Rok 2016 nr 4

2016-4

Inż. Ap. Chem. 2016, 55, nr 4
SPIS TREŚCI NUMERU pobierz spis Str.
STRESZCZENIA
Artykuły naukowe:
A. BOCHAT, M. ZASTEMPOWSKI: Problematyka doboru cech i parametrów konstrukcyjnych rozdrabniacza bijakowego ze względu na jego charakterystyki użytkowe
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 125-127                                        pobierz plik artykułu

Przedstawiono postępowanie badawcze zmierzające do określenia wpływu wybranych cech
i parametrów konstrukcyjnych rozdrabniacza bijakowego na jego charakterystyki użytkowe podczas  rozdrabniania ziaren pszenżyta. Opracowano i wykonano stanowisko badawcze, na którym badano rozdrabniacz bijakowy różniący się konstrukcją zespołu bijakowego-wirnika. Zastosowano nowoczesną aparaturę pomiarową składającą się z momentomierza, z obrotomierzem MIR-20 oraz miernika dwukanałowego MW2006-4 połączonego z komputerem.   Stwierdzono, że nowe rozwiązanie konstrukcyjne wirnika rozdrabniacza bijakowego jest bardziej efektywne od powszechnie stosowanego rozwiązania standardowego.
Słowa kluczowe: rozdrabniacz bijakowy, jednostkowe zużycie energii, efektywność rozdrabniania
125
——————————————————————————————————–
D. CZARNECKA-KOMOROWSKA: Technologia pulweryzacji i właściwości proszków otrzymanych z odpadów polietylenowych
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 128-129                                        pobierz plik artykułu

Oceniono proces pulweryzacji recyklatów polietylenowych przy użyciu pulweryzatora wyposażonego w młyn tarczowy i porównano z proszkiem pierwotnym stosowanym do odlewania rotacyjnego. Zbadano wpływ prędkości podawania materiału  na wydajność procesu i jakość surowca. Największą efektywność procesu uzyskano dla najwyższej szybkości podawania surowca. Stwierdzono, że pulweryzacja odpadów polietylenowych
w temperaturze 50oC i przy szybkości podawania surowca odpowiadającej natężeniu prądu  97A zapewnia uzyskanie proszku o odpowiedniej jakości (gładkiej powierzchni ziarna proszku pozbawionej nitek) i średniej wielkości ziarna wynoszącej 0,4 mm. W wyniku pulweryzacji recyklatów otrzymano proszki polimerowe, które mogą być stosowane do formowania wyrobów za pomocą odlewania rotacyjnego.
Słowa kluczowe: polietylen, recykling, pulweryzacja, proszek
128
——————————————————————————————————–
P. DOMAGALSKI, S. ŁUCZYŃSKI, K. KAMIŃSKI: Przepływowa mikroreometria w węźle mikrokanałów
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 130-131                                        pobierz plik artykułu

Praca prezentuje zastosowanie układu mikrokanałów do konstrukcji przepływowego wiskozymetru o zminimalizowanych wymaganiach  dotyczących objętości badanej próbki. Istotą jego działania jest obserwacja granicy kontaktu strumieni cieczy badanej i referencyjnej w mikrokanale i odniesienie jej pozycji do stosunków lepkości tych cieczy. Otrzymane wyniki pomiarów tak przebadanej cieczy jonowej zostały potwierdzone techniką pasywnej mikroreologii optycznej wskazując na możliwość wykorzystania obydwu technik do pomiarów, w których minimalizacja objętości próbki ma kluczowe znaczenie.
Słowa kluczowe: mikrokanał, lepkość, ciecz jonowa
130
——————————————————————————————————–
J. FLIZIKOWSKI, U. TARANOWSKA: Dokładność rozdrabniania liści mięty pieprzowej

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 132-133                                        pobierz plik artykułu

Sprawdzono możliwości realizacji nowego procesu i określono dokładności wybranych charakterystyk rozdrabniania mięty pieprzowej. Rozdrabnianie przeprowadzono w rozdrabniaczu wielotarczowym produkcji ZBPP w Bydgoszczy. Gromadzenie, analizę
i przetwarzanie danych na wskaźniki stanów zrealizowano w środowisku oprogramowania LabVIEW.
Słowa kluczowe: rozdrabnianie ziół, dokładność pomiaru
132
——————————————————————————————————–
I. GRUBECKI: Ocena zewnętrznych oporów dyfuzyjnych w procesie rozkładu H2O2 prowadzonym w bioreaktorze ze złożem stałym
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 134-135                                        pobierz plik artykułu

