożeń.
Słowa kluczowe: jakość mąki, pomiar ilości popiołu

132

—————————————————————————————————————
B. ZAJĄC, I. GOŁĘBIOWSKA: Ewolucja technologii recyklingu betonu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 134-135                              pobierz plik artykułu 
W artykule, na podstawie analizy literatury światowej, przedstawiono ewolucję recyklingu betonu na przestrzeni ostatnich 40 lat oraz przytoczono przykład zaawansowanej technologii recyklingu betonu. Aktualnie kruszywo recyklingowe, produkowane zgodnie z wymaganiami klasycznej technologii recyklingu betonu, ma ograniczone zastosowanie w budownictwie. Szansą na poszerzenie zakresu jego stosowania są nowoczesne japońskie technologie wykorzystujące procedury ścierania zaczynu z kruszywa oryginalnego.
Słowa kluczowe: kruszywo recyklingowe, beton recyklingowy, recykling betonu, technologia recyklingu betonu, kruszywo recyklingowe wysokiej jakości

134

—————————————————————————————————————
B. ZAJĄC, I. GOŁĘBIOWSKA: Nowoczesne metody recyklingu betonu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 136-137                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono wyniki analizy najnowszych metod recyklingu betonu polegających na odzyskiwaniu oryginalnego kruszywa poprzez ścieranie zaczynu. Przytoczono przykład praktycznego wykorzystania jednej z tych metod oraz wskazano kierunki rozwoju recyklingu na podstawie doświadczeń japońskich. Docelowo, efektem recyklingu betonu powinno być kruszywo wysokiej jakości a recykling powinien być powtarzalny.
Słowa kluczowe: ścieranie kruszywa, środek powierzchniowy poprawiający właściwości kruszywa, kruszywo recyklingowe, metoda częściowej wymiany kruszywa, odpad betonowy

136

—————————————————————————————————————
B. ZASTEMPOWSKI: Sprawność strukturalna, jako miara efektywności energetycznej układów hydraulicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 138-139                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawione zostaną sposoby poprawy sprawności układów hydrostatycznych. Właściwy dobór struktury układu, już na etapie projektowania, wpływa w sposób istotny na sprawność układu. Przedstawiona zostanie procedura szybkiej oceny sprawności układów hydrostatycznych ze sterowaniem dławieniowym. Procedura ta wykorzystuje pojęcie sprawności strukturalnej. Wartości sprawności strukturalnej zostały stablicowane dla typowych układów hydraulicznych.
Słowa kluczowe: napęd hydrostatyczny, sprawność strukturalna układów hydrostatycznych, struktura układów hydrostatycznych

138

—————————————————————————————————————
B. ZASTEMPOWSKI: Wpływ struktury układu hydraulicznego na jego sprawność
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 140-141                              pobierz plik artykułu 
W artykule określono rodzaje strat energetycznych wpływających na sprawność układów sterowania dławieniowego. Wartość tych strat zależy od przyjętej struktury układu hydraulicznego. Podwyższone sprawności układów dławieniowych uzyskuje się przez minimalizację strat ciśnienia i natężenia przepływu. W tym celu do zasilania układów dławieniowych wykorzystuje się specjalne jednostki zasilające.
Słowa kluczowe: napęd hydrostatyczny, sprawność układów hydrostatycznych, struktura układów hydrostatycznych

140

—————————————————————————————————————
M. ZASTEMPOWSKI: Analiza możliwości realizacji procesu cięcia materiału roślinnego za pomocą wybranych rozwiązań konstrukcyjnych zespołów tnących
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 142-143                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono analizę możliwości realizacji procesu cięcia materiału roślinnego za pomocą rotacyjnych i nożycowych zespołów tnących, usystematyzowano wiedzę na temat budowy i zasady ich działania. Temat ten jest istotny z uwagi na fakt, że zespoły tnące omówione w artykule, są podstawowymi zespołami roboczymi stosowanymi w maszynach rolniczych służących do zbioru materiału roślinnego, typu: kosiarki, sieczkarnie czy kombajny zbożowe.
Słowa kluczowe:
proces cięcie, materiał roślinny, zespoły tnące w maszynach rolniczych

142

—————————————————————————————————————
M. ZASTEMPOWSKI: Ocena efektywności funkcjonowania nożycowo-palcowego zespołu tnącego na wybranym przykładzie kosiarki
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 144-145                              pobierz plik artykułu 
W pracy dokonano analizy efektywności funkcjonowania nożycowo-palcowego zespołu tnącego wybranego typu kosiarki. Na podstawie przeprowadzonych badań doświadczalnych cięcia materiału roślinnego realizowanego nożycowo-palcowym zespołem tnącym opracowano model bilansu energetycznego zespołu roboczego wybranego typu kosiarki w celu określenia energochłonności procesu cięcia. Badania doświadczalne wykazały, że zużycie energii w procesie cięcia jest związane głównie z ruchem jałowym zespołu tnącego.
Słowa kluczowe: proces cięcia, materiał roślinny, zespoły tnące w maszynach rolniczych

144

—————————————————————————————————————
P. ZIMNIAK: Recyrkulacja tworzyw stosowanych w technice przyrostowej SLS
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 146-147                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono problem minimalizacji odpadów powstających podczas kształtowania modeli użytkowych z tworzyw (w postaci proszku) metodą przyrostową SLWskazano na możliwość zmniejszenia odpadów dzięki właściwej recyrkulacji tworzywa poprzez zastosowanie odpowiednich procedur, które należy spełniać podczas przygotowywania mieszaniny proszku pierwotnego i wtórnego. Wyjaśniono, że powiązanie masowego wskaźnika szybkości płynięcia MFR z temperaturą topnienia Ttop tworzywa PA12, umożliwia stosowanie jego proszku wtórnego do 4-krotnego przejścia w procesie kształtowania przyrostowego metodą SLS, przy zachowaniu korzystnych właściwości mechanicznych wytworu.
Słowa kluczowe: kształtowanie przyrostowe, tworzywa wtórne, minimalizacja odpadów, recyrkulacja

146

—————————————————————————————————————
J. ZIMNIAK, W. ŚLIWA: Rozdrabnianie elastomerów z wykorzystaniem strefy ścinającomieszającej układu uplastyczniającego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 148-149                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy jest analiza stanu literatury w zakresie rozdrabniania materiałów polimerowych. Uzasadniono w oparciu o dane literaturowe, że aktualnie najczęściej stosowaną techniką rozdrabniania tworzyw i elastomerów jest rozdrabnianie obrotowe nożowe. Celem dodatkowym było wskazanie możliwości rozdrabniania elastomerów usieciowanych na tradycyjnym układzie uplastyczniającym ślimakowym z wykorzystaniem strefy ścinająco-mieszającej wytłaczarki.
Słowa kluczowe: elastomery usieciowane, rozdrabnianie niekonwencjonalne

148

—————————————————————————————————————
B. ŻÓŁTOWSKI: Analiza danych pomiarowych – miar stanu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 150-151                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wybrane problemy technik wirtualnych w pozyskiwaniu i przetwarzaniu danych – informacji w zakresie diagnostycznych technologii obiektowych. Rozważania ograniczono do omówienia wybranych metod redukcji nadmiaru informacji diagnostycznej. Wskazano na istotę i znaczenie wstępnego przygotowania danych do przetwarzania oraz podano podstawy metody OPTIMUM.
Słowa kluczowe: zmiany stanu, redundancja, diagnostyka techniczna, techniki wirtualne, automatyzacja procedur

150

—————————————————————————————————————
B. ŻÓŁTOWSKI: Redundancja informacji w badaniach degradacji stanu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 152-153                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wybrane problemy technik wirtualnych w pozyskiwaniu i przetwarzaniu informacji w zakresie diagnostycznych technologii obiektowych. Rozważania ograniczono do omówienia wybranych metod redukcji nadmiaru informacji diagnostycznej. Wskazano na istotę i znaczenie wstępnego przygotowania danych do przetwarzania. Podano podstawy metody OPTIMUM oraz SVD ukazując przykładowo ich przydatność diagnostyczną.
Słowa kluczowe: zmiany stanu, redundancja, diagnostyka techniczna, techniki wirtualne, automatyzacja procedur

152

—————————————————————————————————————
M. ŻÓŁTOWSKI: Badania degradacji materiałów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 5, 154-155                              pobierz plik artykułu 
W artykule została przedstawiona nowoczesna metoda bezinwazyjnego badania konstrukcji elementów murowych. Ukazano tu możliwość wykorzystania analizy modalnej do oceny stanu destrukcji elementów murowych za pomocą procesu drganiowego i miar drganiowych. Jest to nowe podejście do badania zdatności materiałów budowlanych.
Słowa kluczowe: analiza modalna, drgania, masa, hałas, sygnał drganiowy, diagram stabilizacyjny, tłumienie

154

—————————————————————————————————————

Rok 2010 nr 4

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
M. ARASZKIEWICZ, A. KOZIOŁ: Rozkład temperatury podczas mikrofalowego ogrzewania materiału biologicznego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 12-13                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki pomiarów in situ (przy wykorzystaniu czujników światłowodowych) rozkładu temperatury podczas tradycyjnego (gorącym powietrzem), mikrofalowego i hybrydowego (mikrofale + gorące powietrze) ogrzewania modelowego materiału biologicznego (bulwa ziemniaka). Proces hybrydowy okazał się najlepszy pod kątem równomierności rozkładu temperatury w materiale. W pozostałych przypadkach notowano wysokie różnice temperatury w obrębie ogrzewanej próbki.
Słowa kluczowe:
mikrofale, suszenie, światłowody, materiał biologiczny

12

—————————————————————————————————————
M. BANAŚ, M. ROMAN: Badania składu granulometrycznego zawiesiny komunalnej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 14-15                              pobierz plik artykułu 
W artykule zaprezentowano badania granulometryczne zawiesiny komunalnej wykonywane
z użyciem dwu analizatorów wykorzystujących odmienne zasady fizyczne pomiaru wielkości cząstek: wagi sedymentacyjnej oraz analizatora IPSL. Pokazano dużą niestabilność czasową składu granulometrycznego tej zawiesiny. Podjęto próbę wytłumaczenia kierunku tej niestabilności (zmniejszanie się zarówno parametru m jak też parametru σ). Dokonano również porównania przydatności zastosowanych przyrządów analitycznych do celów projektowania procesu sedymentacji w osadnikach, wskazując ograniczenia zastosowanych analizatorów.
Słowa kluczowe:
skład ziarnowy, zawiesina komunalna, waga sedymentacyjna

14

—————————————————————————————————————
M. BEREZOWSKI: Kryterium wystąpienia oscylacji temperaturowo-stężeniowych
w reaktorach chemicznych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 16-17                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono kryteria konieczne do wystąpienia samowzbudnych oscylacji temperaturowo-stężeniowych w kaskadzie przepływowych nieadiabatycznych reaktorów zbiornikowych z idealnym wymieszaniem oraz w nieadiabatycznym dyspersyjnym reaktorze rurowym ze złożem stałym. Warunki te są niezależne od postaci kinetyki reakcji oraz od wartości parametrów z tą kinetyką związanych.
Słowa kluczowe:
reaktor zbiornikowy, rurowy, złoże stałe, kaskada, samowzbudne oscylacje temperaturowo-stężeniowe

16

—————————————————————————————————————
A. BOREK, J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Odwadnianie osadów filtracyjnych wspomagane ścinaniem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 18-19                              pobierz plik artykułu 
W pracy zaprezentowano proces odwadniania osadów filtracyjnych z jednoczesnym niszczeniem ich struktury poprzez ścinanie, które wymuszano drganiami mechanicznymi.
Z przeprowadzonych eksperymentów otrzymano krzywe odwadniania. Rezultaty porównano z wynikami standardowego procesu odwadniania grawitacyjnego. Przedstawione wyniki pokazują możliwość intensyfikacji procesu odwadniania grawitacyjnego osadów mineralnych przy zastosowaniu układów wymuszających destrukcję struktury wewnętrznej osadów.
Słowa kluczowe:
odwadnianie grawitacyjne, osad filtracyjny, siła ścinająca

18

—————————————————————————————————————
B. DYBEK: Wnikanie ciepła przy przepływie dwufazowym ciecz – ciecz
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 20-21                              pobierz plik artykułu 
Przedmiotem niniejszej pracy jest doświadczalne wyznaczenie współczynnika wnikania ciepła dla dyspersyjnych układów dwufazowych typu O/W i W/O podczas przepływu w rurze poziomej. Na podstawie wyników badań własnych wskazano na odmienność procesów ruchu ciepła w układach ciecz – ciecz odmiennego typu i zróżnicowanym poziomie rozproszenia.
Słowa kluczowe:
wnikanie ciepła, przepływ dwufazowy ciecz – ciecz

20

—————————————————————————————————————
M. DYLĄG, J. KAMIEŃSKI, J. ROSIŃSKI, W. SZATKO: Identyfikacja i modelowanie rozkładów wielkości cząstek dla ustalonych warunków procesu flokulacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 22-23                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań stężenia cząstek pierwotnych na rozkłady wielkości flokuł.
W oparciu o porównanie z rozkładami rzeczywistymi uzyskanymi eksperymentalnie potwierdzono zadowalające odwzorowanie układu wielkości flokuł wyznaczonego z modelu opartego o równania bilansu populacji. Powyższe stwierdzenie dotyczy warunków stacjonarnych dla przepływów w zakresie liczb Reynoldsa 104≤ Re ≤ 2,0·104.
Słowa kluczowe: flokulacja, koagulacja, cząstki pierwotne, flokuły, rozkład wielkości cząstek

22

—————————————————————————————————————
P. GRZYBOWSKI: Modelowanie poziomu stężenia bioaerozolu w centralnym systemie wentylacyjnym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 24-25                              pobierz plik artykułu 
Zaprezentowano model opisujący dynamikę zanieczyszczania kanału wentylacyjnego i jego kolonizację mikroorganizmami. Model umożliwia przewidywanie zmian stężenia cząstek bioaerozolowych na wylocie z kanału wentylacyjnego. Przedstawiono także wyniki pomiarów bioaerozolowych wykonanych w rzeczywistym budynku w Warszawie sugerujące wtórne generowanie się cząstek bioaerozolowych w tamtejszym kanale wentylacyjnym.
Słowa kluczowe: bioaerozol, filtracja powietrza, syndrom chorego budynku, systemy wentylacyjne

24

—————————————————————————————————————
A. JANUSZ-CYGAN, K. WARMUZIŃSKI, M. JASCHIK, M. TAŃCZYK: Wydzielanie CO2
z gazów przy zastosowaniu membran dyfuzyjno-rozpuszczalnościowych (PDMS)

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 26-27                              pobierz plik artykułu 
Przeprowadzono badania eksperymentalne rozdziału mieszanin CO2 /N2 o różnym składzie ilościowym przy wykorzystaniu płaskich membran polimerowych (PDMS). Na ich podstawie wyznaczono współczynniki permeacji oraz idealne i rzeczywiste współczynniki separacji. Wykazano, że współczynniki permeacji gazów oraz współczynniki separacji zależą od składu gazu zasilającego instalację membranową. Wyznaczone doświadczalnie współczynniki permeacji oraz rzeczywiste współczynniki separacji mogą być stosowane do obliczeń projektowych.
Słowa kluczowe:
współczynnik permeacji, współczynnik separacji, PDMS, CO2/N2

26

—————————————————————————————————————
J. JASCHIK, K. WARMUZIŃSKI, M. JASCHIK: Wykorzystanie talku w procesie mineralnej karbonatyzacji badania doświadczalne rozpuszczalności
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 28-29                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań rozpuszczalności talku w roztworach kwasu octowego, siarkowego i chlorku amonu. Badania wykonano dla zmiennych wartości temperatury, prędkości obrotowej mieszadła i stężenia rozpuszczalnika. Stopień ekstrakcji magnezu z minerału do roztworu po ok. 4 godzinach prowadzenia procesu wynosił od 0,4% (woda) do 5–6% (kwas siarkowy). Otrzymane w badaniach wartości stopnia ekstrakcji jonów magnezu są niewystarczające
z punktu widzenia możliwości wykorzystania talku w procesie mineralnej karbonatyzacji.
Słowa kluczowe:
sekwestracja ditlenku węgla, mineralna karbonatyzacja, talk, rozpuszczalność

28

—————————————————————————————————————
E. JÓŚKO, WITCZAK: Analiza systemów transportu pneumatycznego materiałów sypkich
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 30-31                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono analizę porównawczą oraz ocenę metod obliczeniowych dla transportu pneumatycznego materiałów sypkich o niskiej koncentracji masowej w typowej przemysłowej instalacji. Do analizy wykorzystano trzy modele obliczeniowe różnych autorów, których kryterium oceny były opory tarcia powstałe w wyniku przepływu mieszaniny dwufazowej powietrza i ciała stałego.
Słowa kluczowe:
transport pneumatyczny, metody obliczeniowe

30

—————————————————————————————————————
A. KACPRZAK, L. KRZYSTEK, LEDAKOWICZ: Badania biochemicznego potencjału metanogennego wybranych roślin energetycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 32-33                              pobierz plik artykułu 
Biomasa pochodząca z plantacji roślin energetycznych może być przeznaczona do produkcji energii elektrycznej lub cieplnej, a także do wytwarzania paliwa ciekłego lub gazowego [1]. Celem niniejszej pracy było określenie podatności na rozkład beztlenowy oraz produktywności biogazu z kiszonek roślin energetycznych. Zakres badań obejmował analizy wstępne surowca
i analizę jego biogazodochodowości oraz wyznaczenie modelu kinetycznego opisującego całkowitą produkcję metanu.
Słowa kluczowe: rośliny energetyczne, potencjał metanogenny, energia odnawialna, model kinetyczny

32

—————————————————————————————————————
B. KAWALEC-PIETRENKO, D. KONOPACKA-ŁYSKAWA, P. RYBARCZYK: Flotacja jonowa miedzi z rozcieńczonych kwaśnych roztworów wodnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 34-35                              pobierz plik artykułu 
Usuwano jony miedzi z rozcieńczonych roztworów wodnych o pH = 4,5 w obecności kolektora anionowego SDS w procesie flotacji jonowej. Zbadano wpływ stężenia kolektora i prędkości przepływu powietrza na skuteczność usuwania jonów miedzi. Stwierdzono, że wzrost stężenia kolektora powoduje wzrost stopienia wyflotowania i spadek wartości współczynnika wzbogacenia. Wzrost prędkości przepływu powietrza wpływa na zmniejszenie współczynnika wzbogacenia i nie zmienia znacząco stopnia wyflotowania.
Słowa kluczowe:
flotacja jonowa, miedź, prędkość gazu, kolektor anionowy, stężenie

34

—————————————————————————————————————
W. KOWALIŃSKI, J. BAŁDYGA: Przepływy i wymiana masy w układach dwufazowych ciecz – ciecz i ciecz – ciało stałe
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 36-37                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy przepływów i wymiany masy w układach dwufazowych ciecz – ciecz i ciecz – ciało stałe. W przypadku układów ciecz – ciało stałe badano proces przestrzennej segregacji cząstek ciała stałego, zaś dla układów ciecz – ciecz skoncentrowano się na problemie stabilności przepływu. Stabilność przepływu układu ciecz – ciecz badano wykorzystując rozwiązania analityczne i obliczenia CFD. Transport masy interpretowano stosując modele Lewicha, Batchelora i Polyanina.
Słowa kluczowe:
CFD, segregacja, stabilność przepływu

36

—————————————————————————————————————
J. KOWALSKI: Uogólniony opis transportu masy i ciepła w procesach suszenia
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 38-39                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy jest przedstawienie podstawowych równań termo-hydromechanicznego modelu suszenia materiałów kapilarno-porowatych, wyprowadzonych na podstawie zasad mechaniki ośrodków ciągłych i termodynamiki procesów nieodwracalnych. Ogólny charakter tych równań pozwala na ich adaptację do opisu suszenia konwekcyjnego, mikrofalowego i promieniami termicznymi dla całego procesu. Zestaw równań musi być uzupełniony o współczynniki materiałowe oraz współczynniki transportu ciepła i masy zależne od aktualnego stanu termo-hydromechanicznego materiału.
Słowa kluczowe:
suszenie, model matematyczny, kinetyka, naprężenia suszarnicze
 38
—————————————————————————————————————
J. KOWALSKI, D. MIERZWA: Ocena jakościowa suszenia hybrydowego materiałów biologicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 40-41                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań kombinowanego suszenia materiałów biologicznych
z wykorzystaniem techniki konwekcyjnej (CV), mikrofalowej (MV) i promieniowania podczerwonego (IR). Głównym celem było opracowanie optymalnej metody suszenia i jej ocena pod względem energochłonności oraz jakości otrzymanych produktów. Jako materiał badawczy użyto owoców papryki czerwonej (Capsicum annum L., odm. Annum). Uzyskane wyniki pozwalają stwierdzić, że hybrydowe techniki suszenia umożliwiają skrócenie czasu suszenia, obniżenie zużycia energii i poprawę jakości otrzymanych produktów.
Słowa kluczowe:
suszenie hybrydowe, materiały biologiczne, kinetyka procesu, jakość produktu, zużycie energii

40

—————————————————————————————————————
W. P. KOWALSKI, M. BANAŚ, K. KOŁODZIEJCZYK: Próba zastosowania sedymentacji wielostrumieniowej do wysoko efektywnego procesu oczyszczania zawiesiny
w układzie uzdatniania wody

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 42-43                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono wyniki prac mające na celu wdrożenie techniki sedymentacji wielostrumieniowej w procesie klarowania skoagulowanej zawiesiny w układzie uzdatniania wody. Przedstawiono wyniki badań przepływowych procesu oczyszczania zawiesiny, badania granulometryczne. Została wyznaczona wielkość ziarna granicznego oraz stopień wypełnienia osadnika wkładami wielostrumieniowymi.
Słowa kluczowe:
sedymentacja wielostrumieniowa, osadnik, uzdatnianie wody, koagulacja, flokulacja.

