Archiwum ‘2011’

Rok 2011 nr 6

2011-6

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA
Ł. FELKOWSKI, J. TALAGA: Obliczanie połączeń kołnierzowych w świetle norm
PN-EN 13445 i specyfikacji technicznej WUDT-UC


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 5-8                                 pobierz plik artykułu 

Przedmiotem pracy jest analiza porównawcza algorytmów obliczeń połączeń kołnierzowych zawartych w normie PN-EN 13445-3 i w specyfikacji technicznej WUDT-UC. Szczególną uwagę poświęcono w pracy omówieniu różnic związanych z obliczaniem naciągu montażowego
i naciągu ruchowego śrub, koniecznych dla zapewniania szczelnej pracy połączenia kołnierzowego. Omawiane zagadnienia zilustrowano przykładami liczbowymi. Stwierdzono różnice w wielkości naciągów śrub wyznaczonych w oparciu o porównywane algorytmy obliczeń.
Słowa kluczowe: połączenia kołnierzowe, naciąg montażowy, naciąg ruchowy

5

——————————————————————————————————————-
S. KWIATKOWSKA-MARKS, L. KOPIŃSKI, M. WÓJCIK: Konduktometryczne wyznaczanie efektywnego współczynnika dyfuzji jonów miedzi w granulkach biosorbentu alginianowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, s. 9-11                            pobierz plik artykułu 

Opracowano nową metodę wyznaczania efektywnego współczynnika dyfuzji metali ciężkich
w granulkach alginianowych, polegającą na pomiarze zawartości jonów metalu w roztworze
za pomocą konduktometru. Wzrost zawartości alginianu w granulkach prowadził do zmniej-szenia się wartości De jonów miedzi (w zakresie od 0,78 do 0,99⋅10-9 [m2/s]), zgodnie
z mechanizmem dyfuzji w porowatych nośnikach.
Słowa kluczowe: efektywny współczynnik dyfuzji, alginian, miedź

9

——————————————————————————————————————-
E. VOGT: Hydrofobizacja pyłu wapiennego za pomocą par kwasu tearynowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 12-14                              pobierz plik artykułu 

Pył wapienny poddano procesowi hydrofobizacji za pomocą par kwasu stearynowego
w instalacji własnego projektu. Określono parametry prowadzenia procesu. Uzyskano materiały o różnym stopniu hydrofobizacji w zależności od stosowanych warunków modyfikacji. Opracowana metodyka otrzymywania wodoodpornego materiału może stanowić alternatywę dla powszechnie stosowanej techniki otrzymywania przeciwwybuchowego pyłu wapiennego.
Słowa kluczowe: przeciwwybuchowy pył wapienny, hydrofobizacja

12

——————————————————————————————————————-
J. KALWAJ: Wpływ cyrkulacji powietrza na energochłonność rozdrabniaczy udarowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 15-16                              pobierz plik artykułu 

Studia nad procesem udarowego rozdrabniania ziarna zbóż pozwoliły sformułować hipotezę
o korzystnej roli otwartego i zwiększonego przepływu powietrza przez maszynę roboczą. Zawarte w pracy wyniki badań własnych układu rozdrabniającego ze zmiennym strumieniem powietrza wykazały, że można uzyskać zmniejszenie zużycia energii o około 14% dla jęczmienia i 11% dla pszenicy.
Słowa kluczowe: ziarno zbóż, rozdrabniacz udarowy, energochłonność, strumień powietrza

15

——————————————————————————————————————-
J. RACZEK, P. ZIELEŹNIK, W. GUZIK: Badanie aerodynamiki poziomego transportu pneumatycznego wybranych materiałów siewnych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 17-20                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczące oceny przydatności dostępnych w literaturze korelacji na prędkość saltacji do wyznaczania roboczej prędkości gazu transportującego. Badania przeprowadzono dla wybranych materiałów siewnych, takich jak: owies, jęczmień, pszenżyto, sorgo, proso, pszenica, rzepak i żyto. Stwierdzono, że zbyt niska prędkość gazu transportującego grozi niebezpieczeństwem wystąpienia zjawiska wypadania cząstek ze strumienia, blokady przewodu transportowego oraz nierównomiernego rozkładu cząstek stałych w przewodzie transportowym. Z kolei zbyt wysoka prędkość gazu transportującego (choć bezpieczna) jest nieekonomiczna i powoduje wysoką i zbędną stratę energii, degradację transportowanego materiału i erozję instalacji. Jako prędkość roboczą gazu transportującego zaleca się stosować prędkość nieznacznie wyższą od prędkości wyznaczonych wg korelacji Shade’a i Rizka.
Słowa kluczowe: prędkość saltacji, robocza prędkość gazu, materiały siewne

17

——————————————————————————————————————-
A. ŻBIKOWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Wpływ temperatury i twardości wody na stopień odtworzenia mleka z odtłuszczonego proszku mlecznego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 20-22                              pobierz plik artykułu 

W pracy badano wpływ temperatury i twardości wody na stopień odtworzenia mleka
z rozpyłowego odtłuszczonego proszku mlecznego. Stwierdzono, że wygląd mleka po rekonstytucji proszku, zwilżalność, rozpraszalności wskaźnik nierozpuszczalności zależały
w większym stopniu od temperatury niż twardości wody.
Słowa kluczowe: mleko, twardość wody, zwilżalność, rozpraszalność

20

——————————————————————————————————————-
A. ŻBIKOWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Charakterystyka jogurtu produkowanego metodą termostatową i przyspieszoną z dodatkiem soli wapnia i magnezu

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 23-24                              pobierz plik artykułu 

W pracy scharakteryzowano cechy jakościowe jogurtu z dodatkiem soli wapnia i magnezu, wyprodukowanego metodą termostatową i przyspieszoną z zastosowaniem prefermentacji. Stwierdzono porównywalność cech organoleptycznych i lepkości jogurtu, z dodatkiem soli wapnia i magnezu, wyprodukowanego zarówno metodą termostatową jak i przyspieszoną. Dodatek soli wapnia i magnezu do mleka przy produkcji jogurtu powinien nie być wyższy
niż 200 mg/L.
Słowa kluczowe: prefermentacja, przyspieszona metoda produkcji jogurtu

23

——————————————————————————————————————-
T. GIĘTKA, K. CIECHACKI, R. WRÓBLEWSKI: Charakterystyka fosforanowych powłok konwersyjnych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 25-26                              pobierz plik artykułu 

Celem pracy jest przedstawienie produkcyjnych i użytkowych charakterystyk fosforanowych powłok ochronnych. Opisano wybraną metodę wytwarzania fosforanowej powłoki ochronnej oraz podano przykład jej zastosowania. Przedstawiono przykładową pracującą linię fosforanowania oraz opisano cechy uzyskiwanej powłoki.
Słowa kluczowe: powłoki ochronne, fosforanowanie

25

——————————————————————————————————————-
P. BALCERZAK, A. MROZIŃSKI: Stanowisko do badań dozowania materiałów ciekłych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 6, 27-28                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono problematykę dozowania materiałów ciekłych przy użyciu pomp dozujących. Podczas badań poszukiwano odpowiedzi na pytanie, jakie parametry, cechy
i właściwości powinna mieć pompa dozująca oraz jakie parametry technologiczno-konstrukcyjne urządzeń dozujących są niezbędne do optymalnego dozowania substancji ciekłych. Analizowano membranowe pompy dozujące typu wyporowego. Na podstawie wyników badań stwierdzono prawie liniową zależność między wzrostem oporów przepływu a wydajnością pompy dozującej.
Słowa kluczowe: dozowanie, pompa, optymalizacja procesu

27

 

Rok 2011 nr 5

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis

Str.

STRESZCZENIA
B. AMBROŻEK, E. KRUCZKOWSKA: Odzyskiwanie lotnych związków organicznych
z
gazów odlotowych w instalacji adsorpcyjnej TSA z nieruchomym złożem adsorbentu polimerowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 16-17                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki modelowania matematycznego oraz badań doświadczalnych procesu odzyskiwania lotnych związków organicznych (VOCs) z powietrza w układzie adsorpcyjnym zmiennotemperaturowym (TSA) z nieruchomym złożem adsorbentu polimerowego. Cykl TSA składał się z trzech etapów: adsorpcji związku organicznego z powietrza, desorpcji za pomocą strumienia ogrzanego azotu oraz chłodzenia złoża z użyciem strumienia chłodnego azotu. Analizę zmian czasowych stężenia i temperatury podczas adsorpcji, desorpcji i chłodzenia wykonano za pomocą modelu matematycznego adsorpcji nieizotermicznej, nierównowagowej. Badania doświadczalne wykonano przy użyciu laboratoryjnej instalacji adsorpcyjnej. Badania wykonano dla dwóch związków organicznych: toluenu i izopropanolu. Jako adsorbent stosowano polimer Dowex Optipore V503. Porównano wyniki uzyskane w układach TSA
z zamkniętym i otwartym obiegiem gazu.
Słowa kluczowe: lotne związki organiczne, adsorpcja zmiennotemperaturowa, adsorbenty polimerowe

16

—————————————————————————————————————-
B. AMBROŻEK,  A. SOŁTYS: Modelowanie odzyskiwania toluenu z gazów odlotowych w układzie TSA z nieruchomym złożem adsorbentu zeolitowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 18-19                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki modelowania matematycznego procesu odzyskiwania toluenu z powietrza w układzie adsorpcji zmiennotemperaturowej (TSA) z nieruchomym złożem adsorbentu zeolitowego. Cykl TSA składał się z trzech etapów: adsorpcji toluenu ze strumienia powietrza, desorpcji toluenu za pomocą strumienia ogrzanego azotu oraz chłodzenia złoża przy użyciu strumienia chłodnego azotu. W celu polepszenia efektywności odzyskiwania toluenu zastosowano układ z zamkniętym obiegiem gazu. Jako adsorbent wybrano odaluminiowany zeolit typu Y (DAY-20F). Wyznaczono cykliczny stan ustalony (CSS) metodą iteracji cyklicznych, wykorzystując model matematyczny nieizotermicznej adsorpcji nierównowagowej. Porównano wyniki uzyskane w układach z adsorbentem zeolitowym i z węglem aktywnym.
Słowa kluczowe: lotne związki organiczne, adsorbenty zeolitowe, adsorpcja zmiennotemperaturowa, cykliczny stan ustalony

18

—————————————————————————————————————-
M. BOBROWSKA, D. SZANIAWSKA: Badania modyfikacji bentonitów do zastosowań
w
ochronie środowiska

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 20-21                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań doświadczalnych procesu organofilizacji bentonitu o 85% zawartości Na+MMT. Badania wykonano w skali laboratoryjnej i ćwierćtechnicznej z zastosowaniem MMT sodowego oraz modyfikatorów różniących się budową chemiczną i zawartością substancji kationowo czynnej w postaci alkoholowych roztworów zawierających chlorki czwartorzędowych soli amoniowych. Określono wydajność modyfikacji oraz wybrane właściwości otrzymanych organobentonitów, tj. wskaźnik pęcznienia, cm3i pojemność sorpcyjną CEC, mmol/100 g. Uzyskano zmodyfikowane glinki o własnościach hydrofobowych różniące się zdolnością sorpcyjną zależną od rodzaju zastosowanego modyfikatora i warunków prowadzenia procesu.
Słowa kluczowe: bentonit, organobentonit, modyfikacja, organofilizacja, MMT sodowy

20

—————————————————————————————————————-
M. BOJARSKA, I. MACIERZYŃSKA, M. SZWAST, W. PIĄTKIEWICZ: Wpływ stężenia roztworu modyfi kującego na kompozytową membranę PP/PDMS do separacji gazów

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 22-23                              pobierz plik artykułu 

Najczęściej wykorzystywane do separacji gazów są membrany kompozytowe, składające się
z warstwy nośnej i selektywnej. Zasadnicza separacja odbywa się w warstwie selektywnej, dlatego właśnie skupiono się na doborze odpowiednich warunków jej wytwarzania. Analiza wyników pozwala stwierdzić, iż niskie stężenia należy wykorzystywać do wykonywania warstwy uszczelniającej. Natomiast do warstwy selektywnej należy wybierać wyższe stężenia, co w efekcie daje jednolitą i o średniej grubości warstwę.
Słowa kluczowe: separacja gazów, membrana kompozytowa, PDMS

22

—————————————————————————————————————-
A. G. CHMIELEWSKI, A. URBANIAK, M. K. ZALEWSKI, O. ROUBINEK, M. HARASIMOWICZ, R. KRZYWDA, M. ZALEWSKI: Wzbogacanie biogazu w metan kaskadą separatorów membranowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 24-25                              pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono badania laboratoryjne procesów wzbogacania biogazu w metan z wykorzystaniem kaskady modułów z membranami poliimidowymi. W przeprowadzonych badaniach uzyskano wzbogacenie biogazu na wypływie z instalacji do ok. 90% objętościowych. Z wykorzystaniem metod numerycznych przeprowadzono symulacje pracy ćwierć technicznej kaskady wzbogacania biogazu w metan dla zmiennych strumieni zasilania układu, składu strumieni zasilającego oraz stopnia rozdziału metanu i dwu-tlenku węgla dla poszczególnych modułów. W oparciu o uzyskane dane sformułowano założenia projektowe instalacji ćwierć technicznej wzbogacania biogazu w metan.
Słowa kluczowe: wzbogacanie biogazu, separacja membranowa, kaskada modułów membranowych

24

—————————————————————————————————————-
W. CIESIELCZYK, A. KAMIŃSKA, J. SKONECZNA Badania procesu suszenia fluidalnego rozdrobnionej biomasy drzewnej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 26-27                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań testowych dotyczących możliwości suszenia fluidalnego wybranych rodzajów biomasy. Określono warunki pozwalające na uzyskanie efektywnej fluidyzacji zrębków drzewnych. Zaprezentowano oryginalny dystrybutor gazu umożliwiający efektywną fluidyzacji rozdrobnionej biomasy drzewnej.
Słowa kluczowe: biomasa, suszenie, fluidyzacja

26

—————————————————————————————————————-
B. FRYŹLEWICZ-KOZAK, K. DRABIK: Analiza komputerowa struktury nadźwiękowionych kłaczków osadów biologicznych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 28-29                              pobierz plik artykułu 

Analizowany materiał stanowił zdjęcia nadźwiękowionego osadu czynne-go, pochodzące z oczyszczalni ścieków w Olkuszu. Do obróbki zdjęć użyto specjalistycznych oprogramowań: Fractalyse – do analizy fraktalnej oraz programu ImageJ – do analizy parametrów geometrycznych. W celu dokładniejszego zilustrowania zmian zachodzących w nadźwiękowionym osadzie, posłużono się dodatkowo parametrami kształtu.
Słowa kluczowe: osad czynny, analiza obrazu, wymiar fraktalny, struktura kłaczka

28

—————————————————————————————————————-
E. GABRUŚ, B. AMBROŻEK: Doświadczalne badania regeneracji złoża po adsorpcji
z
fazy ciekłej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 30-31                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań doświadczalnych procesu regeneracji sit molekularnych 3A stosowanych do osuszania ciekłych związków organicznych. Regenerację adsorbentu wykonywano za pomocą ogrzanego powietrza. Do oceny skuteczności regeneracji oraz wyznaczenia krzywych wyjścia stężenia i temperatury w warunkach nieizotermicznych wykorzystano laboratoryjną instalację adsorpcyjną zmiennotemperaturową (TSA) ze złożem nieruchomym. Wysokość złoża wynosiła 0,76 m, a jego średnica była równa 0,05 m. Badania wykonano dla dwóch cieczy organicznych: etanolu i n-propanolu. Temperatura regeneracji wynosiła od 200 do 270oC.
Słowa kluczowe: zeolitowe sita molekularne, regeneracja, desorpcja termiczna, adsorpcja wody

30

—————————————————————————————————————-
J. GAC, L. GRADOŃ: Modelowanie suszenia rozpyłowego układów wieloskładnikowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 32-33                              pobierz plik artykułu 

Sformułowano model numeryczny suszenia rozpyłowego układów wielo-składnikowych, uwzględniający niejednorodność stężeń i temperatur oraz możliwość krystalizacji jednego ze składników. W wyniku przeprowadzonych symulacji stwierdzono, że dla małych kropli niejednorodności składu powstających cząstek są na ogół niewielkie. Większe niejednorodności mogą wystąpić w przypadku bardzo wysokiej temperatury powietrza suszącego oraz gdy rozpuszczalność jednego ze składników kropli jest stosunkowo niska.
Słowa kluczowe: suszenie rozpyłowe, modelowanie numeryczne, mikro-cząstki, aerozole lecznicze