Przeanalizowano wpływ zewnętrznego transportu masy na szybkość procesu rozkładu nadtlenku wodoru przebiegającego w reaktorze ze stałym złożem immobilizowanej katalazy Terminox Ultra. Przy różnych natężeniach przepływu roztworu nadtlenku wodoru
i w temperaturze 30oC wyznaczono wartości pozornych stałych szybkości reakcji. Na ich podstawie, w oparciu o analizę statystyczną, wyznaczono wartości wykładnika i stałej występujące w korelacji między czynnikiem Colburna JD i liczbą Reynoldsa Re. W efekcie zaproponowano model  przewidujący w sposób właściwy dane eksperymentalne.
Słowa kluczowe: rozkład nadtlenku wodoru, immobilizowana katalaza, bioreaktor, zewnętrzny transport masy
134
——————————————————————————————————–
J. HAPANOWICZ: Wpływ właściwości reologicznych fazy ciekłej na lepkość zawiesiny

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 136-138                                        pobierz plik artykułu

Przedstawiono wyniki badań dotyczących oceny właściwości reologicznych zawiesin tworzonych z udziałem cieczy niutonowskich i nieniutonowskich. Jako fazę ciekłą wykorzystano olej maszynowy i wodne roztwory polimeru. Fazę stałą stanowił węgiel, zendra oraz łupiny orzechów ziemnych. Właściwości reologiczne zawiesin ustalano w reometrze
o cylindrach współosiowych. Otrzymane wyniki opisano stosownymi modelami reologicznymi. Analiza postaci tych modeli oraz ich wzajemne porównanie dały podstawę do jakościowej
i ilościowej oceny wpływu właściwości fazy ciekłej na lepkość zawiesin.
Słowa kluczowe: zawiesina, ciecz nieniutonowska, lepkość
136
——————————————————————————————————–
B. JÓŹWIAK, M. ORCZYKOWSKA, M. DZIUBIŃSKI: Zastosowanie ułamkowego modelu reologicznego Kelvina-Voigta w badaniach nad zdrową żywnością

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 139-141                                        pobierz plik artykułu

Dokonano kompleksowej oceny struktury i właściwości reologicznych 3% kleików skrobiowych z japońskiego kuzu, w zależności od długości trwania procesu kleikowania. Do opisu uzyskanych danych doświadczalnych w postaci modułów zachowawczego  i stratności
w funkcji częstości oscylacji zaproponowano 7-parametrowy model reologiczny będący modyfikacją ułamkowego modelu Kelvina-Voigta z dwoma wbudowanymi elementami typu springpot. Wyznaczone parametry modelu były jednocześnie stałymi materiałowymi, przydatnymi dla specjalistów z dziedziny inżynierii materiałowej.
Słowa kluczowe: skrobia kuzu, kleikowanie, testy oscylacyjne, model Kelvina-Voigta
139
——————————————————————————————————–
W. KRUSZELNICKA, O. MADEJ, A. TOMPOROWSKI, I. PIASECKA: Badanie wielowalcowego rozdrabniania minerałów

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 142-143                                        pobierz plik artykułu

Omówiono zagadnienie rozdrabniania walcowego. Zbadano wpływ materiału rozdrabnianego (serpentynit) na parametry użytkowe procesu rozdrabniania: moc, prędkość obrotową oraz stopień rozdrobnienia w młynie 6-walcowym. Oceniono możliwości zastosowania rozdrabniania walcowego do mielenia minerałów. Uzyskane wyniki wskazują, że zastosowany młyn z powodzeniem może służyć do rozdrabniania materiałów mineralnych.
Słowa kluczowe: młyn wielowalcowy, rozdrabnianie minerałów, parametry rozdrabniania
142
——————————————————————————————————–
O. MADEJ, W. KRUSZELNICKA, A. TOMPOROWSKI: Wyznaczanie procesowych charakterystyk wielokrawę-dziowego rozdrabniania ziaren kukurydzy

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 144-145                                        pobierz plik artykułu

Przedstawiono budowę i zasadę działania rozdrabniacza wielotarczowego RTW-5:KZ. Badano wielokrawędziowe rozdrabnianie ziaren kukurydzy. Mierzono wielkość ziaren kukurydzy przed
i po rozdrobnieniu.  Sporządzono charakterystyki użytkowe poboru mocy.
Słowa kluczowe: kukurydza, rozdrabniacz wielotarczowy, CAMSIZER
144
——————————————————————————————————–
M. MATUSZAK, M. OCHOWIAK, L. BRONIARZ-PRESS, S. WŁODARCZAK: Wpływ parametrów konstrukcyjnych i procesowych na wielkość kropel oleju w emulsji wytwarzanej w rozpylaczu wirowym
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 146-147                                        pobierz plik artykułu