42

—————————————————————————————————————
M. KREMPSKI-SMEJDA, J. STAWCZYK: Instalacja procesu suszenia niskotemperaturowego w złożu fluidalnym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 44-45                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono budowę i schemat działania instalacji do suszenia fluidyzacyjnego niskotemperaturowego pod ciśnieniem atmosferycznym. Wykonane prace modernizacyjne komory suszarniczej umożliwiły prowadzenie procesu w złożu fluidalnym, w którym stan zamrożenia zmniejsza szybkość suszenia. Ponadto zaprezentowany został system zdalnego sterowania instalacją, której głównym atutem jest możliwość pomiaru masy bez konieczności wyjmowania próbki z komory suszarniczej.
Słowa kluczowe: suszenie niskotemperaturowe, złoże fluidalne

44

—————————————————————————————————————
G. MALIGA, J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Sekwestracja ditlenku węgla przez mikroalgi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 46-47                              pobierz plik artykułu 
W pracy zaprezentowano metodę konwersji ditlenku węgla w biomasę przy wykorzystaniu kultury mikroalg. Badania przeprowadzono na fotobioreaktorach o działaniu ciągłym w skali pilotowej przy różnej objętości roboczej oraz dla różnych stopni rozcieńczenia kultury. Wykazano, że dla tego samego typu fotobioreactora wpływ na efektywność konwersji ditlenku węgla na biomasę mają takie parametry jak: względna powierzchnia oświetlona oraz stopień rozcieńczenia kultury.
Słowa kluczowe:
mikroalgi, fotobioreaktory, sekwestracja ditlenku węgla, biomasa

46

—————————————————————————————————————
A. MICHAJŁOWSKI, T. KILJAŃSKI: Mieszanie dyspersji pęcherzy gazowych w płynie plastycznolepkim
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 48-49                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki obserwacji zachowania się pęcherzy gazowych rozproszonych w płynie posiadającym granicę płynięcia w czasie mieszania. Stwierdzono występowanie zjawiska koalescencji pęcherzy z utworzeniem większych, pojedynczych jednostek podążających za łopatkami mieszadła, jak również powstawanie dyspersji licznych drobnych pęcherzyków, które, przy odpowiednio dużej prędkości mieszadła, mogą być na powrót pochłonięte przez większe jednostki.
Słowa kluczowe:
mieszanie, dyspersja, pęcherze, substancja plastycznolepka

48

—————————————————————————————————————
K. MICHALSKA, K. MIAZEK, L. KRZYSTEK, LEDAKOWICZ: Hydroliza materiału roślinnego z gatunku Miscanthus giganteus pod wpływem termochemicznej obróbki
 Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 50-51                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano kinetykę rozkładu rośliny Miscanthus giganteus na drodze hydrolizy kwaśnej w podwyższonej temperaturze. Model matematyczny wyznaczony w badaniach pozwala przewidzieć stężenie ksylozy dla różnych warunków prowadzenia reakcji. Jego zastosowanie w skali przemysłowej obniża koszty procesu uwalniania ksylozy przy jednoczesnych zwiększeniu wydajności reakcji hydrolizy. Stosunkowo niewielka energia aktywacji E = 90,32 kJ/mol czyni Miscantusa atrakcyjnym surowcem dla celów przemysłowych.
Słowa kluczowe:
hydroliza, Miscanthus giganteus, ksyloza, kinetyka procesu

50

—————————————————————————————————————
P. T. MITKOWSKI, L. BRONIARZPRESS: Koncepcja procesu produkcji mleczanu etylu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 52-53                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono analizę produkcji mleczanu etylu z kwasu mlekowego i etanolu ukierunkowaną na podniesienie wydajności reakcji estryfikacji poprzez odwodnienie mieszaniny składników reagujących. Przeprowadzona analiza ujawniła możliwość wykorzystania w tym celu perwaporacji z membraną GFT1005 i ekstrakcji przy użyciu ndekanu, które posiadają zbliżoną wartość siły napędowej. Zidentyfikowano dwie możliwe konfiguracje procesu: (1) reakcji z perwaporacją i (2) reakcji z ekstrakcją.
Słowa kluczowe:
estryfikacja, mleczan etylu, dobór rozpuszczalnika, siła napędowa procesu, perwaporacja, ekstrakcja

52

—————————————————————————————————————
Z. MODRZEJEWSKA, A. SKWARCZYŃSKA, R. ZARZYCKI, J. SIELSKI: Układy chitozanowo-hydroksyapatytowe do zastosowań biomedycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 54-55                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono sposoby wytwarzania scaffoldów w oparciu o chitozan
i hydroksyapatyt. Przedstawiono wstępnie badania własne nad możliwością wytarzania temowrażliwych hydrożeli chitozanowych i hydrożelowych membran formowanych w wyniku reakcji polianion-polikation, które zawierają w strukturze wapń i fosfor. Obecność w strukturze wapnia daje możliwość wykorzystania ich jako opatrunków o zwiększonych własnościach zakrzepowych, a obecność oprócz wapnia również fosforu predysponuje do zastosowania jako scaffoldów do hodowli komórkowej.
Słowa kluczowe:
chitozan, hydroksyapatyt, rusztowania do hodowli komórkowej

54

—————————————————————————————————————
W. MONIUK, R. POHORECKI, P. NAPIERAJ: Badania szybkości absorpcji CO2
w wodnych roztworach 2etyloaminoetanolu

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 56-57                              pobierz plik artykułu 
Wykonano badania szybkości absorpcji CO2 w wodnych roztworach 2-etyloaminoetanolu
w reaktorze barbotażowym z mieszadłem. Na podstawie tych badań określono wartości stałej szybkości reakcji CO2 z 2-etyloaminoetanolem. Wodne roztwory tej aminy mogą być stosowane jako rozpuszczalnik w procesie oczyszczania gazów syntezowych i odlotowych od ditlenku węgla.
Słowa kluczowe:
ditlenek węgla, 2-etyloaminoetanol, absorpcja z reakcją chemiczną, stała szybkości reakcji

56

—————————————————————————————————————
A. NOWORYTA, A. TRUSEK-HOŁOWNIA: Zintegrowany proces mikrobiologicznej degradacji lotnych związków organicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 58-59                              pobierz plik artykułu 
W pracy podjęto badania mające na celu wykorzystanie szczepów bakteryjnych do regeneracji sorbentów stosowanych do usuwania lotnych związków organicznych ze strumienia gazu. Dla wybranych związków: benzenu i butanolu1 opracowano równania kinetyczne, równowagę procesu adsorpcji i absorpcji oraz desorpcji i ekstrakcji a następnie przeprowadzono proces zintegrowany: desorpcji z węgla aktywnego lub ekstrakcji z absorbera organicznego i biodegradacji.
Słowa kluczowe:
LZO; oczyszczanie gazów; sorpcja; biodegradacja; bioreaktor membranowy

58

—————————————————————————————————————
M.  PUTHIRASIGAMANY,  Y.  SCHÜRING,  A.  HOFFMANN, A. GÓRAK, E. MOLGA,
M. LEWAK: Badania modelowe pierścieniowego elektrochromatografu kapilarnego
o działaniu ciągłym

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 60-61                              pobierz plik artykułu 
Sformułowano model matematyczny dla przepływu elektroosmotycznego i rozdzielania substancji w pierścieniowym elektrochromatografie kapilarnym o działaniu ciągłym. Modelowe równania bilansu masy i ciepła rozwiązywano numerycznie z wykorzystaniem pakietu MATLAB®. Badano wpływ siły pola elektrycznego na sprawność rozdzielanie substancji. Stwierdzono zadawalającą sprawność rozdzielania testowych substancji dla wysokiego natężenia pola elektrycznego, o ile wydzielane w procesie ciepło jest odbierane przez chłodzenie zewnętrzne.
Słowa kluczowe:
elektrochromatograf kapilarny, chromatografia pierścieniowa, modelowanie separacji w polu elektrycznym

60

—————————————————————————————————————
J. RABAEVA, I. ZBICIŃSKI: Suszenie rozpryskowe spienianych materiałów typu skinforming oraz materiałów porowatych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 62-63                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono wyniki szeregu badań procesu suszenia rozpryskowego materiałów spienianych. Analizowano wpływ spieniania surówki na parametry końcowe produktu dla materiałów typu skinforming oraz materiałów porowatych. Wyniki eksperymentów potwierdzają wpływ procesu spieniania na właściwości produktu końcowego i pokazują, iż dla większego przepływu gazu spieniającego następuje wzrost średniej średnicy Sautera i porowatości produktu jak również zmniejszenie gęstości: nasypowej, utrzęsionej i rzeczywistej.
Słowa kluczowe:
suszenie rozpryskowe materiałów w postaci pian, właściwości produktu końcowego

62

—————————————————————————————————————
R. RAKOCZY, MASIUK, M. KORDAS, P. GRĄDZIK: Zastosowanie analizy statystycznej
w procesie formułowania modelu matematycznego oczyszczalni ścieków przemysłowych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 64-65                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy było zastosowanie analizy statystycznej do opracowania modelu matematycznego funkcjonującej oczyszczalni ścieków. Model ten sformułowano w oparciu
o uzyskaną bazę danych doświadczalnych otrzymanych z procesu usuwania zanieczyszczeń ze ścieku surowego. Wykorzystując zasadę ergodyczności, analizowaną bazę danych przedstawiono w sposób dogodny do klasycznej analizy statystycznej, opartej na definicji estymatorów funkcji korelacyjnych. Uzyskany model matematyczny oparto na technice korelacyjnej używając równania Wienera-Hopfa.
Słowa kluczowe:
analiza korelacyjna; model matematyczny; oczyszczanie ścieków

64

—————————————————————————————————————
L. RUDNIAK, G. SZTARBAŁA, G. KRAJEWSKI: Zastosowanie obliczeniowej mechaniki płynów (CFD) do prognozowania rozprzestrzeniania dymu i transportu ciepła
w obiektach budowlanych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 66-67                              pobierz plik artykułu 
W prezentowanej pracy został omówiony problem dotyczący modelowania pożarów i rozprzestrzenia się dymu w obiektach przemysłowych i użyteczności publicznej. Modele opisujące proces spalania wykorzystują równania bilansu pędu, energii i masy. Do rozwiązania tych równań zastosowano program ANSYS FLUENT. Wyniki uzyskane z numerycznej symulacji pożaru są pomocne w ocenie prawidłowego działania urządzeń wentylacji pożarowej oraz bezpieczeństwa osób przebywających w strefie pożaru.
Słowa kluczowe:
modelowanie pożaru i rozprzestrzeniania się dymu, obliczeniowa mechanika płynów, CFD, zasięg widzialności w strefie pożaru

66

—————————————————————————————————————
A. RYBICKI: Optymalizacja hybrydowego procesu suszenia. Symulacja komputerowa
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 68-69                              pobierz plik artykułu 
Praca jest poświęcona poszukiwaniu metodą symulacji numerycznej optymalnego programu połączenia suszenia konwekcyjnego i mikrofalowego. Dwugodzinny proces suszenia walcowej próbki jest podzielony na piętnastominutowe odcinki, podczas których próbka może być suszona metodą mikrofalową lub w konwekcyjną. Przyjmując kryteria jakości procesu zawierające warunki maksymalizacji szybkość suszenia, minimalizacji naprężeń suszarniczych można wybrać proces optymalny.
Słowa kluczowe
: suszenie konwekcyjne, suszenie mikrofalowe, naprężenia suszarnicze, symulacja komputerowa.

68

—————————————————————————————————————
J. SKŁADZIEŃ, J. SZYMKÓW: Rozkład naprężeń w odwadnianych osadach filtracyjnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 70-71                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono analizę procesu powstawania naprężeń w osadach filtracyjnych odwadnianych przez przedmuchiwanie powietrzem. Wewnątrz osadu powstaje nierównomierny rozkład nasycenia filtratem. W pracy przedstawiono mechanizm i model operacji odwadniania oraz wyjaśniono zjawisko powstawania nierównomiernego rozkładu naprężeń wewnątrz osadu. Model pozwala na wyznaczenie rozkładów odkształceń i naprężeń powstających wewnątrz osadu.
Słowa kluczowe:
odwadnianie osadu filtracyjnego, rozkład wilgoci, rozkład odkształceń, rozkład naprężeń

70

—————————————————————————————————————
J. SOWIŃSKI, H. FIDOS: Wpływ ciśnienia na hydrodynamikę przepływu mieszaniny dwufazowej ciecz – gaz w minikanale
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 72-73                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano wpływ ciśnienia panującego podczas przepływu mieszanina dwufazowej ciecz – gaz w minikanale na wartości wyznaczanych udziałów faz. Ciśnienia w minikanale zmieniano poprzez zwiększanie ciśnienia hydrostatycznego na jego wylocie. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, istotny wpływ wielkości ciśnienia w minikanale na rejestrowane wartości udziału faz oraz na wielkości i kształty przepływających w mieszaninie dwufazowej pęcherzy gazowych.
Słowa kluczowe:
minikanał, ciśnienie, udział faz, przepływ dwufazowy

72

—————————————————————————————————————
R. STRZALKA, R. ULBRICH, U. EICKER: Propozycja modelu procesu spalania biomasy w kotle rusztowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 74-75                              pobierz plik artykułu 
Artykuł zawiera opis modelu matematycznego spalania biomasy w palenisku rusztowym oparty na równaniach bilansu masy i energii dla poszczególnych etapów procesu. Uzyskany w ten sposób model empiryczny pozwoli na analizę poszczególnych etapów termicznego rozkładu biomasy na ruszcie oraz mających na nią wpływ parametrów procesowych. Wyniki przeprowadzonych badań zostaną wykorzystane do analizy pracy systemów spalania biomasy w warunkach rzeczywistych.
Słowa kluczowe:
spalanie, ruszt, biomasa, modelowanie, kontrola procesu

74

—————————————————————————————————————
B. O’ SULLIVAN, B. SMITH, T. REDMAN: Optymalizacja procesów w układach zawierających cząstki i krople przy użyciu technik FBRM® i PVM®
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 76-77                              pobierz plik artykułu 
Kontrola i optymalizacja procesów, prowadzonych w układach zawierających różnego typu cząstki i krople, ma decydujące znaczenie w wielu chemicznych procesach produkcyjnych. Procesy te tradycyjnie były projektowane i optymalizowane w oparciu o założenia teoretyczne przede wszystkim dlatego, że nie było możliwości eksperymentalnego mierzenia ich przebiegu w czasie rzeczywistym. Jednakże, wraz z rozwojem zaawansowanych analizatorów dla procesów in situ takich jak techniki FBRM® i PVM®, natura takich procesów może być teraz
w pełni zrozumiana i skutecznie optymalizowana. Przedstawiono krótkie wprowadzenie do tych technik oparte na badaniach rzeczywistych przypadków przemysłowych, koncentrując się na ich zastosowaniu w procesach krystalizacji i układach zawierających krople.
Słowa kluczowe:
FBRM®, PVM®, pomiar in situ, krystalizacja, polimeryzacja, emulsje, cząstki, krople, optymalizacja, sterowanie

76

—————————————————————————————————————
A. SZMYT, J. NASTAJ: Charakterystyka biosorbentu Trichoderma viride w procesie biosorpcji jonów Fe(III) z roztworu wodnego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 78-79                              pobierz plik artykułu 
Wykonano analizę widm FTIR (Fourier Transform Infrared Spectroscopy) złoża biosorbentu stosowanego w procesie biosorpcyjnego usuwania jonów żelaza z roztworu wodnego. Zastosowano złoże szczepu grzyba pleśniowego Trichoderma viride. Widma podczerwieni wykonano zarówno dla wodorowej jak i sodowej formy grzyba pleśniowego. Dodatkowo przeanalizowano zmiany struktury powierzchni grzyba pleśniowego po procesie biosorpcji żelaza z roztworów wodnych.
Słowa kluczowe:
biosorpcja żelaza, FTIR, Trichoderma viride, roztwór wodny

78

—————————————————————————————————————
J. TALAGA, R. WÓJTOWICZ: Analiza wyników modelowania numerycznego i badań doświadczalnych hydrodynamiki przepływu cieczy w mieszalniku
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 80-81                              pobierz plik artykułu 
W pracy porównano wyniki modelowania numerycznego CFD i badań doświadczalnych hydrodynamiki przepływu cieczy w mieszalniku mechanicznym. Badania prowadzono dla dwóch mieszadeł turbinowych generujących różne cyrkulacje cieczy w aparacie. Obserwowano charakter zmian parametrów opisujących przepływ cieczy (składowych prędkości, energii kinetycznej turbulencji i dyssypacji energii), porównując wyniki ilościowe uzyskane metodą symulacji numerycznych z wynikami badań doświadczalnych.
Słowa kluczowe:
modelowanie CFD; mieszalnik mechaniczny; LDA

80

—————————————————————————————————————
M. TAŃCZYK, M. JASCHIK, K. WARMUZIŃSKI, A. JANUSZ-CYGAN, J. JASCHIK: Wyznaczanie właściwości separacyjnych adsorbentów do procesów wydzielania ditlenku węgla ze strumieni spalin
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 82-83                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań właściwości separacyjnych adsorbentów do procesu wydzielania CO2 ze strumieni spalin. Stwierdzono, że ZSM 13X są w tym przypadku bardziej odpowiednimi adsorbentami niż węgle aktywne. Najwyższe współczynniki selektywności oraz największe pojemności adsorpcyjne zaobserwowano w przypadku ZSM 13X Grace. Stwierdzono także, że publikowane w literaturze trójparametryczne równania izoterm adsorpcji z podobną, dobrą dokładnością opisują dane doświadczalne.
Słowa kluczowe:
usuwanie ditlenku węgla, równowaga adsorpcji, adsorpcja zmiennociśnieniowa

82

—————————————————————————————————————
A. TRUSEK-HOŁOWNIA, A. NOWORYTA: Biologiczne oczyszczanie rozcieńczonych ścieków przemysłowych intensyfikowane technikami membranowymi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 84-85                              pobierz plik artykułu 
Do rozwiązania problemu doprowadzenia ścieków zawierających BTEX do wymaganego normami poziomu, zaproponowano powiązanie strefy biodegradacji z dwoma modułami membranowymi. Poprzez kilkukrotne zagęszczenie biomasy Acinetobacter baumannii przy kilkudniowych czasach przebywania udało się znacząco zmniejszyć stężenie benzenu w strumieniu opuszczającym układ biodegradacji. Aby jednak uzyskać stężenie spełniające normy, niezbędne jest doczyszczenie tego strumienia stosując RO lub NF.
Słowa kluczowe:
BTEX; bioreaktor membranowy, ciśnieniowe procesy membranowe, biodegradacja

84

—————————————————————————————————————
WITCZAK, M. PIETRZAK: Charakterystyka przepływu dwufazowego mieszaniny gazowocieczowej w U-rurach
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 86-87                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących oceny struktur przepływu oraz pomiarów strat ciśnienia przy przepływie mieszaniny dwufazowej powietrze – olej oraz powietrze – woda przez poziomy łuk rurowy (U-rurę). W wyniku przeprowadzonych badań opracowano mapę przepływu dwufazowego gaz – ciecz w łuku rurowym oraz zależność określającą sposób wyznaczania wartości strat ciśnienia dwufazowego gaz – ciecz w poziomym łuku rurowym.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy gaz – ciecz, U-rura, mapy przepływu, struktury przepływu

86

—————————————————————————————————————
WITCZAK, J. WIŚNIOWSKA: Miejscowe straty ciśnienia przy przewężeniu  kanału  poziomego  podczas  przepływu  dwufazowego ciecz-ciecz
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 88-89                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu przewężenia rur na rodzaj tworzących się struktur przepływu oraz wartości miejscowych strat ciśnienia dla warunków przepływu mieszaniny dwufazowej woda–olej. Dokonano oceny dokładności metod obliczania miejscowych strat ciśnienia dla przepływu typu gaz−ciecz w warunkach przepływu poziomego dwóch nie mieszających się cieczy i wytypowano najdokładniejszą metodę.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy woda–olej, przewężenie, straty ciśnienia, struktury przepływu

88

—————————————————————————————————————
J. WOŁKOWIAK, L. ZANDER, M. BIEGAJ: Analiza oporów permeacji w procesie mikrofiltracji piwa
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 90-91                              pobierz plik artykułu 
Opracowano algorytm estymacji parametrów modelu Hermia, stosowanego do identyfikacji mechanizmów blokowania porów podczas procesu. Wyznaczono wartości liczbowe parametrów tego równania na podstawie pomiarów szybkości permeacji piwa podczas mikrofi ltracji prowadzonej w trybie dead-end przy ciśnieniu 50, 100 i 150 kPa przez membrany nylonowe
o nominalnej średnicy porów 0,45 mm. Stwierdzono szybsze blokowanie porów i mniejszą szybkość permeacji ze wzrostem ciśnienia transmembranowego.
Słowa kluczowe:
mikrofiltracja piwa, blokowanie porów, równanie Hermia, estymacja parametrów

90

—————————————————————————————————————
R. WÓJTOWICZ: Modelowanie CFD mieszalnika z mieszadłem turbinowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 4, 92-93                              pobierz plik artykułu 
W pracy zaprezentowano wyniki komputerowych symulacji CFD mieszalnika mechanicznego
z mieszadłem turbinowym. Opisano stosowanie do tego celu oprogramowanie i kolejne etapy procesu. Symulacje prowadzono dla dwóch różnych mieszadeł i ich zmiennej odległości od dna zbiornika. Wyniki przedstawiono w postaci wektorowych i konturowych map rozkładu: prędkości, kinetycznej energii burzliwości oraz ciśnienia dynamicznego wywieranego przez ciecz na elementy mieszadła.
Słowa kluczowe:
symulacja CFD, mieszalnik mechaniczny, MixSim 2.1

92

—————————————————————————————————————

Rok 2010 nr 3

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
R. ADAMSKI, Z. PAKOWSKI: Pomiar współczynnika oporu i czynnika kształtu cząstek typu flok
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 15-16                              pobierz plik artykułu 
W literaturze brak informacji nt. współczynnika oporu cząstek typu flok. W tej pracy zmierzono współczynnik oporu metodą stanu nieustalonego i metodą stanu ustalonego oraz porównano wyniki obu metod. Na podstawie współczynnika oporu zidentyfikowano sferyczność w oparciu
o równanie Haidera, Levenspiela. Stwierdzono, że zastosowanie teorii przepuszczalności Brinkmana daje lepszy opis współczynnika oporu dla cząstek typu flok.
Słowa kluczowe: cząstka typu flok, współczynnik kształtu

15

—————————————————————————————————————
K. ALEJSKI, M. EMMONS, M. LUKOSEK, I. MIESIĄC: Oksyetylenowanie estrów metylowych kwasów tłuszczowych na katalizatorze heterogenicznym. Badania eksperymentalne i modelowanie procesu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 17-18                              pobierz plik artykułu 
W niniejszej pracy podjęto problem modelowania procesu oksyetylenowania estrów metylowych wyższych kwasów tłuszczowych na tlenkowym, glinowo-magnezowym katalizatorze heterogenicznym. Proces realizowano w reaktorze półperiodycznym, ze stopniowym dozowaniem tlenku etylenu. Ze względu na jego złożoność wynikającą z ilości przebiegających reakcji oraz trójfazowości układu zaproponowano uproszczony model matematyczny rozwiązywany numerycznie. Pozwala on na analizę przebiegu procesu.
Słowa kluczowe: oksyetylenowanie, modelowanie procesu, estry metylowe kwasów tłuszczowych, katalizatory heterogeniczne

17

—————————————————————————————————————
K. ALEJSKI, M. EMMONS, M. LUKOSEK, P. WESOŁOWSKI: Wpływ hydrodynamiki
na proces otrzymywania i charakterystykę heterogenicznych glinowo-magnezowych
katalizatorów oksyetylenowania
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 19-20                              pobierz plik artykułu 
W niniejszej pracy podjęto problem określenia wpływu warunków hydrodynamicznych podczas procesu współstrącania katalizatorów, realizowanego w skali wielkolaboratoryjnej oraz zawartości sodu w otrzymanych katalizatorach na ich właściwości fizyko-chemiczne oraz aplikacyjne. Stwierdzono istotny wpływ rozpatrywanych parametrów. Uzyskane katalizatory charakteryzują się znaczną aktywnością oraz selektywnością a także pozwalają na syntezę oksyetylenowanego produktu charakteryzującą się brakiem czasu inicjacji.
Słowa kluczowe: oksyetylenowanie, estry metylowe wyższych kwasów tłuszczowych, kompozytowe tlenki glinowo-magnezowe

19

—————————————————————————————————————
B. AMBROŻEK: Modelowanie cyklicznego stanu ustalonego w układzie TSA
z zamkniętym obiegiem gazu podczas regeneracji złoża adsorbentu

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 21-22                              pobierz plik artykułu 
W pracy przeprowadzono analizę teoretyczną cyklicznego procesu TSA z zamkniętym obiegiem gazu podczas regeneracji adsorbentu. Wyznaczono cykliczny stan ustalony stosując metodę iteracji cyklicznych. Symulacje komputerowe wykonano dla procesu odzyskiwania toluenu ze strumienia powietrza. Jako adsorbent wybrano polimer Dowex Optipore V503. Wyniki wykonanych badań wykazały, że cykliczny stan ustalony w kolumnie adsorpcyjnej jest osiągany po zakończeniu drugiego cyklu.
Słowa kluczowe: adsorpcja zmienno temperaturowa, cykliczne procesy adsorpcyjne, cykliczny stan ustalony

21

—————————————————————————————————————
J. BAŁDYGA: Inżynieria produktu a inżynieria chemiczna
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 23-24                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy obecnych i przyszłych wyzwań, jakie przed inżynierią chemiczną i procesową stawiają problemy związane z projektowaniem i inżynierią produktu. W pracy wykazano, że rozwój inżynieria produktu korzysta w dużym stopniu z metod inżynierii chemicznej, modyfi kując je i bezpośrednio wprowadzając do nowych procedur. Rozważania poparto przykładami dotyczącymi wytwarzania czystych substancji w układach jedno i dwufazowych, wytrącania cząstek i ich deaglomeracji.
Słowa kluczowe: inżynieria produktu, projektowanie produktu, analiza odwrotna

23

—————————————————————————————————————
L. BRONIARZ-PRESS, D. DULSKA, W. SZAFERSKI: Wpływ mieszania na zmianę właściwości powierzchniowo czynnych roztworów saponin zawartych w owocach Sapindus mukorossi
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 25-26                              pobierz plik artykułu 
Występujące w przyrodzie surfaktanty, których przykładem są saponiny, mogą być wykorzystywane w gospodarstwach domowych i na skalę przemysłową ze względu na łatwą
i ekonomiczną wydajność. W pracy przedstawiono wyniki badania wpływu czasu mieszania na wartość napięcia powierzchniowego saponin zawartych w orzeszkach piorących. Uzyskane wyniki wartości napięcia powierzchniowego są porównywalne z wartościami literaturowymi dla czystych saponin. Z punktu widzenia technologicznego 24-krotne obniżenie czasu ekstrakcji świadczy o przewadze zastosowanej metody dynamicznej w stosunku do statycznej.
Słowa kluczowe: saponiny, orzechy piorące, ekstrakcja saponin, czas mieszania