32

—————————————————————————————————————-
P. GRZYBOWSKI: Ocena i kontrola czystości mikrobiologicznej powietrza w samochodowych układach klimatyzacyjnych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 34-35                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki pomiarów poziomu stężenia aerozolu ogólnego oraz bioaerozolu w powietrzu zewnętrznym oraz u wylotu kratek nawiewowych w czterdziestu autach osobowych. Opisano procedurę wykonywania pomiarów oraz przedstawiono opracowanie zgromadzonych wyników pod kątem oceny mikrobiologicznej czystości układów klimatyzacyjnych w badanych autach. Określono wpływ daty ostatniego serwisu układu klimatyzacji oraz aktualnie wykonany zbieg na poziom stężenia bioaerozolu.
Słowa kluczowe: bioaerozol, układy klimatyzacji w samochodach

34

—————————————————————————————————————-
P. GRZYBOWSKI: Otrzymywanie i dezaminacja hydrolizatów białkowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 36-37                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki doświadczeń nad alkaliczną hydrolizą oraz dezaminacją hydrolizatów otrzymywanych z odpadowych skór garbarskich. Proces hydrolizy wymaga zastosowania dużej ilości NaOH oraz względnie długiego czasu. Do dezaminacji otrzymywanych aminokwasów wykorzystano reakcję Van Slyke’a. Uzyskano dezaminację hydrolizatów na poziomie 20–25%. Ze względu na trudności techniczne prowadzenia reakcji trud-no będzie wykorzystać tą metodę w praktyce technologicznej.
Słowa kluczowe: odpady garbarskie, hydroliza, kolagen, dezaminacja

36

—————————————————————————————————————-
M. GWADERA, K. KUPIEC: Adsorpcyjne układy chłodnicze

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 38-39                              pobierz plik artykułu 

Ze względu na problemy środowiskowe związane z emisją freonów chłodzenie adsorpcyjne jest atrakcyjnym polem do badań i rozwoju w porównaniu z konwencjonalnymi układami wykorzystującymi te niepożądane substancje. Przedstawiono podstawowe informacje dotyczące adsorpcyjnych urządzeń chłodniczych, zasadę działania, charakterystykę stosowanych układów adsorbent-adsorbat, praktyczne zastosowanie tych urządzeń oraz podstawowe wiadomości o ich modelowaniu.
Słowa kluczowe: chłodzenie adsorpcyjne, promieniowanie słoneczne, ciepło odpadowe

38

—————————————————————————————————————-
N. HUTNIK, A. MATYNIA, A. KOZIK, A. MAZIEŃCZUK: Wpływ obecności i stężenia zanieczyszczeń w roztworach fosforanów(V) na rozmiary kryształów struwitu wydzielanego z tych roztworów w procesie ciągłej krystalizacji strąceniowej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 40-41                              pobierz plik artykułu 

Wydzielano struwit MgNH4 PO4·6H2O z wodnych roztworów zawierających 1,0% ma jonów fosforanowych(V), jony magnezowe i amonowe oraz jony typowych zanieczyszczeń nieorganicznych. Wyznaczono indywidualny wpływ stężenia każdego z badanych jonów na średni rozmiar kryształów produktu. Stwierdzono, że korzystnie oddziaływały jony glinu, miedzi(II), potasu, fluorkowe i fluorokrzemianowe, natomiast jony wapnia, żelaza(II) i (III), cynku, azotanowe(V) i siarczanowe(VI) spowodowały zmniejszenie rozmiarów kryształów struwitu.
Słowa kluczowe: struwit, jony fosforanowe(V), jony zanieczyszczeń, ciągła krystalizacja
z reakcją chemiczną, jakość produktu

40

—————————————————————————————————————-
A. JACKIEWICZ, L. GRADOŃ: Sposoby zwiększania sprawności odpylania ltrów włókninowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 42-43                              pobierz plik artykułu 

Zaprezentowano dwa sposoby zwiększania skuteczności filtracji cząstek aerozolowych
w niehomogenicznych filtrach włókninowych, poprzez za-stosowanie dodatkowego mechanizmu separacji – mechanizmu elektrostatycznego – ładując włókna filtra, oraz zmieniając strukturę filtra, stosując cieńsze włókna, luźniej upakowane w przestrzeni filtra. Wykazano, iż oba zaproponowane podejścia prowadzą do wzrostu sprawności separacji w filtrach włókninowych.
Słowa kluczowe: aerozol, elektret, filtr włókninowy, nanowłókna, sprawność filtracji

42

—————————————————————————————————————-
T. JANKOWSKI: Badania filtracji pyłów i aerozoli cieczy w kontekście analizy zagrożeń związanych z ich emisją w procesach przemysłowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 44-45                              pobierz plik artykułu 

Zanieczyszczenia powietrza na przemysłowych stanowiskach pracy w postaci aerozoli z ciekłą
i stałą fazą rozproszoną to uboczne efekty procesów z użyciem chłodziw. W pracy przedstawiono metody i wyniki badania filtracji pyłu i aerozolu cieczy przy obróbce mechanicznej. Wyniki potwierdzają prawidłowość zastosowanej procedury badania układów filtracji. Pozwala to na określenie kierunków wspomagania prognozowania ich zastosowania do zatrzymywania cząstek aerozoli cieczy i ciał stałych w procesach przemysłowych.
Słowa kluczowe: sprawność filtracji, aerozol, pył, rozkład wielkości cząstek

44

—————————————————————————————————————-
T. JANKOWSKI: Heksafluorek siarki w badaniach skuteczności wychwytu substancji chemicznych na stanowiskach pracy

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 46-47                              pobierz plik artykułu 

W pracy opracowano metodę badania współdziałania wentylacji nawiewno-wyciągowej
z użyciem SF6 jako znacznika. Rozpatrzono wpływ charakterystyk przepływowych wewnątrz wyciągu i w jego otoczeniu na emisję zanieczyszczeń powietrza. Wyniki potwierdzają możliwość zastosowania zaproponowanej metodyki do wspomagania projektowania oraz sprawdzania skuteczności wyciągów.
Słowa kluczowe: znacznik gazowy, sześciofluorek siarki, wyciąg laboratoryjny, wentylacja, rozkład prędkości powietrza, rozkład stężeń

46

—————————————————————————————————————-
M. KALISZEWSKI, M. WŁODARSKI, K. KOPCZYŃSKI,R. LEWANDOWSKI, E. A. TRAFNY,
D.
PALIJCZUK, D. KAMIONEK, M. SZPAKOWSKA, A. BOMBALSKA, M. MULARCZYK-OLIWA, M. KWAŚNY: Zastosowanie fluorescencyjnego spektrometru cząstek (UVAPS 3314, TSI) do klasyfi kacji aerozoli biologicznych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 48-49                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań bioaerozoli za pomocą fluorescencyjnego spektrometru cząstek, UVAPS 3314. Często rozpatrywanym scenariuszem jest atak bioterrorystyczny
z użyciem chorobotwórczych mkroorganizmów. Uzyskane rezultaty pokazują wyraźne różnice pomiędzy badanymi aerozolami, rozkładem wielkości cząstek i ich fluorescencją. Stanowi to podstawę do monitoringu powietrza w czasie rzeczywistym. Szybka informacja o pojawieniu się potencjalnego zagrożenia jest bardzo cenna dla ekip szybkiego reagowania, które zależnie od potrzeb mogą podjąć odpowiednie środki zaradcze.
Słowa kluczowe: fluorescencja bakterii, aerozole biologiczne, autofluorescencja, monitoring powietrza

48

—————————————————————————————————————-
B. KAWALEC-PIETRENKO, D. KONOPACKA-ŁYSKAWA, P. RYBARCZYK: Porównanie przebiegów równolegle zachodzących flotacji jonów cynku i miedzi


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 50-51                              pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano wpływ pH oraz stężenia kolektora na efektywność procesów flotacji jonowej
i precypitacyjnej zastosowanych do równoległego usuwania jonów cynku Zn(II) i miedzi Cu(II)
z rozcieńczonych, kwaśnych i alkalicznych roztworów wodnych. Najwyższe wartości stopnia wyflotowania dla obydwu metali odnotowano dla pH = 8,5 ÷ 9,5 przy zastosowaniu SDS jako kolektora. Dla roztworów o pH > 11 zaobserwowano spadek stopnia wyflotowania ze wzrostem stężenia kolektora kationowego oraz wystąpienie czasu indukcji.
Słowa kluczowe: flotacja jonowa i precypitacyjna, jony, Zn(II), Cu(II), efektywność, kolektor, SDS, CTAB

50

—————————————————————————————————————-
B. KAWALEC PIETRENKO, K. KUCHARSKA, I. HOŁOWACZ: Oczyszczanie strumieni poprodukcyjnych z procesów przetwórczych mleka

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 52-53                              pobierz plik artykułu 

Zaproponowano zastosowanie substancji powierzchniowo czynnych w celu poprawy efektywności usuwania białek z serwatki metodą separacji piano-wej. Stwierdzono, że zastosowanie surfaktantów anionowych SLS, Rosulfanu L, Sulforokanolu L327 i ABS/Na powoduje podwyższenie końcowego współczynnika wyflotowania w porównaniu do flotacji
z roztworów białek oraz opóźnienie początku flotacji białka w stosunku do początku flotacji substancji powierzchniowo czynnej.
Słowa kluczowe: serwatka, białko, surfaktanty, flotacja, czas opóźnienia

52

—————————————————————————————————————-
M. KLEIN, J. KLUSKA, S. MISIUK, D. KARDAŚ: Przebieg i produkty procesu pirolizy wybranych tworzyw sztucznych w reaktorze ciśnieniowym

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 54-55                              pobierz plik artykułu 

W publikacji przedstawiono wyniki badań dotyczące pirolizy polimerów. Ta alternatywna dla spalania metoda utylizacji odpadów miała na celu otrzymanie gazu oraz oleju. Do eksperymentów zostały wybrane trzy najpowszechniej stosowane tworzywa: PET, PE, PP.
Na potrzeby doświadczeń został zaprojektowany i wykonany ciśnieniowy reaktor. Poprzez zastosowanie podwyższonego ciśnienia oczekiwaliśmy zwiększenia efektywności procesu krakingu termicznego a przez to zwiększenia ilości produktów gazowych i ciekłych.
Słowa kluczowe: piroliza, tworzywa sztuczne, utylizacja odpadów, produkcja paliwa

54

—————————————————————————————————————-
D. KONDEJ, T. R. SOSNOWSKI: Oddziaływanie nanocząstek haloizy-tu na surfaktant płucny

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 56-57                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu nanocząstek haloizytu, stosowanych w produkcji nanokompozytów polimerowych, na aktywność powierzchniową surfaktantu płucnego. Stwierdzono zależną od stężenia redukcję właściwości powierzchniowo czynnych modelowego surfaktantu płucnego przez nanorurki haloizytu. Osłabienie aktywności powierzchniowej surfaktantu płucnego przez badane nanocząstki może mieć znaczący wpływ w rozwoju chorób zawodowych układu oddechowego. Badania umożliwią wytypowanie bezpieczniejszych dla zdrowia nanocząstek, które mogą być stosowane w produkcji tworzyw sztucznych.
Słowa kluczowe: nanocząstki, haloizyt, surfaktant płucny, aktywność powierzchniowa

56

—————————————————————————————————————-
B. KONOPCZYŃSKA, K. STASZAK, K. PROCHASKA: Usuwanie jonów chromu(III)
z
roztworów wodnych techniką ultrafiltracji micelarnej (MEUF)

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 58-59                              pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy przedstawiono fragment badań dotyczących możliwości zastosowania techniki micelarnej ultrafiltracji do usuwania jonów Cr(III) z roztworów wodnych. Analizowano wpływ stężenia chromu(III) w roztworze wyjściowym oraz wpływ typu i ilości surfaktantu dodanego do separowanego układu na efektywność i wydajność procesu MEUF.
Słowa kluczowe: ultrafiltracja micelarna, chrom(III), stopień zatrzymania

58

—————————————————————————————————————-
A. KOWALIK, P. RELIGA, P. GIERYCZ: Wpływ zmian stabilności pracy membrany nanofiltracyjnej na efektywność procesu regeneracji chromowych ścieków garbarskich

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 60-61                              pobierz plik artykułu 

W pracy przeanalizowano możliwość użycia membrany NF typu HL do regeneracji chromowych ścieków garbarskich. Stwierdzono, że warunki procesu powodują niekorzystne i nieodwracalne zmiany właściwości selektywnych testowanej membrany. Ponadto niekorzystnym zmianom ulega struktura membrany. Otrzymane wyniki wskazują, że membrana NF typu HL nie nadaje się do regeneracji chromowych ścieków garbarskich.
Słowa kluczowe: membrana nanofiltracyjna, chromowe ścieki garbarskie, potencjał zeta, AFM

60

—————————————————————————————————————-
A. KULAWIK, B. TAL-FIGIEL, M. WARŻEL: Lecytyna i jej rola w farmaceutycznych emulsjach suchych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 62-63                              pobierz plik artykułu 

Praca zawiera wyniki badań właściwości farmaceutycznych emulsji pierwotnych, do receptury których wprowadzono lecytynę. Na podstawie badań wykazano, że istnieje możliwość zmiany wartości lepkości emulsji pierwotnej bez konieczności zmiany jej składu. Ma to ogromne znaczenie ze względu na fakt, iż lepkość emulsji determinuje porowatość struktury emulsji suchej, a ta jej najważniejszą cechę – czas rozpadu. Dla badanego zakresu stężeń nie udało się uzyskać stabilnych emulsji suchych metodą liofilizacji.
Słowa kluczowe: lecytyna, sucha emulsja farmaceutyczna, liofilizacja

62

—————————————————————————————————————-
K. KUPIEC, J. RAKOCZY, M. GWADERA: Zmiany temperatury w złożu adsorbentu
w
początkowych cyklach procesu adsorpcyjno-desorpcyjnego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 64-65                              pobierz plik artykułu 

Wyznaczono maksymalne wartości temperatur, jakie mogą wystąpić w złożu adsorbentu
w początkowych cyklach adsorpcyjno-desorpcyjnych zmiennociśnieniowych. Rozważono proces rozdzielania parowej mieszaniny etanol-woda na zeolitach. Temperatury złoża wyznaczano eksperymentalnie oraz na podstawie obliczeń opartych na modelu matematycznym procesu. Zgodność wartości doświadczalnych i obliczeniowych jest zadowalająca.
Słowa kluczowe: adsorpcja zmiennociśnieniowa, temperatura złoża, odwadnianie etanolu

64

—————————————————————————————————————-
J. ŁUCZAK, M. NISCHK, M. KLEIN, J. HUPKA: Analiza odpadów pod kątem termicznego wykorzystania frakcji energetycznej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 66-67                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono wyniki badań odpadów komunalnych pod kątem ich właściwości technologicznych mając na uwadze wyodrębnianie frakcji energetycznych dla zakładu termicznej utylizacji. Omówiono skład morfologiczny, właściwości paliwowe oraz zawartość metali ciężkich w poszczególnych frakcjach odpadów. Wykazano, że ponad 70% odpadów stanowi frakcja palna o średniej wartości opałowej 21 MJ/kg suchej masy. Zawartość wilgoci na poziomie 30% może jednak znacząco obniżać skuteczność odzysku energii.
Słowa kluczowe: odpady komunalne, termiczne przetwarzanie odpadów, parametry technologiczne odpadów

66

—————————————————————————————————————-
S. MASIUK, R. RAKOCZY, M. KORDAS, P. GRĄDZIK: Charakterystyki dynamiczne procesu usuwania detergentów ze ścieku komunalnego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 68-69                              pobierz plik artykułu 

Opracowano model matematyczny funkcjonującej oczyszczalni ścieków, sformułowany
w oparciu o uzyskaną bazę danych doświadczalnych otrzymanych z procesu usuwania zanieczyszczeń ze ścieku surowego. Wykorzystując zasadę ergodyczności, analizowaną bazę danych przedstawiono w sposób dogodny do klasycznej analizy statystycznej, opartej na definicji estymatorów funkcji korelacyjnych. Uzyskany model matematyczny może być z powodzeniem zastosowany do poszukiwania optymalnych warunków prowadzenia procesu oczyszczania ścieków przemysłowych.
Słowa kluczowe: analiza korelacyjna; model matematyczny; oczyszczanie ścieków