Określono strukturę emulsji wytworzonej w rozpylaczu wirowym. Badania przeprowadzono dla emulsji o udziale objętościowym oleju od 0,1 do 0,3. Wykazano, że wartości charakterystycznych średnic wzrastają ze wzrostem udziału objętościowego fazy rozproszonej oraz ze wzrostem strumienia objętościowego emulsji. Duże znaczenie miały wymiary rozpylacza. Zarówno zwiększenie wysokości, jak i średnicy komory wirowej skutkują na ogół zwiększeniem wartości średnic kropel fazy rozproszonej.
Słowa kluczowe: emulsja, rozpylanie, średnica kropli, struktura emulsji
146
——————————————————————————————————–
D. MICKIEWICZ, T. KILJAŃSKI, A. BOMBA: Charakterystyki reologiczne puree owocowych i warzywnych
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 148-149                                        pobierz plik artykułu

Celem pracy było określenie właściwości reologicznych puree owocowych i warzywnych. Do wyznaczenia charakterystyk zastosowano karborundową powierzchnię układu pomiarowego, eliminującą efekt poślizgu przy ściance. Wykazano, że wszystkie badane puree są płynami plastycznolepkimi silnie rozrzedzanymi ścinaniem z małymi granicami płynięcia. Wzrost ścinania powoduje spadek lepkości puree a to redukuje ich tłoczenie w instalacjach przemysłowych.
Słowa kluczowe: poślizg przyścienny, rozrzedzanie ścinaniem, puree, karborund
148
——————————————————————————————————–
A. MROZIŃSKI, W. KRUSZELNICKA, O. MADEJ: Monitorowanie procesu wytwarzania brykietu w brykieciarce hydraulicznej
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 150-151                                        pobierz plik artykułu

Przedstawiono budowę i zasadę działania instalacji badawczej do brykietowania biomasy, funkcjonującej na Wydziale Inżynierii Mechanicznej  UTP w Bydgoszczy. Opisano moduł służący do prezentacji i wizualizacji parametrów pracy tej instalacji. Przedstawiono wyniki pomiarów parametrów pracy dla trocin drewna sosnowego o ustabilizowanej wilgotności uzyskane na brykieciarce hydraulicznej APT 35 firmy Alchemik wyposażonej w system monitorowania.
Słowa kluczowe: biomasa, brykieciarka, monitorowanie brykietowania
150
P. OWCZARZ, P. ZIÓŁKOWSKI, M. DZIUBIŃSKI: Pomiar potencjału zeta jako metoda wyznaczania punktu przemiany fazowej zol-żel dla układów chitozanowych

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 152-153                                        pobierz plik artykułu

W pracy zaprezentowano metodę wyznaczania temperatury punktu przemiany fazowej zol-żel roztworów soli chitozanowych wykorzystującą pomiary zmian potencjału zeta. Otrzymane wyniki porównano z pomiarami zmian właściwości reologicznych podczas przemiany fazowej wywołanej zmianą temperatury. Pomiary potencjału zeta w zakresie przemian w fazie ciekłej dobrze opisują występujące zjawiska. W obszarze tworzenia się żelu, pomiary te obarczone są błędem wynikającym z morfologii próbki.
Słowa kluczowe: chitozan,  potencjał zeta, przemiana fazowa
152
——————————————————————————————————–
K. PERZ, A. REWOLIŃSKA, G. KINAL: Skuteczność filtracji sprężonego powietrza

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 154-155                                        pobierz plik artykułu

Przedstawiono badania obserwacyjne  filtrów dokładnych pracujących w rzeczywistej sieci sprężonego powietrza. Filtry były badane po 1 roku eksploatacji. Zaobserwowano zanieczyszczenia w postaci cząstek oleju i zanieczyszczeń stałych. Podjęto próbę określenia pochodzenia pojawiających się zanieczyszczeń.
Słowa kluczowe: sprężone powietrze, zanieczyszczenia, skuteczność filtra
154
——————————————————————————————————–
J. POBEREŻNY, E. WSZELACZYŃSKA, W. MOZOLEWSKI: Jakość frytek w zależności od technologii przechowywania ziemniaka
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 156-157                                        pobierz plik artykułu