25

—————————————————————————————————————
L. BRONIARZ-PRESS, W. SZAFERSKI, D. DULSKA: Zapotrzebowanie energii dla różnych układów dwumieszadłowych na wspólnym wale
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 27-28                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu objętościowego natężenia przepływu gazu oraz liczby Reynoldsa na jednostkowe zużycie mocy mieszania układów dwufazowych w mieszalniku zaopatrzonym w różne kombinacje mieszadła turbinowego Rushtona, mieszadła turbinowego
z łopatkami pochylonymi pod kątami 45º oraz mieszadła turbinowo-tarczowego Smitha na wspólnym wale. Pomiary wykonano w wodnym roztworze wysoko cząsteczkowego poliakryloamidu (Rokrysol WF1).
Słowa kluczowe: moc mieszania, dyfuzory membranowe, dwa mieszadła na wspólnym wale

27

—————————————————————————————————————
P. BUDZYŃSKI: Stopień zatrzymania gazu w barbotażowej kolumnie pulsacyjnej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 29-30                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono własny model przepływu gazu przez warstwę pulsującej lepkiej cieczy
w barbotażowej kolumnie pulsacyjnej wraz z jego weryfikacją doświadczalną. Na podstawie zaproponowanego modelu opracowano metodykę obliczeń pozwalającą przewidywać wartości częstości rezonansowych fal stojących w kolumnie pulsacyjnej z dokładnością ok. 10% oraz przewidywać wartości stopnia zatrzymania w kolumnie z dokładnością ok. 20%. Weryfikacji modelu dokonano w oparciu o pomiary dla układu woda – powietrze i glikol – powietrze.
Słowa kluczowe: barbotażowa kolumna pulsacyjna, stopień zatrzymania gazu, efekt Bjerknesa

29

—————————————————————————————————————
K. CIESIELSKI, I. ZBICIŃSKI: Zastosowanie oceny cyklu życia produktu (LCA) do analizy procesów inżynierii chemicznej na przykładzie procesu suszenia
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 31-32                              pobierz plik artykułu 
Obecne zmiany legislacyjne oraz zmiany oczekiwań klientów wymuszają konieczność stosowania nowych narzędzi w projektowaniu procesów inżynierii chemicznej. Jednym z takich narzędzi jest analiza cyklu życia (LCA) pozwalająca określić wpływ produktu na środowisko naturalne. W pracy przedstawiono jedną z technik LCA jaką jest analiza MIPW pracy zaprezentowano możliwość zastosowania techniki MIPS w inżynierii chemicznej na przykładzie analizy porównawczej dwóch systemów suszarniczych w skali laboratoryjnej i przemysłowej. Przeprowadzono analizę i dyskusję uzyskanych wyników.
Słowa kluczowe: analiza cyklu życia produktu, LCA, MIPS, analiza procesu suszenia

31

—————————————————————————————————————
D. DOWNAROWICZ: Separacja par 1propanolu ze strumienia gazu obojętnego
w procesie ETSA

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 33-34                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono analizę wpływu wielkości strumienia gazu obojętnego na przebieg i efektywność wykraplania par 1propanolu w skraplaczu wężownicowym. Stwierdzono, że w wężownicy skraplacza występują trzy strefy wymiany ciepła. Analizę przeprowadzono dla strumieni azotu 80–220 dm3/h i temperatury 32 to 10 oC. Stwierdzono, że efektywność wymiany ciepła wzrasta wraz z obniżeniem strumienia azotu i temperatury kondensacji.
Słowa kluczowe: desorpcja elektrotermiczna, alkohol, kondensacja, gaz obojętny

33

—————————————————————————————————————
A. GŁUSZEK, J. MAGIERA, K. NEUPAUER: Analiza cyklu życia (LCA) cieczowego kolektora słonecznego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 35-36                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki analizy energetyczno-ekologicznej płaskiego cieczowego kolektora słonecznego. Opracowana charakterystyka obejmuje dane od pozyskania surowców do bramy wyjazdowej z zakładu produkcyjnego i może być udostępniana nabywcom jako informacja środowiskowa charakteryzująca procesy produkcyjne kolektorów słonecznych. Ocena wielkości potencjalnego obciążenia środowiska naturalnego została sporządzona
w odniesieniu do siedmiu kategorii wpływów.
Słowa kluczowe: analiza cyklu życia, płaski cieczowy kolektor słoneczny, energia odnawialna

35

—————————————————————————————————————
K. GOSIEWSKI, A. PAWLACZYK, M. JASCHIK: Utylizacja metanu z powietrza wentylacyjnego kopalń węgla kamiennego w termicznym reaktorze rewersyjnym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 37-38                              pobierz plik artykułu 
Omówiono problem utylizacji metanu zawartego w powietrzu wentylacyjnym kopalń węgla kamiennego (VAM – Ventilation Air Methane), poprzez jego niekatalityczne spalanie w termicznym reaktorze rewersyjnym (TFRR). Badany demonstracyjny reaktor pracował autotermicznie przy stężeniach wlotowych od 0,2% obj. CH4 , z możliwością odzysku ciepła od 0,4% obj. Wykazano, że przy stężeniach zbliżonych do 1% obj. możliwy jest odzysk co najmniej 5 MW t na 100 000 Nm3 powietrza wentylacyjnego.
Słowa kluczowe: VAM, TFRR, reaktory rewersyjne, spalanie niekatalityczne, metan

37

—————————————————————————————————————
D. JANECKI, G. BARTELMUS, A. BURGHARDT: Symulacje numeryczne parametrów hydrodynamicznych reaktora trójfazowego pracującego przy periodycznie zmiennym zasilaniu złoża cieczą dla układów niepieniących i pieniących
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 39-40                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy była symulacja współprądowego przepływu gazu i cieczy przez złoże reaktora pracującego przy periodycznie zmiennym zasilaniu złoża cieczą, z użyciem procedur CFD. W wyniku symulacji numerycznej uzyskano spadek ciśnienia gazu w złożu, rozkład udziału objętościowego danej fazy wzdłuż wypełnienia oraz ich wartość średnią. Porównanie tych wartości obliczonych i uzyskanych doświadczalnie wskazuje, że użyty
w niniejszej pracy model CFD może być stosowany do modelowania hydrodynamiki współprądowych przepływów gazu i cieczy przez złoże ciała stałego.
Słowa kluczowe: CFD, hydrodynamika, modelowanie

39

—————————————————————————————————————
M. JASIŃSKA, J. BAŁDYGA: Modelowanie mieszania z reakcją w mieszalniku statycznym typu Kenics
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 41-42                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy symulacji numerycznych przebiegu złożonych, homogenicznych reakcji chemicznych w mieszalniku statycznym typu Kenics KMS przy użyciu modeli CFD i modelu struktury mieszaniny Pattersona. Wykazano, że selektywność przebiegi reakcji diazowania pełni rolę wskaźnika stanu wymieszania płynu na skalę molekularną. Porównano przewidywania trzech modeli kε, stwierdzając przydatność modelu standardowego. Wyniki symulacji potwierdziły trendy obserwowane w badaniach doświadczalnych.
Słowa kluczowe: Kenics, mieszalnik statyczny, mieszanie burzliwe, reakcje złożone, selektywność

41

—————————————————————————————————————
M. KARAŚ, D. ZAJĄC, R. ULBRICH: Identyfikacja struktur przy przepływie gaz – ciecz
w wymienniku ciepła o niewielkich rozmiarach z wykorzystaniem cyfrowej anemometrii obrazowej DPIV

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 43-44                              pobierz plik artykułu 
Zjawisko przepływu gaz ciecz wokół pęku rur występuje w wielu procesach przemysłowych.
W tej pracy przedstawiono przegląd najnowszych badań przepływu dwufazowego wokół pęku rur wykonanych techniką cyfrowej anemometrii obrazowej DPIV z wykorzystaniem kamer o dużej prędkości rejestracji obrazu w wysokiej rozdzielczości. Przedstawiono również wyniki badań własnych przepływu dwufazowego powietrze – woda w modelu płaszczowo rurowego wymiennika ciepła.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy gaz – ciecz (powietrze – woda), wymiennik ciepła, pęk rur, cyfrowa anemometria obrazowa, PIV, DPIV

43

—————————————————————————————————————
B. KAWALEC-PIETRENKO, I. HOŁOWACZ, K. KUCHARSKA, L. ZANDER: Wpływ parametrów procesowych na przebieg separacji pianowej białek mlecznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 45-46                              pobierz plik artykułu 
Badano przebieg separacji pianowej białek mlecznych we współprądowej kolumnie barbotażowej. Wyznaczono stałe szybkości flotacji. Ze wzrostem prędkości przepływu powietrza zaobserwowano korzystny dla procesu wzrost stałych szybkości procesu. Stała szybkości flotacji osiąga wartość maksymalną dla pH odpowiadającego naturalnemu pH roztworów białek mlecznych. Szybkość flotacji spada wyraźnie, jeśli stężenie białka przewyższy 40 g·m3.
Słowa kluczowe: białka mleczne, separacja pianowa, stała szybkości separacji pianowej

45

—————————————————————————————————————
B. KAWALEC-PIETRENKO, I. HOŁOWACZ, K. KUCHARSKA, L. ZANDER: Skład roztworów białek serwatkowych a przebieg separacji pianowej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 47-48                              pobierz plik artykułu 
Zbadano przebieg separacji pianowej białek serwatkowych z następującymi addytywami dopuszczonymi do zastosowań w żywności: laurylosulfonian sodu SLS, węglan sodu Na2CO3
i cytrynian trietylu CTE. Stwierdzono, że obecność surfaktantu anionowego SLS oraz wspomagającego pienienie CTE, powodują wzrost stałych szybkości separacji w porównaniu
z flotacją białka prowadzoną z czystego roztworu wodnego. Natomiast dodatek elektrolitu Na2CO3 wywołuje spadek szybkości separacji pianowej.
Słowa kluczowe: białka serwatkowe, laurylosulfonian sodu, węglan sodu, cytrynian trietylu, separacja pianowa

47

A. KIECA, G. MUSIELAK: Kinetyka suszenia mikrofalowego pod obniżonym ciśnieniem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 49-50                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy jest analiza kinetyki suszenia mikrofalowego pod obniżonym ciśnieniem dla materiałów roślinnych. W związku z tym dane, uzyskane doświadczalnie poprzez rejestrację ubytku masy próbek podczas suszenia, porównane zostały z dostępnymi
w literaturze matematycznymi modelami kinetyki suszenia oraz z nowymi, zaproponowanymi modelami. Stwierdzono, że jeden z zaproponowanych modeli wykazuje najlepsze dopasowanie w każdym analizowanym przypadku.
Słowa kluczowe: suszenie mikrofalowo-próżniowe, kinetyka procesu suszenia, doświadczenia, modelowanie kinetyki suszenia

49

—————————————————————————————————————
A. KIECA, G. MUSIELAK, T. ŚLIWA: Wpływ suszenia mikrofalowego oraz próżniowo-mikrofalowego na wytrzymałość materiałów ceramicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 51-52                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy jest ocena wpływu warunków oraz metody suszenia na wytrzymałość kaolinu i gliny. W związku z tym wykonano serię eksperymentów składających się z pięciu części: przygotowania próbek, suszenia, wizualnej oceny wysuszonych próbek, sezonowania oraz testu na ściskanie. Stwierdzono, iż zarówno dla kaolinu jak i dla gliny, większą wytrzymałością charakteryzują się próbki suszone mikrofalowo niż suszone próżniowo-mikrofalowo.
Słowa kluczowe: test na ściskania, suszenie mikrofalowe, suszenie próżniowo-mikrofalowe, doświadczenia, wytrzymałość materiału suszonego

51

—————————————————————————————————————
D. KONOPACKA-ŁYSKAWA, B. KAWALEC-PIETRENKO: Wpływ glikolu etylenowego na wielkość kryształów węglanu wapnia strącanych w reaktorze typu airlift
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 53-54                              pobierz plik artykułu 
Prowadzono precypitację węglanu wapnia w reakcji ditlenku węgla z wodorotlenkiem wapnia
w obecności glikolu etylenowego. Zaobserwowano, że przeciętna wielkość kryształów CaCO3 w punkcie końcowym precypitacji malała od około 4 do 2,8 μm, o ile stężenie glikolu etylenowego w mieszaninie reakcyjnej wzrastało do 15% obj. Natomiast wzrost stężenia glikolu etylenowego do 20% obj. skutkował wzrostem kryształów CaCO3.
Słowa kluczowe: karbonatyzacja, glikol etylenowy, węglan wapnia, wielkość kryształów

53

—————————————————————————————————————
M. KORDAS: Konstrukcja i charakterystyka mieszalnika z mieszadłem wibracyjno-obrotowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 55-56                              pobierz plik artykułu 
Zaprojektowano i wykonano prototypowy mieszalnik z mieszadłem wibracyjno-obrotowym przeznaczony do mieszania płynów. Konstrukcja mieszadła oraz napędu umożliwia dynamiczną płynną zmianę konfiguracji geometrycznej mieszadła podczas jego pracy. Mieszadło może pracować niezależnie w ruchu posuwisto-zwrotnym i obrotowym lub w obu jednocześnie. Proponowana konstrukcja mieszalnika może być zastosowana do intensyfikacji procesów
w przemyśle chemicznym, spożywczym oraz biotechnologii.
Słowa kluczowe: mieszanie, mieszalnik wibracyjno-obrotowy

55

—————————————————————————————————————
A. KOZIOŁ, M. ARASZKIEWICZ: Mikrofalowa intensyfikacja procesu przenoszenia benzenu z adsorbenta węglowego do fazy wodnej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 57-58                              pobierz plik artykułu 
W pracy analizowano możliwość poprawienia efektywności desorpcji benzenu z węgla aktywnego do fazy wodnej poprzez zastosowanie energii mikrofalowej. Badania wykazały, że mikrofalowe dostarczanie energii cieplnej do wnętrza adsorbenta węglowego zanurzonego
w wodzie jest możliwe. Badania szybkości desorpcji benzenu z adsorbenta węglowego do wody wykazały że zastosowanie ogrzewania mikrofalowego może istotnie przyspieszyć proces w porównaniu do ogrzewania tradycyjnego.
Słowa kluczowe: adsorbent węglowy, desorpcja benzenu, ogrzewanie mikrofalowe

57

—————————————————————————————————————
A. KRASIŃSKI: Rozdzielanie dyspersji ciecz – ciecz w aparatach koalescencyjnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 59-60                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono charakterystykę najważniejszych parametrów emulsji i wypełnień włóknistych stosowanych do rozdzielania układów dwufazowych ciecz – ciecz w aparatach koalescencyjnych. Omówiono sposoby podejścia do opisu matematycznego parametrów pracy złoża, wskazano parametry istotne z punktu widzenia efektywności. Umiejętność modelowania procesu koalescencji przedstawiona w niniejszej pracy może być pomocna przy optymalizacji własności włóknistego wypełnienia porowatego, tj. rozmiaru włókien, porowatości, struktury, własności powierzchniowych kolejnych warstw złoża.
Słowa kluczowe: koalescencja, rozdzielanie układów ciecz – ciecz

59

—————————————————————————————————————
R. KROKOS, M. DZIUBIŃSKI, H. FIDOS: Wypływy typu jet z instalacji procesowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 61-62                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań mających na celu opis wypływów awaryjnych typu jet oraz geometrii wypływającej strugi cieczy ze szczelin o różnym kształcie. Zaobserwowano zjawisko obrotu o 180º wypływającego ze zbiornika strumienia cieczy. Zjawisko to obserwowano dla wszystkich przebadanych szczelin wypływowych i mediów doświadczalnych. Odległość miejsca obrotu strugi zależała wyłącznie od bezwzględnej długości szczeliny i nadciśnienia w zbiorniku. Zaproponowano opis matematyczny zjawiska.
Słowa kluczowe: wypływ ze zbiornika, ciecze nienewtonowskie, obrót strugi

61

—————————————————————————————————————
J. KRZYSZTOFORSKI, W. ORCIUCH: Modelowanie procesu starzenia Ostwalda
z zastosowaniem bilansu populacji

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 63-64                              pobierz plik artykułu 
Modelowano proces starzenia Ostwalda stosując różne metody rozwiązywania równania bilansu populacji. Dla przypadku zawiesin kryształów siarczanu baru symulowano proces starzenia używając dokładnej metody klas oraz metod kwadraturowych. W pracy porównano wyniki symulacji uzyskane tymi metodami i przedyskutowano trudności i niedoskonałości metod kwadraturowych stosowanych do opisu zjawiska starzenia.
Słowa kluczowe: bilans populacji, krystalizacja, QMOM, starzenie Ostwalda

63

—————————————————————————————————————
H. KUMAZAWA, Y. TANAKA: Jednoczesna realizacja poprawy jakości wody i eliminacji osadu w środowisku wodnym poprzez dodatek nowego biokatalizatora Waterkeeper
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 65-66                              pobierz plik artykułu 
Waterkeeper jest selektywnym biokatalizatorem wykazującym zdolność do aktywowania mikroorganizmów w otoczeniu wodnym oraz deaktywacji zarówno bakterii gnilnych, jak i innych bakterii. Naszkicowano pierwszy etap poprawy jakości wody zachodzący w wyniku dodania biokatalizatora Waterkeeper. Następnie przedstawiono kilka praktycznych przykładów dowodzących jednoczesnej poprawy jakości wody i jednoczesnej eliminacji osadu.
Słowa kluczowe: środowisko wodne, biokatalizator, poprawa jakości wody, eliminacja osadu

65

—————————————————————————————————————
A. LEWANDOWSKI, I. ZBICIŃSKI: Badania zjawiska koalescencji podczas zderzeń strug cieczy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 67-68                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono eksperymentalne systemu oceny wpływu parametrów rozpylania na proces koalescencji, gdy została użyta więcej niż jedna dysza rozpylająca. Eksperymentalna instalacja pozwala na wykonanie pomiarów wzdłuż osi Y, a także wzdłuż osi X w kolumnie, która umożliwia określenie stref koalescencji kropelek podczas kolizji w zależności od liczby zastosowanych dysz, odległości między nimi Ld = (0÷0,12 m), kąt nachylenia dysz Θ = (0º, 60º
i 90º), gęstość, lepkość, jak również ciśnienie rozpylonej cieczy podczas kolizji. Laserowy system Sizing Master Shadow zastosowany został do określenia rozkładu wielkości cząstek (PSD). Celem pracy było stworzenie systemu do analizy kropel podczas zachodzącej koalescencji przy zastosowaniu jednej – dwóch dysz a także określenia rozkładu prędkości
i współczynnika kształtu kropli w obszarze kolizji.
Słowa kluczowe: koalescencja, kolizja krople, kozłowanie, rozpylanie

67

—————————————————————————————————————
B. MIŁASZEWICZ, R. ULBRICH: Nierównomierność rozpływu mieszaniny dwufazowej gaz – ciecz w układzie minikanałów współpracujących równolegle
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 69-70                              pobierz plik artykułu 
Nierównomierna dystrybucja faz do poszczególnych kanałów jest powszechnym zjawiskiem
i powoduje istotne obniżenie sprawności aparatów wykorzystujących przepływ w kanałach równoległych. Jest to zjawisko skomplikowane, słabo poznane w zakresie badań w minikanałach. W artykule przedstawiono badania przepływu opadającego mieszaniny dwufazowej do układu ośmiu minikanałów. Zastosowano dwa typy głowicy różniące się geometrią. Wykazano istotne znaczenie zarówno geometrii głowicy jak i strumieni doprowadzanych faz.
Słowa kluczowe: minikanał prostokątny, równomierność przepływu, głowica

69

—————————————————————————————————————
W. MOKROSZ: Wykorzystanie obliczeń CFD do powiększania skali procesu odsiarczania spalin na przykładzie wybranych instalacji wdrożonych w energetyce
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 71-72                              pobierz plik artykułu 
W referacie zaprezentowano możliwości wykorzystania narzędzi CAD/CAM w procesach powiększania skali oraz optymalizacji wdrożonych w energetyce instalacji odsiarczania spalin. Na przykładach mokrej i półsuchej technologii odsiarczania spalin omówiono proces powiększania skali począwszy od badań laboratoryjnych poprzez półtechnikę do wdrożenia
i badań homologacyjnych. Wskazano sposoby i możliwości wykorzystania narzędzi CAD/CAM do powiększania skali oraz optymalizacji procesów oczyszczania spalin.
Słowa kluczowe: obliczenia CFD, instalacje oczyszczania spalin

71

—————————————————————————————————————
E. MOLGA, R. CHERBAŃSKI: Zintegrowany proces produkcji wodoru przez konwersję metanu parą wodną z równoczesną sorpcją CO2
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 73-74                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono koncepcję produkcji wodoru z jednoczesną sekwestracją CO2 . Do praktycznej realizacji zaproponowano zastosowanie zintegrowanego procesu adsorpcji reaktywnej. Jako adsorbent, zaproponowano wykorzystać popioły lotne, które stanowią użyteczny odpad
z elektrowni i elektrociepłowni. Koncepcja ta umożliwi wyeliminowanie technologicznych problemów związanych z regeneracją adsorbentu, a jednocześnie poprzez trwałe związanie CO2 zapewni ograniczenie emisji tego gazu do atmosfery.
Słowa kluczowe: procesy zintegrowane, reaktywna adsorpcja, konwersja metanu z parą wodną, sekwestracja CO2

73

—————————————————————————————————————
W. MONIUK, R. POHORECKI, M. NOSEWICZ, M. SZCZEPAŃSKA: Badania szybkości absorpcji CO2 w wodnych roztworach węglanów potasowych z dodatkiem 2etyloaminoetanolu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 75-76                              pobierz plik artykułu 
Wykonano badania szybkości absorpcji CO2 w wodnych roztworach węglanów potasowych z dodatkiem 2etyloaminoetanolu w reaktorze barbotażowym z mieszadłem. Na podstawie tych badań określono współczynnik przyspieszenia wnikania masy. Wartości współczynnika przyspieszenia są dość duże i rosną wraz ze wzrostem temperatury. Wodne roztwory węglanów potasowych  z dodatkiem 2etyloaminoetanolu mogą być stosowane jako rozpuszczalniki w procesie oczyszczania gazu syntezowego przy produkcji amoniaku (proces BENFIELD).
Słowa kluczowe: ditlenek węgla, 2etyloaminoetanol, proces BENFIELD, absorpcja z reakcją chemiczną, współczynnik przyspieszenia wnikania masy

75

—————————————————————————————————————
J. MORAVEC, D. CERES, F. RIEGER: Mieszanie drobnoziarnistych zawiesin – wpływ stężenia cząstek
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 77-78                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wpływ stężenia cząstek na częstość obrotów mieszadła niezbędną dla wytworzenia drobnoziarnistej zawiesiny całkowitej. Pompujące ku dołowi pojedyncze mieszadło z sześcioma pochylonymi łopatkami o stosunku średnicy zbiornika do średnicy mieszadła
D/d = 3 użyto do mieszania zawiesiny kredy. Pomiary przeprowadzono w zbiorniku cylindrycznym (średnica 200 i 300 mm) z przegrodami. Średnia średnica objętościowa cząstek wynosiła 4,6 μm, a ich stężenie zmieniano w granicach od 2,5 do 40% obj.
Słowa kluczowe: mieszanie, zawiesina drobnoziarnista, całkowita zawiesina, minimalna częstość obrotów, wysokie stężenie

77

—————————————————————————————————————
H. MURASIEWICZ, Z. JAWORSKI: Modelowanie metodami URANS i LES przepływu dwufazowego w mieszalniku statycznym z wkładkami typu Kenics
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 79-80                              pobierz plik artykułu 
Zaprezentowano badania numeryczne przepływu burzliwego dwufazowego w mieszalniku statycznym KenicW badaniach CFD wykorzystano dwa podejścia: symulacji wielkowirowych LES z modelem dynamicznym kinetycznej energii burzliwości skali podsiatkowej (Dynamic Kinetic Energy SubgridScale Model) oraz metodę symulacji URANS z modelem . Symulacje numeryczne przeprowadzono dla dwóch niemieszających się wzajemnie cieczy: wody i oleju silikonowego oraz dla liczby Re = 10 000. Stwierdzono, że wartości εmax będą występować na początku i na końcu wkładki Kenics, co oznacza, iż w tej części wkładki będzie występować proces rozbicia kropel.
Słowa kluczowe: CFD, LES, URANS, przepływ burzliwy, mieszalnik statyczny

79

—————————————————————————————————————
G. MUSIELAK, T. ŚLIWA: Modelowanie i symulacja numeryczna pękania materiałów porowatych podczas procesu suszenia
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 81-82                              pobierz plik artykułu 
Naprężenia suszarnicze indukowane wewnątrz kruchego (suchego) materiału są przyczyną jego pękania. W pracy wykorzystano prosty model transportu masy dla uzyskania rozkładu wilgoci w materiale. Następnie materiał zamodelowano w postaci cząstek połączonych między sobą sprężyście. Parametry materiałowe określono doświadczalnie. Rozwiązano dwuwymiarowy problem początkowo brzegowy, którego rezultaty pokazują możliwą drogę inicjacji i wzrostu pęknięć podczas suszenia.
Słowa kluczowe: pękanie spowodowane suszeniem, sieciowy model sprężysty, rozkład wilgoci, dane doświadczalne, rozwiązanie numeryczne