68

—————————————————————————————————————-
S. MASIUK, R. RAKOCZY, M. KORDAS, P. GRĄDZIK: Wpływ czasu przetrzymania próbek ścieków na chemiczne zapotrzebowanie tlenu

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 70-71                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono analizę wpływu czasu przetrzymywania próbek ścieku surowego na chemiczne zapotrzebowanie tlenu (wskaźnik ChZT). Zaproponowano zależność analityczną pozwalająca na wyznaczenie błędu indeksu ChZT w zależności od opóźnienia analizy próbki.
Słowa kluczowe: ścieki, chemiczne zapotrzebowanie tlenu, czas przetrzymywania prób

70

—————————————————————————————————————-
A. MATYNIA, B. WIERZBOWSKA, N. HUTNIK, A. MAZIEŃCZUK, A. KOZIK, K. PIOTROWSKI: Rozwiązanie technologiczno-aparaturowe do odzyskiwania fosforanów(V) ze ścieku
z
przemysłu nawozowego na drodze ciągłej krystalizacji z reakcją chemiczną

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 72-73                              pobierz plik artykułu 

Przedstawiono sposób wydzielania struwitu MgNH4PO4 ·6H2O ze ścieku z przemysłu nawozów fosforowych za pomocą jonów magnezu i amonu w krystalizatorze o działaniu ciągłym typu DTM ze strumienicą cieczową. Zaleca się prowadzenie procesu przy nadmiarze jonów magnezu, pH = 9 i średnim czasie przebywania zawiesiny w krystalizatorze wynoszącym co najmniej dwie godziny. Wykazano, że z 1 m3/h ścieku zawierającego 0,445 % ma jonów fosforanowych(V) można odzyskać do ok. 10 kg struwitu/h.
Słowa kluczowe: struwit, ściek przemysłowy, wytrącanie, krystalizacja, krystalizator DTM, strumienica cieczowa

72

—————————————————————————————————————-
Z. MODRZEJEWSKA: Formy chitozanowe do zastosowań w inżynierii biomedycznej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 74-75                              pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono podstawowe kierunki badań własnych nad wykorzystaniem różnych form chitozanu (hydrożelowych membran, granulek, hydrożeli formujących się w fizjologicznej temperaturze ciała ludzkiego) w inżynierii biomedycznej. Główne możliwości zastosowania tych form to opatrunki, nośniki leków oraz scaffoldy do hodowli komórkowej.
Słowa kluczowe: chitozan, membrany hydrożelowe, granulki, termowrażliwe żele, opatrunki, nośniki leków, scaffoldy

74

—————————————————————————————————————-
J. NASTAJ, B. WILCZYŃSKA: Równowaga adsorpcji lotnych związków organicznych
na
wybranych adsorbentach zeolitowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 76-77                              pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono badania doświadczalne równowagi adsorpcji 2-propanolu i toluenu na adsorbentach zeolitowych HiSiv 1000 oraz HiSiv 3000 w szerokim zakresie temperatur. Zastosowano wielotemperaturowy model izotermy Totha oraz dopasowano jego stałe do danych pomiarowych. Model ten umożliwia interpolację jak i ekstrapolacje izoterm równowagi. Wybrane adsorbenty zeolitowe nadają się do efektywnego usuwania i odzyskiwania lotnych związków organicznych (VOCs) z zanieczyszczonych strumieni powietrza.
Słowa kluczowe: wielotemperaturowa izoterma adsorpcji, równanie izoter-my Totha, HiSiv 1000, HiSiv 3000, 2-propanol, toluen

76

—————————————————————————————————————-
M. ODZIOMEK, T. R. SOSNOWSKI: Porównanie optycznych metod pomiaru rozkładów wielkości cząstek aerozolowych uzyskiwanych z proszków inhalacyjnych o zróżnicowanej morfologii

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 78-79                              pobierz plik artykułu 

Porównano wyniki pomiarów wielkości cząstek aerozolowych o zróżnicowanej morfologii uzyskiwane z analizatorów optycznych o różnej zasadzie pomiaru (rozproszenie lub dyfrakcja światła). Cząstki proszków otrzymywano metodą suszenia rozpyłowego i rozpraszano w inhalatorze kapsułkowym. Największe różnice w wynikach analiz (wyrażanych przez wartości FPF i MMD) stwierdzono w przypadku cząstek silnie zdeformowanych i niekulistych. Wskazuje to na przyczyny błędów, jakie mogą być popełniane przy ocenie jakości leków inhalacyjnych.
Słowa kluczowe: rozkład wielkości cząstek, proszki inhalacyjne, rozproszenie światła, dyfrakcja światła

78

—————————————————————————————————————-
A. OZYGAŁA, D. SZANIAWSKA: Wpływ ciśnienia transmembranowego i cut-off membrany na wydajność i selektywność procesu ultrafiltracji modelowych roztworów koncentratu białkowego serwatki z dodatkiem kwasu mlekowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 80-81                              pobierz plik artykułu 

Badano proces ultrafiltracji modelowych roztworów koncentratu białkowego serwatki z dodatkiem kwasu mlekowego. Przeprowadzono analizę wpływu ciśnienia oraz cut-off membrany na wydajność i selektywność procesu separacji membranowej. Wynika z niej,
że z punktu widzenia możliwości zastosowania w bioprocesie wspomaganym membranami do otrzymywania kwasu mlekowego z odpadowej serwatki w procesie ciągłym, lepszą charakterystykę posiada membrana o cut-off 1 kDa w warunkach ciśnienia transmembranowego 0,3 MPa.
Słowa kluczowe: serwatka, kwas mlekowy, ultrafiltracja, separacja membranowa, cut-off, ciśnienie transmembranowe

80

—————————————————————————————————————-
J. PALIGE, L. RUDNIAK, A. DOBROWOLSKI, M. ZALEWSKI, A. G. CHMIELEWSKI: Optymalizacja parametrów mieszania biozawiesiny w fermentorze z wykorzystaniem metody CFD

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 82-83                              pobierz plik artykułu 

Jednym z podstawowych parametrów wpływających na wydajność procesu fermentacji metanowej jest intensywność i struktura mieszania zawiesiny w fermentorze. Z wykorzystaniem metod obliczeniowej mechaniki płynów wyznaczono strukturę przepływu i mieszania wymuszonego systemem zatopionych strug w prostopadłościennym fermentorze o objętości cieczy około 470 m3. Określono parametry i zasięg mieszania wzdłuż osi fermentora oraz mieszania pionowego wywoływanego systemem pomp cyrkulacyjnych. Określono optymalną lokalizację napływu strug oraz ich natężenia przepływu.
Słowa kluczowe: fermentor, mieszanie, CFD

82

—————————————————————————————————————-
S. PASTEWSKI, A. BARDACHOWSKA, K. MĘDRZYCKA: Usuwanie hydrofobowych zanieczyszczeń organicznych z gleby metodą odmywania roztworami mieszanin surfaktantów cukrowych i gemini

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 84-85                              pobierz plik artykułu 

Zbadano wpływ surfaktantów gemini w mieszaninach z alkilopoliglukozydami na odmywanie heksadekanu
z gleby. Dodatek surfaktantu gemini powodował wzrost usunięcia heksadekanu z gleby torfowej w stosunku do roztworów czystego Tritonu BG10. Największy wzrost efektywności uzyskano stosując hydrofilowe surfaktanty gemini Surfynole S465 i S485 w stężeniu 0,5 g/dm3. W przypadku gleby piaszczystej nie stwierdzono poprawy usunięcia heksadekanu w wyniku dodania surfaktantów gemini.
Słowa kluczowe: odmywanie gleby, alkilopoliglukozydy, surfaktanty gemini, Surfynol, EnviroGem,

84

—————————————————————————————————————-
A. PENCONEK, A. MOSKAL: Przed czym (nie) chroni półmaska przeciwpyłowa?

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 86-87                              pobierz plik artykułu 

Zastosowanie półmasek przeciwpyłowych obejmuje również ochronę przed spalinami siników wysokoprężnych. Średnica DEP, zawartych w spalinach, mieści się w zakresie, w którym efektywności fi ltracji włókninowej osiąga minimum. Przebadano trzy typy półmasek przeciwpyłowych pod względem ich skuteczności ochrony przed spalinami. Uzyskane wyniki wskazują, że stopień penetracji DEP znacznie przewyższa penetrację określoną we właściwej normie i jednocześnie osiąga wyższą wartość w przypadku spalania biopaliwa niż oleju napędowego.
Słowa kluczowe: filtracja włókninowa, Diesel, DEP, biopaliwo

86

—————————————————————————————————————-
K. PIOTROWSKI, N. HUTNIK, A. MATYNIA: Model neuronowy wpływu jonów fluorkowych i fluorokrzemianowych na skład ziarnowy struwitu wytwarzanego
w
sposób ciągły na drodze krystalizacji z reakcją chemiczną w krystalizatorze DT MSMPR

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 88-89                              pobierz plik artykułu 

Zastosowano sztuczną sieć neuronową do numerycznego opisu procesu ciągłej krystalizacji strąceniowej struwitu z roztworów wodnych zawierających jony fosforanowe(V) (1,0% ma PO 43–) i jony fluorkowe (0,0025÷0,025% ma ) lub jony fluorokrzemianowe (0,0125÷0,050% ma ). Jony fluorkowe lub fluorokrzemianowe obecne w układzie procesowym efektywnie ograniczają szybkość zarodkowania struwitu sprzyjając jednocześnie wzrostowi powstałych cząstek do postaci makroskopowej.
Słowa kluczowe: struwit, ciągła krystalizacja z reakcją chemiczną, krystalizator DT MSMPR, zanieczyszczenia, jony fluorkowe, jony fluorokrzemianowe

88

—————————————————————————————————————-
M. PIOTROWSKI, J. LEWANDOWSKA, K. WOJCIECHOWSKI: Biosurfaktanty jako zamienniki syntetycznych surfaktantów

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 90-91                              pobierz plik artykułu 

W pracy opisano wyniki badań własności powierzchniowych układu biosurfaktant saponina-lizozym oraz saponina-E-laktoglobulina na granicy faz woda-powietrze. Stwierdzono synergetyczny efekt oddziaływań między białkiem i biosurfaktantem prowadzący do większej efektywności obniżania napięcia powierzchniowego i zdolności pianotwórczych mieszanin.
Słowa kluczowe: biosurfaktanty, saponina, Quillaja Bark Saponin, QBS, lizozym, β-laktoglobulina

90

—————————————————————————————————————-
R. RAKOCZY, S. MASIUK, M. KORDAS, P. GRĄDZIK: Analiza wpływu wirującego pola magnetycznego na proces napowietrzania ścieków

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 92-93                              pobierz plik artykułu 

W prezentowanej pracy przedstawiono dyskusję wpływu wirującego pola magnetycznego na uzyskiwane objętościowe współczynniki wnikania masy kLa dla różnego typu cieczy (ścieki, woda kranowa, sztuczny ściek). Uzyskane rezultaty zostały przedstawione w formie zależności analitycznych uwzględniających zmienność współczynnika kLa oraz wskaźnika α od parametrów procesowych.
Słowa kluczowe: napowietrzanie, wirujące pole magnetyczne, objętościowy współczynnik wnikania masy

92

—————————————————————————————————————-
R. RAKOCZY, S. MASIUK, M. KORDAS, P. GRĄDZIK: Model matematyczny oczyszczalni ścieków

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 94-95                              pobierz plik artykułu 

Prezentowana praca jest próbą zastosowania statystycznych technik identyfikacji do opisu funkcjonującej oczyszczalni ścieków. W oparciu o zarejestrowane stężenia zawiesiny na wlocie i wylocie oczyszczalni oraz w eta-pach pośrednich sformułowano model matematyczny. Zaproponowano strukturę blokową modelu oraz wyznaczono charakterystyki w dziedzinie czasu i częstotliwości.
Słowa kluczowe: oczyszczalnia ścieków, matematyczne modelowanie, technika korelacyjna, analiza widmowa

94

—————————————————————————————————————-
P. RELIGA, J. RAJEWSKI, P. ŁOBODZIN, R. ŚWIETLIK: Rozdzielanie chromu (III/VI)
w
układzie z immobilizowaną membraną ciekłą(SLM)

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 96-97                              pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano wpływ stężenia Cr(VI) na selektywny rozdział Cr(III/VI) przez SLM. Jako przenośników użyto DNNSA oraz D2EHPA. Membrana zarówno z DNNSA, jak i D2EHPA stanowiła selektywną barierę dla jo-nów Cr(VI). Wzrost początkowego stężenia Cr(VI) wpływał negatywnie na transportu Cr(III). Zastosowaniu badanej membrany umożliwia selektywne wydzielanie Cr(III) z rozcieńczonych roztworów Cr(VI).
Słowa kluczowe: Cr(III), Cr(VI), SLM, transport selektywny

96

—————————————————————————————————————-
M. ROJEWSKA, K. PROCHASKA: Właściwości adsorpcyjne oraz zwilżalność dwuskładnikowych mieszanin zawierających czwartorzędowe pochodne substancji lizosomotropowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 98-99                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono właściwości adsorpcyjne mieszanin czwartorzędowych pochodnych substancji lizosomotropowych (QDLS). Na podstawie pomiarów równowagowego i dynamicznego napięcia powierzchniowego dokonano jakościowej i ilościowej interpretacji procesu adsorpcji. Większość badanych układów wykazała silny synergizm w obniżaniu napięcia powierzchniowego, tworzeniu mieszanych miceli oraz w zwilżalności. Synergizm we właściwościach powierzchniowych mieszanin może silnie wpływać na ich aktywność biologiczną pozwalając tym samym na efektywniejsze ich wykorzystanie w aplikacjach medycznych. W tym celu wytypowane mieszaniny zostaną poddane badaniom biologicznym, stanowiącym kolejny etap pracy.
Słowa kluczowe: substancje lizosomotropowe, adsorpcja z mieszaniny surfaktantów, synergizm

98

—————————————————————————————————————-
T. R. SOSNOWSKI, J. ŻOŁĄDKOWICZ: Charakterystyka procesu atomizacji cieczy
w
układach z wibrującą membraną (VM) stosowanych w wybranych inhalatorach medycznych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 100-101                              pobierz plik artykułu 

Przebadano trzy układy atomizacji cieczy stosujące technologię wibrującej membrany, używane w nebulizatorach medycznych nowej generacji. Określono wydajność atomizacji i jej zmiany
w czasie, zmienność temperatury oraz rozkładu wielkości kropel w emitowanym aerozolu. Porównano działanie układów podczas atomizacji wody RO oraz 0,001 M roztworu SD Stwierdzono, że pomimo podobnej zasady działania układy różnią się wydajnością, wielkością rozpraszanych kropel oraz wpływem napięcia powierzchniowego na przebieg procesu.
Słowa kluczowe: nebulizator, atomizacja, aerozol, wibrująca membrana, rozkład wielkości kropel, AeroNeb, e-Flow, MicroNeb

100

—————————————————————————————————————-
M. STASZAK: Modelowanie niestacjonarnego przenoszenia masy na granicy międzyfazowej techniką CFD

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 102-103                              pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy modelowania zjawisk adsorpcyjnych oraz transportu masy na granicy międzyfazowej w układzie dwóch niemieszających się cieczy. Zaproponowany model zbudowany został w oparciu o istniejące algorytmy oraz realizacje numeryczne rozwiązywania równań przepływu Naviera-Stokesa oraz wykorzystuje popularny model domknięcia volume of fluid. Autorski model stanowi gotowe rozwiązanie, które może być dołączone do jądra techniki CFD. Otwiera możliwości prowadzenia obliczeń transportu masy do oraz przez granicę międzyfazową przy uwzględnieniu zjawisk ad-sorpcji oraz nierównomierności rozkładu napięcia międzyfazowego i zmienności geometrii powierzchni międzyfazowej. Model został zweryfikowany eksperymentalnie.
Słowa kluczowe: transport masy, adsorpcja, powierzchnia międzyfazowa, napięcie międzyfazowe, modelowanie, CFD, algorytm