Przeprowadzono badania oparte o trzyletnie doświadczenie (2011-2013), których celem było określenie wpływu uwarunkowań genetycznych ziemniaka i oddziaływania różnych metod przechowywania na zawartość składników chemicznych mających wpływ na właściwości technologiczne bulw. Jakość frytek determinowana była zawartością suchej masy, skrobi, cukrów redukujących i ogółem oraz skłonnością do ciemnienia miąższu bulw. Po przechowaniu nastąpiło obniżenie oceny ogólnej jakości frytek spowodowane wzrostem kumulacji cukrów w bulwach oraz pogorszeniem ich barwy. Zastosowany zabieg rekondycjonowania  poprawiał jakość bulw w zakresie parametrów mających wpływ na produkty smażone. Frytki wykonane z tych bulw były lepszej jakości. Zawartość monosacharydów i skłonność do ciemnienia bulw wykazały najmniejszą stabilność.
Słowa kluczowe: frytki, odmiany ziemniaka, przechowywanie, rekondycjonowanie, skrobia
156
——————————————————————————————————–
S. WŁODARCZAK, M. OCHOWIAK, L. BRONIARZ-PRESS, M. MATUSZAK: Wytwarzanie emulsji w rozpylaczu wirowym z wielootworowym wtryskiwaczem oleju

Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 158-159                                        pobierz plik artykułu

Określono strukturę emulsji wytworzonej w rozpylaczu wirowym z wielootworowym wtryskiwaczem oleju. Badania przeprowadzono dla emulsji o stężeniu oleju od 10 do 30% obj. Wykazano, że histogramy średnic kropel oleju ulegają rozszerzeniu wraz ze wzrostem stężenia oleju w emulsji przy jednoczesnym przesunięciu się w prawo. Średnica D32 wzrasta ze wzrostem stężenia oleju w wytwarzanej  emulsji  oraz  ze  zmniejszaniem objętościowego natężenia przepływu.
Słowa kluczowe: wytwarzanie emulsji, rozpylanie, średnia średnica kropli, histogram
158
——————————————————————————————————–
B. ZAJĄC, I. GOŁĘBIOWSKA: Samoleczenie betonu. Cz. 1. Metody naturalne
i chemiczne
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 160-161                                        pobierz plik artykułu

Pracę dotyczącą samoleczenia betonu podzielono na dwie części. W części pierwszej opisano metody naturalne i chemiczne oraz przeprowadzono analizę ich efektywności. Efektywność metod naturalnych samoleczenia betonu zależy od składu jego matrycy, który determinuje możliwości wystąpienia reakcji chemicznych w chwili tworzenia się rys oraz od obecności wody i dwutlenku węgla. Efektywność metod chemicznych zależy przede wszystkim od rodzaju czynnika leczącego, liczby nośników (kapsułek, rurek, układu sieci naczyń), stopnia ich rozproszenia w betonie, ich średnicy. Nośniki czynnika leczącego powinny być wykonane
z materiałów niereaktywnych z betonem i czynnikiem leczącym i nie mogą ulec uszkodzeniu podczas mieszania. Stosowanie rurek i sieci naczyń możliwe jest tylko w przypadku elementów prefabrykowanych, ponieważ wymagane jest ręczne wprowadzenie ich do formy przed wypełnieniem jej betonem.
Słowa kluczowe: samoleczenie, beton, metody naturalne, metody chemiczne
160
——————————————————————————————————–
A. ZALEWSKA, J. KOWALIK: Wpływ metody aplikacji i rodzaju podłoża na właściwości ochronne powłok z farb  proszkowych
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 162-163                                        pobierz plik artykułu

Zbadano efektywność metody napylania elektrostatycznego oraz wpływ rodzaju podłoża metalowego na właściwości ochronne powłok z farb proszkowych: poliestrowej i poliestrowo-epoksydowej. Wykonano badania fizykomechaniczne uzyskanych powłok. Przeprowadzono test odporności korozyjnej w komorze solnej. Wytypowano rodzaj podłoża oraz powłoki
o najlepszych właściwościach ochronnych.
Słowa kluczowe: powłoki z farb proszkowych, podłoże metalowe, komora solna, odporność na korozję
162
——————————————————————————————————–
P. ZIÓŁKOWSKI, P. OWCZARZ, M. DZIUBIŃSKI: Wpływ szybkości nagrzewania na proces żelowania hydrożeli chitozanowych
Inż. Ap. Chem., 2016, 55, 4, 164-165                                        pobierz plik artykułu

Wykonano pomiary zmian właściwości reologicznych w warunkach termostatowania próbki oraz pod wpływem wzrostu temperatury (dla różnych szybkości nagrzewania) dla roztworów soli chitozanu z dodatkiem β-glicerofosforanu disodu. Stwierdzono, że temperatura punktu przemiany fazowej (charakterystyczna dla przemiany fizycznej) nie jest stała, lecz zależy od szybkości nagrzewania próbki, czyli od całkowitej ilości doprowadzonej energii.
Słowa kluczowe: chitozan, hydrożel, przemiana fazowa zol-żel, własności reologiczne
164
——————————————————————————————————–