81

—————————————————————————————————————
P. NAGLIK, J. DZIAK: Optymalizacja wymienników ciepła dla układów ciecz – ciecz
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 83-84                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki obliczeń mających na celu dobór prędkości cieczy dla minimalizacji kosztów wymiany ciepła w wymiennikach ciepła. Przedstawiono algorytmy obliczeń dla wymienników ciepła: płaszczowo-rurkowego, płytowego, spiralnego. Zaproponowana metoda szacowania kosztów względnych wymiany ciepła sprawdza się dobrze dla wymienników ciepła płaszczowo-rurkowych i spiralnych. Prędkości optymalne medium w rurach mieszczą się pomiędzy 1,4 a 1,7 m/Prędkości optymalne dla wymienników spiralnych zawierają się między 2,9 a 3,0 m/Dla płytowych wymienników ciepła metoda nie daje dobrych rezultatów. Wynika to stąd, iż zapas powierzchni wymiany ciepła, ze względów technicznych, w części analizowanych przykładów jest wyższy od analitycznie wyznaczonych średnio o 11%.
Słowa kluczowe: wymienniki ciepła, minimalizacja kosztów

83

—————————————————————————————————————
J. NASTAJ, A. KAMIŃSKA, K. WITKIEWICZ: Adsorpcja fenolu w ciekłej fazie fluidalnej na adsorbencie polimerowym Amberlite XAD4
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 85-86                              pobierz plik artykułu 
Przeprowadzono badania równowagi i kinetyki procesu adsorpcji w ciekłej fazie fluidalnej
w układzie: fenol – woda – adsorbent polimerowy Amberlite XAD4. Model matematyczny procesu adsorpcji ciecz – ciało stałe w złożu fluidalnym bazuje na wartościach współczynników dyspersji osiowej fenolu w fazie ciekłej i fazie stałej, współczynnika przenikania masy oraz warunkach izotermicznych. Przeprowadzona weryfikacja eksperymentalna rezultatów symulacji komputerowej modelu wykazała dobrą zgodność.
Słowa kluczowe: adsorpcja fenolu, ciekła faza fluidalna, adsorbent polimerowy XAD4, modelowanie matematyczne

85

—————————————————————————————————————
K. NEUPAUER, A. GŁUSZEK, J. MAGIERA: Sterownik nowego typu dla instalacji hybrydowych z odnawialnymi źródłami energii
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 87-88                              pobierz plik artykułu 
Przeanalizowano możliwości wykorzystania nowego typu kontrolera do sterowania, wizualizacji
i bilansowania instalacji hybrydowych z odnawialnymi źródłami energii. Na przykładzie hybrydowej instalacji z odnawialnymi źródłami energii, pracującej w warunkach rzeczywistych, omówiono bilanse energetyczne związane z wytwarzaniem i wykorzystywaniem poszczególnych strumieni energii dla wybranego okresu czasu.
Słowa kluczowe: odnawialne źródła energii, instalacje hybrydowe, sterowanie instalacjami
z odnawialnymi źródłami energii

87

—————————————————————————————————————
I. OLCZAK, I. GRUBECKI, M. WÓJCIK: Optymalizacja procesu permeabilizacji komórek drożdży Saccharomyces cerevisiae metanolem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 89-90                              pobierz plik artykułu 
Metodę odpowiedzi powierzchniowej zastosowano do optymalizacji procesu permeabilizacji komórek Sacchromyces cerevisiae metanolem. Badano wpływ stężenia metanolu, temperatury i czasu permeabilizacji na aktywność wewnątrzkomórkowej katalazy. Wykonano 20 doświadczeń dla trzech niezależnych czynników przy pięciu poziomach. Optymalne warunki procesu permeabilizacji uzyskano dla stężenia metanolu 40,6% mas., temperatury 19,2 oC
i 115 min wytrząsania.
Słowa kluczowe: permeabilizacja, dezaktywacja biokatalizatora, optymalizacja, immobilizacja, planowanie kompozycyjne

89

—————————————————————————————————————
W. ORCIUCH: Wpływ naprężeń hydrodynamicznych na właściwości reologiczne zawiesin
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 91-92                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy modelowania właściwości reologicznych zawiesiny, której struktura zmienia się
w czasie pod wpływem naprężeń hydrodynamicznych wytwarzanych w procesie deaglomeracji. Zaprezentowany sposób modelowania pozwala przewidywać chwilowe wartości lepkości zawiesiny oraz ich zmiany w czasie w zależności od chwilowych wartości parametrów charakteryzujących fazę rozproszoną w przepływie laminarnym i burzliwym.
Słowa kluczowe: bilans populacji, deaglomeracja, QMOM, reologia zawiesin

91

—————————————————————————————————————
PERYT-STAWIARSKA, Z. JAWORSKI: Przepływ płynu nienewtonowskiego pomiędzy dwoma współosiowymi walcami – analiza pola prędkości na podstawie wyników LDA
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 93-94                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki pomiarów LDA wykonane dla przepływu jednokierunkowego (Taylora-Couette’a) oraz przepływu dwukierunkowego (Couette’a-Poiseuille’a). Badania wykonano dla płynu nienewtonowskiego (CMC). Wyniki badań eksperymentalnych opracowano w postaci profi li prędkości składowej osiowej. Stwierdzono, że dla przepływu Couette’aPoiseuille’a istotny wpływ na profi l prędkości miał przepływ osiowy. Otrzymane profile prędkości były charakterystyczne dla przepływu laminarnego.
Słowa kluczowe: przepływ Taylora-Couette’a, przepływ Couette’a-Poiseuille’a, roztwór CMC

93

—————————————————————————————————————
K. PINDUR, R. PAWEŁCZYK, J. JASCHIK: Precypitacja mikrokryształów imitujących składniki aktywne farmaceutycznie w modelowym procesie zachodzącym przy ciągłym, dynamicznym mieszaniu strumieni reagentów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 95-96                              pobierz plik artykułu 
Wyznaczano rozkłady rozmiarów kryształów szczawianu wapnia imitującego składniki aktywne do inhalacji. Mieszanie dwu strumieni reagentów przed modelową reakcją było realizowane przez dystrybutor DSP. Zmieniano: szerokość dysz i ich odstęp oraz prędkość strumieni
i stężenie reagentów. Kryształy o żądanym rozkładzie rozmiarów 1–5 μm można otrzymać od stężenia 0,003 mol·dm3 i prędkości strumieni około 3 m·s-1. Powyższe jest spełnione szczególnie dla dysz o szerokości 1 mm.
Słowa kluczowe: reaktywna krystalizacja, mikrokryształy do terapii inhalacyjnych, technika DSP, mikromieszanie

95

—————————————————————————————————————
R. POHORECKI, P. MACHNIEWSKI, W. MONIUK: Opracowanie modelu matematycznego reaktora syntezy trioksanu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 97-98                              pobierz plik artykułu 
Wykorzystując dane literaturowe kinetyki reakcji tworzenia trioksanu z wodnych roztworów formaldehydu opracowano model matematyczny reaktora syntezy trioksanu. Model ten został zweryfikowany przy użyciu danych z instalacji przemysłowej. Może być on wykorzystywany do obliczeń optymalizacyjnych węzła syntezy trioksanu.
Słowa kluczowe: formaldehyd, trioksan, model matematyczny, reaktor syntezy trioksanu

97

—————————————————————————————————————
R. RAKOCZY: Intensyfikacja procesu wymiany masy w wirującym polu magnetycznym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 99-100                              pobierz plik artykułu 
Głównym celem prezentowanej pracy jest przedstawienie efektów prac badawczych, dotyczących procesu rozpuszczania ciała stałego w nowym typie urządzenia mieszającego wykorzystującego wirujące pole magnetyczne. Przeprowadzone badania wykazują silny wpływ lokalizacji cylindrycznej próbki NaCl na intensyfikację procesu wymiany masy. Otrzymane wyniki zostały uogólnione w postaci równania kryterialnego, uwzględniającego wpływ tego typu pola
w postaci magnetycznej liczby Taylora.
Słowa kluczowe: rozpuszczanie ciała stałego; wirujące pole magnetyczne

99

—————————————————————————————————————
R. RAKOCZY, MASIUK, P. GRĄDZIK: Analiza wpływu wirującego pola magnetycznego na produkcję ferrocieczy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 101-102                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy jest wyznaczenie wpływu wirującego pola magnetycznego na reakcję chemiczną, której produktem jest koloidalna zawiesina magnetyt o cząstkach charakteryzujących się wymiarem rzędu ~10 nm. W pracach badawczych przeanalizowano wpływ zmian natężenia pola magnetycznego oraz objętości dodawanej wody amoniakalnej na otrzymywaną ilość magnetytu. Otrzymane wyniki zostały porównane z masą osadu uzyskaną
z reakcji prowadzonej bez obecności wirującego pola magnetycznego. Uzyskane rezultaty zostały opracowane w formie zależności analitycznej.
Słowa kluczowe: ferrociecz, magnetyczne nanocząstki, wirujące pole magnetyczne

101

—————————————————————————————————————
A. ROTKEGEL: Usuwanie lotnych związków organicznych z powietrza w zintegrowanym procesie niskotemperaturowej kondensacji i adsorpcji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 103-104                              pobierz plik artykułu 
Przeprowadzono badania doświadczalne procesu oczyszczania powietrza z lotnych związków organicznych (VOCs) w zintegrowanym układzie kondensacji niskotemperaturowej i adsorpcji. Opracowano model matematyczny procesu i zweryfikowano wyniki obliczeń z danymi doświadczalnymi. Wykazano, że zaproponowana metoda jest wysoce skuteczna w usuwaniu VOCs z gazu, oraz, że w przypadku dużych stężeń VOCs w gazie oczyszczanym jest bardziej ekonomiczna od każdego z procesów z osobna.
Słowa kluczowe: niskotemperaturowa kondensacja, adsorpcja, usuwanie VOC

103

—————————————————————————————————————
A. ROŻEŃ: Mikromieszanie w układzie dwufazowym w warunkach przepływu laminarnego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 105-106                              pobierz plik artykułu 
Praca poświęcona jest mieszaniu na skalę molekularną (mikromieszaniu) płynów w układzie dwufazowym. Przedstawiono w niej wyniki modelowania deformacji kropel fazy rozproszonej
w liniowym polu prędkości oraz dyfuzji molekularnej inertnego znacznika na zewnątrz kropel. Symulacje mikromieszania wykonano przyjmując, że przepływ jest izotermiczny i stabilny do momentu rozpadu kropel lub do chwili uzyskania przez nie stałego kształtu. Wyznaczono wpływ napięcia międzyfazowego na czas mikromieszania dla różnych wartości szybkości ścinania i współczynnika dyfuzji molekularnej znacznika. Tę metodę można wykorzystać do optymalizacji procesów mieszania, w których miesza się ciecze o dużej lepkości.
Słowa kluczowe: mieszanie, przepływ laminarny, dyfuzja molekularna, napięcie międzyfazowe, układ dwufazowy

105

—————————————————————————————————————
J. SĘK, D. PLASKOTA: Badanie procesu sorpcji jonów chromu i żelaza w strukturach porowatych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 107-108                              pobierz plik artykułu 
Określono wpływ wybranych parametrów takich jak stężenie początkowe adsorbatu, rodzaj adsorbowanego metalu oraz średnica ziarna, na proces adsorpcji jonów chromu i żelaza dla różnego rodzaju porowatych struktur glebowych. Przebieg procesu sorpcji badano dla czterech różnych stężeń składnika adsorbowanego, jakim były związki Cr i Fe. Badaniom poddano próbki – glebę torfową oraz piaskową – pochodzące z terenów Kutna i Łagiewnik z wyodrębnionymi frakcjami o różnej średniej średnicy ziarna. Otrzymano szereg krzywych kinetyki sorpcji prezentujących przebieg procesu adsorpcji w zależności od wybranych parametrów procesu, które opisano za pomocą równania kinetycznego pseudo I rzędu. Uzyskano również izotermy sorpcji, które opisano za pomocą równania Freundlicha oraz równania liniowego.
Słowa kluczowe: adsorpcja, ciała porowate, gleby

107

—————————————————————————————————————
D. SZANIAWSKA, M. KUCA: Fouling membran ceramicznych w procesie ultrafiltracji roztworów białka i chlorku sodu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 109-110                              pobierz plik artykułu 
W publikacji przedstawiono wyniki badań doświadczalnych procesu ultrafiltracji modelowych
i przemysłowych solanek z zastosowaniem membran ceramicznych 150 kDa. Głównym celem badań była analiza wpływu dwóch podstawowych parametrów operacyjnych, stężenia chlorku sodu w nadawie i ciśnienia transmembranowego TMP na fouling badanej membrany ceramicznej Al2O3 /TiO2 /ZrO2 .
Słowa kluczowe: membrany ceramiczne, ultrafiltracja, zużyte solanki, fouling membranowy, model oporów szeregowych

109

—————————————————————————————————————
A. SZCZOTKA, G. BARTELMUS, T. KRÓTKI: Katalityczne utlenianie fenolu w reaktorze trójfazowym ze stałym złożem pracującym przy periodycznie zmiennym zraszaniu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 111-112                              pobierz plik artykułu 
Badano proces oczyszczania wody z fenolu metodą katalitycznego utleniania i wpływ sposobu zasilania reaktora fazą ciekłą na przebieg procesu. Badania prowadzone były w reaktorze TBR, pracującym w reżimie przepływu strużkowego oraz przy modulowanym metodą on-off przepływie cieczy. Pomimo prowadzenia pomiarów w szerokim zakresie zmian parametrów pracy reaktora nie uzyskano wyników potwierdzających pozytywny wpływ periodycznie zmiennego przepływu cieczy na badany proces.
Słowa kluczowe: fenol, katalityczne utlenianie, periodyczny przepływ cieczy

111

—————————————————————————————————————
R. ŚLĘZAK, L. KRZYSTEK, LEDAKOWICZ: Kinetyka aerobowego rozkładu materii organicznej w odpadach komunalnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 113-114                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań symulacji aerobowego i anaerobowego składowiska odpadów w lizymetrach załadowanych modelowym składem odpadów. Zaproponowano model kinetyczny, opisujący przebieg procesu degradacji materii organicznej w składowisku aerobowym za pomocą układu pięciu równań różniczkowych. Przeprowadzono symulacje dla procesów okresowych i stwierdzono, że model dobrze odzwierciedla charakter zmian węgla organicznego w odciekach oraz ilości produkowanego ditlenku węgla i asymilowanego tlenu.
Słowa kluczowe: stałe odpady komunalne, odcieki, aerobowe składowisko, kinetyka

113

—————————————————————————————————————
B. TAL-FIGIEL, W. FIGIEL: Porównanie efektywności ekstrakcji surowców roślinnych za pomocą niekonwencjonalnych technik ekstrakcyjnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 115-116                              pobierz plik artykułu 
W pracy przeprowadzono badania ekstrakcji olejków eterycznych z leczniczych substancji roślinnych za pomocą ekstrakcji w polu ultradźwiękowym i z wykorzystaniem mikrofal. Ich wyniki porównano z wielokrotną ekstrakcją w aparacie Soxhleta. Uzyskane efekty potwierdzają wysoką sprawność obydwu metod.
Słowa kluczowe: ekstrakcja, ultradźwięki, mikrofale

115

—————————————————————————————————————
M. WENGEL, R. ULBRICH: Badanie struktur przepływu dwufazowego w zależności
od średnicy minikanału

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 117-118                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono porównanie występowania poszczególnych struktur przepływu dwufazowego pionowego wznoszącego, na podstawie badań eksperymentalnych dla trzech kanałów o średnicy hydraulicznej 2, 3 i 4 mm. W oparciu o metodę wizualizacji przepływu dokonano oceny hydrodynamiki przepływu w zależności od średnicy hydraulicznej. Przeprowadzona analiza pozwoliła wykazać znaczący wpływ średnicy na występowanie poszczególnych struktur przepływu w trzech badanych kanałach.
Słowa kluczowe: struktury przepływu, przepływ dwufazowy, minikanały, średnica hydrauliczna

117

—————————————————————————————————————
B. ZAKRZEWSKA, P. BANIUKIEWICZ, Z. JAWORSKI: Modelowanie wieloskalowe systemu procesowego. Numeryczne badania wstępne
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 119-120                              pobierz plik artykułu 
Zaprezentowano pierwsze badania numeryczne dotyczące integracji programów: do symulacji procesów (Aspen Plus) i numerycznej dynamiki płynów (Fluent). Stworzono interfejs Cape2Fluent do zarządzania przekazywaniem danych pomiędzy programami w oparciu o standardy CAPEOPEN. W wyniku jego zastosowania możliwe było stworzenie wieloskalowego systemu procesowego, w którym kluczowy aparat modelowany jest za pomocą modelu CFD.
Słowa kluczowe: modelowanie wieloskalowe, PSE, CFD, CAPEOPEN

119

—————————————————————————————————————
A. ZAWADZKA, L. KRZYSTEK, P. STOLAREK, LEDAKOWICZ: Biologiczne suszenie osadów ściekowych i odpadów stałych w reaktorze okresowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 121-122                              pobierz plik artykułu 
W przeprowadzonych seriach badawczych procesu biologicznego suszenia mieszaniny organicznej frakcji stałych odpadów komunalnych oraz osadów ściekowych uzyskano 50% usunięcie wilgoci zawartej w masie odpadów. Autotermiczne biosuszenie materii organicznej
o wysokiej początkowej zawartości wilgoci (powyżej 800 g·kg-1) umożliwiło otrzymanie wysuszonego materiału o wartości opałowej ok. 14,7 kJ/g i cieple spalania ok. 16,0 kJ/g. Przeprowadzone badania pirolizy i zgazowania potwierdziły, że otrzymany produkt jest dobrym biopaliwem o interesującej zawartości energii.
Słowa kluczowe: biologiczne suszenie, organiczna frakcja stałych odpadów komunalnych, biopaliwo

121

—————————————————————————————————————
Z. ZIOBROWSKI, R. KRUPICZKA: Zastosowanie procesu destylacji dyfuzyjnej
w aparatach z opadającym filmem cieczy do rozdziału mieszaniny dwuskładnikowej

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 3, 123-124                              pobierz plik artykułu 
Przeprowadzono badania doświadczalne procesu odparowania filmu ciekłej mieszaniny dwuskładnikowej spływającej po ściance rury pionowej w obecności nieruchomej warstwy gazu inertnego. W opracowanych modelach matematycznych uwzględniono opory transportu ciepła
i masy w fazie ciekłej oraz gazowej. Stwierdzono niewielki wpływ oporów dyfuzyjnych w fazie ciekłej na całkowity strumień molowy i selektywność oraz istotny wpływ efektów krzyżowych dyfuzji, rodzaju gazu inertnego oraz temperatury odparowania na efektywność procesu.
Słowa kluczowe: destylacja dyfuzyjna, odparowanie

123

—————————————————————————————————————

Rok 2010 nr 2

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
A. ADACH, P. HYŁA: Modelowanie migracji substancji ze źródeł punktowych w złożu ziarnistym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 15-16                              pobierz plik artykułu 
Migracja substancji z punktowych źródeł masy w złożu ziarnistym dotyczy m.in. problemów
z zakresu ochrony środowiska i migracji leków. W pracy opracowano procedurę numeryczną
w oparciu o zaproponowany model matematyczny tego procesu oraz jego weryfikację doświadczalną. Rozpatrzono wpływ konfiguracji położenia źródeł na transport masy. Zdefiniowano parametry pozwalające na ocenę ilościową gęstości rozkładu. Wyniki potwierdzają prawidłowość modelu matematycznego i poprawność procedury numerycznej.
Słowa kluczowe: modelowanie  matematyczne, źródła punktowe, CFD, migracja, złoża ziarniste, zanieczyszczenia, leki

15

—————————————————————————————————————
ADACH,  S.  WROŃSKI,  J.  ŁUKASZEWSKA,  J.  KROKWA: Szybkość rozpuszczania źródeł zanieczyszczeń w złożach ziarnistych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 17-18                              pobierz plik artykułu 
Badano  szybkość  rozpuszczania  źródeł  masy  (tabletek)  dla  różnych  geometrii  ich  rozkładu  w  złożu  ziarnistym. Wykazano  wzrost  szybkości  rozpuszczania ze wzrostem natężenia przepływu cieczy. Zaobserwowano niewielkie zmniejszenie szybkości rozpuszczania substancji wraz ze wzrostem skupienia tabletek. Badano zmianę powierzchni tabletek w czasie: początkowo jedynie zmniejszają one swoje rozmiary, po pewnym czasie stają się porowate, pokruszone, co powoduje chwilowy wzrost powierzchni wymiany masy.
Słowa kluczowe: modelowanie matematyczne, źródła punktowe, szybkość rozpuszczania, migracja, złoża ziarniste, zanieczyszczenia, leki

17

—————————————————————————————————————
J. BAŁDYGA, M. HENCZKA, K. SOKOLNICKA: Dwuetapowa mineralna karbonatyzacja, jako metoda długoterminowej izolacji dwutlenku węgla
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 19-20                              pobierz plik artykułu 
Praca opisuje proces wiązania dwutlenku węgla w postaci nieorganicznych węglanów  (w  procesie  tzw.  mineralnej  karbonatyzacji),  co  imituje  proces naturalnego wietrzenia skał. Przeprowadzenie tego procesu zapewnia możliwość długotrwałego składowania CO2 . Stałym produktem ubocznym jest krzemionka. Proces jest powolny; skrócenie czasu procesu i obniżenie kosztów osiąga się poprzez zastosowanie dwuetapowego procesu wykorzystującego kwasy karboksylowe jako czynniki przyspieszające proces.
Słowa kluczowe: ditlenek węgla, sekwestracja, kwas karboksylowy

19

—————————————————————————————————————
J.  BĄK,  T.  R.  SOSNOWSKI:  Wpływ  własności  fizykochemicznych leków na ich atomizację w inhalatorze pneumatycznym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 21-22                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy było określenie wpływu napięcia powierzchniowego i ciśnienia rozpraszającego na rozkład wielkości emitowanych kropel oraz masową wydajność atomizacji mieszanin leków
w inhalatorze pneumatycznym. Stwierdzono, że wzrost ciśnienia powietrza zasilającego i obniżenie napięcia  powierzchniowego  powodują  wzrost  wydajności  procesu  oraz  emisję drobniejszego aerozolu. Wykazano, że mieszanie leków w celu ich podawania w jednej inhalacji powoduje zmianę wydajności oraz rozkładu wielkości kropel.
Słowa  kluczowe:  atomizacja  pneumatyczna,  aerozol,  terapia  inhalacyjna, napięcie powierzchniowe

21

—————————————————————————————————————
L. BRONIARZ-PRESS, D. DULSKA: Spływ filmowy emulsji typu o/w po powierzchni płaskiej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 23-24                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  przedstawiono  wyniki  pomiarów  średniej  grubości  filmu  cieczy spływającego
po gładkiej powierzchni pochyłej. Badanymi układami były woda, olej pochodzenia roślinnego oraz emulsje typu olej w wodzie o różnych udziałach objętościowych fazy olejowej. Wykazano wpływ zawartości fazy olejowej na średnią grubość spływającej warstwy cieczy.
Słowa kluczowe: spływ filmowy emulsji, cienki film cieczy, emulsje

23

—————————————————————————————————————
K. CZERNEK, G. FILIPCZAK, S. WITCZAK: Identyfikacja grubości filmu cieczy bardzo lepkiej w przepływie pierścieniowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 25-26                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono  możliwości  układu  optoelektronicznego  do  pomiaru  grubości  warstwy  cieczy  bardzo  lepkiej  przy  jej  dwufazowym  przepływie opadającym w rurach pionowych z gazem. Podano metodykę prowadzenia oraz wyniki pomiarów i analiz. Podjęto również próbę oceny wpływu parametrów przepływowych i właściwości cieczy na wartość grubości warstwy olejowej,  decydującej  o  efektywności  działania  aparatów  cienkowarstewkowych.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy, grubość filmu cieczy, ciecz bardzo lepka

25

—————————————————————————————————————
A.  DUDA,  J.  KAMIEŃSKI,  J. TALAGA:  Zastosowanie  obszarowego modelu CMA
do opisu mieszania cieczy w aparacie z dwoma mieszadłami