102

—————————————————————————————————————-
D. SZANIAWSKA, M. BONISŁAWSKA, K. ĆWIRKO, M. WOROBEC: Badanie stopnia odzysku permeatu w dwustopniowym procesie oczyszczania wody z wylęgarni ryb
z
zastosowaniem membran nieorganicznych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 104-105                              pobierz plik artykułu 

W publikacji przestawiono wyniki badań jakości wody odprowadzanej z wylęgarni ryb oraz wyniki badań procesu ultrafiltracji w systemie dwu-stopniowym z zastosowaniem membran ceramicznych o cut-off 1 kDa oraz modułów 3-rurowego (stopień I) i 1-rurowego (stopień II). Wykazano, że w wodzie opuszczającej wylęgarnię ryb przekroczone są wskaźniki jakości wód, tj. zawiesina ogólna, biochemiczne i chemiczne zapotrzebowanie tlenu oraz fosfor ogólny. Zastosowany proces ultrafiltracji umożliwia zmniejszenie wartości przekroczonych wskaźników, w największym stopniu w przypadku zawiesiny (100%), a w mniejszym, ale zapewniającym spełnienie wymogów środowiskowych w przypadku ChZTCr (91%) i BZT5 (73%). Stopień odzysku permeatu uzyskany w procesie dwustopniowej ultrafiltracji w czasie ok. 5 h pracy membran wynosi 87,5%.
Słowa kluczowe: ultrafiltracja, woda z wylęgarni ryb, membrany ceramiczne

104

—————————————————————————————————————-
B. TAL-FIGIEL, M. KWIECIEŃ, W. FIGIEL: Inżynieria procesowa, a potrzeby współczesnej farmacji

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 106-107                              pobierz plik artykułu 

W niniejszej pracy wykonano badania wybranych wielofazowych układów z nienewtonowską fazą ciągłą na przykładzie – maści farmaceutycznych, sporządzanych zgodnie z recepturą apteczną. Badania obejmowały analizę wielkości i kształtu zawieszonych w podłożu cząstek stałych oraz pomiary reologiczne w temperaturze 32°C, których wyniki aproksymowano podstawowymi modelami reologicznymi. Na podstawie wyników badań stwierdzono, że w przypadku substancji pastowatych, istotny wpływ na przebieg charakterystyk reologicznych ma kształt i wielkość cząstek fazy stałej oraz sposób ich przygotowania.
Słowa kluczowe: farmaceutyczne układy wielofazowe, maści, reologia

106

—————————————————————————————————————-
W. WIECHECKI, R. WIŚNIEWSKI: Optymalizacja pracy węzła fermentacji metanowej
w
oczyszczalni ścieków

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 5, 108-109                              pobierz plik artykułu 

Dla opracowanego modelu matematycznego pracy węzła fermentacji metanowej w oczyszczalni ścieków, składającego się z wielu komór o zróżnicowanych temperaturach fermentacji i czasach przebywania ścieków, prze-prowadzono badania nad optymalizacją pracy węzła, dotyczące wpływu temperatur fermentacji i czasów przebywania ścieków w poszczególnych komorach. Wyniki badań mogą być wykorzystane w pracach nad zwiększeniem efektywności oczyszczania ścieków i produkcji biogazu w węźle fermentacji metanowej oraz do tworzenia systemu sterowania pracą węzła.
Słowa kluczowe: wytwarzanie biogazu, fermentacja metanowa, modelowa-nie fermentacji

108

 

Rok 2011 nr 4

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
Jubileusz 50-lecia czasopisma Inżynieria i Aparatura Chemiczna
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 5                                     pobierz plik

5

K. MACHEJ – Jubileusz 45-lecia czasopisma Inżynieria i Aparatura Chemiczna
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 5-7                                 pobierz plik

5

Chronologiczna lista członków Kolegium Redakcyjnego i Rady Programowej 1962-2011
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 8-10                                pobierz plik

8

LISTY GRATULACYJNE
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 11-12                              pobierz plik

11

Jubileusz 80-lecia prof. Karola Macheja
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 13-14                              pobierz plik

13

Jubileusz 85-lecia prof. Fryderyka Stręka
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 15                                   pobierz plik

15

—————————————————————————————————————-
J. KARCZ, A. RADUCKA, M. BITENC, M. DOMAŃSKI: Zastosowanie metody CFD
do modelowania nieustalonego w czasie przepływu zawiesiny reakcyjnej
w bioreaktorze zbiornikowym


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 16-17                              pobierz plik
 
W pracy przedstawiono wyniki numerycznego modelowania, w warunkach stanu nieustalonego, przepływu zawiesiny w bioreaktorze zbiornikowym bez przegród, zaopatrzonym w mieszadło turbinowe PBT. W bioreaktorze przebiegała hydroliza sacharozy katalizowana inwertazą kowalencyjnie unieruchomioną na cząstkach pumeksu. Symulacje numeryczne przeprowadzono za pomocą programu ANSYS CFX 12.1. Analizowano kontury prędkości płynu i rozkłady składowych wektora prędkości dla trzech średnic zastępczych cząstek.
Słowa kluczowe: modelowanie numeryczne, zawiesina, bioreaktor, mieszanie mechaniczne

16

—————————————————————————————————————-
A. KIEŁBUS-RĄPAŁA: Analiza hydrodynamiki układu ciecz–gaz w zbiorniku z dwoma mieszadłami

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, s. 18-19                            pobierz plik

Przedstawiono wyniki analizy eksperymentalnej hydrodynamiki układu ciecz–gaz w zbiorniku
z dwoma mieszadłami. Analiza obejmowała określenie wpływu rodzaju cieczy (zdolności układu do koalescencji pęcherzyków gazu w cieczy) oraz typu górnego mieszadła na wartość udziału gazu za-trzymanego w cieczy oraz średniego czasu przebywania pęcherzyków gazu
w cieczy w smukłym aparacie o średnicy D = 0,288 m. Dla obu zestawów mieszadeł znacznie wyższe wartości udziału gazu φ zatrzymanego w cieczy otrzymano w układach niewykazujących zdolności do koalescencji Korzystniejszy do zapewnienia dobrego rozproszenia gazu
w objętości cieczy okazał się zestaw mieszadeł RT–A 315. W oparciu o otrzymane wyniki zaproponowano równanie, uwzględniające wpływ parametrów operacyjnych oraz właściwości fizycznych fazy ciągłej (zdolności układu do koalescencji pęcherzyków gazu w cieczy) warunki wytwarzania układu ciecz–gaz.
Słowa kluczowe: mieszanie mechaniczne, udział gazu zatrzymanego w cieczy, czas przebywania pęcherzy gazowych w cieczy

18

—————————————————————————————————————-
M. MAJOR-GODLEWSKA: Zawartość gazu w cieczy w zbiorniku wielkolaboratoryjnym
z mieszadłem i pionowymi przegrodami rurowymi


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, s. 20-21                              pobierz plik
                         
W pracy przedstawiono wyniki badań zawartości gazu zatrzymanego w cieczy oraz czasu przebywania gazu w cieczy w zbiorniku z mieszadłem i pionowymi przegrodami rurowymi. Badania wykonano w mieszalniku o średnicy wewnętrznej D = 0,634 m dla układu ciecz – powietrze, gdzie fazą ciekłą była woda lub wodny roztwór NaCl o stężeniu 0,4 kmol/m3 i 0,8 kmol/m3. Do mieszania cieczy użyto mieszadła turbinowego Rushtona lub turbinowego Smitha. Pomiary zawartości gazu w cieczy oraz czasu przebywania gazu w cieczy wykonano dla zmiennych częstości obrotów mieszadła przy różnym natężeniu przepływu gazu. Otrzymane eksperymentalnie dane opracowano matematycznie.
Słowa kluczowe: mieszanie, pionowe przegrody rurowe, zawartość gazu zatrzymanego
w cieczy, czas przebywania gazu w cieczy

20

—————————————————————————————————————-
A. BĄK, W. PODGÓRSKA: Wpływ surfaktantu polimerowego PVA 98% na rozpad
i koalescencję kropel


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 22-23                                   pobierz plik
                             
Rozważono proces rozpadu i koalescencji kropel toluenu w układzie z rozpuszczonym surfaktantem polimerowym PVA 98%. Szybkość koalescencji jest silnie ograniczona dla układu zawierającego 0,005% wag. PVA, co znacząco wydłuża czas potrzebny do osiągnięcia równowagi dynamicznej między rozpadem i koalescencją kropel zarówno w przypadku, gdy początkowo dominuje rozpad, jak i w przypadku, gdy początkowo obserwowana jest jedynie powolna koalescencja usztywnionych kropel.
Słowa kluczowe: rozpad, koalescencja, surfaktant, PVA

22

—————————————————————————————————————-
M. GRABIAS, W. PODGÓRSKA: Modelowanie wypływu filmu towarzyszącego koalescencji w układzie ciecz-ciecz – wpływ mieszania i sur-faktantów jonowych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 24-25                                   pobierz plik
  
Rozważono proces wypływu filmu spomiędzy kropel pokrytych zaadsorbowanym surfaktantem jonowym. W oparciu o teorię smarowania przewidziano zmiany grubości filmu i nadmiaru powierzchniowego. Zbadano wpływ efektu odpychania w wyniku nagromadzenia na powierzchni kropel ładunku pochodzącego od zaadsorbowanych jonów surfaktantu na miejsce rozerwania filmu i czas jego wypływu. Model przewiduje dłuższe czasy wypływu dla mniejszych kropel i mniejszych prędkości zbliżania kropel.
Słowa kluczowe: koalescencja, wypływ filmu, surfaktant jonowy

24

—————————————————————————————————————-
J. KAMIEŃSKI, SPYTKOWSKI: Dyspergowanie gazu w cieczy w aparacie z dwoma oddzielnie napędzanymi mieszadłami

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 26-27                                   pobierz plik

Przeprowadzono badania dyspersji gazu w cieczy w aparacie, w którym znajdują się dwa oddzielnie napędzane mieszadła. Gaz wprowadzano pod górne mieszadło wyznaczając, przy jakich częstościach jego obrotów gaz dociera do dna aparatu. Stan ten przyjęto za graniczny, badając jak wpływa nań położenie i kierunki obrotów mieszadeł, wydatek gazu oraz częstość obrotów dolnego mieszadła. Stwierdzono, że osiąga się go przy tym niż-szych częstościach obrotów mieszadła dyspergującego gaz, im szybciej obraca się dolne mieszadło.
Słowa kluczowe: mieszanie, dyspergowanie gazu w cieczy

26

—————————————————————————————————————-
H. MURASIEWICZ, Z. JAWORSKI: Modelowanie hydrodynamiki oraz procesu mieszania
w mieszalniku Kenics


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 28-29                                   pobierz plik
  
Przedstawiona praca poświęcona jest badaniom numerycznym hydrodynamiki przepływu oraz procesu mieszania układu dwufazowego typu ciecz–ciecz w mieszalniku KenicW badaniach CFD wykorzystano symulacje wielkowirowe LES z dwoma modelami burzliwości: modelem dynamicznym kinetycznej energii burzliwości skali podsiatkowej (Dynamic Kinetic Energy Subgrid-Scale Model) oraz model Smagorinsky-Lilly. Symulowano łącznie 18 przypadków,
w tym trzy poziomy liczby Reynoldsa. Stwierdzono, że wraz ze wzrostem liczby Re zmniejsza się wartość CoV oraz im wyższy stosunek L/D tym większy spadek CoV, co powoduje wzrost poziomu jednorodności układu. Prezentowana analiza pozwala stwierdzić, iż oba modele burzliwości mogą być z powodzeniem wykorzystywane do przewidywania zmian hydrodynamiki wewnątrz mieszalnika.
Słowa kluczowe: CFD, LES, przepływ burzliwy, mieszalnik statyczny

28

—————————————————————————————————————-
W. SZATKO, J. ROSIŃSKI, M. DYLĄG: Model Campa i Steina – kompromis czy nieuzasadniona koncepcja?

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 30-31                                   pobierz plik
     
W pracy zaprezentowano analizę modelu Campa i Steina stosowanego do opisu ilościowego procesu aglomeracji cząstek w procesach oczyszczania wody. Szczegółowo przedstawiono podstawowe założenia modelu bazującego na gradiencie prędkości w komorze szybkiego mieszania. Zaprezentowano dyskusyjne założenia modelu pomijającego wpływ charaktery-stycznych cech przepływu turbulentnego na lokalną koncentrację cząstek i nieuwzględniającego cyrkulacji cieczy przy prognozowaniu możliwych kolizji cząstek. Przedstawiono propozycję uwzględnienia znanych zależności ruchu turbulentnego opisujących rozpraszanie energii do określenia parametrów opisujących proces powstawania i rozpadu aglomeratów, co powinno przyczynić się do poprawy opisu procesu flokulacji w komorach szybkiego mieszania.
Słowa kluczowe: aglomeracja, flokulacja, komora szybkiego mieszania, modelowanie

30

—————————————————————————————————————-
R. ŠULC, P. DITL: Wpływ dawki flokulantu na kinetykę flokulacji zawiesiny gliny
o stężeniu 0,78 g/l w mieszalniku przy intensywności mieszania 168 W/m3


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 32-33                                   pobierz plik
   
Badano wpływ dawki flokulantu na proces flokulacji zawiesiny gliny w mieszalniku z przegrodami wyposażonym w turbinę Rushtona przy intensywności mieszania 168 W/m3
i stężeniu gliny 0,78 g/l. Modelowa zawiesina agregowała pod wpływem flokulantu organicznego Sokoflok 16A (roztwór 0,1 wt %). Powstałe flokuły oddzielano za pomocą sedymentacji. Najwyższy stopień usunięcia mętności równy 98% obserwowano po czasie flokulacji 10 min i dawce 2 ml/l. Przy opracowaniu wyników wykorzystano uogólnioną zależność zaproponowaną przez Šulca i Ditla (2008). Zależność ta przewidywała najwyższy stopień usunięcia mętności równy 98,3% dla czasu flokulacji 7 min i dawki 2,176 ml/l.
Słowa kluczowe: flokulacja, rozmiar flokuł, dawka flokulantu, mieszanie, turbina Rushtona, zawiesina gliny

32

—————————————————————————————————————-
J. TALAGA: Badania prędkości przepływu w strumieniu wylotowym cieczy dla mieszadła turbinowego tarczowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 34-35                                   pobierz plik
   
W pracy zaprezentowano wyniki badań rozkładu średnich prędkości prze-pływu w strumieniu wylotowym cieczy tłoczonej przez mieszadło turbino-we tarczowe. Pomiarów prędkości dokonano za pomocą dwukanałowego anemometru laserowego (LDA). Badania prowadzono dla dwóch różnych odległości usytuowania mieszadła nad dnem zbiornika Wyniki badań uogólniono w postaci równań ilościowych opisujących zmiany prędkości w funkcji promienia zbiornika i wysokości łopatki mieszadła. Porównanie wyników pozwoliło na ocenę wpływu wysokości zawieszenia mieszadła nad dnem na rozkład prędkości cieczy w strumieniu wylotowym z mieszadła.
Słowa kluczowe: mieszanie, mieszalnik, rozkład prędkości, LDA

34

—————————————————————————————————————-
R. WÓJTOWICZ, W. SZATKO: Analiza statystyczna rozkładów wielkości flokuł
w aparacie z mieszadłem


Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 4, 36-37                                   pobierz plik

W pracy zaprezentowano wyniki badań procesu flokulacji, prowadzonego w zbiornikowym aparacie z mieszadłem. Analizowano wpływ rodzaju i geometrii stosowanych mieszadeł na przebieg procesu. Na podstawie pomiarów mikroskopowych wyznaczono trzy charakterystyczne parametry opisujące wielkość i strukturę fl okuł, tj. ich powierzchnię, średnicę Fereta oraz wymiar fraktalny. Uzyskane wyniki opracowano w postaci histogramów rozkładu analizowanych wielkości w poszczególnych obszarach mieszalnika. Dalej
– z wykorzystaniem statystycznych testów zgodności – rozkłady empiryczne aproksymowano za pomocą znanych, ciągłych rozkładów teoretycznych wyznaczając charakterystyczne parametry warunkujące ich przebieg.
Słowa kluczowe:flokulacja, mieszalnik, mieszadło turbinowe, rozkłady wielkości flokuł—————————————————————————————————————-