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 27-28                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono obszarowy model CMA (Compartment Model Approach), wykorzystywany w analizie procesu mieszania w aparacie z dwoma mieszadłami. Opisano strukturę i założenia modelu dla przypadku dwóch mieszadeł. Zaproponowano metodę wyznaczania granicy rozdziału obszarów cyrkulacyjnych, związanych z poszczególnymi mieszadłami. Przedstawiono zmiany wydajności przepływów cieczy w mieszalniku, w zależności od geometrii mieszadeł oraz odległości między nimi.
Słowa kluczowe: model mieszania CMA, aparat z dwoma mieszadłami, obszar cyrkulacyjny, wydajność przepływu w mieszalniku

27

—————————————————————————————————————
B. DYBEK, J. HAPANOWICZ, S. WITCZAK: Metodologia badań nieizotermicznego przepływu ciekłych układów dyspersyjnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 29-30                              pobierz plik artykułu 
W  niniejszej  pracy  opisano  budowę  i  możliwości  pomiarowe  instalacji badawczej  służącej  do  eksperymentalnej  oceny  zjawisk  towarzyszących nieizotermicznemu przepływowi układu dwufazowego ciecz – ciecz w poziomych rurach o różnej średnicy. Wskazano na przyjęte sposoby pomiaru określonych parametrów procesowych i interpretacji ich wyników oraz ilościową oceną dokładności pomiaru.
Słowa kluczowe: dwufazowy przepływ ciecz – ciecz, przepływ nieizotermiczny, instalacja doświadczalna

29

—————————————————————————————————————
B. DYBEK, J. HAPANOWICZ: Prędkość unoszenia fazy rozproszonej przy wznoszącym przepływie ciekłego układu dyspersyjnego typu o/w
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 31-32                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy zjawiska poślizgu faz, a szczególnie prędkości dryfu kropel oleju w strumieniu wody płynącym ku górze. Wskazano w niej na równania mogące znaleźć zastosowanie do opisu swobodnego ruchu kropel w cieczy. Na podstawie wyników własnych eksperymentów zweryfikowano celowość ich wykorzystania.
Słowa  kluczowe:  olej,  woda,  przepływ  dwufazowy  wznoszący,  prędkość poślizgu, końcowa prędkość unoszenia

31

—————————————————————————————————————
R.  DYGA:  Parametry  przepływowe  wypełnienia  porowatego  ze  spienionej stali
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 33-34                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  przedstawiono  wyniki  badań  doświadczalnych  oraz  numerycznych, prowadzonych w celu poznania parametrów przepływowych wypełnienia  porowatego  ze  spienionej  stali. Analiza  wyników  badań  pozwoliła określić wartość przepuszczalności i współczynnika bezwładności badanej piany stalowej. Stwierdzono, że wielkości te są różne dla gazu i cieczy oraz zależą od prędkości płynu. Na drodze numerycznej wykazano, że długość strefy stabilizacji przepływu jest nie większa niż kilka średnic pora.
Słowa kluczowe: piana stalowa, przepuszczalność, współczynnik bezwładności, profil prędkości

33

—————————————————————————————————————
M.  DYLĄG,  J.  KAMIEŃSKI,  J.  ROSIŃSKI:  Modelowanie  rozkładu wielkości cząstek w procesie perykinetycznej koagulacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 35-36                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono rozważania i wyniki teoretyczno-eksperymentalnej walidacji modelu opartego o bilans populacji, wyznaczanie rozkładów wielkości cząstek w procesie flokulacji. Uzyskane wyniki potwierdziły przydatność modelu do analizy wzajemnych interakcji mechanizmów aglomeracji, pękania i erozji oraz jego zgodność z rozważaniami teoretycznymi.
Słowa kluczowe: flokulacja, aglomeracja, destrukcja cząstek, erozja, układy zdyspergowane

35

—————————————————————————————————————
J.  DZIAK,  M.  KUBALA,  J.  KAPŁON,  W.  LUDWIG:  Wyznaczanie współczynników wnikania masy podczas odparowania cienkowarstewkowego roztworu przy wykorzystaniu wyników destylacji lub wyników badań ruchu ciepła
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 37-38                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  przedstawiono  wyniki  badań  eksperymentalnych  ruchu  ciepła i masy podczas odparowania cieczy w wyparce cienkowarstewkowej. Wyznaczono  współczynniki  wnikania  ciepła  podczas  wrzenia  cieczy  jednoskładnikowych i roztworów. Wyniki destylacji w układzie alkohol izopropylowy – woda porównano z wynikami obliczeń teoretycznych. Stwierdzono wyraźne różnice. Wyznaczono wartości współczynników wnikania masy podczas wrzenia roztworu. Zastosowano dwie różne metody postępowania. Uzyskano podobne wyniki.
Słowa  kluczowe:  wyparka  cienkowarstewkowa,  roztwory,  ruch  ciepła i masy

37

—————————————————————————————————————
M.  DZIUBIŃSKI,  P.  DOMAGALSKI:  Wpływ  prędkości  przepływu oraz  właściwości  cieczy  na  mechanizm  ogniskowania  strugi  cieczy w węźle mikrokanałów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 39-40                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wpływ prędkości przepływu oraz lepkości i napięcia powierzchniowego cieczy na mechanizm ogniskowania cieczy w węźle mikrokanałów.  Stwierdzono  silny  wpływ  prędkości  przepływu  cieczy  na kształt i położenie ogniskowanej strugi.
Słowa kluczowe: mikrokanał, hydrodynamiczne ogniskowanie

39

—————————————————————————————————————
A. M. FIUK, J. T. CIEŚLIŃSKI: Możliwości aplikacyjne dwufazowego termosyfonowego wymiennika ciepła
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 41-42                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono oryginalną konstrukcję dwufazowego, termosyfonowego wymiennika ciepła (DTWC), który składa się z dwóch poziomych, cylindrycznych zbiorników umieszczonych jeden nad drugim, połączonych ze  sobą  króćcami. W  płaszczu  dolnym  umieszczony  jest  pęk  rur,  na  którym zachodzi wrzenie, natomiast w płaszczu górnym pęk, na którym ciecz robocza się skrapla. Ustalono, że zastosowanie rurek z powłoką porowatą powodowało  polepszenie  charakterystyk  cieplnych  DTWC.  Zaobserwowano, że średni współczynnik przejmowania ciepła dla parownika bardzo mocno zależy od początkowego poziomu cieczy roboczej. Do szacowania strumienia ciepła przenoszonego w prototypowym DTWC zaproponowano zmodyfikowany wzór Pecleta. Przedstawiono kilka możliwości zastosowania prototypowego DTWC w układach przemysłowych.
Słowa kluczowe: dwufazowy, termosyfonowy wymiennik ciepła (DTWC), współczynnik  przejmowania  ciepła  dla  parownika,  zmodyfikowany  wzór Pecleta

41

—————————————————————————————————————
E. GABRUŚ: Analiza wpływu parametrów mikrofiltracji na wydajność procesu separacji związków wielkocząsteczkowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 43-44                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono  wyniki  badań  doświadczalnych  mikrofiltracji  roztworów drożdży  i  białka
dla  różnych  ciśnień  transmembranowych  i  prędkości  liniowych  nadawy.  Do  opisu  zastosowano  model  oporów  szeregowych i foulingu. Największą wartość strumienia pseudostacjonarnego uzyskano dla ciśnienia transmembranowego 320 kPa i prędkości nadawy 4,55 m/s.
Słowa  kluczowe:  mikrofiltracja,  membrana  ceramiczna,  fouling,  drożdże, białko

43

—————————————————————————————————————
M.  GRABIAS,  W.  PODGÓRSKA:  Modelowanie  wypływu  fi lmu  spomiędzy kropel podczas ich koalescencji w obecności surfaktantów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 45-46                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano wpływ surfaktantów na wypływ fi lmu spomiędzy kropel, stanowiący zwykle najwolniejszy etap koalescencji. Rozpatrywany model matematyczny rozwiązano metodą linii. Rozwiązanie modelu dla różnych parametrów pokazało wpływ stosunku lepkości faz i powierzchniowej liczby Pecleta na przebieg wypływu fi lmu. Wykazano liniową zależność czasu wypływu fi lmu od stosunku lepkości faz oraz spadek, a następnie wzrost i  ustalenie  się  czasu  wypływu  w  miarę  wzrostu  powierzchniowej  liczby Pecleta.
Słowa kluczowe: koalescencja, metoda linii, układ ciecz – ciecz, wypływ fi lmu

45

—————————————————————————————————————
I. GRUBECKI, S. KWIATKOWSKAMARKS: Optymalne sterowanie temperaturą
w  bioreaktorze  okresowym  z  równoległą  dezaktywacją enzymu

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 47-48                              pobierz plik artykułu 
W  niniejszej  zatem  pracy,  dla  procesu  rozkładu  nadtlenku  wodoru  przez natywną  katalazę  drożdży  Saccharomyces  cerevisae,  określono  optymalne  warunki  prowadzenia  procesu  z  punktu  widzenia  czasu  jego  trwania. W  obliczeniach  wykorzystano  równanie  szybkości  dezaktywacji  katalazy zaprezentowane  przez  Do  i  Weilanda.  Okazało  się,  że  realizacja  procesu musi przebiegać przynajmniej przy aktywnym górnym T – Tmax ograniczeniu  temperaturowym,  przy  czym  długość  odcinka  stacjonarnego  jest  tym krótsza im wyższe są wartości energii aktywacji zmian stałych Michaelis. Stwierdzono, że spadek ilorazu energii aktywacji E i końcowej aktywności biokatalizatora CEf oraz wzrost stopnia przemiany  αf = 1 – CSf  powodują wzrost sumarycznego czasu procesu. W sytuacji, gdy realizacja warunków optymalnych okazała się niemożliwa podano rozwiązanie suboptymalne.
Słowa kluczowe: dezaktywacja biokatalizatora, bioreaktor okresowy, optymalizacja, optymalny profi l temperatury, rachunek wariacyjny

47

—————————————————————————————————————
R. GRZYWACZ: Badania aerobowej biodegradacji fenolu w kolumnowym bioreaktorze barbotażowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 49-50                              pobierz plik artykułu 
W pracy porównano wyniki doświadczeń i symulacji komputerowej procesu biodegradacji fenolu przebiegającego w kolumnowym reaktorze barbotażowym. W tym celu przygotowano stanowisko badawcze i opracowano metodykę badań. Wykonano także obliczenia numeryczne. Wyniki przedstawiono  w  postaci  wykresów  stanów  stacjonarnych  z  naniesionymi  wynikami  doświadczalnymi.  Analiza  ukazała  około  30%  różnicę  wyników. Różnica spowodowana jest przyjęciem niewłaściwych wartości stałych kinetycznych do obliczeń symulacyjnych.
Słowa kluczowe: kolumnowy bioreaktor barbotażowy, biodegradacja fenolu, badania doświadczalne

49

—————————————————————————————————————
J. HAPANOWICZ, V. STECYK, L. TRONIEWSKI: Korzyści stosowania mieszadeł dyspergujących w procesie wytwarzania zawiesin
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 51-52                              pobierz plik artykułu 
W pracy dokonano eksperymentalnej oceny celowości wykorzystania mieszadeł dyspergujących w procesie wytwarzania zawiesin ciała stałego w cieczy niutonowskiej
i nieniutonowskiej. Podano równania opisujące warunki pracy mieszadła, konieczne do wytworzenia zawiesiny całkowitej. Dla tych warunków  porównano  moc  mieszania  mieszadła  dyspergującego  z  mocą standardowej turbiny Rushtona.
Słowa  kluczowe:  mieszanie,  zawiesina,  mieszadło  dyspergujące,  efekty mieszania, moc mieszania

51

—————————————————————————————————————
M.  HENCZKA:  Wpływ  przechłodzenia  cieczy  na  przebieg  procesu zamarzania rozpyłowego przy użyciu płynów w stanie nadkrytycznym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 53-54                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono porównanie wyników obliczeń modelowych przebiegu chłodzenia
i zamarzania kropel roztworów wodnych podczas zamrażania rozpyłowego z danymi doświadczalnymi. Wykazano, że modelowanie przebiegu procesu zamrażania rozpyłowego
w warunkach bardzo szybkiego spadku temperatury w układzie wymaga uwzględnienia zjawiska przechłodzenia  kropel.  Pominięcie  tego  zjawiska  może  prowadzić  do  znacznego przeszacowania przewidywań końcowych rozmiarów zamarzniętych kropel cieczy.
Słowa kluczowe: zamrażanie rozpyłowe, przechłodzenie cieczy, płyn w stanie nadkrytycznym, krople

53

—————————————————————————————————————
R.  HUBACZ,  N.  OHMURA,  S.  WROŃSKI:  Proces  kleikowania i hydrolizy skrobi
w aparacie z przepływem Couette’a-Taylora
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 55-56                              pobierz plik artykułu 
W pracy tej przedstawione zostały wyniki badań nad zastosowaniem aparatu z przepływem Couette’a-Taylora do procesu kleikowania i enzymatycznej hydrolizy skrobi. Tego typu rozwiązanie jest nową propozycją mającą na celu  intensyfikację  tego  procesu. W  pracy  tej  badano  wpływ  takich  parametrów  jak  wielkość  aparatu,  temperatura,  szybkość  przepływu,  częstość obrotów rotora na proces kleikowania skrobi. Przeprowadzono też badania nad jednoczesnym kleikowaniem i hydrolizą skrobi w takim aparacie.
Słowa  kluczowe:  hydrolizy  enzymatyczna,  skrobia,  przepływ  Couette’a-Taylora, kleikowanie

55

—————————————————————————————————————
A.  JACKIEWICZ,  ALBERT  PODGÓRSKI:  Dyspersja  masy  w  niehomogenicznych filtrach włókninowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 57-58                              pobierz plik artykułu 
Zaprezentowano wyniki badań doświadczalnych i teoretycznych penetracji cząstek aerozolowych przez niehomogeniczne filtry włókninowe. Zaproponowano interpretację wyników eksperymentalnych za pomocą modelu osiowej dyspersji masy. Po raz pierwszy wyznaczono współczynniki dyspersji osiowej dla filtrów włókninowych. Wykazano, iż użyty model jest w stanie bardzo dobrze opisać dane doświadczalne penetracji cząstek o różnych rozmiarach przez układy złożone z wielu warstw tego samego filtra.
Słowa kluczowe: aerozol, dyspersja, filtracja, filtr włókninowy, penetracja

57

—————————————————————————————————————
M. JASIŃSKA, J. BAŁDYGA, M. COOKE, A. KOWALSKI: Badanie mikromieszania płynów w mieszalniku typu rotor-stator z wykorzystaniem złożonych reakcji testowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 59-60                              pobierz plik artykułu 
Celem  pracy  jest  identyfikacja  stanu  wymieszania  na  skalę  molekularną w mieszalniku typu rotor-stator z zastosowaniem złożonych reakcji testowych. Parametrem informującym bezpośrednio o stanie wymieszania była w tym przypadku selektywność reakcji diazowania.
W pracy podjęto próbę interpretacji wyników doświadczalnych z zastosowaniem modeli mieszania połączonych z obliczeniową mechaniką płynów (CFD). Wyniki pokazują, że zastosowany układ reakcji może być z powodzeniem wykorzystany do opisu mieszania na skalę molekularną w mieszalnikach typu rotor-stator.
Słowa  kluczowe:  mieszanie,  reakcje  złożone,  rotor-stator,  selektywność, diazowanie

59

—————————————————————————————————————
K.  KAMIŃSKI, A.  BACHTEL,  J.  PETERA: Ekstrakcja  w  obecności pola  elektrostatycznego  o  wysokiej  różnicy  potencjałów  w  układzie ciecz jonowa – mieszanina cieczy organicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 61-62                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono ekstrakcyjną kolumnę rozpyłową wykorzystującą wysokonapięciowe  pole  elektrostatyczne.  Działanie  opracowanej  metody przetestowano na przykładzie ekstrakcji etanolu z mieszaniny z heptanem za  pomocą  cieczy  jonowej.  Jako  ekstrahent  zastosowano  siarczan  metylu 1-butylo-3-metylo-imidazolium   [bmim][MeSO4].   Wyniki   eksperymentu  porównano  z  danymi  literaturowymi.  Stwierdzono,  że  zaproponowana metoda pozwala na uzyskanie stanu równowagowego dla badanego układu trójskładnikowego.
Słowa kluczowe: elektrostatyczna kolumna rozpyłowa, ekstrakcja w układach ciecz – ciecz, ciecze jonowe

61

—————————————————————————————————————
B.  KAWALEC-PIETRENKO,  D.  KONOPACKA-ŁYSKAWA,  P.  RYBARCZYK:  Kryteria  wyboru  parametrów  procesowych  dla  flotacji jonów cynku
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 63-64                              pobierz plik artykułu 
Usuwano jony cynku z modelowych roztworów wodnych metodą flotacji w obecności anionowego dodecylosiarczanu sodu oraz kationowego bromku  cetylotrimetyloamoniowego.  Eksperymentalnie  wyznaczono  zakresy pH,  dla  których  uzyskuje  się  najwyższe  wartości  stopnia  wyflotowania cynku. Stwierdzono, że dla efektywnej fl otacji jonowej konieczny jest niewielki nadmiar kolektora niż wynikający ze stechiometrii jonów cynku i powierzchniowo czynnego jonu kolektora. Zaobserwowano pomijalnie mały wpływ stężenia kolektora na stopień wyflotowania cynku w procesie flotacji precypitacyjnej. Stwierdzono, że procesy fl otacji jonowej i precypitacyjnej winny być prowadzone w obszarze barbotażu pęcherzykowego.
Słowa  kluczowe:  flotacja  jonowa,  flotacja  precypitacyjna,  cynk,  stopień wyflotowania, współczynnik wzbogacenia

63

—————————————————————————————————————
T. KILJAŃSKI: Zastosowanie pomiarów lepkości do kontroli i sterowania reaktorem przepływowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 65-66                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono  teoretyczną  analizę  dynamiki  układu  reaktor  –  reometr z  punktu  widzenia  kontroli  i  sterowania  procesem.  Rozpatrzono  reaktor przepływowy z doskonałym mieszaniem, w którym zachodzi reakcja pierwszego  rzędu.  Przeanalizowano  odpowiedzi  układu  na  bodziec  sterujący w formie sygnału  skokowego. Dla rozpatrywanego przypadku wyprowadzono równania opisujące odpowiedź układu oraz czas, po którym odpowiedź na sygnał sterujący przybierze 90% swej wartości ustalonej.
Słowa kluczowe: reaktor, kontrola i sterowanie, reometr, lepkość

65

—————————————————————————————————————
D. KONDEJ, T. R. SOSNOWSKI: Badania fizykochemicznego oddziaływania pyłów powstających przy obróbce metali z fosfolipidem surfaktantu płucnego (DPPC)
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 67-68                              pobierz plik artykułu 
Badano  doświadczalnie  wpływ  pyłów  powstających  przy  obróbce  metali na  aktywność  powierzchniową  DPPC  –  głównego  składnika  surfaktantu płucnego. Stwierdzono nieznaczne zaburzenie dynamiki powierzchni woda – powietrze zawierającej DPPC, co sugeruje, że za degradację aktywności surfaktantu obserwowaną w niezależnych pomiarach oscylacyjnych w niewielkim stopniu odpowiada bezpośrednie fi zykochemiczne oddziaływanie badanych  pyłów  z  fosfolipidami.  Wyniki  posłużą  wyjaśnieniu  mechanizmów toksyczności pyłów środowiska pracy.
Słowa kluczowe: aerozol, obróbka mechaniczna, metale, surfaktant płucny, DPPC, toksyczność

67

—————————————————————————————————————
D. KONOPACKA-ŁYSKAWA, B. KAWALEC-PIETRENKO: Wytwarzanie cząstek węglanu wapnia w układzie gaz – ciecz w obecności substancji organicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 69-70                              pobierz plik artykułu 
Otrzymywano węglan wapnia w reakcji CO2  z Ca(OH)2 . Do mieszaniny reakcyjnej dodawano glikol etylenowy, glicerol lub n-butanol. Cząstki CaCO3 strącane w obecności substancji organicznych były mniejsze niż powstałe w wyniku procesu prowadzonego tylko w mieszaninie reagentów w wodzie. Najmniejsze cząstki CaCO3  otrzymywano w obecności glicerolu, wówczas średnia średnica cząstek wynosiła 3,1 μm dla reakcji prowadzonej w układzie gaz – roztwór, a 4,6 μm w układzie gaz – zawiesina.
Słowa  kluczowe:  węglan  wapnia,  precypitacja,  dodatki  organiczne,  wielkość cząstek

69

—————————————————————————————————————
S.  J.  KOWALSKI,  A.  PAWŁOWSKI:  Aspekt  energetyczny  suszenia materiałów
w stałych i okresowo zmiennych warunkach

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 71-72                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy jest analiza efektów suszenia drewna w warunkach niestacjonarnych pod kątem zużycia energii, czasu suszenia oraz jakości otrzymanego produktu oraz porównanie tych efektów z odpowiednimi procesami suszenia w warunkach stacjonarnych. Badania prowadzono na drewnie orzecha  włoskiego  (Juglans  regia L.)  w  suszarce  konwekcyjnej  wyposażonej
w specjalny wlot pary bądź chłodnego powietrza, co umożliwiło okresowe zmiany temperatury i wilgotności powietrza suszącego. Wykazano, że suszenie w okresowo zmiennych warunkach ma pozytywny wpływ na jakość materiału suszonego, przy niewiele wydłużonym czasie suszenia w stosunku do procesu stacjonarnego, ale zróżnicowanym zużyciu energii.
Słowa  kluczowe:  suszenie  niestacjonarne,  czas  suszenie,  zużycie  energii, jakość produktu

71

—————————————————————————————————————
E. LUŚNIA, Z. SZWAST, M. SZWAST, W. PIĄTKIEWICZ: Badanie wpływu warunków procesowych na przebieg mikrofiltracji zanurzeniowej z użyciem włókien polipropylenowych typu hollow-fiber
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 73-74                              pobierz plik artykułu 
Badano  zanurzeniowe  filtry  membranowe  wykorzystujące  napór  nadawy jako  siłę  napędową  procesu.  Filtry  takie  nie  wymagają  obudowy  ciśnieniowej. Badano moduły zawierające 342 kapilary membranowe o długości czynnej 615 mm ustawione pionowo lub poziomo. Stosowano różne podciśnienia po stronie permeatu. Badano też wpływ napowietrzania na proces. Nie wykazano wpływu ustawienia modułów na jakość procesu. Stwierdzono  pozytywny  wpływ  napowietrzania  powodującego  destrukcję  osadu  na powierzchni membran.
Słowa kluczowe: membrany, filtry zanurzeniowe

73

—————————————————————————————————————
P. MACHNIEWSKI, A. BIŃ, A. ŁACHACZ: Kinetyka utleniania benzaldehydu za pomocą ozonu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 75-76                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  przedstawiono  wyniki  badań  efektywności  oraz  kinetyki  reakcji ozonowania benzaldehydu w absorberze ze zwilżaną ścianką. Opracowano model matematyczny tego procesu, który zweryfikowano doświadczalnie, uzyskując  zadowalającą  zgodność  z  wynikami  pomiarów.  Wykorzystanie tego  modelu  do  interpretacji  wyników  pomiarów,  pozwoliło  na  wyznaczenie wartości pozornej stałej szybkości reakcji utleniania benzaldehydu w układzie heterogenicznym (gaz – ciecz).
Słowa kluczowe: absorber ze zwilżaną ścianą, VOC, ozon

75

—————————————————————————————————————
Ł. MAKOWSKI, J. BAŁDYGA: Zastosowanie modeli wielkowirowych do symulacji przebiegu złożonych reakcji chemicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 77-78                              pobierz plik artykułu 
W pracy rozważano modelowanie wpływu mieszania na przebieg złożonych reakcji  chemicznych  przy  wykorzystaniu  modeli  wielkowirowych.  Jako reaktor testowy wybrano reaktor przepływowy z dozownikiem umieszczonym poprzecznie do głównego przepływu płynu. Analiza wyników wskazuje, że poprzez dobór prędkości wlotowych przy zasilaniu krzyżowym można wpływać znacząco na selektywność przebiegu reakcji.
Słowa kluczowe: mieszanie, LES, CFD

77

—————————————————————————————————————
M. MARKOWSKI, K. URBANIEC, R. GRABARCZYK: Zapotrzebowanie energii do produkcji wodoru metodą fermentacyjną z biomasy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 79-80                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy analizy zużycia energii w instalacjach do wytwarzania wodoru metodą fermentacyjną z biomasy. Rozpatrzono dwa warianty wytwórni wodoru. W  wariancie  pierwszym  przewidziano  połączenie  wytwórni  wodoru z cukrownią, dostarczającą sok zawierający sacharozę jako surowiec. Wariant drugi zakłada produkcję wodoru z surowców skrobiowych w wytwórni samodzielnej. W tym przypadku instalacja zawiera dodatkowy podukład przetwarzający skrobię do fermentowalnej glukozy.
Słowa kluczowe: wodór, biomasa, fermentacja termofilna, fotofermentacja