36

 

Rok 2011 nr 3

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
K. S. BIELIŃSKI: Aspekty energetyczne monitorowania technologii spożywczej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 12-13                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia związane z wykorzystaniem monitorowania technologii spożywczych do wspomagania zarządzających w działaniu na rzecz podwyższania efektywności energetycznej, ekonomicznej i ekologicznej swoich technologii. W wyniku ciągłej kontroli wskaźników efektywnościowych i uzyskaniu szybkiej diagnozy stanu procesu technologicznego, zarządzający przedsiębiorstwami mogą planować szereg działań innowacyjnych i pro-oszczędnościowych, a także mogą dynamicznie weryfikować uzyskane efekty.
Słowa kluczowe: bilansowanie, monitorowanie, media energetyczne, zarządzanie energią, efektywność energetyczna

12

—————————————————————————————————————-
 BUJNOWSKI, P. DOMANOWSKI, J. PALIWODA, R. WOCIANIEC: Modernizacja układu dozowania likworu i marshmallow
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 14-15                              pobierz plik artykułu 

Istniejący układ dozowania likworu i spienionej galaretki zawierający stację stemplowania mąki formierskiej został rozbudowany o dozownik pomady. Konieczne było dostosowanie nowego dozownika do systemu sterowania istniejącej linii produkcyjnej. Technologiczne próby przemysłowe potwierdziły skuteczność działania przebudowanego układu.
Słowa kluczowe: dozownik, pomada, marshmallow

14

—————————————————————————————————————-
B. CZUPRYŃSKI, K. KOTARSKA: Wpływ preparatów enzymatycznych na przebieg fermentacji alkoholowej
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 16-17                              pobierz plik artykułu 

Podczas przeprowadzonych badań stwierdzono możliwość wykorzystania różnych preparatów enzymatycznych w procesie fermentacji alkoholowej. Badania w skali laboratoryjnej wykazały przydatność, obok standardowych (Termamyl C., San Extra L) również innych preparatów enzymatycznych Promozyme 400 L i Viscozyme L w tym procesie. Fermentację prowadzono przy użyciu suszonych drożdży D-2. Zaciery do badań sporządzono metodą BU
Słowa kluczowe: fermentacja alkoholowa, preparaty enzymatyczne, drożdże

16

—————————————————————————————————————-
E. DĄBROWSKA, B. JANKOWSKA, A. KWIATKOWSKA, M. CIERACH: Zawartość kolagenu w mięśniach tylnej ćwierćtuszy wołowej
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 18-19                              pobierz plik artykułu 

Określono zawartość kolagenu w głównych mięśniach ćwierćtuszy wołowej otrzymanej w wyniku towarowego krzyżowania bydła mlecznego i mięsnego. Wykazano, że mięśnie, z których pozyskuje się mięso kulinarne charakteryzują się niską zawartością kolagenu. Zawartość badanego białka w mięśniu prostowniku palców pozyskanym z bydła uzyskanego na drodze krzyżowania towarowego była z kolei dwukrotnie wyższa niż w mięśniach pochodzących z tusz typowego bydła mięsnego.
Słowa kluczowe: kolagen, wołowina

18

—————————————————————————————————————-
J. DIAKUN: Metody i kryteria oceny stopnia umycia powierzchni urządzeń przetwórstwa spożywczego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 20-21                              pobierz plik artykułu 

W pracy zestawiono podstawowe informacje o metodach i technikach oceny czystości
i skuteczności mycia. Przeanalizowano stosowane w warunkach przemysłowych techniki
i procedury oceny sprawdzania skuteczności mycia. Przedstawiono systemy oceny stopnia umycia stosowane w badaniach. System taki obejmuje standaryzację brudzenia powierzchni kontrolnych oraz skalę oceny skuteczności mycia umożliwiające ilościową ocenę badawczych procesów mycia.
Słowa kluczowe: mycie, system CIP, skuteczność mycia, skalowanie oceny mycia

20

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI: Inteligentny system rozdrabniania
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 22-24                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono założenia, model i procedurę inteligentnego rozdrabniania przez quasi-ścinanie ziaren biologicznych, granulatów tworzyw polimerowych i aglomeratów włóknistych według teorii zintegrowanej optymalizacji przestrzeni inżynierii rozdrabniania. Przedstawiono matematyczne uwarunkowania badawcze i specjalny system techniczny do realizacji zadań optymalnych.
Słowa kluczowe: teoria rozdrabniania, skręcanie i quasi-ścinanie ziarna, moduł odkształceń

22

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI: Poziomy inteligentnego systemu rozdrabniania
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 24-26                               pobierz plik artykułu 
W pracy przedstawiono złożone relacje elementów systemu rozdrabniania, od molekuł
w przekroju rozdrabnianym do populacji rozdrabniaczy. Rozważano przykład quasi-ścinania ziaren (biologicznych, granulatów tworzyw polimerowych i aglomeratów włóknistych) w inteligentnym systemie rozdrabniania. Przedstawiono syntetyczne informacje o stanie efektywności rozdrabniania różnych ziaren.
Słowa kluczowe: integracja rozdrabniania, efektywność rozdrabniania ziaren

24

—————————————————————————————————————-
G. GOZDECKA, K. GĘSIŃSKI: Charakterystyka masy nasiennej komosy ryżowej
po zbiorze

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 27-28                             pobierz plik artykułu 

W pracy scharakteryzowano masę nasienną otrzymaną po zbiorze komosy ryżowej Chenopodium quinoa (Willd). Przeprowadzono analizę składu określając rodzaj i ilość zanieczyszczeń. Przeprowadzono analizę sitową badanego materiału. Na podstawie otrzymanych wyników obliczono średnicę zastępczą oraz zawartość frakcji w zbiorze. Rozkład granulometryczny badanego materiału opisano funkcją rozkładu RRSB. Wyniki badań mogą posłużyć do opracowania założeń procesu oczyszczania nasion komosy ryżowej.
Słowa kluczowe: komosa ryżowa, analiza sitowa, model RRSB, zanieczyszczenia

27

—————————————————————————————————————-
H. HOLKA, T. JARZYNA: Zastosowanie trójdyszowych głowic natryskowych w metodzie water-jet do recyklingu opon samochodowych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 29-30                              pobierz plik artykułu 
W artykule przedstawiono ważny światowy problem utylizacji zużytych opon. Przedstawiono również konstrukcje stanowiska badawczego oraz wy- niki badań doświadczalnych. Pracę zakończono wnioskami.
Słowa kluczowe: water-jet, recykling, zużyte opony

29

—————————————————————————————————————-
J. KALWAJ: Wpływ konstrukcji zespołu roboczego rozdrabniacza udarowego
na efektywność jego pracy

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 31-32                              pobierz plik artykułu 

Analiza procesu rozdrabniania udarowego wykazała, że odpowiedni dobór grubości i długości bijaków z uwzględnieniem budowy strukturalnej ziarna zbóż powinien spowodować zmniejszenie energochłonności rozdrabniaczy udarowych. W pracy przedstawiono wyniki badań doświadczalnych tego zagadnienia, które potwierdzają poprawę procesu o 25%.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie udarowe, ziarno zbóż, konstrukcja bijaków i energochłonność

31

—————————————————————————————————————-
E. KASZKOWIAK, J. KASZKOWIAK: Wpływ sposobu uprawy zbóż na ich wydajność energetyczną
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 33-34                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wyniki badań nad przydatnością energetyczną ziarna owsa
i jęczmienia jarego w latach 2008-2009 zebranego na glebach lekkich i cięższych. Dokonano analizy plonu, jednostkowej wartości opałowej i łącznej wartości energetycznej w przeliczeniu na 1ha. Uzyskane w trakcie prowadzonych badań wyniki, pozwalają stwierdzić, iż głównym czynnikiem wpływającym na wartość energetyczną jest zawartość tłuszczu.  Zboża ozime, zwłaszcza żyto, okazuje się gatunkiem zdecydowanie korzystniejszym do wykorzystania na cele energetyczne.
Słowa kluczowe: owies, jęczmień jary, spalanie, tłuszcz

33

—————————————————————————————————————-
E. KASZKOWIAK, J. KASZKOWIAK: Wykorzystanie ziarna kukurydzy na cele energetyczne
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 35-36                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki pierwszego roku doświadczenia polowego, uprawy kukurydzy przy  różnych poziomach nawożenia azotem. Badano wpływ poziomu nawożenia na wartość opałową i ilość możliwej do uzyska- nia energii ze spalania ziarna kukurydzy.
Słowa kluczowe: kukurydza, wartość opałowa, nawożenie azotem

35

—————————————————————————————————————-
Z. KŁOS: Proinnowacyjne i projakościowe działania w rozwoju produktów
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 37-38                              pobierz plik artykułu 

Terminy innowacyjność i jakość są ze sobą mocno powiązane. Uzyskanie wysokiego poziomu jakości produktów, w tym maszyn i urządzeń, w wielu przypadkach wiąże się z zaangażowaniem w działalność innowacyjną. Z kolei prowadzenie działań innowacyjnych, zwłaszcza w inżynierii mechanicznej, wymaga projakościowego spojrzenia. Praca poświęcona jest przenikaniu się zakresów tych pojęć i związanych z nimi działań.
Słowa kluczowe: jakość, innowacyjność, produkt, obiekt techniczny

37

—————————————————————————————————————-
K. KOTARSKA, B. CZUPRYŃSKI: Wpływ odmian kukurydzy na efektywność produkcji etanolu
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 39-40                              pobierz plik artykułu 

Zawartość skrobi w ziarnie jest najważniejszym parametrem weryfikującym przydatność surowca w produkcji alkoholu w gorzelniach rolniczych. Jest ona zależna nie tylko od rodzaju surowca, ale również od odmiany w ramach danego surowca. W artykule przedstawiono wartości wskaźników biotechnologicznych procesu fermentacji alkoholowej, uzyskane dla różnych odmian kukurydzy. Określono jakość spirytusu surowego dla każdej przebadanej odmiany kukurydzy.
Słowa kluczowe: zawartość skrobi w ziarnie, wskaźniki biotechnologiczne, jakość spirytusu surowego

39

—————————————————————————————————————-
K. KOTARSKA, A. ŻAKOWICZ, B. CZUPRYŃSKI: Ocena zawartości produktów ubocznych weryfikujących jakość spirytusu surowego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 41-42                              pobierz plik artykułu 

W artykule wskazano przyczyny powstawania maślanu etylu oraz akroleiny, obniżających jakość destylatu rolniczego, uzyskiwanego w gorzelniach rolniczych. Pokazano na chromatogramie efekt modyfikacji technologii produkcji etanolu prowadzącej do ograniczenia ilości akroleiny. Ponadto przed- stawiono charakterystykę najczęściej występujących produktów ubocznych, towarzyszących produkcji etanolu.
Słowa kluczowe: zanieczyszczenia spirytusu surowego, maślan etylu, akroleina, destylat rolniczy

41

—————————————————————————————————————-
P. KURCZEWSKI, R. LEWICKI, Z. KŁOS: LCA jako narzędzie analizy kierunków rozwoju artykułów gospodarstwa domowego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 43-44                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono metodę LCA jako narzędzie wykorzystywane do oceny produktów
i usług na potrzeby wyznaczenia kierunków ich rozwoju. Wskazano miejsce metody LCA wśród narzędzi stosowanych w ramach koncepcji zarządzania cyklem życia (LCM). Możliwości zastosowania LCA zaprezentowano w odniesieniu do wybranego sprzętu artykułów gospodarstwa domowego. Zwrócono przy tym uwagę na zagadnienia prośrodowiskowego projektowania obiektów technicznych.
Słowa kluczowe: analiza cyklu życia, LCA, LCM, ekoprojektowanie

43

—————————————————————————————————————-
R. LEWICKI, A. LEWANDOWSKA, P. KURCZEWSKI: Wymogi konsumentów w aspekcie prośrodowiskowego projektowania chłodziarko- zamrażarek
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 45-46                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wymagania respondentów odnośnie „białego” sprzętu AGD – wymagań niezbędnych do określenia kierunków rozwoju poddanej analizie chłodziarko zamrażarki. Zaprezentowane badania stanowiły element prac nad zarządzaniem cyklem życia urządzeń sektora AGD.
Słowa kluczowe: ekoprojektowanie, rozwój produktu, wymagania konsumentów

45

—————————————————————————————————————-
M. MACKO: Badania oraz analiza sił i odkształceń w rozdrabnianiu jednokrotnym
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 47-48                             pobierz plik artykułu 

W pracy zaprezentowano wybrane wyniki badań rozdrabniania jednokrotnego próbek
o przekroju rurowym. Przedstawiono relacje energetyczne dla zmiennych prędkości liniowych
i różnych materiałów. Do symulacji wykorzystano aplikacje SolidWorks Simulation Określono wartości obciążeń występujących w próbce oraz przedstawiono zakres odkształceń próbki.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie jednokrotne, analiza energetyczna procesu

47

—————————————————————————————————————-
M. MACKO, M. BONIECKA, A. DROP, D. GRABIŃSKA, B. GRZELCZAK: Oszacowanie cyklu życia rozdrabniaczy przy wykorzystaniu aplikacji SolidWorks Sustainability
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 49-50                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodę weryfikacji konstrukcji kilku części rozdrabniacza laboratoryjnego przy użyciu aplikacji SolidWorks Sustainability. Przedstawiono orientacyjny wpływ na emisję dwutlenku węgla, zanieczyszczenie wody i powietrza oraz zapotrzebowanie energetyczne. Określono w każdej z grup oddziaływania środowiskowego udział pozyskania materiału, produkcji, użytkowania i zagospodarowania poużytkowego. Wskazano na różnice
w zakresie doboru materiału już na etapie projektowania.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz, konstruowanie, oszacowanie cyklu życia LCA

49

—————————————————————————————————————-
T. MIKOŁAJCZYK, J. LEWANDOWSKI: Kształtowanie przyrostowe modeli
z zastosowaniem robota przemysłowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 51-52                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono badania możliwości zastosowania robota przemysłowego do kształtowania przyrostowego. Zaprezentowano opracowany system komputerowo sterowanego aplikatora pianki poliuretanowej użytej jako tworzywo do kształtowania. Przedstawiono wyniki pierwszych prób kształtowania przyrostowego z użyciem robota przemysłowego potwierdzające słuszność przyjętej koncepcji.
Słowa kluczowe: kształtowanie przyrostowe, robot przemysłowy, pianka poliuretanowa

51

—————————————————————————————————————-
W. MOZOLEWSKI, J. WIECZOREK, J. F. POMIANOWSKI: Badania jakości organoleptycznej chipsów solonych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 53-54                              pobierz plik artykułu 

Badania sensoryczne solonych chipsów różnych producentów wykazały, że były one pokruszone, miały  liczne wady i uzyskały niskie noty w skali 5-punktowej. Metodą profilowania wykazano, że smak tłuszczu, pieczone- go i smażonego ziemniaka uzyskiwały najwyższe noty. Dominującymi profilami zapachowymi chipsów były: tłuszczowo-ziemniaczany, smażonego oraz pieczonego ziemniaka. Natężenie negatywnych profi li było nieznaczne. W ocenie panelowej nie wyłoniono próby, która wyróżniałaby markę producenta.
Słowa kluczowe: chipsy ziemniaczane, analiza sensoryczna, profilowanie smaku i zapachu

53

—————————————————————————————————————-
J. NIEDŹWIEDŹ, H. OSTOJA, T. ŻMIJEWSKI, M. CIERACH: Porównanie metod oznaczania zawartości glikogenu w wołowej tkance mięśniowej
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 55-56                              pobierz plik artykułu 

Celem pracy było oznaczenie zawartości glikogenu w wołowej tkance mię- śniowej, wykorzystując standardową metodę antronową, metodę enzymatyczną, a także szybką metodę z wykorzystaniem glukometru. Badano mięsień longissimus thoracis et. lumborum (n = 7), pochodzący z tusz buhajów, mieszańców ras czarno-biała × limousin. Próbki pobierano 45 min, 3 h, 6 h, 12 h, 24 h i 48 h post mortem. Metoda antronowa w sposób prawidłowy pozwoliła ocenić przebieg zmian zawartości glikogenu w mięsie wołowym w czasie dojrzewania. Natomiast metoda z wykorzystaniem glukometru wymaga dalszych prac, jednakże stwarza potencjalne możliwości wykorzystania jej do wstępnego szacowania poziomu zawartości glikogenu w tkance mięśniowej.
Słowa kluczowe: glikogen, metody oznaczania glikogenu, glukometr, glikoliza

55

—————————————————————————————————————-
J. NIEDŹWIEDŹ, T. ŻMIJEWSKI, H. OSTOJA, M. CIERACH: Porównanie maksymalnej siły cięcia wybranych mięśni z tylnej ćwierćtuszy wołowej
Inż. i Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 57-58                            pobierz plik artykułu 

Celem  pracy  było  porównanie  wartości  maksymalnej  siły  cięcia  (F max ) jedenastu mięśni: longissimus thoracis et. lumborum, psoas major, biceps femoris,  gluteus  medius,  tensor  fasciae  latae,  semitendinosus,  semimem-branosus, adductor femoris, vastus lateralis, vastus intermedius, extensor digitorum, pochodzących z tylnej ćwierćtuszy wołowej. Mięśnie pozyskano  z  buhajów,  mieszańców  ras  czarno-biała  ×  limousin.  Pomiar  wartości maksymalnej siły cięcia poszczególnych mięśni wykonywano 48 h i 240 h post-mortem. Oznaczono także wielkość wycieku swobodnego i cieplnego. Rodzaj mięśnia i czas dojrzewania w znaczącym stopniu wpłynął na wartość maksymalnej siły cięcia. Na skutek zastosowania dziesięciodniowego okresu dojrzewania wartość siły cięcia uległa istotnemu obniżeniu
w stosunku do wartości wyjściowej.
Słowa kluczowe: siła cięcia, kruchość, wołowina, mięśnie wołowe

57

—————————————————————————————————————-
A. OCIECZEK: Ocena możliwości zastosowania testów przyspieszonych
w prognozowaniu trwałości makaronów
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 59-60                              pobierz plik artykułu 

Przeprowadzone badania obejmowały wyznaczenie praktycznego czasu przechowywania (PSL) na podstawie empirycznie uzyskanych wyników ogólnej oceny sensorycznej oraz weryfikację zaproponowanych zależności do obliczania PSL w oparciu o wyniki testów przechowalniczych. Przeprowadzona weryfikacja wykazała możliwość stosowania funkcji liniowej do prognozowania trwałości wyrobów makaronowych przechowywanych w zróżnicowanych warunkach klimatycznych i opakowaniowych.
Słowa kluczowe: praktyczny czas przechowywania, ocena sensoryczna, funkcja liniowa

59

—————————————————————————————————————-
A. OCIECZEK: Wpływ składu granulometrycznego i mikrostruktury powierzchni na zwilżalność kisieli typu instant
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 61-62                              pobierz plik artykułu 

Przeprowadzone badania obejmowały oznaczenie: składu granulometrycznego, zwilżalności, zawartości wody oraz właściwości sorpcyjnych (model GAB) w zakresie powierzchni właściwej sorpcji, ogólnej objętości kapilar i najbardziej prawdopodobnego promienia kapilar. W wyniku przeprowadzonych badań wykazano, że technologia produkcji znacząco wpływa na  postrzeganie przez konsumenta właściwości użytkowe żywności w proszku.
Słowa kluczowe: żywność wygodna, właściwości użytkowe, zwilżalność, sorpcyjność

61

—————————————————————————————————————-
J. PALIWODA: Proces produkcji i jego wpływ na jakość pralin likworowych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 63-64                              pobierz plik artykułu 

Badanie procesu produkcji pralin likworowych miało doprowadzić do uzyskania wysokiej jakości wyrobów cukierniczych przy zastosowaniu urządzenia wylewającego Pralimat firmy Chocotech. Podczas produkcji uzyskano pralinki z wadami jakościowymi będącymi wynikiem błędów
w procesie formowania korpusów i niewłaściwych parametrów produkcyjnych. Wykazano, że właściwa organizacja i rozplanowanie etapów produkcji przy zachowaniu odpowiednich parametrów i wykorzystaniu dostępnego wyposażenia technicznego pozwoli uzyskać wysokogatunkowe praliny oraz zwiększenie mocy produkcyjnych.
Słowa kluczowe: likwor, mąka formierska

63

—————————————————————————————————————-
J. F. POMIANOWSKI, J. WIECZOREK, W. MOZOLEWSKI: Ocena pozostałości związków chloroorganicznych w różnych produktach tłuszczowych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 65-66                              pobierz plik artykułu 

W pracy zbadano pozostałości chlorowanych węglowodorów w wybranych produktach tłuszczowych z sieci detalicznej Olsztyna. Stwierdzono, że produkty tłuszczowe w dalszym ciągu zawierają szkodliwe insektycydy, jednak ich ilości nie przekraczają wartości określonych prawem. Zmienia się struktura związków z grupy DDT, zwiększa się udział DDE, co może świadczyć o braku wpływu nowych porcji chlorowanych węglowodorów do środowiska.
Słowa kluczowe: produkty tłuszczowe, chlorowane węglowodory, toksykologia

65

—————————————————————————————————————-
J. F. POMIANOWSKI, A. WÓJCIK, J. SOWIŃSKA, T. MITUNIE- WICZ, D. WITKOWSKA,
Ł. CHORĄŻY, A. KWIATKOWSKA- STENZEL: Wartość odżywcza mięsa kurcząt brojlerów transportowanych na różne odległości

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 67-68                              pobierz plik artykułu 

Celem badań było określenie wartości odżywczej mięsa kurcząt brojlerów transportowanych na różne odległości (0, 100, 200 oraz 300 km). Stwierdzono, że transport nie miał znaczącego wpływu na oceniane składniki. Badane mięso cechowało się wysoką wartością odżywczą i dietetyczną. Świadczy o tym wysoka ilość białka i niska zawartość tłuszczu. Wysoką wartość odżywczą mięsa podkreśla profi l kwasów tłuszczowych z dużą ilością kwasów mono-
i polienowych, a także niska zawartość cholesterolu.
Słowa kluczowe: obrót przedubojowy, mięso drobiowe, cholesterol, kwasy tłuszczowe

67

—————————————————————————————————————-
A. RACZKOWSKA, T. RYDZKOWSKI: Analiza technik dzielenia i formowania kęsów ciasta chlebowego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 69-70                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono produkcję pieczywa metodą ręczną, mechaniczną i mieszaną, zwracając uwagę na etapy dzielenia i formowania ciasta. W celu porównania właściwości ciasta i wypieczonych bochenków poddano je ocenie organoleptycznej i badaniom fizykochemicznym (pomiary kwasowości i temperatury ciasta, oraz pomiary objętości, wilgotności i kwasowości miareczkowej gotowego wyrobu).
Słowa kluczowe: chleb, dzielenie i formowanie ciasta

69

J. SADOWSKI: Możliwości zmniejszenia hałasu technologicznego przecinarek tarczowych do drewna
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 71-72                              pobierz plik artykułu 

W pracy opisano przyczyny powstawania hałasu technologicznego na przecinarkach tarczowych podczas cięcia drewna. Na przykładzie przecinarki tarczowej do drewna PTG-6, pokazano możliwości minimalizacji tego hałasu do granic wymaganych normą oraz określono efektywność akustyczną tego wyciszenia.
Słowa kluczowe: przecinarki tarczowe do drewna, hałas technologiczny i jego minimalizacja

71

—————————————————————————————————————-
D. SYKUTERA, K. PEPLIŃSKI: Zastosowanie programu Ansys-Polyflow do wspomagania wytwarzania opakowań formowanych próżniowo
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 73-74                              pobierz plik artykułu 

Pomocnym narzędziem w uzyskaniu cienkościennych wytworów formowanych próżniowo są programy numeryczne. W pracy przedstawiono przy- kładowe zastosowanie oprogramowania Polyflow do ustalenia korzystnego rozkładu temperatury podczas nagrzewania arkusza formowanego próżniowo, z punktu widzenia uzyskania założonej grubości końcowej ścianki cienkościennego wytworu. Badania numeryczne zrealizowane w 4 etapach pozwoliły na uzyskanie wytworu o mniejszym rozrzucie grubości.
Słowa  kluczowe:  formowanie  próżniowe,  opakowania  cienkościenne, symulacje, Ansys-Polyflow

73

—————————————————————————————————————-
A. TOMPOROWSKI: Rozwój konstrukcji rozdrabniaczy biomateriałów. Część I: Model obiektu badań
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 75-76                              pobierz plik artykułu 

Rozdrabnianie materiałów biologicznych jest procesem energochłonnym. W trakcie dekohezji ziarna występuje złożony stan naprężeń, wywołany: ściskaniem, skręcaniem, zginaniem, rozrywaniem, pękaniem, ścieraniem czy ścinaniem. W pracy podjęto próbę poszukiwania rozwiązań konstrukcyjnych zespołu rozdrabniającego i sterowania procesem w kierunku podwyższenia funkcjonalności (sprawności, energooszczędności i równomierności) rozdrabniania ziaren ryżu.
Słowa kluczowe: konstrukcja; rozdrabnianie; optymalizacja

75

—————————————————————————————————————-
A. TOMPOROWSKI: Rozwój konstrukcji rozdrabniaczy biomateriałów. Część II: Opis badań
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 77-78                              pobierz plik artykułu 

Rozdrabnianie materiałów biologicznych jest procesem energochłonnym. W trakcie dekohezji ziarna występuje złożony stan naprężeń wywołany ściskaniem, skręcaniem, zginaniem, rozrywaniem, pękaniem, ścieraniem czy ścinaniem. W pracy podjęto próbę poszukiwania rozwiązań konstrukcyjnych zespołu rozdrabniającego i sterowania procesem w kierunku podwyższenia funkcjonalności (sprawności, energooszczędności i równomierności) rozdrabniania ryżu.
Słowa kluczowe: konstrukcja; rozdrabnianie; optymalizacja

77

—————————————————————————————————————-
K. TYSZCZUK, G. DOMEK: Konstrukcyjna transformacja rozdrabniacza precyzyjnego do materiałów biologicznych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 79-80                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wyniki konstrukcyjnej transformacji rozdrabniacza precyzyjnego z wielkości laboratoryjnej do wielkości przemysłowej, spełniającej wymagane rynkowo parametry procesowe. Opracowane zależności stanowią jednocześnie wytyczne dla rozdrabniacza w skali mini-laboratoryjnej i pokazowej, z zachowaniem jednocześnie wymaganej efektywności rozdrabniania.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz, konstrukcja, transformacja, napędy

79

—————————————————————————————————————-
K. TYSZCZUK, M. JANKOWSKI: Komputerowo wspomagany proces rozdrabniania
za pomocą rozdrabniacza precyzyjnego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 81-82                              pobierz plik artykułu 

Artykuł dotyczy prac nad rozwojem procesu rozdrabniania nasion oleistych z przeznaczeniem na cele spożywcze i przemysłowe, w oparciu o stanowisko badawcze z rozdrabniaczem precyzyjnym typu RPW. Dokonano znaczącej modyfikacji konstrukcji rozdrabniacza, a dalszy etap prac to automatyzacja samego procesu w oparciu o wybrane komponenty sensoryki
i oprogramowanie tworzone dla potrzeb budowy zamkniętego układu sterowania.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, nasiona oleiste, proces, automatyzacja, sterowanie, wspomaganie komputerowe

81

—————————————————————————————————————-
P. WENDORFF, A. MROZIŃSKI: Spawanie stali przeznaczonych do kontaktu
z żywnością
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 83-84                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono problematykę spawania stali przeznaczonych do kontaktu
z żywnością. Omówiono metodę spawania laserowego stali nierdzewnych. Przedstawiono najważniejsze błędy technologiczne spawania w tej metodzie.
Słowa kluczowe: spawanie, błędy spawania, przemysł spożywczy

83

—————————————————————————————————————-
A. WÓJCIK, J. F. POMIANOWSKI, J. SOWIŃSKA, T. MITUNIEWICZ, D. WITKOWSKA,
Ł. CHORĄŻY, J. PIOTROWSKA: Wpływ obrotu przedubojowego kurcząt brojlerów
na jakość technologiczną mięsa

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 85-86                              pobierz plik artykułu 

Celem pracy było określenie wpływu długości transportu kurcząt brojlerów (0, 100, 200 oraz 300 km) na jakość technologiczną mięsa. Kwasowość mięsa po 15 min. od uboju była na zbliżonym poziomie (5,85÷5,89). Zróżnicowaniu uległa dopiero po 24 godzinach po uboju. Ciemniejszą barwą charakteryzowało się mięso ptaków transportowanych na odległość 300 km. Na podstawie pomiaru kwasowości mięsa (pH=15  i pH=24 ), wodochłonności i barwy, nie można jednoznacznie stwierdzić wad mięsa.
Słowa kluczowe: kurczęta brojlery, obrót przedubojowy, jakość mięsa

85

—————————————————————————————————————-
B. ZASTEMPOWSKI: Sprawność hydrostatycznych układów napędowych o złożonej strukturze
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 87-88                              pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono ocenę sprawności dowolnie złożonych układów hydraulicznych,
w których cieczą roboczą jest woda. Najkorzystniejszym napędem płynowym dla przemysłu spożywczego jest napęd hydrostatyczny, w którym cieczą roboczą jest woda. Czysta woda jest idealnym medium spełniającym warunki higieniczno-sanitarne. Wodne układy hydrostatyczne mają często złożoną strukturę z uwagi na fakt, że z jednej pompy zasilanych jest wiele odbiorników energii (silników).
Słowa kluczowe: napęd hydrostatyczny, sprawność układów hydrostatycznych, struktura układów hydrostatycznych

87

—————————————————————————————————————-
M. ZASTEMPOWSKI, A. BOCHAT: Badania energochłonności cięcia materiału roślinnego. Część I: Metodyka badań
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 89-90                              pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono metodykę badań energochłonności cięcia nożycowo-palcowym oraz bębnowym zespołem tnącym. Temat ten jest istotny z uwagi na fakt, iż omawiane zespoły tnące są podstawowymi zespołami roboczymi stosowanymi w maszynach służących do zbioru materiału roślinnego na cele konsumpcyjne, paszowe oraz energetyczne.
Słowa kluczowe: proces cięcie, materiał roślinny, zespoły tnące w maszynach rolniczych

89

—————————————————————————————————————-
M. ZASTEMPOWSKI, A. BOCHAT: Badania energochłonności cięcia materiału roślinnego. Część II: Wyniki badań
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 91-92                              pobierz plik artykuł

W pracy przedstawiono analizę możliwości realizacji badań doświadczalnych procesu cięcia nożycowo-palcowym i bębnowym zespołem tnącym. Temat ten jest szczególnie istotny z uwagi na zróżnicowanie konstrukcji i istoty funkcjonowania zespołów tnących w maszynach rolniczych typu: kosiarki, sieczkarnie i kombajny zbożowe. Ich różnorodność wymaga, dla potrzeb projektowania, wyznaczenie jednostkowej i całkowitej pracy cięcia w tych zespołach tnących.
Słowa kluczowe: proces cięcie, materiał roślinny, zespoły tnące w maszynach rolniczych

91

—————————————————————————————————————-
B. ZASTEMPOWSKI, P. DOMANOWSKI: Pośrednia metoda pomiaru mikroprzecieków
w zaworach hydraulicznych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 93-94                              pobierz plik artykułu 

W napędach płynowych stosowanych w przemyśle spożywczym najkorzystniejszą cieczą roboczą jest woda. Czysta woda jest idealnym medium spełniającym warunki higieniczno-sanitarne. W związku z małą lepkością wody ważnym zagadnieniem jest ocena przecieków wewnętrznych przez zawory hydrauliczne. W artykule przedstawiona została pośrednia metoda pomiarów mikro-przecieków.
Słowa kluczowe: zawór, przecieki

93

—————————————————————————————————————-
J. ZIMNIAK: Recykling materiałowy folii termoplastycznych stosowanych w przemyśle opakowaniowym i rolno-spożywczym
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 95-96                              pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano analizy recyklingu materiałowego folii stosowanych w opakowaniach, rolnictwie i przemyśle spożywczym. Omówiono rozwiązania linii technologicznych w zakresie recyklingu wtórnych folii czystych i zanieczyszczonych. Wskazano możliwości zastosowania uzyskanych tworzyw jako aglomeratu lub regranulatu w procesach przetwórczych.
Słowa kluczowe: opakowania, tworzywa wtórne, recykling materiałowy, linie technologiczne