79

—————————————————————————————————————
P.T.  MITKOWSKI,  L.  BRONIARZ-PRESS:  Baza  danych  procesów membranowych: MemData
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 81-82                              pobierz plik artykułu 
Zazwyczaj dobór membranowych technik rozdziału dokonywany jest przez inżynierów na podstawie ich doświadczenia i analizy literatury. Jest to spowodowane znikomą wiedzą na temat permeatywności składników, w szczególności  w  mieszaninach  wieloskładnikowych.  Aby  usprawnić  wyszukiwanie stworzono bazę danych procesów membranowych MemData, która zawiera  uporządkowane  szeroko  dostępne  dane.  W  pracy  przedstawiono strukturę MemData i przykłady jej zastosowania.
Słowa kluczowe: baza danych procesów membranowych, separacja membranowa, projektowanie procesów, membrany polimerowe

81

—————————————————————————————————————
R.  MODRZEWSKI,  P.  WODZIŃSKI: Segregacja  odpadów  mineralnych na przesiewaczu dwuczęstościowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 83-84                              pobierz plik artykułu 
Niniejsza  praca  przedstawia  wyniki  programu  badawczego  dotyczącego przesiewacza  dwuczęstościowego.  Do  jego  napędu  zastosowano  dwa  wibratory rotacyjne o jednakowych lub różnych momentach statycznych. Jak sama nazwa wskazuje jest to przesiewacz, który charakteryzuje się dwiema różnymi częstościami obrotowymi tych wibratorów napędowych. Na podstawie wyników badań opracowano założenia projektowe maszyny przemysłowej przeznaczonej do przesiewania odpadów mineralnych.
Słowa kluczowe: przesiewacz, przesiewanie, sito

83

—————————————————————————————————————
W. MONIUK, R. POHORECKI, R. MAMZA: Badania kinetyki reakcji CO2 z N-metylodietanoloaminą
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 85-86                              pobierz plik artykułu 
Wykonano  badania  szybkości  absorpcji  CO 2   w  wodnych  roztworach N-metylodietanoloaminy  w  reaktorze  barbotażowym  z  mieszadłem.  Na podstawie  tych  badań  określono  wartości  stałej  szybkości  reakcji  CO2 z N-metylodietanoloaminą . Wodne roztwory tej aminy mogą być stosowane jako rozpuszczalnik w procesie oczyszczania gazów syntezowych i odlotowych od ditlenku węgla.
Słowa   kluczowe:   ditlenek   węgla,   N-metylodietanoloamina,   absorpcja z reakcją chemiczną, stała szybkości reakcji

85

—————————————————————————————————————
M.  NETUŠIL,  P.  DITL:  Porównanie  metod  suszenia  gazu  ziemnego przechowywanego w podziemnych magazynach gazu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 87-88                              pobierz plik artykułu 
Podziemne zbiorniki gazu są szeroki stosowane. Gaz przechowuje się pod ciśnieniem  od  7  do  20  MPa  i  w  temperaturze  od  20  do  35°C.  Podczas przechowywania  gaz  jest  nasycony  wilgocią.  Jednakże  rozdzielany  gaz powinien  spełniać  określone  warunki. Aby  uzyskać  wymaganą  zawartość wilgoci  w  gazie  można  zastosować  następujące  metody:  absorpcję  glikolem  trietylenowym  (TEG),  absorpcję  stałymi  substancjami  osuszającymi
i  wielostopniową  ekspansję.  Zapotrzebowanie  energii,  zalety  i  wady  wymienionych metod z uwzględnieniem obliczeń procesowych oraz dostępnej informacji są omówione w artykule.
Słowa kluczowe: gaz ziemny, odwadniania

87

—————————————————————————————————————
M.  OCHOWIAK,  L.  BRONIARZ-PRESS:  Właściwości  reologiczne wodnych zawiesin krzemionek
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 89-90                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wodne zawiesiny Aerosili wykazujących  nienewtonowskie  właściwości  płynów  rozrzedzanych  ścinaniem opisanych  modelem  potęgowym  Ostwalda  –  de  Waele’a.  Dla  większych wartości  szybkości  ścinania  lepkość  przyjmuje  praktycznie  stałą  wartość, a badana zawiesina nabiera cech newtonowskich. Wykazano, że właściwości reologiczne mogą służyć do oceny struktury krzemionki w zawiesinie, przy czym właściwości newtonowskie są charakterystyczne dla układu bez wytworzonej struktury złożonej.
Słowa kluczowe: reologia, krzemionka, zawiesina, Aerosil

89

—————————————————————————————————————
M.  ODZIOMEK,  T.  R.  SOSNOWSKI,  L.  GRADOŃ:  Otrzymywanie i właściwości kompozytowych cząstek proszków do inhalacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 91-92                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy było wytworzenie metodą suszenia rozpyłowego cząstek nośnika  proszkowych  leków  do  inhalacji,  charakteryzujących  się  wielkością poniżej  5  μm  oraz  cechami  powierzchniowymi,  ułatwiającymi  ich  deagregację. Wykazano, że dzięki sterowaniu warunkami procesu i składem roztworu poddawanego suszeniu (dodatek aminokwasu, białka, polimeru) można uzyskiwać cząstki o różnej morfologii. W niektórych przypadkach prowadzi  to  do  korzystnego  wzrostu  udziału  frakcji  drobnocząstkowej w rozpylonym proszku.
Słowa kluczowe: suszenie rozpyłowe, aerozoloterapia, nośnik leku, rozpraszanie

91

—————————————————————————————————————
M. ORCZYKOWSKA, P. BUDZYŃSKI, M. DZIUBIŃSKI: Ocena stabilności zawiesiny tiksotropowej w obecności środka zagęszczającego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 93-94                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań dotyczących stabilności wodnych roztworów skrobi ziemniaczanej w obecności lub nie hydrokoloidu polisacharydowego, jakim jest jeden z dodatków do żywności – guma gellanowa. W prezentowanej pracy przeanalizowano uzyskane w trakcie pomiarów reometrycznych  właściwości  reologiczne  badanych  roztworów,  oszacowano  wartość statycznej  i  dynamicznej  granicy  płynięcia  oraz  sprężystość  utworzonej struktury.  Przedyskutowano  własności  tiksotropowe  roztworów  poprzez określenie wielkości pola powierzchni pętli histerezy.
Słowa kluczowe: tiksotropia, skrobia, guma gellanowa, środek stabilizujący, stabilność zawiesin

93

—————————————————————————————————————
M. PIASECKA, S. HOŻEJOWSKA, B. MACIEJEWSKA: Współczynnik  przejmowania  ciepła  przy  wrzeniu  w  minikanale  –  badania  doświadczalne i metody obliczeniowe z wykorzystaniem funkcji Trefftza
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 95-96                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono  metody  wyznaczania  współczynnika  przejmowania  ciepła przy wrzeniu
w przepływie płynu chłodniczego w minikanale. Zastosowana technika termografi i ciekłokrystalicznej pozwala określić wystąpienie inicjacji wrzenia. Zagadnienie rozwiązywane jest za pomocą funkcji Trefftza, którymi  aproksymuje  się  nieznane  temperatury.  Ponadto  funkcje  Trefftza służą do tworzenia funkcji bazowych w metodzie elementów skończonych (MEST). Porównano wyniki otrzymane przy wykorzystaniu obu metod.
Słowa kluczowe: wymiana ciepła, minikanał, wrzenie w przepływie, termografi a ciekłokrystaliczna, funkcje Trefftza, MES

95

—————————————————————————————————————
M. PŁACZEK, S. WITCZAK: Ocena metod obliczania udziałów objętościowych faz
we wznoszącym przepływie trójfazowym

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 97-98                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych przepływu trójfazowego powietrze – woda – olej w rurach pionowych. Dokonano weryfikacji i oceny statystycznej  metod  obliczania  udziałów  objętościowych  faz  dostępnych w  literaturze  stwierdzając,  że  najkorzystniejszym  modelem  pozwalającym na opracowanie nowych, dokładniejszych zależności jest model typu drift flux.  W  oparciu  o  ten  model  opracowano  własną  metodę  obliczania udziałów objętościowych faz we wznoszącym przepływie trójfazowym gaz – ciecz – ciecz.
Słowa kluczowe: przepływ trójfazowy, wznoszący przepływ gaz – ciecz – ciecz, udział objętościowy

97

—————————————————————————————————————
W. PODGÓRSKA, E. JEZIERSKA: Wytwarzanie nanocząstek BaSO4 w mikroemulsjach
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 99-100                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy produkcji cząstek BaSO4  w mikroemulsji w/o. Do wytworzenia mikroemulsji zastosowano niejonowy surfaktant Marlipar 13/40 firmy Sasol. Proces prowadzono w sposób okresowy w reaktorze o średnicy 0,1 m zaopatrzonym w mieszadło Rushtona (D = T/2). Uzyskane kryształy mają rozmiary od kilku do kilkunastu nanometrów i charakteryzują się wąskim rozkładem  wielkości.  Wielkość  kryształów  maleje  ze  wzrostem  częstości obrotów  mieszadła,  wzrostem  stężenia  reagentów  i  wzrostem  stosunku stężeń.
Słowa kluczowe: mikroemulsja, nanocząstki, precypitacja, TEM

99

—————————————————————————————————————
A. POLAK, A. CHMIELEWSKI: Membranowe oczyszczanie biogazu pochodzenia rolniczego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 101-102                              pobierz plik artykułu 
Fermentacja metanowa jest nie tylko skuteczną metodą zagospodarowania odpadów, ale stanowi również cenne źródło energii, wziąwszy pod uwagę wartość opałową powstającego podczas niej biogazu. Membranowe oczyszczenie biogazu powoduje znaczne wzbogacenie
w metan, powiększając tym samym możliwości zastosowania biogazu w energetyce. Przy zastosowaniu poliimidowych membran i modułów hollow-fiber uzyskano produkt o stężeniu metanu przekraczającym 80% obj., co umożliwia zastosowanie biogazu w CHP.
Słowa kluczowe: oczyszczanie biogazu, membrana poliimidowa, membranowa separacja, biogazownia rolnicza

101

—————————————————————————————————————
A.   POLAŃCZYK,   L.   STEFAŃCZYK,   I.   ZBICIŃSKI:   Symulacje  komputerowe  jako  metoda  oceny  ryzyka  wystąpienia  zakrzepu po  zabiegu  wszczepienia  protezy  wewnątrznaczyniowej  u  pacjentów z tętniakiem brzusznego odcinka aorty
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 103-104                              pobierz plik artykułu 
Czynnikami  zwiększającymi  ryzyko  powstania  zakrzepu  u  pacjentów  po zabiegu  wszczepienia  stentgraftu  są  przestrzenna  konfiguracja,  zagięcie kątowe lub przewężenia odnogi protezy. W pracy zastosowano model 3D przepływu  krwi  w  protezach  wewnątrznaczyniowych  u  10  pacjentów  po operacji  wstawienia  stentgraftu  do  oceny  hemodynamiki  przepływającej krwi.  Wyniki  obliczeń  wskazują,  że  występowanie  zagięć  kątowych  lub przewężeń  odnogi  protezy  powodują  zmiany  hemodynamiki  przepływu, które mogą prowadzić do zwiększonego ryzyka powstawania zakrzepu.
Słowa kluczowe: stentgraft, przewężenie, zagięcia kątowe, skrzep, proteza wewnątrznaczyniowa, CFD

103

—————————————————————————————————————
J.  RÓŻAŃSKI:  Wnikanie  ciepła  w  odcinku  rozbiegowym  rury  przy przepływie roztworów środków powierzchniowo czynnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 105-106                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  przedstawiono  wyniki  badań  eksperymentalnych  nad  redukcją współczynnika  wnikania  ciepła  przy  przepływie  roztworów  surfaktantów w  termicznym  odcinku  rozbiegowym.  Badania  były  prowadzone  dla  roztworów chlorku heksadcylotrimetyloamoniowego w zakresie stężeń od 0,01 do 0,04%, które przepływały przez rurę o średnicy 24,99 mm ogrzewaną strumieniem ciepła o stałej gęstości. Przeprowadzono także analizę możliwości wystąpienia efektu wyporu hydrostatycznego przy ogrzewaniu roztworów surfaktantów.
Słowa  kluczowe:  wymiana  ciepła,  redukcja  oporów  przepływu,  środki powierzchniowo czynne, efekt wyporu hydrostatycznego

105

—————————————————————————————————————
M.R. RZĄSA: Identyfi kacja przepływu pęcherzyków powietrza za pomocą tomografii optycznej – przegląd metod
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 107-108                              pobierz plik artykułu 
W  pracy  charakteryzowano  trzy  metody  wyznaczania  parametrów  pęcherzyków gazu poruszających się w cieczy. Metody pomiarowe oparte są na tomografi i optycznej. W zwięzły sposób omówiono zasadę działania, a następnie  zwrócono  na  wady  i  zalety  tych  rozwiązań.  Podano  przykładowe wyniki  badań  oraz  odniesiono  się  do  zakresu  stosowalności  omówionych metod. W podsumowaniu zwrócono uwagę na istotne elementy będące pomocne  przy  wyborze  optymalnej  metody  pomiarowej  w  zastosowaniu  do badanego procesu.
Słowa kluczowe: pęcherzyki powietrza, tomografi a optyczna

107

—————————————————————————————————————
M. R. RZĄSA: Metoda wyznaczania kształtu pęcherzyków powietrza poruszających się w przepływie dwufazowym gaz – ciecz z wykorzystaniem tomografu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 109-110                              pobierz plik artykułu 
Praca  przedstawia  system  pomiarowy  oparty  na  tomografi i  optycznej  do wyznaczania objętości pęcherzyków powietrza poruszających się podczas przepływu dwufazowego gaz – ciecz. Jest to jedno z rozwiązań umożliwiających prowadzenie badań nad przepływami dwufazowymi, z możliwością pomiaru objętości poruszających się pęcherzyków. Praca przedstawia rozwiązanie oparte na tomografi e optycznym z prześwietlaniem z pięciu stron. Omówiono ideę budowy tomografu jak i przykładowe wyniki pomiaru.
Słowa kluczowe: pęcherzyki powietrza, przepływ dwufazowy gaz – ciecz, tomografia optyczna

109

—————————————————————————————————————
J. SĘK, A. STOPCZYK, T. BROWARSKI: Badanie procesu przesiąkania wody przez warstwy ziarniste w warunkach nieustalonych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 111-112                              pobierz plik artykułu 
Przeprowadzono badania procesu przesiąkania wody w warunkach nieustalonych przez warstwy ziarniste o różnej granulacji i różnej zawartości początkowej wilgoci. Wykazano, że proces ten może być podzielony na dwa etapy. W czasie pierwszego z nich zachodzi saturacja warstwy porowatej, a przebieg tego zjawiska ma charakter liniowy. Zaproponowany opis matematyczny pozwalający wyznaczyć prędkość wsiąkania w warstwę niezawierającą wilgoci. Przebieg drugiego etapu opisano za pomocą zależności potęgowej  wprowadzając  pojęcie  współczynnika  oporów  przepływu,  korzystając  przy  tym  z  zasad  opisujących  przebieg  zjawisk  grawitacyjnego wypływu cieczy ze zbiornika
Słowa kluczowe: warstwy ziarniste, przesiąkanie, opory przepływu

111

—————————————————————————————————————
P.  SOBIESZUK,  P.  CYGAŃSKI,  R.  POHORECKI:  Współczynniki fizycznego wnikania masy po stronie cieczy w mikroreaktorze wielokanałowym ze spływającą warstewką cieczy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 113-114                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono  badania  wymiany  masy  w  mikroreaktorze  ze  spływającą  warstewką  cieczy.  Wyznaczono  doświadczalne  i  teoretyczne  (model Higbiego)  wartości  fi zycznego  współczynnika  wnikania  masy  po  stronie cieczy.  Stwierdzono,  iż  wartości  uzyskanych  współczynników  zależą  od założonego stopnia wypełnienia mikrokanału przez ciecz. Stopień wypełnienia mikrokanału zależy od kąta zwilżania i natężenia przepływu cieczy. W pracy przedstawiono wpływ wartości kąta zwilżania.
Słowa  kluczowe:  mikroreaktor  wielokanałowy,  wymiana  masy,  przepływ gaz – ciecz

113

—————————————————————————————————————
T.  R.  SOSNOWSKI,  M.  KOLIŃSKI,  L.  GRADOŃ: Wpływ  benzo[a]pirenu na własności fosfolipidów surfaktantu płucnego: modelowa analiza toksyczności spalin silników Diesla
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 115-116                              pobierz plik artykułu 
Doświadczalnie (waga Langmuira) i teoretycznie (dynamika molekularna) badano  oddziaływania  fi zykochemiczne  między  benzo[a]pirenem  (BAP) i  głównym  składnikiem  surfaktantu  płucnego,  DPPC.  Odnotowano  zmiany dynamicznego napięcia powierzchniowego i ściśliwości fi lmu DPPC na powierzchni woda – powietrze, które wyjaśniono w oparciu o mechanizm wbudowywania się molekuł BAP w monowarstwę DPPC. Przyjmując, że podobne zjawiska przebiegają w naturalnym układzie surfaktantu płucnego, wyniki sugerują jedną z możliwych przyczyn toksyczności spalin silników Diesla.
Słowa kluczowe: spaliny Diesla, toksyczność, surfaktant płucny, dynamika molekularna

115

—————————————————————————————————————
W. SZAFERSKI, L. BRONIARZ-PRESS: Badania mieszalnika z przegrodami niestandardowymi własnej konstrukcji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 117-118                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu kształtu niestandardowych przegród  własnej  konstrukcji,  rodzaju  mieszanej  cieczy  oraz  wysokości zawieszenia  mieszadła  na  nakłady  energetyczne  w  procesie  mieszania w zbiorniku ze standardową turbiną Rushtona. Pomiary wykonano w wodnych roztworach wysokocząsteczkowego poliakryloamidu (Rokrysol WF1) oraz w wodzie destylowanej.
Słowa  kluczowe:  moc  mieszania,  przegrody  niestandardowe,  zapotrzebowanie energii

117

—————————————————————————————————————
D. SZANIAWSKA: Sozologia w kształceniu dla zrównoważonego rozwoju
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 119-120                              pobierz plik artykułu 
Omówiono sozologię, dyscyplinę naukową o systemowej ochronie środowiska naturalnego. Systemowe podejście oznacza kompleksową analizę procesów i problemów środowiskowych
z uwzględnieniem oddziaływań między elementami składowymi środowiska jako systemu, jest niezbędne w edukacji dla zrównoważonego rozwoju na wszystkich poziomach kształcenia.
Słowa  kluczowe:  zrównoważony  rozwój,  sozologia,  holistyczna  edukacja środowiskowa

119

—————————————————————————————————————
L. TRONIEWSKI, S. WITCZAK, K. MYDLARZ-GABRYK: Badania hydrauliki układów wodno-olejowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 121-122                              pobierz plik artykułu 
W artykule, przedstawiono wyniki badań przepływu dwufazowego woda – olej w rurach pionowych. Omówiono wpływ parametrów przepływu i właściwości faz na rodzaj kształtujących się struktur, rzeczywiste udziały objętościowe faz oraz straty ciśnienia.
Słowa kluczowe: struktury przepływu, mapa przepływu, udziały objętościowe faz, strata ciśnienia, inwersja faz

121

—————————————————————————————————————
W.   WIECHECKI,   R.   WIŚNIEWSKI:   Modelowanie   pracy   węzła fermentacji  metanowej  w  warunkach  zróżnicowanych  temperatur. Część II: Model pracy układu wielu komór i jego weryfikacja
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 123-124                              pobierz plik artykułu 
Opracowano  model  matematyczny  pracy  węzła  fermentacji  metanowej w oczyszczalni ścieków, składającego się z wielu komór o zróżnicowanych temperaturach fermentacji. Zweryfikowano model w oparciu o dane procesowe i modelowano pracę układów wielu komór pracujących w warunkach zróżnicowanych temperatur i czasów przebywania ścieków. Model
i wyniki modelowania mogą być wykorzystane w pracach nad zwiększeniem efektywności  oczyszczania  ścieków  i  wydajności  produkcji  biogazu  w  węźle fermentacji metanowej.
Słowa kluczowe: wytwarzanie biogazu, fermentacja metanowa, modelowanie fermentacji

123

—————————————————————————————————————
J.  WIEJACHA:  Analiza  ustalonego  zbierania  adhezyjnego  cieczy  za pomocą taśmy
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 125-126                              pobierz plik artykułu 
Artykuł dotyczy badań adhezyjnych zbieraków taśmowych, wykorzystujących zjawisko adhezji cieczy do zanurzającej się taśmy w rozwarstwiony układ, gdzie ciecz ta tworzy warstwę na wodzie. Przedstawiono nowy opis teoretyczny,  który  określa  bezwymiarową  wydajność  zbierania  w  zależności  od  bezwymiarowej  prędkości  powierzchni  zbierającej  dla  cieczy
o różnych lepkościach. W wyniku uzyskano pełną zgodność ze szczegółowymi danymi eksperymentalnymi.
Słowa kluczowe: dwufazowy przepływ uwarstwiony, adhezyjne zbieranie

125

—————————————————————————————————————
K. WITKIEWICZ,  J.  F.  NASTAJ:  Modelowanie  etapu  głównego  mikrofalowego suszenia sublimacyjnego materiałów ziarnistych z zastosowaniem stałej siatki numerycznej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 127-128                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono metodologię stałej siatki numerycznej w modelowaniu etapu głównego mikrofalowego suszenia sublimacyjnego. Sformułowano jednowymiarowy dwuobszarowy model procesu i rozwiązano go wykorzystując schemat  Cranka-Nicolson.  Przedstawiono  wyniki  symulacji  dla  materiału ziarnistego  –  Sorbonoritu  4.  Wykazano  zalety  metody  zmiennego  kroku czasowego, wynikające z dokładności i efektywności obliczeniowej,
w porównaniu z metodą transformacji Landau’a.
Słowa kluczowe: mikrofalowe suszenie sublimacyjne, etap główny, metoda VTS, transformacja Landau’a

127

—————————————————————————————————————
S. WOZIWODZKI: Moc mieszania dla dwóch mieszalników o zmiennym kierunkiem obrotów (prawo-lewo)
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 2, 129-130                              pobierz plik artykułu 
Analizowano moc mieszania w mieszalniku z dwoma mieszadłami turbinowymi (RT i PBT) ze zmiennym kierunkiem obrotów (prawo-lewo). Badania przeprowadzono w zakresie mieszania burzliwego dla mieszalnika z przegrodami oraz bez przegród. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że moc mieszania w tych układach jest średnio o 24% większa w porównaniu do mieszalnika ze stałym kierunkiem i częstością obrotów. Ponadto stwierdzono, że obecność przegród nie wpływa na zapotrzebowanie mocy.
Słowa  kluczowe:  zmienny  kierunek  obrotów  mieszadła,  moc  mieszania, oscylacje, mieszanie

129

—————————————————————————————————————

 

Rok 2010 nr 1

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
G. BARTELMUS, A. GANCARCZYK, T. KRÓTKI: Intensyfikacja procesów prowadzonych w reaktorach trójfazowych ze stałym złożem poprzez zastosowanie operacji periodycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 15-16                              pobierz plik artykułu 
Wyznaczono eksperymentalnie podstawowe parametry hydrodynamiczne i współczynniki wnikania masy na granicy ciecz – ciało stałe w reaktorze trójfazowym pracującym w reżimie wymuszonego przepływu pulsacyjnego indukowanego metodą BAZA-IMPULS. Pomiary wykonano dla cieczy o różnych właściwościach fizykochemicznych. Opracowano uniwersalne mapy przepływu oraz równanie korelujące zmierzone wartości zawieszenia cieczowego. Wykazano korzyści wynikające ze zmiany sposobu zasilania
złoża cieczą.
Słowa kluczowe: reaktory trójfazowe, operacje periodyczne, hydrodynamika, wnikanie masy na granicy ciecz/ciało stałe

15

—————————————————————————————————————
A. BĄK, W. PODGÓRSKA: Wpływ niejonowego surfaktantu Tweenu 20 na rozpad
i koalescencję kropel

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 17-18                              pobierz plik artykułu 
Rozważono proces rozpadu i koalescencji kropel toluenu w układzie z rozpuszczonym surfaktantem niejonowym Tween 20. Obecność Tweenu 20 znacząco zmniejsza szybkość koalescencji kropel oraz zwiększa częstość ich rozpadu. Zwiększa też czasy osiągnięcia równowagi dynamicznej między rozpadem i koalescencją kropel zarówno w przypadku, gdy początkowo dominuje rozpad, jak i w przypadku, gdy początkowo obserwowana jest jedynie powolna koalescencja usztywnionych kropel.
rozpad, koalescencja, surfaktanty niejonowe, Tween 20

17

—————————————————————————————————————
W.M. BUDZIANOWSKI: Recyrkulator ciepła do superadiabatycznego spalania przemysłowych gazów niskokalorycznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 19-20                              pobierz plik artykułu 
Zaproponowano rekuperacyjny recyrkulator ciepła. Przedstawiono zależności stopnia recyrkulacji ciepła R od mocy elementu grzejnego i masowego strumienia przepływającego gazu (m). W zastosowanej geometrii aparatu uzyskano RAD na poziomie 11, co potwierdza przydatność recyrkulatora w praktyce przemysłowej do superadiabatycznego spalania gazów niskokalorycznych. Wskazano, że straty cieplne ulegają zmniejszeniu przy większych wartościach m. Stwierdzono, że nachylenie funkcji R(m) zmniejsza się dla wyższych m.
Słowa kluczowe: recyrkulator ciepła, spalanie gazów niskokalorycznych

19

—————————————————————————————————————
W.M. BUDZIANOWSKI: Wpływ ciśnienia na konwersję paliw gazowych
w strukturalnych reaktorach katalitycznych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 21-22                              pobierz plik artykułu 
Zbadano wpływ wysokiego ciśnienia na konwersję i gradienty stężeniowe w procesie spalania
i oksyformowania węglowodorów w strukturalnym reaktorze katalitycznym. Zdefiniowano, scharakteryzowano i wykorzystano w przykładzie wyrażenia S przydatne w analizie oporów dyfuzyjnych występujących w reaktorach strukturalnych wysokociśnieniowych. Zaproponowano metodykę nastawiania ciśnienia w reaktorach strukturalnych.
Słowa kluczowe: wysokie ciśnienie, reaktor strukturalny, gradient stężenia

21

—————————————————————————————————————
G. BURZYŃSKI, K. ALEJSKI: Modelowanie przebiegu enzymatycznego rozkładu preparatów o szerokiej dystrybucji mas cząsteczkowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 23-24                              pobierz plik artykułu 
W pracy podjęto próbę opracowania uproszczonego analitycznego modelu opisującego enzymatyczny rozkład preparatów o szerokiej dystrybucji masy cząsteczkowej. Założono rozkład masy cząsteczkowej w skrobi, aktywność i specyfikę działania enzymu. Otrzymano model będący funkcją dwóch zmiennych. Wyniki otrzymane z modelowania zestawiono
z wynikami badań eksperymentalnych.
Słowa kluczowe: modelowanie procesu, hydroliza enzymatyczna, szeroka dystrybucja mas cząsteczkowych

23

—————————————————————————————————————
D. CERES, J. MORAVEC, T.JIROUT, F. RIEGER: Mieszanie zawiesin mieszadłami turbinowymi z sześcioma pochylonymi łopatkami
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 25-26                              pobierz plik artykułu 
Dwa mieszadła turbinowe z pochylonymi łopatkami zastosowano w pomiarach szybkości mieszania niezbędnej dla wytworzenia zawiesin drobnoziarnistych i standardowych. Zależności zmodyfikowanej liczby Froude’a od wielkości cząstek i ich stężenia określono na podstawie badań przeprowadzonych w zawiesinach standardowych. Z zależności tej wyznaczono prędkość obrotów niezbędną dla wytworzenia zawiesiny drobnoziarnistej. Wartości obliczone porównano z wynikami doświadczalnymi otrzymanymi dla zawiesin drobnoziarnistych.
Słowa kluczowe: zawiesina drobnoziarnista, stan zawiesiny rzeczywistej, charakterystyka zawiesiny, wysokie stężenie

25

—————————————————————————————————————
W. CIESIELCZYK, J. IWANOWSKI, A. KAMIŃSKA: Powiększanie skali suszenia fluidalnego w oparciu o koncepcję uogólnionej krzywej kinetycznej
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 27-28                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono propozycję półempirycznej metody określenia kinetyki suszenia fluidalnego, bazującej na autorskiej koncepcji uogólnionej krzywej suszenia. Stwierdzono, że dla otrzymania krzywej suszenia fluidalnego w skali przemysłowej wystarcza przeprowadzenia eksperymentu w suszarce (np. komorowej, mikrofalowej) będącej do dyspozycji w danym laboratorium. Weryfikacja doświadczalną przeprowadzono dla materiałów zaliczanych do grupy B klasyfikacji Geldarta charakteryzujących się występowaniem obydwu okresów suszenia.
Słowa kluczowe: fluidyzacja, suszenie, uogólniona krzywa suszenia

27

—————————————————————————————————————
M. CUDAK, J. KARCZ: Wpływ niecentrycznego położenia wału mieszadła śmigłowego lub HE 3 na moc mieszania
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 29-30                              pobierz plik artykułu 
Badania miały na celu określenie wpływu niecentrycznego usytuowania mieszadła eR  i wysokości słupa cieczy H w zbiorniku na moc mieszania. Mieszalnik o średnicy wewnętrznej
D = 0,45 m był napełniany cieczą do wysokości H є <0,5 D; 1,5 D>. Pomiary przeprowadzono dla pięciu różnych pozycji wału w zbiorniku, w zakresie parametru eR є <0; 0,8>. Ciecz mieszano mieszadłami śmigłowym lub HE 3 wytwarzającymi osiową cyrkulację płynu w zbiorniku. Na podstawie uzyskanych wyników pomiarów, opisanych równaniami (1–3), stwierdzono, że liczba mocy zwiększa się ze wzrostem niecentryczności wału mieszadła eR .
Słowa kluczowe: mieszanie mechaniczne, moc mieszania, niecentryczność mieszadła

29

—————————————————————————————————————
K. CZERNEK: Układy optoelektroniczne narzędziem do identyfikacji przepływów dwufazowych gaz – ciecz
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 31-32                              pobierz plik artykułu 
Dokonano oceny możliwości wykorzystania układów optoelektronicznych do pomiaru wielkości opisujących hydrodynamikę filmu cieczy przy dwufazowym przepływie cieczy bardzo lepkiej
i gazu. Podano metodykę prowadzenia pomiarów w zakresie jedno i wielokanałowego systemu obiektowej analizy obrazu oraz wyniki oceny natury filmów cieczy w przepływie pierścieniowym olej – powietrze.
Słowa kluczowe: przepływ dwufazowy, dynamika przepływu, ciecz bardzo lepka

31

—————————————————————————————————————
E. DŁUSKA, A. MARKOWSKA-RADOMSKA: Analiza mechanizmów uwalniania składnika aktywnego z utrwalonych do postaci mikrosfer emulsji wielokrotnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 33-34                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy modelowania uwalniania składnika aktywnego z mikrosfer otrzymywanych
w wyniku termicznego utwardzania emulsji wielokrotnych. Przedstawione wyniki symulacji profili uwalniania porównano z badaniami doświadczalnymi wpływu struktury mikrosfer i intensywności mieszania zewnętrznego medium uwalniania na szybkość procesu. Przedstawiony model rozważa dyfuzyjny transport składnika przez niedegradowalną, ulegającą erozji mechanicznej (zmiana porowatości) matrycę polimerową mikrosfery. Model uwzględnia dwa etapy procesu, wstępny: pierwotnego i opóźnionego uwalniania, związanego ze zmianą struktury wewnętrznej mikrosfer oraz szybkiego ciągłego uwalniania.
Słowa kluczowe: struktura wewnętrzna mikrosfer, uwalnianie składnika aktywnego, matryca polimerowa,

33

—————————————————————————————————————
M. DZIUBIŃSKI, A. MORAWIAK: Struktury przepływu mieszanin dwufazowych
ciecz – ciecz w mikrokanałach

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 35-36                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy było określenie warunków tworzenia się struktur przepływu mieszanin ciecz – ciecz w różnej geometrii mikrokanałów. Do badań użyto mediów doświadczalnych o różnych właściwościach fizykochemicznych. Zbadano warunki tworzenia się struktur emulsji
w mikrokanałach wykonanych z plexi oraz z szklanych kapilar o wymiarach 1 mm i 0,5 mm. Opracowane w literaturze mapy przepływu mieszanin dwufazowych ciecz – ciecz są nieodpowiednie dla przepływów ciecz – ciecz w mikrokanałach.
Słowa kluczowe: mikrokanały, ciecz – ciecz, struktury przepływu, mapy przepływu

35

—————————————————————————————————————
I. FOŘT, T. JIROUT: Zależność między szybkością zużywania erozyjnego osiowych mieszadeł szybkoobrotowych i ich charakterystyką procesową
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 37-40                              pobierz plik artykułu 
Praca dotyczy analizy procesu zużywania erozyjnego mieszadeł z łopatkami pochylonymi stosowanych w zawiesinach ciało stale – ciecz. Czas homogenizacji wzajemnie rozpuszczalnych cieczy i krytycznej szybkości obrotów potrzebnej dla wytworzenia zawiesiny badano eksperymentalnie w zależności od stopnia szybkości zużywania łopatek mieszadła. Na podstawie opisu przepływu mieszanego ładunku określono relacje między wymienionymi zmiennymi procesowymi układu mieszanego i stopniem szybkości zużywania łopatek mieszadła.
Słowa kluczowe: mieszadło z łopatkami pochylonymi, zużywanie erozyjne, zawiesina ciało stałe – ciecz

37

—————————————————————————————————————
A. GĄSZCZAK, E. SZCZYRBA, G. BARTELMUS: Badania kinetyki reakcji biodegradacji lotnych związków organicznych na przykładzie octanu winylu
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 41-42                              pobierz plik artykułu 
Celem pracy były badania kinetyki mikrobiologicznego rozkładu octanu winylu za pomocą bakterii Pseudomonas fluorescens PCM 2123. Badania przeprowadzono w reaktorze okresowym dla różnych początkowych stężeń substratu wzrostowego oraz w chemostacie dla różnego stężenia octanu winylu w dozowanej pożywce. Zgromadzona baza danych eksperymentalnych umożliwiła określenie stałych równania kinetycznego (równanie Andrewsa)oraz współczynnika wydajności biomasy.
Słowa kluczowe: kinetyka biodegradacji, octan winylu, hodowla okresowa, hodowla ciągła

41

—————————————————————————————————————
A. GIERCZYCKI, M. LEMANOWICZ: Wpływ mechanizmu agregacji na położenie „okna flokulacji” w procesach spagirycznych prowadzonych w zbiorniku z mieszadłem turbinowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 43-44                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono wyniki badań nad wpływem mechanizmu agregacji na przebieg procesu flokulacji w zbiorniku z mieszadłem turbinowym, w tym na położenie tzw. „okna flokulacji”. W eksperymentach wykorzystano stanowisko laboratoryjne do pomiarów online rozkładu ziarnowego, w skład którego wchodził m.in. laserowy analizator ziarnowy. Przeprowadzona analiza pozwoli na lepsze zrozumienie procesów spagirycznych i na ich bardziej efektywne wykorzystanie w przemyśle.
Słowa kluczowe: procesy spagiryczne, flokulacja, agregacja, zbiornik z mieszadłem turbinowym

43

—————————————————————————————————————
M. GRYTA: Membranowy moduł kapilarny z podwójnie uszczelnioną głowicą
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 45-46                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono głowicę modułu kapilarnego z dwoma warstwami klejenia membran kapilarnych, rozdzielonymi szczeliną powietrzną. Uszkodzenie klejenia powoduje przeciek do komory pomiędzy klejeniami, skąd ciecz swobodnie wypływa na zewnątrz nie zanieczyszczając destylatu. Skuteczność pracy nowej konstrukcji modułu potwierdzono w badaniach długoterminowych.
Słowa kluczowe: moduł membranowy, membrany kapilarne, destylacja membranowa

45

—————————————————————————————————————
K. GURGENOVA, P. WAWRZYNIAK, D. KALEMBA: Izolowanie olejków eterycznych ciągłą ekstrakcją nadkrytyczną
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 47-48                              pobierz plik artykułu 
W artykule zostały zaprezentowane wstępne rezultaty ekstrakcji frakcji lotnych z modelowej mieszaniny oleju. Proces jest oparty na frakcjonowaniu roztworu tymochinonu w oleju rzepakowym z nadkrytycznym CO2 w przeciwprądowej kolumnie z wypełnieniem. Podczas nadkrytycznej ekstrakcji olej zawierał niewielką ilość olejku eterycznego. Ponad 80% olejku eterycznego zostało odzyskiwano na szczycie kolumny. Średnia wydajność ekstrahowanych lotnych frakcji była w zakresie od 81 do 89%. Optymalnie parametry ekstrakcji to: 10 MPa
i 20°C.
Słowa kluczowe: ekstrakcja nadkrytyczna, olejek lotny, frakcjonowanie, tymochinon

47

—————————————————————————————————————
M. GWADERA, A. KUBALA, K. KUPIEC: Badanie profili stężeń wody w złożu adsorbentu podczas osuszania parowej mieszaniny etanol – woda
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 49-50                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań adsorpcyjnego usuwania wody z roztworów etanolu za pomocą zeolitów. W badaniach wyznaczano krzywe przebicia oraz profile stężenia wody w złożu po etapie próżniowego płukania złoża (etap regeneracji). Wykonano obliczenia bilansowe dla etapów adsorpcji oraz płukania. Przeanalizowano straty ciśnienia fazy gazowej podczas próżniowego płukania złoża.
Słowa kluczowe: adsorpcyjne odwadnianie etanolu, profile stężeń wody w złożu

49

—————————————————————————————————————
D. HEIM, A. MROWIEC, K. PRAŁAT: Zastosowanie metody „gorącej nici” do wyznaczania przewodności cieplnej płynnych kwasów organicznych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 51-52                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych pomiarów przewodności cieplnej dla wybranych materiałów fazowo zmiennych. Badania wykonano metodą „gorącej nici” przy użyciu wykonanego do tego celu stanowiska pomiarowego. Omówiono także podstawowe założenia metody oraz sposób przeprowadzenia pomiarów. Dla siedmiu wybranych materiałów z grupy nasyconych kwasów tłuszczowych przeprowadzono serię 10 pomiarów w stanie płynnym. Wyniki uśredniono dla poszczególnych serii i na tej podstawie określono wartości w współczynnika przewodzenia ciepła.
Słowa kluczowe: współczynnik przewodzenia ciepła cieczy, metoda gorącej nici, materiały fazowo zmienne

51

—————————————————————————————————————
M. HENCZKA, M. DJAS: Zintegrowana metoda dezintegracji mikroorganizmów
w cieczach o podwyższonej lepkości

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 53-54                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono zintegrowaną metodę eliminacji przetrwalników bakterii Alicyclobacillus acidoterrestris z koncentratu soku jabłkowego, polegającą na połączeniu oddziaływania fal ultradźwiękowych (US) i prądu elektrycznego (PEF). Uzyskane wyniki doświadczalne pozwoliły na identyfikację mechanizmów procesu. Większą efektywność eliminacji mikroorganizmów uzyskano stosując kolejność, oddziaływanie fal ultradźwiękowych, a następnie prądu elektrycznego (US → PEF).
Słowa kluczowe: mikroorganizmy, ultradźwięki, dezintegracja, impulsowe pole elektryczne, metoda zintegrowana

53

—————————————————————————————————————
W. KAMIŃSKI, E. TOMCZAK: Globalne ocieplenie – natura czy działalność człowieka?
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 55-56                              pobierz plik artykułu 
Na ile aktywność człowieka może wpłynąć na zjawiska globalne? Oszacowano naturalne zasoby CO2 w atmosferze i w wodach morskich i porównano z wytwarzanymi przez człowieka. Przedyskutowano wpływ pary wodnej na efekt cieplarniany. Porównano ilości energii dostarczanej ze Słońca do powierzchni Ziemi z ilością energii wytwarzanej przez człowieka. Stwierdzono, że działalność człowieka nie ma istotnego znaczenia w skali globalnej. Siły natury, aktywność Słońca, naturalne długofalowe cykle klimatyczne są sprawcami zmian globalnych.
Słowa kluczowe: dwutlenek węgla, para wodna, energia Słońca, globalne ocieplenie, zmiany klimatu

55

—————————————————————————————————————
J. KARCZ, M. BITENC, Ł. KACPERSKI: Badania hydrodynamiki w kolumnie air-lift
z zewnętrzną cyrkulacją cieczy

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 57-58                              pobierz plik artykułu 
Badania przeprowadzone w kolumnie air-lift z zewnętrzną cyrkulacją cieczy miały na celu określenie wpływu stężenia sacharozy w roztworach wodnych na: udział gazu zatrzymanego
w cieczy, prędkości płynu w strefach opadania i wznoszenia, a także na czas cyrkulacji. Wyniki pomiarów opracowano matematycznie.
Słowa kluczowe: kolumna air-lift z zewnętrzną cyrkulacją cieczy, hydrodynamika, roztwory sacharozy

57

—————————————————————————————————————
J. KARCZ, A. RADUCKA: Numeryczne modelowanie pola prędkości płynu i stężenia nośnika w zawiesinie w bioreaktorze z mieszadłem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 59-60                              pobierz plik artykuł
Badania przedstawione w tej pracy miały na celu określenie pola prędkości płynu i rozkładu stężenia nośnika biokatalizatora w zawiesinie wytwarzanej w bioreaktorze zaopatrzonym
w mieszadło. W bioreaktorze przebiegał proces hydrolizy sacharozy w obecności enzymu (inwertazy), unieruchomionego kowalencyjnie na pumeksie. Symulacje numeryczne przeprowadzono za pomocą oprogramowania FLUENT 6.3.26. Analizowano profile prędkości
i stężenia w zbiorniku z przegrodami i bez przegród.
Słowa kluczowe: mieszanie mechaniczne, modelowanie numeryczne, zawiesina, bioreaktor

59

—————————————————————————————————————
A. KIEŁBUS-RĄPAŁA, J. KARCZ: Wpływ typu górnego mieszadła na wymianę masy między gazem a cieczą w układach wielofazowych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 61-62                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki analizy eksperymentalnej wpływu typu górnego mieszadła na wymianę masy między gazem a cieczą, w układach ciecz – gaz oraz ciecz – gaz – ciało stałe
w zbiorniku z dwoma mieszadłami. Podstawę analizy stanowiły wyniki badań objętościowego współczynnika wnikania masy kL a wykonanych w aparacie o średnicy D = 0,288 m. W układzie ciecz – gaz korzystniejsze wyniki uzyskano stosując zestaw RTA315, natomiast w układzie trójfazowym wybór konfiguracji mieszadeł zależał od ilości gazu w układzie.
Słowa kluczowe: mieszanie mechaniczne, typ mieszadła, wymiana masy, układy wielofazowe

61

—————————————————————————————————————
C. KUNCEWICZ, J. STELMACH: Zastosowanie autokorelacji do określania prędkości pęcherzyków gazu na podstawie zdjęć z podwójną ekspozycją
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 63-64                              pobierz plik artykułu 
W pracy zbadano możliwość określania wielkości pęcherzyków w układzie dwufazowym ciecz – gaz przez analizę zdjęć uzyskanych z podwójną ekspozycją. Stosując metodę autokorelacji oraz znając odstęp czasowy i przesunięcie na środka pęcherzyka na ekranie można było na tej podstawie określić prędkość i kierunek poruszania się pęcherzyka. Wykonane badania doświadczalne dla napowietrzania w mieszalniku potwierdziły możliwość zastosowania tej metody w praktyce wskazując jednocześnie na konieczność lepszego dopracowania proponowanej metody.
Słowa kluczowe: autokorelacja, wielkość pęcherzyka, metoda fotograficzna

63

—————————————————————————————————————
M. LEWAK, E. MOLGA: Problemy bezpieczeństwa procesowego w reaktorach zbiornikowych z mieszadłem
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 65-66                              pobierz plik artykułu 
Celem prezentowanej pracy było opracowanie i weryfikacja uniwersalnego kryterium bezpiecznej pracy dla reaktora zbiornikowego o działaniu okresowym i półokresowym. Wykonano serię badań doświadczalnych mających na celu wyznaczenie i weryfikację wykresów granicznych, będących podstawą opracowania tego kryterium. Przeprowadzone badania doświadczalne i testy w pełni potwierdziły przydatność oraz dużą niezawodność opracowanego kryterium bezpieczeństwa.
Słowa kluczowe: bezpieczeństwo reaktorów, kryterium bezpieczeństwa, wykresy graniczne

65

—————————————————————————————————————
W. LUDWIG, J. DZIAK, W. SAWIŃSKI: Optymalizacja pompy strumieniowej za pomocą metod CFD
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 67-68                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki optymalizacji pompy strumieniowej. W procesie optymalizacji wykorzystano popularne ostatnio metody CFD (numerycznej mechaniki płynów). Opracowany model CFD umożliwił obliczenie rozkładów prędkości oraz ciśnienia wewnątrz aparatu. Wyznaczono także współczynnik ejekcji, który porównano z danymi eksperymentalnymi. Błąd średni obliczeń dla 36 punktów pomiarowych wyniósł 10%. Za pomocą modelu CFD przetestowano wpływ zmiennych konstrukcyjnych i ruchowych na wartość współczynnika ejekcji. Wykazano, że strumienica posiada zbyt długą komorę mieszania, która powoduje nadmierne straty ciśnienia.
Słowa kluczowe: strumienica, numeryczna mechanika płynów, optymalizacja

67

—————————————————————————————————————
Ł. MAKOWSKI, W. ORCIUCH: Pomiary lokalnych wartości stężenia w reaktorze przepływowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 69-70                              pobierz plik artykułu 
W pracy rozważano pracę reaktora rurowego z dozowaniem osiowym. Porównano doświadczalne rozkłady stężeń trasera uzyskane z wykorzystaniem zawansowanej technika laserowej PLIF z wynikami obliczeń numerycznych wykonanych przy użyciu pakietu obliczeniowej mechaniki płynów Fluent i modelu kH. Uzyskano dobrą zgodność wyników obliczeniowych z danymi doświadczalnymi.
Słowa kluczowe: mieszanie, PLIF, CFD

69

—————————————————————————————————————
Z. MATRAS: Przepływ wieloskładnikowych roztworów polimerowo micelarnych
w rurach

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 71-72                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych, zmieszanych, wieloskładnikowych roztworów wielkocząsteczkowych polimerów, substancji powierzchniowo czynnych
i soli w rurach. Przeprowadzono jakościową analizę stężenia poszczególnych dodatków na kształt i położenie krzywej oporów w przejściowej strefie redukcji oporów. Wykazano, że obecność wielkocząsteczkowego polimeru w roztworze prowadzi do pojawienia się anormalnego, wielostopniowego kształtu krzywej oporów w tym zakresie przepływu.
Słowa kluczowe: przepływ roztworów wieloskładnikowych, krzywa oporów

71

—————————————————————————————————————
Ł. MIKA: Badania współczynnika strat miejscowych podczas przepływu zawiesiny lodowej przez nagłe zwężenie rury
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 73-74                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono oryginalne wyniki badań doświadczalnych współczynnika strat miejscowych dla zawiesiny lodowej, o udziałach drobinek lodu 5–30%, podczas przepływu przez kilka rodzajów nagłych zwężeń rury w odniesieniu do wyników obliczeń teoretycznych. W pracy wskazano także zalecane i niezalecane zakresy liczby Reynoldsa dla przepływu zawiesiny przez nagłe zwężenia rury. W pracy pokazano także zakresy przepływu, w których wartość współczynnika strat miejscowych zależy od liczby Reynoldsa.
Słowa kluczowe: współczynnik strat miejscowych, nagłe zwężenie rury, liczba Reynoldsa dla płynu Binghama, zawiesina lodowa

73

—————————————————————————————————————
S.  MODELSKI,  A.  KOŁTUNIEWICZ,  A.  WITEKKROWIAK, R.G. SZAFRAN: Kinetyka absorpcji lotnych związków organicznych LZO w kapilarnym kontaktorze membranowym
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 75-76                              pobierz plik artykułu 
Oczyszczanie gazów procesowych i powietrza stanowi istotny aspekt działań zmierzających do ograniczenia emisji zanieczyszczeń do środowiska. Kluczowym zagadnieniem dla rozwiązania w/w problemu jest poszukiwanie nowych rozwiązań procesowych i aparaturowych w zakresie wychwytu zanieczyszczeń ze strumieni gazu. Poniższa praca przedstawia wyniki badań nad absorpcją lotnych związków organicznych (LZO) z wykorzystaniem kapilarnego kontaktora membranowego. Badania kinetyki absorpcji w układzie aceton/woda w kapilarnym kontaktorze membranowym pozwoliły na wyznaczenie współczynników wnikania masy po stronie gazu i cieczy a tym samym na określenie optymalnych warunków pracy absorbera membranowego.
Słowa kluczowe: absorpcja, kontaktor membranowy, LZO