95

—————————————————————————————————————-
A. ŻBIKOWSKA, Z. ŻBIKOWSKI: Zmiany stopnia odtworzenia mleka z odtłuszczonego proszku mlecznego w naparze kawowym w zależności od temperatury i twardości wody
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 3, 97-98                              pobierz plik artykułu 

W pracy badano stopień odtworzenia mleka z odtłuszczonego proszku mlecznego w naparze kawowym w zależności od temperatury, twardości i mocy naparu. Stwierdzono, że wygląd mleka odtworzonego z proszku, zwilżalność, rozpraszalność, wskaźnik nierozpuszczalności i test kawowy zależały w większym stopniu od temperatury niż mocy i twardości naparu kawowego.
Słowa kluczowe: mleko, twardość wody, zwilżalność, rozpraszalność, test kawowy

97

—————————————————————————————————————-

 

Rok 2011 nr 2

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA

B. KOPICZAK, K. RUP: Analiza przepływu azotu w mikrokanale prostokątnym

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 7-10                                    pobierz plik artykułu 

W pracy dokonano analizy przepływu azotu w mikrokanałach o przekroju prostokątnym. Rozwiązanie ścisłe równania ruchu w mikrokanale wyrażono za pomocą podwójnego rozwinięcia w szereg Fouriera. W celach zastosowania wspomnianego rozwiązania wyznaczono, z układu dwóch równań na wartości własne, ich 50 kolejnych pierwiastków. Mając wyznaczone wartości własne pierwiastków, wyliczono wartości strumienia przepływu azotu w mikrokanale. Uzyskane wyniki porównano z odpowiednimi wynikami badań eksperymentalnych.
Słowa kluczowe: mikrokanał prostokątny, poślizg na ściance, przepływ azotu

7

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI: Cele inteligentnego systemu rozdrabniania

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 11-12                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono obciążenia skręcania z quasi-ścinaniem ziaren (biologicznych, granulatów tworzyw polimerowych i aglomeratów włóknistych), konieczne do wywołania odkształcenia trwałego, warunku rozdrabniania w zintegrowanym modelowaniu inteligentnego systemu rozdrabniania (ISR). Przedstawiono założenia i zależności matematyczne obciążeń, odkształceń i modułu rozdrabniania.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie, wytrzymałość, skręcanie z quasi-ścinaniem ziarna

11

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI: Minimum energii inteligentnego system rozdrabniania

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 13-14                                pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono założenia i model minimum energii skręcania z quasi-ścinaniem ziaren (biologicznych, granulatów tworzyw polimerowych i aglomeratów włóknistych), zjawisko zachodzące podczas obciążeń i odkształceń ziaren w inteligentnym systemie rozdrabniania. Przedstawiono zależności badawcze i związki z kryterium pracy użytecznej (energii) rozdrabniania.
Słowa kluczowe: energia rozdrabniania, skręcanie z quasi-ścinaniem ziarna

13

—————————————————————————————————————-
J. FLIZIKOWSKI: Samoregulacja inteligentnego systemu rozdrabniania

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 15-16                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono założenia autoregulacji, zmian szybkości wzajemnych oddziaływań, wyrównywania potencjałów, reakcji na obciążenia, przemieszczenia transportowe i mieszające quasi-ścinania ziaren (biologicznych, granulatów tworzyw polimerowych i aglomeratów włóknistych) w realizacji inteligentnego systemu rozdrabniania. Przedstawiono zależności na odkształcenia rozdrabniające ziaren.
Słowa kluczowe: odkształcenia rozdrabniania, skręcanie z quasi-ścinaniem ziaren

15

—————————————————————————————————————-
L. ZANDER, E. HAPONIUK, Z. ZANDER, G. PROBOLA: Wpływ obróbki mechanicznej
na stabilność reologiczną skrzepu jogurtowego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 17-18                                  pobierz plik artykułu

Badano wpływ homogenizacji ciśnieniowej oraz ścinania w młynku koloidalnym na krzywe płynięcia i stabilność reologiczną mieszanego jogurtu. Stwierdzono, że w wyniku operacji mechanicznych struktura zawiesiny białkowej w jogurcie ulegała naruszeniu, co przejawiało się spadkiem lep- kości pozornej. Jednocześnie jogurt nadal był reologicznie niestabilny. Po 24 h relaksacji następowała częściowa odbudowa struktury, która jednak była słaba i ulegała degradacji podczas pomiarów charakterystyk płynięcia.
Słowa kluczowe: jogurt, stabilność reologiczna, homogenizacja ciśnieniowa, ścinanie

17

—————————————————————————————————————-
I. ROGOZIŃSKA, D. WICHROWSKA: Najpopularniejsze dodatki utrwalające stosowane w nowoczesnej technologii żywności

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 19-21                                 pobierz plik artykułu 

Dodatki do żywności, stosowane zgodnie z obowiązującymi przepisami, w zasadzie nie stanowią zagrożenia dla zdrowia. Dane dotyczące rodzajów dozwolonych w Polsce dodatków do żywności ustala Ministerstwo Zdrowia, wymieniając rodzaj, dobór do konkretnego surowca lub produktu oraz wielkość aplikacji ADI (Acceptable Daily Intake) w ustawach (Dz. U. RP) w oparciu o obowiązującą listę pozytywnych dodatków – Quantum Satis – umieszczoną przez grupę ekspertów WHO/FAO w Kodeksie Żywnościowym (Codex Alimentarius).
Słowa kluczowe: konserwanty, przeciwutleniacze, prawo żywnościowe

19

—————————————————————————————————————-
B. CZUPRYŃSKI, K. KOTARSKA: Recyrkulacja i sposoby zagospodarowania wywaru gorzelniczego

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 21-23                                 pobierz plik artykułu 
Scharakteryzowano metody zagospodarowania wywaru gorzelniczego (suszenie, kiszenie, produkcja biogazu i inne). Przedstawiono wyniki badań podwyższenia wartości pokarmowej wywaru poprzez wprowadzenie do parnika zamiast wody wywaru i jego 10-krotnej recyrkulacji. Uzyskano podwyższenie suchej masy o ok. 80%, białka o ok. 76% oraz lizyny o ok. 74%. W wyniku zastosowania recyrkulacji oszczędza się wodę, energię oraz uzyskuje się wzrost wydajności o 1 dm 3 spirytusu surowego (z 100 kg skrobi).
Słowa kluczowe: fermentacja alkoholowa, wywar gorzelniczy, zagospodarowanie wywaru gorzelniczego

21

—————————————————————————————————————-
A. KOŁODZIEJ: Metrologiczne aspekty połączeń w budowie maszyn. Odchyłka okrągłości w połączeniach osiowosymetrycznych

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 24-25                                 pobierz plik artykułu 

Przedstawiono ocenę aktualnej dokumentacji konstrukcyjnej oraz wyniki pomiarów odchyłki okrągłości elementów połączeń sworzniowych dla przemysłu motoryzacyjnego i lotniczego. Stwierdzono, że dla elementów zespołów podstawowych stosowane są klasy dokładności wykonania IT2, IT3, IT4, a dla zespołów pomocniczych IT6, IT7. Natomiast odchyłki okrągłości wynoszą odpowiednio 25% i 30% tolerancji średnicy. Fragment badań jest częścią projektu dotyczącego oceny wpływu rzeczywistych odchyłek kształtu na jakość połączeń w zaawansowanych rozwiązaniach technicznych.
Słowa kluczowe: elementy walcowe, klasa dokładności wykonania, odchyłka okrągłości

24

—————————————————————————————————————-
J. WIECZOREK, Z. WIECZOREK, W. MOZOLEWSKI, J. POMIANOWSKI: Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne w pyle PM 10
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 26-27                                 pobierz plik artykułu 

We frakcji pyłu PM 10 ze stanowiska pomiarowego w Elblągu, metodą synchronicznej spektrofluorymetrii, oznaczono stężenia 9 WWA, w tym 6 wy- mienionych w Dyrektywie 2004/107/WE. Dotychczas nie wykonano oznaczeń WWA w pyle zawieszonym w powietrzu nad obszarem województwa warmińsko-mazurskiego. W najwyższych stężeniach występowały: fenan- tren, piren i fluoranten, związki charakterystyczne dla niskotemperaturowych procesów spalania. Spośród kancerogennych WWA najwyższe stężenie stwierdzono dla benzo(a)pirenu (2,5 ng·m-3 ).
Słowa kluczowe: benzo(a)piren, kancerogenne WWA, frakcja pyłu PM 10 , synchroniczna spektrofluorymetria

26

—————————————————————————————————————-
K. GĘSIŃSKI, G. GOZDECKA: Wpływ procesu wymywania na eliminację saponin
z powierzchni nasion komosy ryżowej (Chenopodium quinoa Willd.)

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 28-29                                 pobierz plik artykułu 

W pracy analizowano skuteczność usuwania saponin z powierzchni nasion komosy ryżowej przez wymywanie wodą. Badano wpływ temperatury wody, jej objętości w stosunku do masy nasion oraz czasu wymywania na zmniejszenie zawartości saponin. Zawartość saponin oznaczano testem pianowym. Stwierdzono brak znaczącego wpływu temperatury i objętości wody na udział saponin w okrywie nasion. Efekty w postaci redukcji (od 40 do 78)% zawartości saponin obserwowano w zależności od długości trwania procesu wymywania.
Słowa kluczowe: Chenopodium quinoa, saponiny, wymywanie, nasiona

28

—————————————————————————————————————-
 BOROWSKI, E. DULCET: Aplikacja dodatków do pasz w aspekcie jakości uzyskanej żywności
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 30-31                                 pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono problematykę skażenia żywności mikotoksynami powstającymi w trakcie metabolizmu grzybów pleśniowych. Wskazano na istniejący związek między występowaniem mikotoksyn w paszy, a skażeniem żywności. Opisano wyniki doświadczenia dotyczące wpływu dodatków konserwujących na jakość uzyskanej paszy. Nie stwierdzono różnic istotnych statystycznie między ilością preparatu w próbkach pobieranej paszy. Wykazano także skuteczność działania preparatu w warunkach do- świadczenia.
Słowa kluczowe: mikotoksyny, dodatki do pasz, wilgotne siano.

30

—————————————————————————————————————-
M. RUSZKOWSKA: Modelowe porównanie właściwości sorpcyjnych kawy zbożowej
i orkiszowej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 32-33                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy było modelowe porównanie właściwości sorpcyjnych kawy zbożowej i orkiszowej. Przeprowadzone badania dowiodły, że różnice w właściwościach sorpcyjnych badanych kaw, określone na podstawie kształtu i położenia wyznaczonych izoterm oraz kinetyki i szybkości procesu sorpcji pary wodnej, determinowane były różnicą wilgotności między próbkami i ich otoczeniem oraz różnorodnym składem surowcowym i za- stosowaną technologią produkcji.Słowa kluczowe: izoterma sorpcji, aktywność wody, BET, GAB

32

—————————————————————————————————————-
M. RUSZKOWSKA: Ocena jakości wybranych odżywek w proszku dla dzieci
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 34-35                                 pobierz plik artykułu 

Celem pracy była ocena jakości wybranych odżywek dla dzieci w proszku na podstawie charakterystyki właściwości fizykochemicznych i higroskopijnych. Charakterystyka właściwości fi zykochemicznych obejmowała ocenę składu granulometrycznego, gęstości luźnej i utrzęsionej, współczynnika Hausera, indeksu Carra. Dokonano oceny właściwości higroskopijnych w oparciu o wyznaczenie izoterm sorpcji pary wodnej badanych pro- duktów. Przeprowadzona w niniejszej pracy ocena właściwości higroskopijnych wykazała, że z punktu widzenia jakości i trwałości przechowalniczej korzystniejszymi właściwościami charakteryzował się produkt II, produkcji angielskiej, uzyskując wyższą wartość warstwy monomolekularnej.
Słowa kluczowe: odżywki w proszku dla dzieci, gęstość luźna i utrzęsiona, I H , I C , izoterma sorpcji, aktywność wody, pojemność monowarstwy, stała energetyczna, BET

34

—————————————————————————————————————-
T. PUKSZTA: Możliwość zastosowania testów przyspieszonych w prognozowaniu trwałości zamrożonych owoców
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 36-37                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przeprowadzono ocenę możliwości zastosowania testów przy- spieszonych do prognozowania trwałości zamrożonych owoców. Podstawą oceny było porównanie wyników badań przechowalniczych z wynikami testów przyspieszonych poddanych transformacji PSL w zapisie linio- wym oraz kwadratowym. Wyznacznikiem poziomu jakości zamrożonych produktów spożywczych pochodzenia roślinnego była ocena sensoryczna wykonana metodą punktową. Weryfikacja badanych modeli wykazała możliwość zastosowania testów przyspieszonych w prognozowaniu trwałości wskazując jednocześnie większą uniwersalność modelu liniowego.
Słowa kluczowe: prognozowanie trwałości, zamrożone owoce, model liniowy i kwadratowy, przechowalnicze testy przyspieszone, praktyczny czas przechowywania

36

—————————————————————————————————————-
G. DOMEK, K. TYSZCZUK: Projektowanie pasów zębatych do maszyn przetwórczych przemysłu spożywczego
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 38-39                                 pobierz plik artykułu 

W pracy poruszony został problem projektowania wyspecjalizowanych napędów w maszynach w przemyśle spożywczym. Charakter pracy oraz środowisko stawiają elementom maszyn najwyższe wymagania. Polimery stosowane w produkcji pasów napędowych często nie posiadają dopuszczenia do kontaktu z żywnością. Te, które można zastosować, mają inne właściwości mechaniczne, inną adhezję do kordu oraz odmienne zużycie objętościowe. Podobnie jest w przypadku kół pasowych i innych elementów przekładni mechanicznych. Problematykę konstrukcji przedstawiono na przykładzie rozdrabniaczy precyzyjnych, w których nie ma możliwości wykonania napędu w postaci monobloku.
Słowa kluczowe: przemysł spożywczy, koła pasowe, pasy zębate, projektowanie cech konstrukcyjnych

38

—————————————————————————————————————-
R. LEWICKI, P. KURCZEWSKI: Środowiskowa ocena oddziaływa- nia chłodziarko-zamrażarek w procedurze ekoprojektowania sprzętu AGD
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 40-41                                 pobierz plik artykułu 

W artykule przedstawiono wyniki oddziaływania chłodziarko-zamrażarek na środowisko w ujęciu cyklu ich istnienia. Ocena metodą LCA została przeprowadzona za pomocą programu Sima Pro 7 przy wykorzystaniu metodyki Eco-indicator 99. Analizę przeprowadzono dla wszystkich etapów cyklu życia. Uzyskane wyniki umożliwiły identyfikację dominujących, pod względem poziomu wywieranego oddziaływania, etapów cyklu życia chłodziarko-zamrażarki.
Słowa kluczowe: ekoprojektowanie, analiza cyklu życia, LCA, LCM, DfE

40

—————————————————————————————————————-
G. ZAKRZEWSKA, J. KASPRZAK: Analiza środowiskowa procesów eksploatacyjnych koagulatora
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 42-43                                 pobierz plik artykułu 

Praca dotyczy przemysłu mleczarskiego, a w szczególności zawiera analizę oddziaływań środowiskowych procesu eksploatacji wybranego elementu linii produkcyjnej sera twarogowego. Zdefiniowano obszar badań z charakterystyką obiektu badań. Zwrócono szczególną uwagę na znaczenie eksploatacji w całym cyklu życia. Zgodnie z przyjętymi kryteriami pokazano główne oddziaływanie zbiornika koagulacyjnego (służącego do nalewania pulpy twarogowej do form twarożkarskich) na środowisko.
Słowa kluczowe: ocena cyklu życia LCA, koagulator, eksploatacja

42

—————————————————————————————————————-
K. PERZ: Zanieczyszczenia sprężonego powietrza stosowanego w przemyśle spożywczym
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 2, 44-45                                 pobierz plik artykułu 

Sprężone powietrze jest obecnie bardzo często wykorzystywanym nośni- kiem energii w przemyśle spożywczym. Znajduje szerokie zastosowanie  dzięki dostępności i bezpieczeństwu stosowania. W przemyśle spożywczym wymaga się, aby powietrze posiadało odpowiednią klasę czystości. Artykuł omawia główne źródła i rodzaje zanieczyszczeń pojawiające się w procesie przygotowania sprężonego powietrza na potrzeby przemysłu spożywczego.
Słowa kluczowe: sprężone powietrze, zanieczyszczenie, energia, przemysł spożywczy

44

—————————————————————————————————————-

 

Rok 2011 nr 1

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1

SPIS TREŚCI NUMERU

pobierz spis 

Str.