75

—————————————————————————————————————
A. OBRANIAK, T. GLUBA: Wpływ parametrów procesowych na efekt okresowej granulacji nawozu Lubofoska
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 77-78                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu stopnia wypełnienia bębna i końcowej wilgotności wsadu na zmiany składu ziarnowego granulowanego produktu. Materiałem badawczym był nawóz wieloskładnikowy Lubofoska. Granulację prowadzono w sposób okresowy w bębnie
o średnicy 0,5 m i długości 0,4 m przy stałej prędkości obrotowej 15 obr/min. Na podstawie reprezentatywnych próbek wsadu pobieranych z bębna podczas procesu określano skład ziarnowy granulowanego produktu.
Słowa kluczowe: granulacja, nawóz wieloskładnikowy Lubofoska, skład ziarnowy granulatu

77

—————————————————————————————————————
A. OBRANIAK, T. GLUBA: Wpływ parametrów strugi nawilżającej na kinetykę procesu bębnowej granulacji nawozu wieloskładnikowego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 79-80                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu stopnia rozbicia strumienia cieczy wiążącej
i końcowej wilgotności wsadu na kinetykę procesu granulacji. Materiałem badawczym był nawóz wieloskładnikowy Lubofoska. Granulację prowadzono w sposób okresowy w aparacie bębnowym przy stałej prędkości obrotowej 15 obr/min. Materiał sypki nawilżano podczas ruchu przesypowego za pomocą zestawu dwóch pneumatycznych dysz rozpyłowych lub zraszacza kroplowego przy stałym natężeniu zraszania równym 0,012 m3/h.
Słowa kluczowe: granulacja bębnowa, nawóz wieloskładnikowy Lubofoska, rozbicie strugi cieczy, kinetyka granulacji

79

—————————————————————————————————————
T.P. OLEJNIK: Wpływ liczby punktów kontaktu na szybkość rozdrabniania wybranych surowców mineralnych
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 81-82                              pobierz plik artykułu 
Artykuł przedstawia rezultaty badań dotyczących analizy kinetyki przemiału wybranych surowców skalnych z uwzględnieniem zmiennej liczby punktów kontaktu mielników. Przemiały prowadzono przy zmiennych składach kul. Określono kinetykę zmiany średniego wymiaru ziarna, jak również zmiany szybkości rozdrabniania poszczególnych klas rozmiarowych Otrzymane wyniki pozwoliły określić kinetykę przemiału, wiążąc ją z podstawowymi zależnościami występującymi w teorii momentów statystycznych. Szybkość rozdrabniania uzależniona została od zmiany liczby punktów kontaktu.
Słowa kluczowe: Punkty kontaktu, młyn kulowy, teoria momentów statystycznych

81

—————————————————————————————————————
A. PENCONEK, A. MOSKAL: Budowa stanowiska do generowania i analizy spalin
z wysokoprężnego silnika Diesla

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 83-84                              pobierz plik artykułu 
Budowane stanowisko do generowania i analizy spalin umożliwia porównanie zanieczyszczeń powstających w czasie pracy silnika na oleju napędowym, biopaliwie czy nawet zwykłym oleju roślinnym. Uzyskane wyniki wskazują na znaczący wpływ warunków w jakich pracuje silnik na skład frakcji gazowej spalin, ze znaczącą różnicą w emisji CO dla zimnego i ciepłego silnika. Jednocześnie budowane stanowisko posłuży w przyszłości do badania wpływu spalin z silnika Diesla na drogi oddechowe człowieka.
Słowa kluczowe: biopaliwa, olej napędowy, Diesel, spaliny

83

—————————————————————————————————————
P. PIANKO-OPRYCH, Z. JAWORSKI: Modelowanie numeryczne LES burzliwego przepływu dwufazowego ciecz – ciecz w mieszalniku statycznym SMX
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 85-86                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono modelowanie przepływu dwufazowego ciecz – ciecz w mieszalniku statycznym SMX za pomocą numerycznej dynamiki płynów metodami LES i RANS. Uzyskano dobrą zgodność pomiędzy przewidywanymi i doświadczalnymi wartościami spadku ciśnienia i współczynnikami rozkładu stężeń w przestrzeni mieszalnika. Dla liczby Reynoldsa Re = 18 000 segregacja mieszanych cieczy o różnej relacji gęstości wskutek oddziaływania siły odśrodkowej charakteryzuje się podobnymi wartościami dla wyników LES i RANS.
Słowa kluczowe: symulacje wielkowirowe LES, mieszalnik statyczny SMX, CFD, przepływ dwufazowy typu ciecz – ciecz

85

—————————————————————————————————————
M. PIĄTKOWSKI, I. ZBICIŃSKI: Płomieniowe suszenie rozpyłowe
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 87-88                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono nowy sposób suszenia rozpyłowego, tj. suszenie rozpyłowe z jednoczesnym zapłonem rozpylanego medium (płomieniowe suszenie rozpyłowe). Stosując płomieniowe suszenie rozpyłowe nie ma konieczności ogrzewania czynnika suszącego ponieważ ciepło niezbędne do odparowania rozpuszczalnika pochodzi z reakcji spalania palnego komponentu strugi co umożliwia lepsze wykorzystanie energii, a tym samym ograniczenie zużycia czynników energetycznych oraz zmniejszenie emisji szkodliwych gazów.
Słowa kluczowe: suszarka, fsd, zapłon, spalanie, odparowanie, wykorzystanie energii, przemysł ceramiczny, materiały ceramiczne, nanocząstki, wybuch, zabezpieczenie przeciwwybuchowe

87

—————————————————————————————————————
A. PODGÓRSKI, A. JACKIEWICZ, A. MAISSER, W.W. SZYMANSKI, L. GRADOŃ:
Filtracja nanoaerozoli – model i eksperyment. Część I. Sformułowanie modeli

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 89-90                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono klasyczną teorię filtracji nanocząstek aerozolowych w filtrach włókninowych, bazującą na średniej średnicy włókna. Dokonano uogólnienia tej teorii formułując nowy model penetracji nanoaerozoli przez rzeczywiste, polidyspersyjne filtry, który uwzględnia pełny rozkład średnic włókien oraz segregację przepływu w niehomogenicznym filtrze. Znaleziono rozwiązanie tego modelu dla powszechnie spotykanego dla filtrów włókninowych logarytmiczno-normalnego rozkładu średnic włókien.
Słowa kluczowe: aerozol, filtracja, nanocząstka, penetracja

89

—————————————————————————————————————
A. PODGÓRSKI, A. JACKIEWICZ, A. MAIßER, W.W. SZYMANSKI, L. GRADOŃ: Filtracja nanoaerozoli – model i eksperyment. Część II. Weryfikacja modeli
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 91-92                              pobierz plik artykułu 
Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych filtracji siedmiu rodzajów nanocząstek aerozolowych w rzeczywistych, polidyspersyjnych filtrach włókninowych. Wykazano, że zaproponowany model przepływu częściowo segregowanego, zastosowany wraz z logarytmiczno-logistyczną interpolacją stopnia segregacji, jest w stanie bardzo precyzyjnie opisać penetrację nanoaerozoli, w przeciwieństwie do klasycznej teorii filtracji dla dowolnie dobranej średniej zastępczej średnicy włókna.
Słowa kluczowe: aerozol, filtracja, nanocząstka, penetracja

91

—————————————————————————————————————
I. POLOWCZYK, A. BASTRZYK, W. SAWIŃSKI, T. KOŹLECKI, P. RUDNICKI, Z. SADOWSKI, A. SOKOŁOWSKI: Właściwości sorpcyjne popiołów ze spalania węgla
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 93-94                              pobierz plik artykułu 
Celem niniejszej pracy było zbadanie zdolności sorpcyjnych popiołu po spalaniu węgla brunatnego pod kątem adsorpcji arsenu (III). Uzyskane wyniki wskazują na znaczną pojemność sorpcyjną popiołu lotnego względem As(III) (33 mg/g), porównywalną do otrzymywanej na żywicach jonowymiennych. Dane doświadczalne dobrze opisuje izoterma Langmuira, a proces adsorpcji kontrolowany jest reakcją chemiczną pseudo drugiego rzędu (model PSO).
Słowa kluczowe: popioły lotne, arsen(III), adsorpcja, model PSO

93

—————————————————————————————————————
S. RÓŻAŃSKA, L. BRONIARZ-PRESS: Wpływ dodatku soli na czas mieszania w roztworach polimerów
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 95-96                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki badań doświadczalnych czasu mieszania w wodnych roztworach polimerów jonowych i niejonowych (soli sodowej karboksymetylocelulozy, częściowo zhydrolizowanego poliakryloamidu oraz gumy guar) w czystej wodzie i z dodatkiem soli (NaCl). Czas mieszania wyznaczano za pomocą opracowanej w tym celu metody optycznej. Analiza danych reologicznych wykazała, że dodatek soli powoduje obniżenie lepkości roztworów polielektrolitów, co wpływa na skrócenie czasu mieszania.
Słowa kluczowe: czas mieszania, polielektrolity, metoda optyczna, współczynnik rozpraszania energii

95

—————————————————————————————————————
J. SĘK, M. BŁASZCZYK, Ł. PRZYBYSZ: Opis procesu nasiąkania struktur porowatych za pomocą równania kinetycznego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 97-98                              pobierz plik artykułu 
Zaproponowano nowe równanie modelowe pozwalające na opis przebiegu procesu nasiąkania struktur porowatych. Wykorzystano postać zależności wykorzystywanej zazwyczaj do opisu kinetyki reakcji chemicznych. Dokonano jej modyfikacji wprowadzając koncepcję potencjału złoża porowatego czyli jego zdolności do pochłonięcia określonej ilości cieczy. Uwzględniono w rozważaniach teoretycznych fakt, że w praktyce, na skutek działania czynników zewnętrznych wartość tego potencjału nigdy nie jest w pełni wykorzystana. Przydatność proponowanego modelu potwierdzono na drodze eksperymentalnej. Wykazano, że pozwala on na opis przebiegu procesu nasiąkania z dokładnością rzędu dziesięciu procent w całym okresie jego trwania.
Słowa kluczowe: ciała porowate, nasiąknie, kinetyka procesów

97

—————————————————————————————————————
E. SOBCZAK, T. RINGEL, J. KASPRZAK: Matematyczny model równowagi destylacyjnej i jego zastosowanie do projektowania procesów destylacji i rektyfikacji
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 99-100                              pobierz plik artykułu 
W artykule zaproponowano liniowy model równowagi destylacyjnej i wyznaczono wartości współczynnika lotności względnej oraz stężenia azeotropowego dla dwuskładnikowych równowag destylacyjnych z azeotropem dodatnim lub zbliżonych do idealnych. Zaproponowano metodę wyznaczania liczby półek kolumny rektyfikacyjnej dla danych wartości ułamków molowych 52 równowag destylacyjnych. Uzyskano zależność ilości półek od współczynnika lotności i wyznaczono ilości destylatu oraz jego stężenie.
Słowa kluczowe: równowaga destylacyjna, azeotrop dodatni, lotność względna, rektyfikacja, destylacja prosta

99

—————————————————————————————————————
A. SOKOŁOWSKI, W. SAWIŃSKI, I. POLOWCZYK, T. KOŹLECKI, W. LUDWIG, J. FEDERKUBIS: Równowagi ciecz – ciecz w trójskładnikowych układach [BMIM][PF 6 ] – alkohol – woda
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 101-102                              pobierz plik artykułu 
Ciecze jonowe posiadają potencjalne zastosowanie w technikach separacyjnych. W niniejszej pracy badano zdolność heksafluorofosforanu 1butylo3metyloimidazoliowego [BMIM][PF 6 ] do rozdziału wodnych mieszanin metanolu, etanolu i propanolu. Eksperymentalnie uzyskano dane dla równowag ciecz-ciecz dla układów [BMIM][PF 6 ] alkohol woda w temperaturze 298,15 K. Dane doświadczalne zostały w satysfakcjonujący sposób skorelowane za pomocą modelu NRTL.
Słowa kluczowe: ciecze jonowe, równowaga ciecz – ciecz, alkohol

101

—————————————————————————————————————
M. STASZAK, P. WESOŁOWSKI, K. ALEJSKI: Jakościowa oraz ilościowa weryfikacja własnego algorytmu liczącego zapotrzebowanie mocy w modelu CFD dla procesu mieszania
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 103-104                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono wyniki matematycznego modelowania procesu mieszania w zbiorniku
w skali technicznej wraz z eksperymentalną weryfikacją uzyskanych wyników. Klasyczny model matematyczny oparty o technikę CFD został wzbogacony o dodatkowy, własny algorytm liczenia mocy przekazywanej przez mieszadło do objętości płynu. Pomiary mocy mieszania wykonane zostały w zbiorniku o średnicy D = 0,575 m wyposażonym w cztery przegrody o szerokości B = 0,1D przy użyciu turbiny Rushtona. Obliczenia symulacyjne wykonano za pomocą oprogramowania Ansys i własnych procedur UDF.
Słowa kluczowe: model CFD mieszania, moc mieszania, turbina Rushtona, program Ansys

103

—————————————————————————————————————
J. STELMACH: Określanie prędkości pęcherzyków gazu na wysokości samozasysającego mieszadła tarczowego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 105-106                              pobierz plik artykułu 
W pracy dokonano sprawdzenia możliwości użycia metody PIV do określania prędkości pęcherzyków gazu na podstawie filmów z szybkiej kamery cyfrowej. Dla zbinaryzowanych obrazów z krawędziami pęcherzyków otrzymano zadowalającą zgodność wektorów prędkości z obserwacjami wizualnymi. Zwiększanie częstości obrotowej powoduje wzrost prędkości pęcherzyków, która w pobliżu mieszadła osiąga 1/3 prędkości obwodowej końca łopatki mieszadła. Tworzą się też „martwe” strefy, w których jest mniej pęcherzyków i mają one mniejszą prędkość.
Słowa kluczowe: mieszadło samozasysające, prędkość pęcherzyków gazu, wymiana masy

105

—————————————————————————————————————
E. STELMACH, J. STELMACH, L. KRZYSTEK, S. LEDAKOWICZ: Wpływ zawartości węgla
i azotu na szybkość produkcji biogazu z organicznej frakcji stałych odpadów komunalnych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 107-108                              pobierz plik artykułu 
W pracy badano wpływ zawartości węgla i azotu w masie odpadów organicznych kierowanych do procesu fermentacji metanowej na szybkość produkcji biogazu. Stwierdzono, że szybkość produkcji biogazu jest uzależniona od zawartości węgla i azotu w zawiesinie dodawanej do fermentora i skutkiem tego od ich wzajemnych proporcji w zawiesinie fermentacyjnej. Największą szybkość produkcji biogazu osiągnięto przy hydraulicznym czasie retencji 20 dni, gdy zawartość węgla w związkach rozpuszczonych w cieczy wynosi ok. 1,5 g/dm3.
Słowa kluczowe: biogaz, stosunek C/N, fermentacja metanowa, frakcja organiczna stałych odpadów komunalnych

107

—————————————————————————————————————
M. STOLAREK, K. PAŹDZIOR, L. KRZYSTEK, S. LEDAKOWICZ: Makrokinetyka utleniania metanu w biofiltrach
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 109-110                              pobierz plik artykułu 
Niniejsza praca ma na celu przedstawienie prostego modelu kinetycznego umożliwiającego opis utleniania metanu w biofiltrach. Badania doświadczalne przeprowadzono w biofiltrach pracujących w reżimie przeciwprądowym i współprądowym. Ustalono, że wyniki otrzymane
w reżimie przeciwprądowym najlepiej opisuje model kinetyki zerowego rzędu względem metanu i pierwszego rzędu względem tlenu, zaś we współprądowym zerowego rzędu względem obu substratów.
Słowa kluczowe: biogaz, metan, biofiltry, kinetyka bioutleniania

109

—————————————————————————————————————
R. ŠULC, O. SVAČINA: Wpływ dozowania flokulantu na wielkość kłaczków podczas flokulacji w mieszalniku
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 111-112                              pobierz plik artykułu 
W mieszalniku z przegrodami i turbiną Rushtona badano efekt dozowania 0,575 flokulantu przy intensywności mieszania 40 W/m3 i stężeniu kaolinu 0,44 g/l. Badania zostały przeprowadzone w modelowym ścieku (zawiesinie wody i kaolinu) dla bezwymiarowego czasu flokulacji wynoszącego ntF = 1200. Modelowe ścieki strącano za pomocą flokulantu organicznego Sokoflok 56A (roztwór 0,1% mas.) stosując dozowanie flokulantu 0,4–8 ml/l. Wielkość kłaczków i ich postać badano na podstawie analizy obrazu. Zaproponowano prostą półempiryczną uogólnioną korelację opisującą efekt dozowania flokulantu na wielkość kłaczków. Postać kłaczków charakteryzowano za pomocą wymiaru fraktalnego Df2 . Stosując test statystyczny stwierdzono, że wymiar fraktalny jest niezależny od dozowania flokulantu i wartośćDf2 = 1,469 ± 0,086 określono jako średnią wartość wymiaru fraktalnego w danych warunkach.
Słowa kluczowe: flokulacja, kłaczek, wielkość, dozowanie flokulantu, turbina Rushtona, zawiesina kaolinu

111

—————————————————————————————————————
E. TOMCZAK, R. SULIKOWSKI: Opis równowagi i kinetyki sorpcji jonów metali ciężkich na klinoptylolicie
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 113-114                              pobierz plik artykułu 
Zastosowano klinoptylolit (surowy i modyfikowany) do usuwania jonów metali ciężkich z roztworów trójskładnikowych. Badano równowagę sorpcyjną dla stężeń 5–50 mg/dm3 (T = 25 oC) oraz kinetykę adsorpcji w kolumnie. Do opisu równowagi wybrano modele Freundlicha i Langmuira, natomiast kinetykę sorpcji w kolumnie dobrze opisało równanie pseudopierwszego rzędu. Potwierdzono zdolności sorpcyjne klinoptylolitu w stosunku do badanych metali ciężkich wyrażone efektywnością sorpcji: Cu(II)>Zn(II)>Ni(II).
Słowa kluczowe: klinoptylolit, izotermy sorpcji, kinetyka sorpcji, kolumna wypełniona

113

—————————————————————————————————————
E. TOMCZAK, D. SZCZERKOWSKA: Równowaga sorpcyjna jonów metali ciężkich na sorbentach pochodzenia roślinnego
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 115-116                              pobierz plik artykułu 
Przedmiotem badań była ocena możliwości zastosowania łuski gryki i włókna kokosa do usuwania jonów metali z roztworów pięcioskładnikowych: Cu(II), Zn(II), Ni(II), Co(II), Cd(II) o stężeniach 10–50 mg/dm3 (T = 25 oC). Stosowano materiał surowy i modyfikowany. Wyniki sorpcji opisano modelami Freundlicha, Langmuira i Redlicha-Petersona. Oszacowano powierzchnię właściwą sorbentów dla badanych jonów. Stwierdzono użyteczność proponowanych materiałów jako sorbentów ze wskazaniem na łuskę gryczaną.
Słowa kluczowe: łuska gryczana, włókno kokosa, izotermy sorpcji, równowaga sorpcyjna

115

—————————————————————————————————————
N. VESHKINA, I. ZBICIŃSKI, D. OBIDOWSKI: Modelowanie przepływu pulsacyjnego
w składanej rurce silikonowej

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 117-118                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono metodę weryfikacji modelu (FSI) dla silikonowej rurki odzwierciedlającej zachowanie pulsującego naczynia krwionośnego z przepływającą wewnątrz krwią. Przy pomocy trójczłonowego modelu Yeoha funkcji gęstości energii naprężenia rozważono nieliniowe zachowanie materiału silikonowego. Aby uzyskać warunki brzegowe do symulacji CFD przeprowadzono badania na specjalnie do tego celu zbudowanej aparaturze. Otrzymano dobre dopasowanie danych z symulacji do eksperymentu.
Słowa kluczowe: interakcja struktury płynu, obliczeniowa dynamika płynów, hiperelastyczność, weryfikacja modelu, testowanie jednoosiowe

117

—————————————————————————————————————
P. WESOŁOWSKI, K. ALEJSKI: Wytwarzanie modelowej zawiesiny lekkich cząstek
w mieszalniku bez przegród z pochylonym wałem mieszadła

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 119-120                              pobierz plik artykułu 
W pracy wytwarzano zawiesinę lekkich cząstek w mieszalniku bez przegród z mieszadłem pracującym na wale pochylonym względem osi zbiornika. Testowano dwa klasyczne mieszadła dwułopatkowe o średnicy d = 0,175 m z prostokątnymi łopatkami pochylonymi pod kątem α = 45o (pompujące w górę) i α = 135o (pompujące w dół). Użycie mieszadeł pompujących w górę pozwala znacząco obniżyć minimalne częstości obrotów, przy których w mieszalniku występują zarówno pierwsze objawy dyspersji (ruch wszystkich rozpraszanych cząstek), jak i pożądany stan dobrej dyspersji (w miarę jednorodne stężenie zawiesiny). Stosując do wytwarzania zawiesiny lekkich cząstek mieszadła dwułopatkowe z pochylonymi łopatkami korzystnie jest zawieszać je bliżej powierzchni cieczy, na której zalega granulat, gdyż zmniejsza się wówczas wymaganą częstość obrotów mieszadła, a tym samym moment skręcający wał mieszadła i w konsekwencji nakłady energetyczne ponoszone na realizację procesu.
Słowa kluczowe: zawiesina lekkich cząstek, mieszalnik bez przegród, wytwarzanie dyspersji

119

—————————————————————————————————————
K. ZYNEK, A. TOMASZEWSKA, J. BRYJAK: Stabilność operacyjna tyrozynazy
w reaktorze okresowym
w obecności rozpuszczalników organicznych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 121-122                              pobierz plik artykułu 
Głównym problemem enzymatycznego utleniania związków fenolowych jest tworzenie wolnych rodników, które są traktowano jako główna przyczyna inaktywacji samobójczej tyrozynazy. Do badań wykorzystano 4 rozpuszczalniki organiczne mieszające się z wodą i na podstawie analizy kinetyki inaktywacji enzymu w obecności różnych stężeń ko-rozpuszczalników stwierdzono, że etanol i dimetyloformamid, w stężeniu 10%, mogą być zastosowane w biotransformacjach jako potencjalne stabilizatory wolnych rodników.
Słowa kluczowe: tyrozynaza, stabilność, rozpuszczalniki organiczne, kinetyka inaktywacji

121

—————————————————————————————————————
K. ZYNEK, A. TOMASZEWSKA, J. BRYJAK: Stabilność operacyjna tyrozynazy
w reaktorze okresowym w obecności substratów oraz rozpuszczalników organicznych

Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 123-124                              pobierz plik artykułu 
Stabilność tyrozynazy badano w obecności substratów krezolazowych i katecholazowych oraz podjęto próbę ograniczenia inaktywacji samobójczej wolnymi rodnikami poprzez wprowadzenie do układu etanolu lub dimetyloformamidu w stężeniu 10%. Stwierdzono, że przede wszystkim katechole powodują szybką utratę aktywności enzymu i że zjawisko to nie może być ograniczone obecnością rozpuszczalnika organicznego. Otrzymane wyniki nie potwierdzają teorii rodnikowej inaktywacji samobójczej tyrozynazy.
Słowa kluczowe: tyrozynaza, stabilność operacyjna, reaktor okresowy, substraty krezolazowe, substraty katecholazowe, rozpuszczalniki organiczne, inaktywacja samobójcza

123

—————————————————————————————————————
Ł. ŻYWCZYK, A. MOSKAL, J. MAZELA, T.R. SOSNOWSKI: Badanie depozycji cząstek aerozolowych w tchawicznych kanałach dozujących (endotracheal tubes) w lekowej terapii aerozolowej niemowląt
Inż. Ap. Chem. 2010, 49, nr 1, 125-126                              pobierz plik artykułu 
Badając osadzanie cząstek w kanałach tchawicznych stwierdzono, że jest ono funkcją rozmiarów tych cząstek. Cząstki o rozmiarach mniejszych od 2 μm penetrują wszystkie dolne układy oddechowe. Zebrane informacje mogą posłużyć do produkcji leków dostarczanych do organizmu w postaci aerozolu o odpowiednich rozmiarach cząstek w celu uniknięcia nadmiaru leku i niepożądanych efektów ubocznych.
Słowa kluczowe: osadzanie cząstek, kanały tchawiczne, leki aerozolowe

125

—————————————————————————————————————