STRESZCZENIA
D. CERES, T. JIROUT, F. RIEGER: Mieszanie zawiesin za pomocą mieszadła turbinowego z wygiętymi łopatkami
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 7-8                                                      pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono wpływ stężenia cząstek na częstość obrotową mieszadła konieczną do uzyskania zawiesiny. Mieszadło turbinowe z wygiętymi trzema łopatkami o stosunku średnicy zbiornika do średnicy mieszadła równym D/d = 2 zastosowano w doświadczeniach. Pomiary przeprowadzono w zbiorniku cylindrycznym, zaopatrzonym w przegrody o średnicy 300 mm. Jako ciała stałego użyto kulek szklanych o czterech średnicach zastępczych w zakresie pomiędzy 0,18 i 0,89 mmi stężeniu objętościowym od 2,5 do 40%. Częstość obrotową mieszadła odpowiadającąwarunkowi just suspended wyznaczono metodą elektrochemiczną.
Słowa kluczowe:
mieszanie, zawiesina, częstość obrotowa mieszadła  odpowiadająca warunkowi just suspended, mieszadło turbinowe z wygiętymi łopatkami

7

——————————————————————————————————————–

A. HEIM, M. SOLECKI: Kinetyka dezintegracji komórek drożdży w młynie perełkowym
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 9-10                                                    pobierz plik artykułu 

Przeprowadzono badania dezintegracji drożdży Saccharomyces cerevisiae w młynie perełkowym z mieszadłem wielotarczowym w warunkach pracy okresowej. Stopień dezintegracji mikroorganizmów określano na podstawie pomiarów absorbancji światła o długości fali 260 nm. Serie doświadczeń wykonano dla stężeń zawiesiny z zakresu 0,0005–0,20 g m./ml przy na stawianej prędkość mieszadła 2500 obr/min. Wykazano zmiany stałej szybkości procesuwystępujące wraz ze zmianą stężenia zawiesiny mikroorganizmów. 
Słowa kluczowe:
młyn perełkowy, zawiesina drożdży, dezintegracja mikroorganizmów, kinetyka procesu

9

 ——————————————————————————————————————-

A. HEIM, M. TOMALCZYK: Konstrukcja przeponowej chłodziarki cukru
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 11-12                                                  pobierz plik artykułu 

W artykule opisano oryginalną konstrukcję aparatu przeznaczonego do schładzania materiałów ziarnistych. Chłodzenie materiału ziarnistego odbywa się w czasie grawitacyjnego jego przepływu między pionowymi płytami chłodzącymi (wewnątrz których przepływa ciecz chłodząca), umieszczonymi w prostopadłościennym korpusie stalowym. Oryginalnością jest dozownik zamontowany na grawitacyjnym wypływie materiału z urządzenia. Natężenie przepływu jest regulowane poprzez zmianę częstości drgań wywołanych wibratorami bezwładnościowymi. Działanie zostało praktycznie sprawdzone w Cukrowni Strzelin koncernu Südzucker Polska S.A. Przy chłodzeniu cukru uzyskano umowny współczynnik przenikania ciepła od wody chłodzącej do warstwy cukru k = 200 W/m2·K.
Słowa kluczowe: przeponowy wymiennik ciepła, dozowanie materiałów ziarnistych

11

 ——————————————————————————————————————-
R. HEJFT: Granulowanie i brykietowanie słomy
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 13-14                                                  pobierz plik artykułu 

W pracy przedstawiono proces granulowania i brykietowania słomy. Przedstawiono możliwości wykorzystania słomy do celów paszowych i energetycznych. 
Słowa kluczowe:
energochłonność, granulowanie, brykietowanie, słoma

13

——————————————————————————————————————-
R. HEJFT, T. LESZCZUK: Dobór parametrów procesu bezciśnieniowej aglomeracji (otoczkowania nasion). Część I: Stanowisko badawcze

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 15-16                                                 pobierz plik artykułu

W artykule przedstawiono proces otoczkowania nasion jako proces bezciśnieniowej granulacji. Przedstawiono parametry procesu mające wpływ na efektywność przeprowadzanych badań. Opracowano schemat stanowiska badawczego, urządzenia do bezciśnieniowej aglomeracji materiałów pylistych.
Słowa kluczowe:
otoczkowanie, granulacja bezciśnieniowa, granulacja talerzowa, nasiona

15

 ——————————————————————————————————————
M. JAKUBOWSKI, M.  KUBIAK, J. DIAKUN: Analiza symulacyjna przepływu występującego w wypełnionej wsadem komorze wędzarniczej jednowózkowej

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  17-18                                                pobierz plik artykułu

Praca przedstawia wyniki symulacji CFD przepływu mieszaniny powietrza i dymu wędzarniczego w komorze wędzarniczej jednowózkowej. Porównano przepływ w komorze pustej z przepływem
w komorze wypełnionej wsadem. Odwzorowanie geometryczne wsadu było właściwe dla wypełnienia szynkami o kształcie kulistym. Warunki symulacji zostały dobrane w ten sposób, aby w miarę wiernie odwzorować parametry technologiczne realizacji operacji wędzenia zasadniczego.
Słowa kluczowe: wędzenie, symulacja CFD, komora wędzarnicza

17

 ——————————————————————————————————————-
A. KAMIŃSKA, W. CIESIELCZYK: kinetyka suszenia mikrofalowego wybranych warzyw
i owoców

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  19-20                                                pobierz plik artykułu

Przedstawiono charakterystykę suszenia mikrofalowego wybranych warzyw i owoców uwzględniając otrzymanie suszu spełniającego wymagania jakościowe konsumentów. Przedstawiono krzywe; suszenia i temperaturowe przy efektywnej mocy promieniowania mikrofalowego. Porównano efektywność suszenia mikrofalowego i konwekcyjnego.
Słowa kluczowe:
suszenie mikrofalowe i konwekcyjne, krzywa suszenia

19

 ——————————————————————————————————————-
B. KAWALEC-PIETRENKO, I. HOŁOWACZ, K. KUCHARSKA: Dodatki do żywności wspomagające separację pianową białek serwatkowych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  21-22                                               pobierz plik artykułu

Zbadano możliwości poprawy efektywności współprądowej separacji pianowej białek serwatkowych poprzez wzbogacenie surówki o substancje dodatkowe. Aby wyizolowane białko mogło być powtórnie wykorzystane, jako addytywy wybrano substancje powszechnie stosowane w przemyśle spożywczym jako dodatki do żywności: gumę arabską (E 414), gumę ksantanową (E 415) oraz karagen (E 407). Najlepsze efekty tj. najwyższe wartości współczynnika wzbogacenia i stopnia wyflotowania osiągnięto w obecności karagenu w roztworze białka serwatkowego.
Słowa kluczowe:
białka serwatkowe, separacja pianowa, guma arabska, guma ksantanowa, karagen

21

 ——————————————————————————————————————-
T. KILJAŃSKI: Przepływ masy czekoladowej w szczelinie między płaską powierzchnią
a walcem w procesie konszowania czekolady

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  23-24                                                pobierz plik artykułu 

Rozpatrywano przepływ płynu opisanego równaniem Herschela-Bulkleya, reprezentującego własności reologiczne stopionej czekolady, w szczelinie między płaskim dnem aparatu
a toczącym się po nim walcem. Wyprowadzono równania opisujące rozkład prędkości, naprężenia stycznego i gradientu ciśnienia w szczelinie oraz zapotrzebowanie mocy. Zaproponowano algorytm obliczeń powyższych wielkości.
Słowa kluczowe:
płyn plastycznolepki, masa czekoladowa, przepływ w szczelinie, rozkład prędkości, zapotrzebowanie mocy

23

——————————————————————————————————————-
 MIERZEJEWSKA, J. DIAKUN: Energia w procesie mycia rurociągów w systemie CIP
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  25-26                                                 pobierz plik artykułu 

Celem prowadzonych badań było określenie zużycia energii potrzebnej do osiągnięcia zakładanej skuteczności mycia wstępnego na podstawie badań prowadzonych na laboratoryjnej stacji mycia CIP (Cleaning In Place). Wyznaczono zużycie energii w zależności od prędkości przepływu, ciśnienia, objętości i temperatury medium myjącego (woda wodociągowa). Stwierdzono, że na energochłonność procesu mycia w największym stopniu wpływa konieczność podgrzewania medium myjącego. Energia potrzebna na utrzymanie przepływu stanowi zaledwie 10% całkowitego zużycia energii przy prędkości przepływu 2 m/s
i 16% – przy przepływie 2,5 m/s. Lepszy efekt mycia (8 pkt. wg testu Pro-tect) i niższe zużycie energii uzyskano przy wyższej prędkości przepływu i niższej temperaturze.
Słowa kluczowe:
skuteczność mycia, CIP, energochłonność, test Pro-tect

25

R. MODRZEWSKI, P. WODZIŃSKI: Zastosowanie przesiewaczy dwuczęstościowych
w przemyśle spożywczym

Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  27-28                                                pobierz plik artykułu

Niniejsza praca prezentuje wyniki programu badawczego prowadzonego w Katedrze Aparatury Procesowej Politechniki Łódzkiej, a poświęconego przesiewaczom dwuczęstościowym. Do napędu tego przesiewacza zastosowane są dwa wibratory rotacyjne o jednakowych lub niejednakowych momentach statycznych. Jak sama nazwa wskazuje jest to przesiewacz, który charakteryzuje się dwiema różnymi prędkościami obrotowymi tych wibratorów napędowych.
Słowa kluczowe:
przesiewacz, przesiewanie, sito

27

—————————————————————————————————————-
S. OBIDZIŃSKI: Badania procesu zagęszczania odpadów tytoniowych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  29-30                                                pobierz plik artykułu

W pracy przedstawiono wyniki badań wpływu wilgotności i temperatury na wartości nacisków zagęszczających oraz na gęstość granulatu z odpadówtytoniowych otrzymanego w procesie granulowania na stanowisku badawczym SS-3. W wyniku badań stwierdzono istotny wpływ badanych parametrów na naciski zagęszczające i gęstość granulatu. Najlepszy jakościowo granulat uzyskano przy wilgotności 12% i temperaturze powyżej 70oC.
Słowa kluczowe:
odpady tytoniowe, granulowanie, naciski zagęszczające, gęstość granulatu
—————————————————————————————————————-
M. ORCZYKOWSKA, P. BUDZYŃSKI, M. DZIUBIŃSKI: Wpływ gumy gellan na właściwości reologiczne roztworów skrobi o różnym pochodzeniu botanicznym
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  31-32                                                pobierz plik artykułu

Przedstawiono wyniki badań dotyczących wzajemnych interakcji wodnych roztworów skrobi
o różnym pochodzeniu botanicznym z hydrokoloidem polisacharydowym, jakim jest jeden
z dodatków do żywności – guma gellanowa. W prezentowanej pracy przeanalizowano uzyskane
w trakcie pomiarówreometrycznych właściwości reologiczne badanych roztworów, przedyskutowano efekt synergistyczny, a także oszacowano wartość stałej czasowej λ odpowiadającej za podatność struktury na zniszczenie ścinaniem.
Słowa kluczowe:
skrobia, guma gellanowa, efekt synergistyczny, stabilność struktury

31

—————————————————————————————————————-
J. PIEPIÓRKA, J. DIAKUN: Nierównomierność mycia powierzchni płyt wymienników ciepła
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  33-34                                               pobierz plik artykułu

Celem pracy jest analiza i badanie skuteczności mycia w przepływie płytowych wymienników ciepła, jako szczególnych miejsc instalacji produkcyjnych. Badania przeprowadzono na laboratoryjnej stacji mycia CIP. Ocenę skuteczności mycia wykonano dwiema metodami; pierwsza – przy użyciu testów wymazowych na obecność białek oraz druga – ocena wizualna, zgodna z normą PN-EN 50242-2004. Oceniany był stopień umycia poszczególnych sekcji
w wymienniku oraz obszary na pojedynczej płycie wymiennika. Stwierdzono, że najgorzej myją się pierwsze sekcje wymiennika oraz obszary na płycie umiejscowione przy wlocie (prawy i lewy górny róg płyty).
Słowa kluczowe:
System CIP, płytowe wymienniki ciepła, skuteczność mycia

33

—————————————————————————————————————-
G. PROBOLA, L. ZANDER, Z. ZANDER, E. HAPONIUK: Ocena konsystencji i właściwości reologicznych wybranych gatunków ketchupu
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  35-36                                                 pobierz plik artykułu

Sporządzono charakterystyki płynięcia oraz dokonano oceny konsystencji 14 rodzajów ketchupu z wykorzystaniem dwóch konsystometrów – Bostwickai rynnowego własnej konstrukcji. Stwierdzono występowanie istotne korelacji między wynikami pomiarów prowadzonych z użyciem obu urządzeń na obu konsystometrach i lepkością pozorną materiału. Wyniki pomiarów wskazują na możliwości wykorzystania nowego rozwiązania konsystometru rynnowego do rutynowej oceny reologicznych cech produktów półpłynnych w warunkach przemysłowych.
Słowa kluczowe:
reologia żywności, konsystencja, konsystometr Bostwicka

35

—————————————————————————————————————-
M. R. RZĄSA: Metoda wyznaczania trajektorii ruchu pęcherzyków gazu poruszających się w cieczy
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  37-38                                                pobierz plik artykułu

W pracy przedstawiono metodę opartą na tomografi i obrazowej umożliwiającą wyznaczenie zarówno trajektorii ruchu pęcherzyków poruszających się w cieczy jak i wyznaczenie ich prędkości lokalnych. Opracowano układ pomiarowy polegający na zastosowaniu układu luster umożliwiający rejestrację obrazu z wykorzystaniem tylko jednej kamery. Rozwiązanie to nie wymaga kłopotliwego synchronizowania obrazów. Opisana metoda stanowi bardzo pomocne narzędzie pomiarowe w badaniach procesów, w których istotna jest znajomość ruchu pęcherzyków.
Słowa kluczowe:
tomografi a obrazowa, układ luster, pęcherzyki gazu, trajektoria ruchu

37

—————————————————————————————————————-
J. SĘK, D. GŁĄBAŁA: Wykorzystanie teorii ruchu falowego w badaniach nad procesami rozwarstwiania się emulsji spożywczych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1,  39-40                                                pobierz plik artykułu

Badano zagadnienia procesu rozwarstwiania się układów emulsyjnych. Prace przeprowadzono dla emulsji o różnych stężeniach fazy rozproszonej i stałej zawartości emulgatora. Wyróżniono dwa etapy tego procesu: etap początkowy o rosnących w czasie szybkościach unoszenia się kropel fazy rozproszonej oraz etap drugi, w czasie którego szybkość narastania fazy wodnej maleje. Zaproponowano również wykorzystanie teorii falowej ruchu drogowego do opisu zjawisk deemulgacji. Wykorzystane równania pozwalają na przewidywanie przebiegu obserwowanych zjawisk.
Słowa kluczowe:
emulsje, deemulgacja, ruch drogowy

39

—————————————————————————————————————-
J. SĘK, A. STRZELECKA: Symulacje numeryczne procesu koalescencji w emulsjach spożywczych
Inż. Ap. Chem. 2011, 50, nr 1, 41-42                                                  pobierz plik artykułu 

Badano numerycznie proces koalescencji i śmietankowania w emulsjach. Stworzono modele numeryczne układów dwufazowych zawierających regularnie rozmieszczone krople fazy rozproszonej. Przeprowadzono symulacje zachowania się takich rojów w warunkach różnych wartości sił masowych i przy różnej średnicy kropel. Wykazano zgodność wyników uzyskanych za pomocą modeli numerycznych z wartościami wynikającymi z zależności teoretycznych. Stwierdzono również różny przebieg procesów śmietankowania i koalescencji w zależności od warunków przepływu.
Słowa kluczowe:
emulsja, koalescencja, śmietankowanie, symulacje numeryczne

41